لینک‌های قابلیت دسترسی

جمعه ۱۹ آذر ۱۳۹۵ تهران ۱۳:۰۹ - ۹ دسامبر ۲۰۱۶

«راک اپرا»ی یک هنرمند نیویورکی در باره مداخله سازمان «سیا» در وقایع 28 مرداد 32: «مصدق» در جشنواره بین المللی تئاتر حاشیه


(rm) صدا | [ 6:53 mins ]
هفته گذشته در چارچوب جشنواره عظیم تئاتر حاشیه در نیویورک، یک «راک اپرا» rock opera به روی صحنه رفت در باره کودتای 28 مرداد، با نام مصدق، که چنانکه همکار ما بهنام ناطقی از نیویورک گزارش می‌دهد، در آن ماجرای ملی شدن صنعت نفت در ایران، و پیامد‌های آن، از تحریم ایران گرفته تا سقوط مصدق، به صورت ترانه‌های راک اجرا می‌شود. آقای مایکل مین، نویسنده، آهنگساز و ترانه سرای این نمایش، که به صورت یک کنسرت راک اجرا می شود، در مصاحبه با رادیوفردا می گوید چهارسال پیش با خواندن مقاله ای در نیویورک تایمز در باره نقش سازمان اطلاعات مرکزی آمریکا در کودتای 28 مرداد و سقوط مصدق، مصمم شد از آن برای نوشتن یک «راک اپرا» استفاده کند. در این نمایش لحظه های مهم تاریخی در ترانه ها بازسازی می شود. بهنام ناطقی (رادیوفردا، نیویورک): صدها تماشاگر کنجکاو، که ایرانیان مقیم نیویورک نیز تک و توک در میان‌شان بودند، هفته گذشته به تئاتر کوچکی در گوشه جنوبی و پرتی از شهر رفتند برای تماشای روایتی از داستان کودتای 28 مرداد که به صورت یک «راک اپرا rock opera» اجرا می‌شد. نمایش راک اپرای مصدق، بخشی از جشنواره بین المللی تئاتر حاشیه یا Fringe در نیویورک است که صدها اجرا از بیش از 200 گروه نمایشی از آمریکا و سراسر جهان در 50 تئاتر و استودیو ارائه می‌دهد، از انواع نمایش‌‌ها، اما یک راک اپرا، آنهم در باره یک سوژه تاریخی که برای تماشاگران آمریکائی چندان هم شناخته شده نیست، از غیرعادی‌ترین برنامه‌های این جشنواره بود. در این فرم نمایشی، تماشاگر یک گروه راک چهارنفری را در برابر خود می‌بیند، سه خواننده گیتار بدست، که گاه نقش مصدق و شاه را بازی می‌کنند، و گاه با گذاشتن عینک دودی، ماموران سیا می‌شوند، تمام ماجرا را در 45 دقیقه خلاصه می‌کنند، و موسیقی راک، به وقایع تاریخی، رنگ عاطفی می‌دهد. مایکل مین Michael Minn، نویسنده، ترانه سرا و آهنگساز «راک اپرا»ی مصدق، در مصاحبه با رادیوفردا می‌گوید: مایکل مین: I first heard about this about four years ago. There was a CIA report, an after action report… ب.ن.: آقای مایکل مین می‌گوید در باره مداخله سازمان «سیا» در کودتای 28 مرداد برای نخستین بار چهارسال پیش مقاله‌ای در نیویورک تایمز خواند و گزارشی داخلی از سازمان سیا در باره آن، که از طبقه بندی محرمانه خارج شده بود و همزمان انتشار یافت. وی می‌افزاید این سند ومقاله، یک بررسی کلی از نقش سیا در کودتا ارائه می‌دادند که او را از نقشی که کشورش در آن بازی کرده بود، شرمنده کرد. مایکل مین: I was deeply disappointed about my country’s involvement in it. ب.ن.: راک اپرای مصدق، بعد از یک مقدمه کلی در باره ایران، با ترجیع بند Dreaming of Persia، داستان خود را با سخنرانی تاریخی مصدق در مجلس آغاز می‌کند برای اعلام ملی شدن صنعت نفت. بعد واکنش بریتانیاست، و دیپلماسی کشتی‌های جنگی، تا می‌رسد به جلسه‌ای در سازمان «سیا» که در آن تصمیم به برگزاری یک کودتا در ایران گرفته می‌شود. آقای مایکل مین، سازنده این راک اپرا، که قبل از این یک نمایش موزیکال در باره معامله‌گران سهام در وال استریت نوشته است، می‌گوید سختی‌های روی صحنه بردن یک نمایش موزیکال، او را به فکر انداخت که داستان سقوط مصدق را به صورت راک اپرا بنویسد که در آن نوازندگان و خوانندگان و هنرپیشگان همان چهارنفری هستند که روی صحنه گیتارها و طبل‌ها را می‌نوازنند. مایکل مین: Doing this way reduced the complexity of the project. ب.ن.: وقتی داستانی در هفت هشت ترانه راک بازگو می‌شود، به ناپار باید به شدت خلاصه بشود، زیرا، چنانکه مایکل مین، سازنده راک اپرای مصدق می‌گوید، در راک اپرا هر ترانه معرف یک صحنه یا یک مقطع زمانی است. مایکل مین: This is a genre where individual songs represent scenes or points in time. You have to simplify and organize the story. ب.ن.: آقای مین در تعجیلی که برای بازگو کردن داستان دارد، از مکث به روی شخصیت‌ها و احساسات آنها که درونمایه نمایش است باز می‌ماند، و در واقع چنانکه یک منتقد نیویورکی اشاره کرد، کار او در واقع یک سخنرانی راک rock lecture است تا یک اپرای راک. اما موسیقی راک، سرعت توالی وقایع و دیدگاه طنزآمیز آقای مین، تماشای این اثر را فرح‌بخش می‌سازد. مایکل مین: I think the story itself is filled with interesting characters, its very dramatic, it doesn’t need a whole lot of help… and I also think that this is something that in the larger American culture is not known and we American should know our history, especially considering the parallel between that and what is going on right now in Iraq. ب.ن.: آقای مایکل مین می‌گوید داستان کودتای 28 مرداد پراز شخصیت‌های جالب است و داستانی است دراماتیک، و برای جالب شدن به کمک نیاز ندارد. نویسنده راک اپرای «مصدق» می‌گوید یک انگیزه او در نوشتن این اثر این بود که فکر می‌کند آمریکائی‌ها باید با گوشه‌های تاریخ خودشان آشنا بشوند، به خصوص به خاطر شباهت‌هائی که کودتای ضدمصدق با آنچه اینک در عراق می‌گذرد ممکن است وجود داشته باشد.
XS
SM
MD
LG