لینک‌های قابلیت دسترسی

logo-print
شنبه ۱۳ آذر ۱۳۹۵ تهران ۱۷:۴۶ - ۳ دسامبر ۲۰۱۶

نقش صدا و سيما در انتخابات رياست جمهوري اسلامي


(rm) صدا | [ 10:53 mins ]
راديو فردا در برنامه سه شنبه شب انتخابات 84 در مصاحبه با علي افشاري عضو شوراي مركزي دفتر تحكيم وحدت و علي محمدي، متخصص علوم ارتباطات و از اساتيد كهنه كار دانشگاه به بررسي نقش صدا و سيما در انتخابات رياست جمهوري اسلامي مي پردازد. كيوان حسيني (راديو فردا): از روزي كه انقلابيون جوان در واپسين روزهاي سال 57 تلاش كردند تمامي امور مربوط به فراگيرترين رسانه ايران يعني تلويزيون را بي آموزند و خود را از تخصص ديگران بي نياز كنند، تا امروز كه اين رسانه فراگيرتر از گذشته به كار خود ادامه مي دهد، همواره اداره اين رسانه و كنترل آن با حساسيت بسيار توسط مذهبيون حاكم دنبال شده است. حساسيتي كه موجب شد در طول 25 سال گام به گام امور اين رسانه در حيطه قدرت بخشي از سياستمداران محدود شود. از سال 1376 و نخستين روزهايي كه گروهي منتقد جناح سياسي حاكم با عنوان اصلاح طلب كنترل دولت جمهوري اسلامي را به دست گرفتند نيز چالش با رسانه اي كه رسانه ملي ناميده مي شد آغاز شد، چرا كه سازمان صدا و سيماي جمهوري اسلامي به حكم قانون اساسي زير نظر رهبر جمهوري اسلامي اداره مي شود. اين روزها و در آستانه انتخابات رياست جمهوري نيز اين سازمان بي وقفه در مسير اهدافي مي تازد كه به گفته رحمان فاضلي، معاون سياسي صدا و سيما اهداف كلي جمهوري اسلامي در اين انتخابات است: بالا بردن آمار كساني كه در انتخابات راي خود را به صندوق خواهند انداخت. به گفته علي افشاري فعال سياسي، صدا و سيما براي رسيدن به اين هدف خود حجم بسياري از برنامه هايش را به انتخابات اختصاص داده. علي افشاري: تمامي منابع و امكانات خود را بسيج كردند كه از اين طريق بتوانند آراي بيشتري را در پاي صندوق ها حاضر كنند و از اين مرحله بحراني عبور كنند و بتوانند تبلوري بدهند به مشروعيت براي خودشان. ك . ح : اين گونه است كه اين روزها شهروندان يك واژه را مدام از مجريان راديو و تلويزيون مي شنوند. «انتخابات» صداي گويندگان صدا و سيماي جمهوري اسلامي: شوراي نگهبان در اطلاعيه اي بار ديگر تاييد كرد هرگونه فعاليت تبليغاتي نامزدها و طرفداران آنان ...... ك . ح: البته برنامه هاي راديو و تلويزيون براي گرم كردن تنور انتخابات تنها به بخش هاي خبري و تحليلي خلاصه نمي شوند. در اين دوره از انتخابات براي نخستين بار ماهها پيش از انتخابات، ميزگردهايي با عنوان «تا انتخابات» در تلويزيون تشكيل شد كه در آن افرادي با عنوان نامزد احتمالي انتخابات از دلايل شركتشان در انتخابات سخن مي گفتند. اين برنامه كه توسط اصلاح طلبان تحريم شد با حضور كساني برگزار شد كه برخي آنها اصلا براي نامزدي هم ثبت نام نكردند. ضمن اين كه مدت زمان فرصت تبليغاتي براي نامزدها در اين دوره افزايش يافته و آنها مي توانند ساعاتي در تمامي شبكه هاي راديو و تلويزيون به خود اختصاص دهند. در اقدامي بي سابقه به نامزدهاي انتخابات اجازه داده شده يك آگهي انيميشن نيز به مدت 30 ثانيه تهيه كنند تا از تلويزيون پخش شود. اما انتقاد از عملكرد صدا و سيما در پوشش خبرهاي مربوط به انتخابات كم نيست. علي افشاري عضو شوراي مركزي دفتر تحكيم وحدت معتقد است اين سازمان براي رسيدن به اهدافش از هيچ كاري چشم نمي پوشد. علي افشاري: صدا و سيماي جمهوري اسلامي ابزار حكومت و ساختار قدرت است و همواره به جاي پوشش و انعكاس واقعيات جامعه به مسائل از دريچه تمايل و خواست حاكميت پرداخته و در اين راه هيچ چارچوب و مرز اخلاقي را هم حفظ نمي كند و به جاي اين كه به مواضع جريانات اصلي و شرايط داخلي دانشگاه ها و دانشجويان را منعكس كند، ديدگاه هايي را كه در داخل دانشگاه هيچ محل توجهي ندارند را به شكل غير اخلاقي در قالب نظرات دانشجويان عنوان مي كند. ك . ح: آقاي افشاري همچنين براي بيان نمونه اي از آنچه عملكرد غيراخلاقي صدا و سيما مي خواند، به برخورد اين رسانه با دفتر تحكيم وحدت اشاره مي كند. علي افشاري: به صراحت به جعل دست مي زند و حقوق مادي و معنوي تشكل هاي دانشجويي شناخته شده از جمله دفتر تحكيم وحدت و همچنين اعتبار و كيان دانشگاه و دانشجو را مورد تعرض قرار مي دهد. ك . ح: اگرچه مديران اين سازمان بارها به بي طرف بودن آن اشاره كرده اند و اين بي طرفي خواسته كهنه منتقدان جمهوري اسلامي بوده، اما اين سازمان همواره از سوي گروه هاي سياسي مختلف با اتهام هاي مشابه آنچه آقاي افشاري به آن اشاره كرد روبرو بوده است. علي محمدي، متخصص علوم ارتباطات و از اساتيد كهنه كار دانشگاه معتقد است بي طرفي سازمان صدا و سيما با توجه به ساختارش در حال حاضر غيرممكن است. علي محمدي: متاسفانه در ايران رسانه ها نمي توانند بي طرف باشند به علت نهاد سازماني رسانه ها مثلا راديو تلويزيون را اگر توجه كنيد، از نظر سازماني زير نظر دفتر رهبري است، بنابراين مجبور است كه مسئولين برنامه ها به راهنمايي ها و توصيه هاي دفتر رهبري توجه كنند تا دولت. روي اين اصل چه در گذشته و به طور كلي رسانه هاي راديو و تلويزيون در ايران بي طرف نبودند. ك . ح: و چنانكه علي افشاري مي گويد، فعالان سياسي هيچ فرصتي براي دفاع از خود در برابر اين رسانه ندارند. علي افشاري: ما به لحاظ حقوقي و قانوني در اين زمينه با محدوديت مواجه هستيم، در چارچوب قوانين موجود و قانون اساسي اينها پيش بيني نشده و صدا و سيما به عنوان ملكي اختصاصي حاكميت، آن هم بخش هاي انتصابي به شمار مي آيد كه به هيچ عنوان افكار عمومي، مردم، گروه هاي سياسي اجتماعي و بخش هاي انتخابي امكان دستري و اثر گذاري به آن را ندارند. ك . ح: اما فارغ از بحث هاي سياسي و اتهام جانبداري سازمان صدا و سيما از محافظه كاران جمهوري اسلامي، اهل فن بارها كيفيت حرفه اي اين رسانه را نيز زير سئوال برده اند. علي محمدي: متاسفانه از نظر حرفه اي خيلي وضع بدتر شده. من نمي دانم اينها از اين كه يك خارجي را دعوت كنند در ايران و بيايد در راديو تلويزيون تعريف كند چقدر اخبار و برنامه هاي راديو تلويزيون خوب است، چه هدفي دارند. اگر اين باشد معيار و استاندارد بهتر شدنش، من فكر مي كنم شوخي مي كنند. به نظر من به عنوان آدمي كه 30 سال است در اين زمينه درس مي دهم و كار مي كنم، بي نهايت غيرحرفه اي و كيفيت پايين و اصلا مثل اين كه اخبار بين المللي براي جمهوري اسلامي مهم نيست. اگر اين مساله خصوصي سازي بتوانند مانند مطبوعات در راديو تلويزيون انجام شود، منوط به اين كه افراد حرفه اي عمل كنند، احتمال دارد يك مقداري اثر كند روي كيفيت برنامه هاي راديو تلويزيون دولتي. ك . ح: سازمان صدا و سيما برنامه هاي انتخاباتي خود را از 15 بهمن سال گذشته آغاز كرده و از روز دهم خردادماه برنامه هاي تبليغاتي نامزدها به برنامه هاي پيشين افزوده خواهد شد. در اين ميان حجم برنامه هاي تفريحي چون فيلم هاي سينمايي روز جهان نيز در خردادماه افزايش خواهد يافت. سياستي كه به گفته صاحبنظران با هدف جلب نظر شهروندان و جلوگيري از توجه آنها به تلويزيون هاي فارسي زبان خارج از كشور اجرا خواهد شد.
XS
SM
MD
LG