لینک‌های قابلیت دسترسی

شنبه ۲۰ آذر ۱۳۹۵ تهران ۰۷:۰۸ - ۱۰ دسامبر ۲۰۱۶

فرهنگ هفته: برگزیده آخرین اخبار از جهان ادب و نشر


(rm) صدا | [ 4:16 mins ]
«اداره اماکن» نیروی انتظامی در چند استان کشور در حکمی خطاب به «اتحادیه کتابفروشان شهرستان‌ها» به کتاب‌فروشان دستور داد که از عرضه و فروش برخی کتاب‌ها خودداری کنند. اغلب کتاب ها مندرج در فهرست کتاب‌های ممنوعه اداره اماکن با مجوز وزارت ارشاد اسلامی منتشر شده اند. کتاب «آینده آزادی» نوشته روزنامه‌نگار آمریکایی فرید زکریا، سردبیرهفته‌نامه نیوزویک بین‌المللی، که با ترجمه امیر حسین نوروزی منتشر شد، انتخابات آزاد در غیبت فرهنگ لیبرالی را مطرح می کند که می‌تواند به حکومت‌های استبدادی و نظام‌های تئوکراسی منجر شود. فرج سرکوهی (رادیوفردا): فعالیت‌های فرهنگی ایران هفته گذشته به دلیل تعطیلات محرم و تدارک سالگرد انقلاب اسلامی، با رکود همراه بود با این همه «اداره اماکن» در چند استان کشور در حکمی خطاب به «اتحادیه کتابفروشان شهرستان‌ها» به کتاب‌فروشان دستور داد که از عرضه و فروش برخی کتاب‌ها خودداری کنند. اغلب کتاب ها مندرج در فهرست کتاب‌های ممنوعه اداره اماکن با مجوز وزارت ارشاد اسلامی منتشر شده اند. وظیفه قانونی اداره اماکن نظارت بر مکان‌های عمومی است اما این اداره، در چند سال گذشته، نقش فعالی در سانسور فرهنگ ایفا کرده است. به دوران ریاست جمهوری آقای خاتمی نارضایتی محافظه کاران بنیادگرا از سیاست‌های فرهنگی رئیس جمهور شدت گرفت. بنیادگرایان که خواهان اعمال سانسورسخت تری بر آثار هنری و ادبی بودند، گروه‌های فشار و نهادهای وابسته به قوه قضائیه و قوای انتظامی را به کار گرفتند تا کم کاری وزارت ارشاد را در اعمال سانسور جبران کنند. در این میان اداره اماکن با احضار، بازجویی و زندانی کردن روزنامه‌نویسان، نویسندگان و ناشران به اهرمی کارا برای اعمال سانسور و خودسانسوری بدل شد. در دولت جدید بنیادگرایان وزارت ارشاد را فتح کردند و وزیر جدید ارشاد عملکرد نهادهای موازی سرکوب فرهنگ را خود بر عهده گرفت اما اقدام اخیر اداره اماکن نشان از آن دارد که این نهادها به حیات خود ادامه داده و مستقل از وزارت ارشاد یا در کنار آن دامنه سانسور را گسترش می‌دهند. کتاب «آینده آزادی» نوشته روزنامه‌نگار آمریکایی فرید زکریا، سردبیرهفته‌نامه نیوزویک بین‌المللی، که با ترجمه امیر حسین نوروزی منتشر شد، یکی از مهم‌ترین مسائل جهان ما را طرح می‌کند. انتخابات آزاد در غیبت فرهنگ لیبرالی می‌تواند به حکومت‌های استبدادی و نظام‌های تئوکراسی منجر شود. شرط اصلی انتخابات آزاد، آزادی همه احزاب و نهادهای سیاسی و مدنی، آزادی رسانه‌ها و شمارش درست آراء است. پس از انقلاب اسلامی اکثریت چشم گیر ایرانیان در رفراندمی منطبق با معیارهای صوری انتخابات آزاد به قانون اساسی اسلامی و ولایت فقیه رای داده و یکی از خشن ترین استبدادهای عالم را برگزیدند. به گفته اغلب کارشناسان انتخابات آزاد در یوگسلاوی سابق در سال‌های 1990 به پیروزی نژاد پرستان و قوم کشی منجر می‌شد. انتخابات آزاد در الجزایر پیروزی بنیادگرایان اسلامی و دخالت ارتش را به دنبال داشت. مردم فلسطین در نخستین انتخابات آزاد تاریخ خود حماس را برگزیدند. استقرار حکومت اسلامی، که جز با سرکوب خشن مخالفان ممکن نیست، از مهم‌ترین اهداف حماس است. در نخستین انتخابات آزاد عراق تنها حضور قدرتمند کردها، ارتش آمریکا و اختلافات ریشه دار مذهبی مانع از پیروزی گرایش هایی شد که خواهان استقرار حکومت اسلامی در این کشوراند. اغلب برآوردها حکایت از آن دارند که انتخابات آزاد در افغانستان بازگشت طالبان را در پی دارد و انتخابات آزاد در مصر می‌تواند اخوان المسلمین را به قدرت نزدیک کند. مولف «آینده آزادی» بیگانگی اکثریت مردم از فرهنگ لیبرالی را مهم ترین دلیل گرایش آنان به حکومت‌های مذهبی و استبدادی ارزیابی می‌کند.اما نهادینه کردن فرهنگ لیبرالی در میان مردم کشورهای استبداد زده، که به سانسور و عقب‌ماندگی سیاسی و اقتصادی و فرهنگی دچارند، چندان ساده نیست. فرید زکریا با نقد دموکراسی غیرلیبرالی گسترش فرهنگ لیبرالی را شرط اصلی استقرار دموکراسی می‌داند. در پاسخ‌های او می‌توان شک کرد اما در اهیمت مساله ای که طرح می‌کند تردیدی نیست.
XS
SM
MD
LG