لینک‌های قابلیت دسترسی

جمعه ۱۹ آذر ۱۳۹۵ تهران ۲۳:۲۸ - ۹ دسامبر ۲۰۱۶

بازتاب انتخابات عراق در سیاست، افکارعمومی و رسانه های ایران، از دید یک صاحبنظر


(rm) صدا | [ 5:46 mins ]
عبدالله رمضان زاده، سخنگوی دولت جمهوری اسلامی گفت دولت ایران از برگزاری انتخابات عراق خوشحال است. وی افزود تصمیم مردم عراق برای دولت ایران قابل احترام است. ماشاء الله شمس الواعظین، روزنامه نگار در تهران، در مصاحبه با رادیوفردا می گوید یک دسته از روزنامه های ایران انتخابات عراق را کاملا دمکراتیک و زیرنظر سازمان ملل تصویر کردند در حالیکه گروهی دیگر بیبشتر به آینده اشغال عراق توسط نیروهای خارجی و ضرورت پایان آن تاکید داشتند. وی می گوید: اين تقسيم بندي کاملا يک تقسيم بندي قطبي و دوگانه اي حاکم بود بر رسانه هاي عمومي. وی می افزاید رسانه های رسمی موضع جمهوری اسلامی را منعکس کردند که عموما به انتخابات عراق با دیده مثبت می نگرد. وی گفت مقامات حکومت ایران اظهارات مقامات آمریکا در باره سرایت دمکراسی از عراق به کشورهای همسایه را به ایران نامربوط قلمداد کردند زیرا موضع رسمی آنها این است که در ایران گردش آزاد قدرت نیازی به پذیرش الگوهای وارداتی انتخاباتی ندارد. با این حال وی می افزاید که درهرحال رویدادهای عراق می تواند بازتاب های زیادی در ایران داشته باشد، از جمله بحث را در باره به میدان آمدن کاندیداها بدون نظارت استصوابی از نو مطرح سازد. امير مصدق کاتوزيان (راديو فردا): سخنگوي دولت جمهوري اسلامي امروز در پاسخ به پرسش هاي خبرنگاران در جلسه هفتگي مطبوعاتي خود درباره انتخابات سراسري عراق گفت: تهران از قبل هم اعلام کرده بود معتقد است مردم عراق بايد بتوانند در شرايطي آزاد انتخاباتشان را برگزار کنند و جمهوري اسلامي از برگزاري اين انتخابات خوشحال است. عبدالله رمضان زاده همچنين از کشته شدن عده اي از مردم عراق در روز انتخابات ابراز تاسف کرد. سخنگوي دولت افزود: دولت آينده عراق به مردم عراق مربوط مي شود و جمهوري اسلامي در تصميم مردم عراق دخالتي نخواهد کرد، تصميم آنها براي ايران قابل احترام است و تهران با دولت عراق از هر گرايشي که باشد همکاري خواهد کرد. درباره واکنش هاي رسمي و غير رسمي محافل و نهادهاي سياسي ايران، نظر يک تحليلگر را در تهران پرسيدم. ماشاءلله شمس الواعظين، روزنامه نگار در آغاز از واکنش مطبوعات ايران به انتخابات سراسري ديروز عراق مي گويد. ماشاءلله شمس الواعظين (روزنامه نگار، تهران): رسانه هاي عمومي تهران به طور کلي به دو دسته تقسيم شدند. يک دسته کاملا انتخابات را يک انتخابات آزاد، دموکراتيک و تحت اشراف سازمان ملل مي دانستند و رسانه هاي مکتوب ديگر، روزنامه هايي که عمدتا تحت نظارت محافظه کاران است، با طرح پرسش ها و چالش هاي پيش روي مردم عراق در آينده به ويژه اشغال اين کشور توسط آمريکا و ضرورت پايان دادن به آن مطرح مي کردند و در نتيجه اين تقسيم بندي کاملا يک تقسيم بندي قطبي و دوگانه اي حاکم بود بر رسانه هاي عمومي. ا.م.ک.: همين بازتاب دهنده تفاوت نظر دو جناح جمهوري اسلامي بود نسبت به برگزاري انتخابات سراسري عراق. ماشاءلله شمس الواعظين: در گفتمان رسمي جمهوري اسلامي، ما شاهد تقريبا وحدت نظر بوديم به شکل کامل. چه راديو تلويزيون و چه سياست خارجي و چه روزنامه هايي که به صورتي رسمي تلقي مي شوند. اين وحدت نظر در تقريبا همه سطوح ديده مي شد، به ويژه آن که سياست خارجي يا سياست رسمي در اين جهت حرکت مي کرد که نخستين بار است که مردم عراق با اين انتخابات درواقع سرنوشت خودشان را تعيين مي کنند از يک سو و از سوي ديگر اين يک مقدمه اي مي شود براي خروج نيروهاي ائتلاف بين المللي از عراق، بنابراين به ديده مثبت مي نگريستند. البته توضيحاتي هم مي دادند از قبيل اين که هشدار مي دهند که تقلبي نشود در شمارش آرا يا اعلام رسمي آن و هشدارهايي از اين قبيل هم در گفتمان رسمي سياست خارجي مورد ملاحظه قرار مي گيرد. ا.م.ک.: آيا انتخابات سراسري عراق ملاکي به دست محافل سياسي ايران داده براي سنجيدن کيفيت انتخابات و راي گيري هاي سال گذشته ايران، همچنين نهمين دوره انتخابات رياست جمهوري اسلامي در خردادماه آينده از لحاظ چند حزبي بودن و رقابتي بودن؟ ماشاءلله شمس الواعظين: در اين زمينه ما اجازه بدهيد که تقسيم کنيم جريان ها و گفتمان ها يا اظهار نظرها. ما از يکسو شاهديم که آمريکا پافشاري مي کند روي اين نقطه که انتخابات دموکراتيک و آزاد و پاکيزه عراق سرايت خواهد کرد در کل منطقه خاورميانه و نتايج مثبتي در آينده خواهد داشت. واکنش رسمي ايران به اين اظهار نظرهاي مقام هاي آمريکايي اين بود که پاکيزگي و سلامت برگزاري اين انتخابات در عراق مي تواند کمک کند به کشورهاي عربي همجوار عراق در جهت دموکرات شدن و برگزاري انتخابات آزاد و انتقال يا گردش آزاد قدرت. يعني حمله و ضد حمله اي صورت مي گرفت ميان مقامات آمريکايي و مقامات جمهوري اسلامی در واکنش به اين مقوله. چون فرض را بر اين گذاشتند مقامات جمهوري اسلامي که در درون کشور انتخاباتي است، دموکراتيک است کاملا و سرنوشت خودشان را مردم تعيين مي کنند و گردش آزاد قدرتي صورت مي گيرد و در نتيجه نيازي به پذيرش الگوهاي وارداتي در سيستم انتخاباتي ايران وجود ندارد. ولي ارزيابي کلي من اين است که در هر حال آنچه در عراق دارد رخ مي دهد، آرام آرام و با نهادهاي برخواسته از اراده مردم و عمل اين نهادها مي تواند بازتاب هاي خيلي زيادي داشته باشد بر محيط پيراموني خودش و من جمله محيط ايران. ا.م.ک.: نمونه اين نوع اثرگذاري تا حالا به چه شکلي پديدار شده به خصوص در روزهاي اخير؟ ماشاءلله شمس الواعظين: تنوع و تکثر احزاب مشارکت کننده در انتخابات عراق که بدون هيچ قيد و شرط و نظارت استصوابي يا بدون هيچگونه تحميل مثلا خواستي از يک جناهي يا قدرتي بوده، اين خودش آرام آرام يک الگويي را شکل مي دهد در منطقه خاورميانه و از درون عراق که اين الگو قابليت گسترش افقي خواهد داشت و در نتيجه من گمان مي کنم با طرح اين مقوله در جامعه ايران به وسيله مطبوعات نيمه مستقل و نيمه آزاد که مي توانند در يک حاشيه امني اين بحث ها را بکنند، آرام آرام مي تواند فرهنگ سازي کند در اين زمينه و فرهنگ سياسي مردم را و حقوق خودشان را مطرح کند و اين خودش آرام آرام تاثيرهاي خودش را بر جاي خواهد گذاشت.
XS
SM
MD
LG