لینک‌های قابلیت دسترسی

سه شنبه ۱۶ آذر ۱۳۹۵ تهران ۱۹:۵۵ - ۶ دسامبر ۲۰۱۶

طرح خط لوله ايران به هند از درون پاکستان ممکن است به بن بست بيش از نيم قرن دشمني ميان هند و پاکستان پايان دهد


(rm) صدا | [ 4:48 mins ]
نشريه تحليلي جينز ريپورت در گزارشي در مورد طرح خط لوله ايران به هند که از درون پاکستان مي گذرد، می نویسد کشوري که ممکن است به بن بست بيش از نيم قرن دشمني ميان هند و پاکستان پايان دهد، کشوري نيست به جز ايران که از سوي جرج بوش رئيس جمهوري آمريکا يکي از اجزاي محور شرارت خوانده شده. رژيم مذهبي تهران اميدوار است که طرح سه ميليارد و 500 ميليون دلاري که بر پايه آن گاز طبيعي از ايران و از درون خاک پاکستان به هند مي رسد، به پيشرفت چشمگيري دست يابد. اين خط لوله که قرار است در پاکستان از مناطق قبيله اي سرکشي مانند بلوچستان بگذرد، از عسلويه در خليج فارس و ميدان جنوبي و ميدان گاز سلمان تا شمال باختري هند امتداد خواهد يافت. فاطمه امان (راديو فردا): از زمان حمله تروریستی یازدهم سپتامبر 2001، دولت بوش در تلاش برای نزدیک کردن دو کشور هند و پاکستان برآمده است. پس از یازدهم سپتامبر، این دو کشور که واشنگتن به دلایل مختلف از آنها دوری می کرد، به دو متحد مهم آمریکا در جنگ با تروریسم تبدیل شدند و از سخاوت آمریکا بهره فراوانی بردند. اما طرفه این است که کشوری که ممکن است به بن بست بیش از نیم قرن دشمنی میان هند و پاکستان پایان دهد، کشوری نیست بجز ایران که از سوی بوش رئیس جمهوری آمریکا، یکی از اجزای محور شرارت خوانده شده. به گمان دولت بوش، ایران در تکامل برنامه هسته ای و موشکی خود از کمک دانشمندان پاکستانی برخوردار بوده و در ایجاد مشکلاتی که نیروهای ائتلاف در عراق با آن روبرو هستند نیز سهیم است. رژیم مذهبی تهران امیدوار است که طرح سه میلیارد و پانصد میلیون دلاری که بر پایه آن، گاز طبیعی از ایران و از درون خاک پاکستان، به هند می رسد، به پیشرفت چشمگیری دست یابد. این خط لوله که قرار است در پاکستان از مناطق قبیله ای سرکشی مانند بلوچستان بگذرد، از میدان گاز عسلُویه در خلیج فارس و میدان جنوبی و میدان گاز سلمان تا شمال باختری هند امتداد خواهد یافت. ایران که پس از روسیه، بزرگترین منابع گاز طبیعی جهان را دارد، در تلاش یافتن بازارست و آمریکا در صدد است این کشور را از آن محروم سازد. هند که 70 درصد نیاز انرژی خود را از خارج تامین می کند قادر خواهد بود نیاز انرژی خود را با این خط لوله تامین کند. از سوی دیگر ایران که به سختی در تلاش بیرون آمدن از انزوای جهانیست، پیشنهاد کرده که 60 درصد هزینه ایجاد این خط لوله را متقبل شود. پاکستان نیز که تا سال 2010 روزانه با کمبود 8 میلیون و پانصد هزار متر مربع گاز مواجه خواهد بود، از این طرح بهره خواهد برد. این طرح قرار بود ابتدا در سال 1989 آغاز شود، اما تنش های میان دو کشور پاکستان و هند، آنرا مسکوت گذاشت. پس از یازدهم سپتامبر 2001 که دولت بوش دو کشور را به حضور در سر میز مذاکره ترغیب کرد و گفتگوهای صلح میان دو کشور آغاز شد، این طرح نیز از سر گرفته شد. در اوایل سپتامبر سال جاری مسئله خط لوله گاز ایران به هند از درون پاکستان، در دیدار خورشید محمود قصوری وزیر امور خارجه پاکستان و مانی شانکار وزیر نفت هند در دهلی نو نیز مورد بحث و گفتگو قرار گرفت. نگرانی امنیتی هند جزو موانع اصلی طرح این لوله بود. هند نگران است که در خط لوله که از درون پاکستان می گذرد، خرابکاری شود و یا پاکستان از آن به عنوان یک سلاح سیاسی استفاده کند. یک مقام بلندپایه وزارت امور خارجه هند می گوید اگر نگرانی های امنیتی در این زمینه برطرف شود، این طرح اقتصادی بزرگ می تواند پایه اقتصادی مهم و پشت بند طرح های اقتصادی بیشتری شود. بهره اقتصادی پاکستان به گقته این مقام هندی، سالانه بین 600 تا 800 میلیون دلار تنها از عوارض ترانزیت خواهد بود. همین منفعت مالی می تواند امنیت خط لوله را تضمین کند. طرح خط لوله گاز با نیاز مبرمی که هم اکنون به علت بهای بالای نفت وجود دارد، به علت دورنمای نه چندان روشن عراق، خطر حمله تروریستی به صنایع انرژی و وقفه در تولید نفت کشورها از جمله در نیجریه، اهمیت ویژه ای یافته است. مانموهان سینگ نخست وزیر هند و پرویز مشرف رئیس جمهوری پاکستان در ملاقات خود در اواخر ماه سپتامبر در نیویورک، در حاشیه برگزاری نشست سالانه سازمان ملل متحد، در این زمینه گفتگو کردند و گفتند این طرح بزرگ اقتصادی، به رفاه و ثروت مردم دو کشور می افزاید. ایران نیز می گوید هند با این خط لوله، می تواند سالانه 300 میلیون دلار در هزینه انرژی خود صرفه جویی کند. آر کی پاچوری مدیر موسسه مستقل انرژی و منابع تاتا و یکی از طرفداران سرسخت طرح خط لوله می گوید دولت جدید هند مواضع خود را اندکی نرمتر کرده و حاضر است به شرط حفظ فرصت های تجاری دیگر، در مورد خط لوله به مذاکره بنشیند. برای ایران به خاطر آنچه آمریکا برنامه تولید سلاح هسته ای می خواند و به خاطر خطر حمله پیشگیرانه اسرائیل به تاسیساتش، دورنمای گسترش نفوذ در بازار شبه قاره، به اندازه کافی وسوسه انگیز هست. در عین حال تامین انرژی برای دو متحد کنونی آمریکا و از این راه راندن دو طرف به سمت صلح پایدار و حذف خطر نزاع هسته ای، برای ایران اعتبار و احترام ویژه ای خواهد آفرید. در ژانویه سال 2003، ایران و هند به پیشرفتهایی در زمینه رسیدن یک پیمان نظامی دست یافتند که بر اساس آن، هند در صورت درگیری و کشمکش با پاکستان قادر خواهد بود از پایگاه های نظامی ایران استفاده کند. یک همکاری راهبردی میان هند و ایران از نظر خیلی ها می تواند به ثبات منطقه ای خاورمیانه و آسیا بینجامد. به نوشته نشریه تحلیلی جینز رپورت، برنده انتخابات ریاست جمهوری آمریکا هر که باشد، باید خود را با آن وفق دهد.
XS
SM
MD
LG