لینک‌های قابلیت دسترسی

logo-print
دوشنبه ۱۵ آذر ۱۳۹۵ تهران ۰۲:۰۸ - ۵ دسامبر ۲۰۱۶

نقش آب در توسعه افتصادي ايران


فريدون خاوند (گزارش اقتصادي روز) اگر تاريخ خاورميانه در قرن بيستم ميلادي با نفت يا «طلاي سياه» در آميخت، سرنوشت قرن بيست و يكم را، در اين منطقه، آب يا «طلاي آبي» رقم خواهد زد. اين پيشگويي را، كه در بسياري از بررسي هاي آينده نگرانه دربارة خاورميانه تكرار مي شود، شايد بتوان اغراق آميز يا جنجالي تلقي كرد، ولي ترديد نمي توان داشت كه آب بيش از پيش به كالايي نادر بدل ميشود. اقتصاد سياسي را علم تمشيت يا ادارة منابع كمياب تعريف كرده‌اند و از اين ديدگاه، آب در مركز توجه اقتصاد دانان قرار ميگيرد و حتي به عنوان عامل كشمكش ميان ملت ها، به مساله اي با ابعاد بسيار مهم ژئوپوليتيك و استراتژيك بدل ميشود. «طلاي آبي» بر آيندة ايران نيز سنگيني مي كند. در ششمين همايش مشترك ايران و آلمان در بخش آب و فاضل آب، كه سه شنبه 27 فروردين ماه در تهران گشايش يافت، عباس شفيعي معاون وزارت نيرو در امور آب و فاضلاب شهري جمهوري اسلامي گفت كه يك در صد جمعيت جهان در ايران سكونت دارد، اما سهم اين كشور از منابع آب جهان تنها 0.36 در صد است. در نيمة دوم قرن بيستم ميلادي، ساختار مصرف آب در ايران نيز همانند بسياري ديگر از كشور هاي در حال توسعه از دو عامل عمده تأثير پذيرفت : افزايش جمعيت از يكسو و، از سوي ديگر گسترش شهرنشيني. چند آمار ساده ولي پايه اي كه در همايش تهران عنوان شد، به درك چالش آب در توسعة پايدار ايران بهتر كمك ميكند : در سي و پنج سال گذشته چهل ميليون نفر بر جمعيت كشور افزوده شده، شمار شهر ها به 730 رسيده و تعداد كلان شهر ها از يك به شش فزوني يافته است. حاصل آنكه بر پاية ارزيابي كارشناسان، سهم سرانة منابع آب در ايران، كه در سال دو هزار ميلادي 1779 متر مكعب بود، در سال 2025 (23 سال ديگر) با مرز خطرناك 1000 متر مكعب فاصلة زيادي نخواهد داشت. در وراي اين دو عامل بنيادي، فرسايش شبكة توزيع آب با توجه به كمبود چشمگير سرمايه گذاري رو به افزايش ميرود و نبود نظام تصفية فاضل آب، خطر آلودگي را در سفره هاي زير زميني آب بالا مي برد. اگر خشكسالي هاي ادواري را نيز بر عوامل پيشگفته بيافزاييم، جايگاه مديريت آب در مجموعة چالش هاي كليدي امروز و فرداي ايران روشن تر مي شود. براي مقابله با اين چالش، تلاش براي عقلايي تر كردن مصرف آب به تنهايي كافي نيست. سرمايه گذاري در صنعت آب در زمرة مهم ترين اولويت ها است، به ويژه از راه جذب روز افزون مشاركت بخش خصوصي. ولي در اين زمينه نيز بن بست هاي سياسي و حقوقي و اقتصادي راه را بر مشاركت بخش خصوصي مي بندد. در گفتگويي با روزنامة «همشهري» چاپ تهران، كه چهارشنبه 28 فروردين ماه انتشار يافت، عباس شفيعي معاون وزير نيرو در امور آب و فاضلاب ميگويد كه سرمايه گذاران بخش خصوصي ايراني و خارجي به دليل نبود ضمانت هاي لازم از مشاركت در بخش آب و قاضلاب بركنار مانده اند.

در كنفرانس مشترك ايران و آلمان در بخش آب و فاضلاب، كه سه شنبه در تهران گشايش يافت، مديريت آب و نقش آن در توسعه پايدار ايران مورد بحث قرار گرفت. براي مطالعه گزارش راديوآزادي در باره نقش آب در اقتصاد ايران، دگمه "متن فارسي" را كليك بزنيد.

در همین زمینه

XS
SM
MD
LG