لینک‌های قابلیت دسترسی

logo-print
یکشنبه ۱۴ آذر ۱۳۹۵ تهران ۰۱:۳۲ - ۴ دسامبر ۲۰۱۶

بررسي علل ضعف رقابتي توليدات صنايع ايران


فريدون خاوند (گزارش اقتصادي روز) در گذشته‌اي نه چندان دور، ايران در عرصة اقتصادي تنها از رقابت قدرت هاي بزرگ صنعتي بيم داشت و همانند بسياري ديگر از كشور هاي در حال توسعه، تلاش مي كرد با بر پا كردن انواع سد هاي حمايت گمركي و غير گمركي در مرز ها، كالا هاي ساخت داخل را از رقابت كالا هاي مشابه آمريكايي، اروپايي و ژاپني در امان نگهدارد. امروز اما ورق برگشته و شماري از كشور هاي در حال توسعه نيز، كه زماني همتراز و حتي واپس مانده تر از ايران بودند، به رقيباني سرسخت اين كشور بدل شده‌اند، رقيباني حتي خطرناك تر از دنياي پيشرفته صنعتي، زيرا با كالا هايي مرغوب و در همان حال ارزان بر صنايع ايران هم در بازار داخلي اين كشور و هم در بازار هاي همسايه هجوم ميآورند. ورود انبوه پارچه، كفش، كالا هاي الكترونيكي و الكتريكي و غيره از كرة جنوبي، تايوان، تايلند يا تركيه به بازار ايران، از راه هاي قانوني و غير قانوني، پديده‌اي است كه از چند سال پيش به اين سو مورد بحث دائمي محافل اقتصادي ايران است. جمهوري خلق چين نيز نفوذ خود را به ايران سرعت بخشيده و در پي به دست آوردن مواضع استوار در اين كشور است. روزنامة «ابرار اقتصادي» در دو شمارة آخر خود از تهاجم گستردة كالا هاي چيني عليه كالا هاي ايراني خبر ميدهد. چيني ها كه در چند سال گذشته با صدور انبوه لامپ به ايران، توليد كنندگان داخلي اين كالا را با دشواري هاي فراوان روبرو كرده بودند، اكنون همان تهاجم را عليه كابل هاي مخابراتي و سيمان در پيش گرفته‌اند. به نوشتة «ابرار اقتصادي» قيمت انواع سيم و كابل چيني حدود پانزده الي بيست در صد پايين تر از سيم و كابل ساخت ايران است و به همين سبب حتي در مناقصه هاي دولتي جمهوري اسلامي برنده شده و دو شركت مهم داخلي را به ورشكستگي كشانده‌اند. همان منبع مي افزايد كه چيني ها به تدريج بازار سيمان افغانستان را نيز از دست ايرانيان بيرون ميآورند. تا كنون بخش عمدة سيمان در اين بازار از ايران تأمين ميشد، اما به تازگي شركت هاي چيني در افغانستان فعال شده و با عرضة سيمان ارزان تر، براي تامين بخش بزرگي از نياز هاي اين كشور قرار‌داد امضا كرده‌اند، آنهم درست زماني كه افغانستان، با توجه به چشم انداز بازسازي آن، به يك بازار مهم مصرفي براي سيمان بدل مي شود. چرا صنايع ايران، در مقابله با رقابت كشور هاي در حال توسعه، مواضع خود را يكي پس از ديگري از دست مي دهند؟ كساني، ضعف ايران را به باز بودن دروازه هاي كشور و يا قاچاق انبوه كالا هاي خارجي نسبت ميدهند و اجراي يك سياست شديدا حمايتي را پيشنهاد مي كنند. پيشنهادي اين چنين، معلول را به جاي علت مي نشاند. نفوذ كشور هاي در حال توسعه به بازار ملي ايران در درجة اول حاصل سقوط چشمگير سرمايه‌گذاري و فرسايش شديد صنايع اين كشور در دو دهة گذشته است. درست همانند كشوري كه اگر به ساز و برگ نظاميان خود نپردازد، سرزمينش گردشگاه بيگانگان مي شود.

كالاهاي ساخت ايران در بازار داخلي و در كشورهاي همسايه با رقابت روزافزون ساير كشورهاي درحال توسعه از جمله چين روبرو شده اند. شماري از كشور هاي در حال توسعه نيز، كه زماني همتراز و حتي واپس مانده تر از ايران بودند، به رقيباني سرسخت اين كشور بدل شده‌اند، رقيباني حتي خطرناك تر از دنياي پيشرفته صنعتي، زيرا با كالا هايي مرغوب و در همان حال ارزان بر صنايع ايران هم در بازار داخلي اين كشور و هم در بازار هاي همسايه هجوم ميآورند. براي مطالعه متن كامل گزارش راديوآزادي در باره علل ضعف توليدات ايران در برابر محصولات ساير كشورهاي درحال توسعه، دگمه متن فارسي را كليك بزنيد.

در همین زمینه

XS
SM
MD
LG