لینک‌های قابلیت دسترسی

logo-print
دوشنبه ۱۵ آذر ۱۳۹۵ تهران ۰۴:۲۰ - ۵ دسامبر ۲۰۱۶

نمایشگاه مرور بر آثار «مکس ارنست» در موزه متروپالیتن نیویورک: یک بنیانگذار مکاتب سوررآلیسم و دادائیسم


(rm) صدا | [ 5:14 mins ]
نمایشگاه مرور بر کارهای نقاش سوررئالیست و دادائیست آلمانی و یکی از پایه گذاران نقاشی مدرن در آمریکا مکس ارنست Max Ernst که این هفته در موزه متروپالیتن نیویورک برپا شد فرصتی یگانه و بیسابقه برای علاقمندان کارهای این هنرمند برای تماشای آنها زیر یک سقف فراهم کرد. این نمایشگاه یادآور آنست که جهانی که سوررئالیست ها در آغاز قرن بیستم بعنوان جهانی تخیلی و غیرممکن تصویر می کردند، شباهت فراوانی به جهانی دارد که در آن زندگی می کنیم. نمایشگاه مرور بر آثار مکس ارنست حلقه پیوند جهان گذشته به دنیای مدرنیسم را تصویر می کند. بهنام ناطقي (راديوفردا): نقاشي‌هاي سوررآليستي و دادائيستي اوائل قرن بيستم، که هنرمندان برجسته‌اي مثل دالي، ماگريت، شاگال و مکس ارنست، از پيشگامان و برجستگان آن بودند، با کنار هم گذاشتن فرهنگ‌ها، فضاها و تصاوير نامربوط، ترکيب‌هاي تازه از جهاني به وجود آوردند که در آن واقعيت‌هاي زندگي روزمره در فضاهاي تخيلي دگرگوني و شگفتي مي‌آفريدند. تعريفي که سواي نقاشي سورآليسم، در باره جهان معاصر صدق مي‌کند که ارتباطات جهاني و کثرت‌گرائي در فرهنگ، تلفيق و برابر گذاري فرهنگ‌ها را به صورت يک امر عادي روزمره درآورده است. نمايشگاه عظيمي که موزه متروپاليتن نيويورک، يکي از عظيم‌ترين موزه‌هاي جهان، از مرور بر آثار نقاش دادائيست و سورآليست پيشگام مکس ارنست برپا کرده است، علاوه بر يادآوري شباهت جهان سورآليست‌ها با جهان امروزي، همچنين يادآور اين نکته در باره کار مکس ارنست است که هر چند در انواع سبک‌هاي نقاشي و گرافيک، تجربه کرد، به طرز چشمگيري توانست از عوامل پراکنده و متفاوت، کار يگانه‌اي بيافريد که فقط به خود او تعلق داشت. مکس ارنست، به خاطر آنکه حلقه پيوند جهان گذشته به دنياي مدرنيسم دانسته مي‌شود، در تاريخ هنر جاي اساسي را اشغال کرده است. اين هنرمند آلماني نه تنها نقش موثري در پيشبرد هنر نوپاي سوررآليسم در پاريس داشت بلکه با مهاجرت به آمريکا در زمان جنگ جهاني دوم، يکي از پايه‌گذاران نقاشي مدرن در آمريکا هم به شمار مي‌آيد، و نقش بزرگي در به وجود آوردن آنچه اکنون مکتب نيويورک دانسته مي‌شود، بازی کرد. آنچه نمايشگاه مرور بر آثار مکس ارنست در موزه متروپاليتن نيويورک به يننده کنجکاو يادآور مي‌شود، ادامه تاثير مکس ارنست بر نقاشان آمريکائي است، از الکس راس Alex Ross گرفته تا نئو راوش Neo Rauch. مکس ارنست ده سال قبل از پايان قرن نوزده در شهر برول Bruhl نزديک کلن Cologne به دنيا آمد و کار هنري خود را در کلن شروع کرد. پدرش معلم کودکان ناشنوا بود و يک نقاش آماتور که دوست داشت در هواي باز نقاشي کند. تاثير پدر در نقاشي‌هاي اوليه ارنست درنمايشگاه موزه متروپاليتن مشهود است که در آنها نه تنها سبک کوبيسم و اکسپرسيونيسم با هم در مي‌آميزند، بلکه حضور مسلط طبيعت نيز در آنها احساس مي‌شود، مثل تابلوي زيباي شهر و حيوانات از سال 1919 که درآن حتي تاثيرهاي جدي شاگال را مي‌توان يافت. ارنست نه تنها با کار شاگال آشنا بود، بلکه ساير نقاشان سورآليست همدوره خود،ِ مثل هانس آرپ، و پل کله Klee را نيز مي‌شناخت و با آنها نمايشگاه برگزار مي‌کرد، و هنگام ديداري با کله در مونيخ بود که در مجله‌اي براي نخستين بار عکس کارهاي نقاش سورآليست جورجیو دوکريکو Giorgio DeChrico را ديد و با برداشت از آنها، دوره کولاژهاي معروف خود را به وجود آورد که در آنها تصاويري شبيه تصاوير قلمي کتابهاي علمي با فضاهاي معمارانه قاطي مي‌شود – آثاري که نطفه شروع دادائيسم آلمان به شمار مي‌رود. تاثير فضاهاي هول‌انگيز معمارانه‌اي که دوکريکو در نقاشي‌هاي خود به وجود مي‌آورد در آثاري که مکس ارنست در دهه 1920 به وجود آورد مشهود است، از جمله در تابلوئي به نام اديب که در آن انگشت‌هاي غول‌آسائي را نشان مي‌دهد که از پنجره‌اي بيرون آمده‌اند، برفراز کله‌هاي جداشده پرندگان. موضوع نقاشي‌هاي مکس ارنست، تلاقي طبيعت و فرهنگ؛ نظم و هرج و مرج، و نياز دوگانه و توام انسان به هر دو است. مانند ديگر نقاشان همعصر خود، مکس ارنست نيز به شدت از نوشته‌هاي مارکس و فرويد متاثر بود، به خصوص از فرويد، که در آثار او براي توجيه گرايش‌هاي غيرعادي جنسي خود نيز دنبال جواب مي‌گشت. معروف است که ارنست با شاعر مشهور پل آلوار Paul Eluard و همسر او مثلث عشقي‌اي به وجود آورده بود که سالها ادامه يافت. نقاشي‌هاي ارنست هر چند دادائيست و سوراليست دانسته مي‌شوند، اما نمايشگاه مرور بر آثار او در موزه متروپاليتن تاکيد دارد که ارنست، نطفه‌گذار اين دو مکتب بود ولي هرگز نه سوررآليست بود نه دادائيست. در آغاز جنگ، ارنست آلماني دو بار در فرانسه بازداشت شد ولي دوستي او با هنردوست ثروتمند آمريکائي پگي گوگنهايم اسباب نجات او را از سرنوشتي فراهم کرد که گرفتاري به دست آلمان‌ها بعد از اشغال فرانسه انتظارش را مي‌کشيد. ارنست در سال 1941 در نيويورک با پگي گوگنهايم ازدواج کرد و برخي از آثار عمده خود را بعد از اين تاريخ درنيويورک به وجود آورد، از جمله تابلوي بزرگ اروپا بعد از باران و کارهائي مثل سورآليسم و نقاشي، که الهام بخش جکسن پالاک نقاش آمريکائي بود.
XS
SM
MD
LG