لینک‌های قابلیت دسترسی

شنبه ۲۰ آذر ۱۳۹۵ تهران ۰۲:۴۳ - ۱۰ دسامبر ۲۰۱۶

ارزیابی یک اقدام «انقلابی» پس از 25 سال: بحث بر سر درست يا غلط بودن اشغال سفارت آمريکا در تهران هنوز ادامه دارد


(rm) صدا | [ 4:12 mins ]
همزمان با سالروز گروگان گيري دیپلماتهای سفارت آمريکا بحث درباره درست يا غلط بودن اين اقدام در محافل سیاسی ایران ادامه دارد. در جلسه اي که به مناسبت بررسي سياست خارجي ايران نسبت به آمريکا در دانشگاه تهران برگزار شد. شماری از فعالان سیاسی و دانشجويان سابق اشغال کننده سفارت سخن گفتند. دکتر صادق زيباکلام، تحليلگر مناسبات سياسي تهران و آمريکا در مصاحبه با رادیو فردا می گوید: براي نسل جوانتر دوم خرداد ديگر مرگ بر آمريکا، آمريکا ستيزي، پرچم آمريکا را آتش زدن، در مقابل سفارت آمريکا تظاهرات به راه انداختن، آن جذابيت، آن چيزي را که در گذشته داشت ديگر ندارد. تجربه اين 25 سال به آنها نشان داده که مهمتر از به اهتزاز درآوردن پرچم مرگ بر آمريکا، دفاع از جامعه مدني و دموکراسي و حاکميت قانون است، دفاع از آزادي مطبوعات است. يک ربع قرن پس از گروگان گيري سفيران آمريکا بحث درباره درست يا غلط بودن اين اقدام هنوز در ميان منتقداني که در همان زمان هم به اين حرکت انتقاد داشتند و عده اي از دانشجويان پيروي خط امام آن روزها که اکنون در جناح اصلاح گراي جمهوري اسلامي فعاليت دارند ادامه دارد. از جمله در جلسه اي که به مناسبت بررسي سياست خارجي ايران نسبت به آمريکا در دانشگاه تهران برگزار شد. ابراهيم يزدي، وزير خارجه دولت موقت انقلاب که بعد از اين گروگان گيري اعضاي آن به طور دسته جمعي استعفا دادند، در سخنراني خود به همين مناسبت گفت: آنچه در 13 آباان 1358 رخ داد، خلاف منافع ملي بود. ابراهيم اصغرزاده يکي از دانشجويان سابق اشغال کننده سفارت و از چهره هاي فعلي طيفي از جناح اصلاح گرا در واکنش به گفته هاي آقاي يزدي گفت که دکتر يزدي اگر کمي به حرفهايشان ادامه مي دادند خود انقلاب را هم حاصل توطئه مي دانستند. روز پيش از آن هم معصومه ابتکار، معاون فعلي رياست جمهوري و يکي ديگر از دانشجويان پيرو خط امام که 25 سال پيش با تسلط بر زبان انگليسي و با لهجه آمريکايي در برابر دوربين و ميکروفن شبکه هاي تلويزيوني خارجي و خبرگزاريها به عنوان سخنگو به پرسشها پاسخ مي داد، از اشغال سفارت آمريکا دفاع کرد. خانم ابتکار گفت: دانشجوياني که در آن زمان مي خواستند صداي مظلوميت ايران را به جهان برسانند، به اين نتيجه رسيدند که بايد کاري کنند که مثل بمب در دنيا صدا کند. امير مصدق کاتوزيان در گفتگو با دکتر صادق زيباکلام، تحليلگر مناسبات سياسي تهران و آمريکا از انگيزه اين صحبتها و فضايي که در آن اين گفته ها بيان مي شود پرسيده است. دکتر صادق زيباکلام: براي نسل جوانتر دوم خرداد ديگر مرگ بر آمريکا، آمريکا ستيزي، پرچم آمريکا را آتش زدن، در مقابل سفارت آمريکا تظاهرات به راه انداختن، آن جذابيت، آن چيزي را که در گذشته داشت ديگر ندارد. امير مصدق کاتوزيان (راديو فردا): اما چيزي که خانم ابتکار پريروز گفتند يا آقاي ابراهيم اصغرزاده ديروز، در تاييد حرکت گروگان گيري بود. دکتر صادق زيباکلام: از قضاي روزگار دانشجويان مسلمان پيروي خط امام چرخ گشته و گشته و گشته و بسياري از آنها رهبر جنبش اصلاح طلبان شدند. از يکسو رسيدند به اينجا که اين کار چندان هم کار درستي نبوده، اما از سوي ديگر حداقل يکي دو دهه به اين افتخار مي کردند و کساني که مخالف آن بودند را به عنوان ليبرال و سازشکار مي کوباندند. اگر اينها بخواهند دفاع کنند از اشغال سفارت با بسياري از باورهاي دوم خردادي و اصلاح طلبيشان نمي خواند، اگر بخواهند اين را انتقاد کنند، جدا از اين که در تير رس و آماج حملات جناح راست و محافظه کاران قرار مي گيرند، بخشي از گذشته خودشان را برند زير سئوال. ا . م . ک : پس مخاطبشان کيست؟ دکتر صادق زيباکلام: جناح راست را به هيچ وجه مخاطب قرار نمي دهند، براي اين که جناح راست اصلا قبول نداشتند اشغال سفارت آمريکا را، منتها امروز کاسه از آش داغتر شده جناح راست و کساني که زياد تاييد نمي کردند اشغال سفارت را حالا آمدند خيلي شديد ضد آمريکايي شدند. اصالت زيادي در آمريکاستيزي خيلي از جريانات راست وجود ندارد کلا و دارند شعار مي دهند. مخاطب آقاي حجاريان و خانم ابتکار و اصغرزاده و ديگران نسل دوم و سوم انقلاب است که به تعبيري مي خواهند يک طوري آن عمل راديکال و انقلابي را که در آبان 58 انجام دادند توجيه و تبرئه کنند. ا . م . ک : تا چه حد در جذب همين نسلهايي که شما به آنها اشاره مي کنيد موفق بودند؟ دکتر صادق زيباکلام: تا به امروز چندان موفق نبودند. در بهترين حالتش آقاي عبدي و ديگران آمدند گفتند که اين کار در آن مقطع و در زمان خودش قابل فهم بود و درست بود. اين که ما بگوييم در آن مقطع درست بوده، چيزي که خانم ابتکار دارد مي گويد و در مقطع بعدي اين کار معنا و مفهومي پيدا نمي کند، اين گيج مي کند مخاطب شما را و به هيچ وجه او را مجاب و قانع نمي کند. واقعيت اين است که بايد خيلي محکم و اصولي بايستند و از اشغال سفارت آمريکا امروز بعد از گذشت 25 سال دفاع کنند و يا اين که بايد بگويند نه اين کار در همان سال 58 هم کار درستي نبود و دولت موقت، مرحوم بازرگان و ديگران که اين کار را محکوم کردند، حق با آنها بوده و ما اشتباه کرديم. ا . م . ک : در لابلاي حرفهاي خانم ابتکار گله و شکوه است هم از عده اي که آن روز در برابر دانشجويان پيروي خط امام قرار داشتند، هم از مواضع کنوني عده اي از همين عده از دانشجويان سابق پيروي خط امام. دکتر صادق زيباکلام: اينها را به دو گروه خيلي کلي مي شود تقسيم کرد. يک گروه اکثريت که شامل آقاي دکتر ميردامادي، اصغرزاده، سعيد حجاريان، خانم معصومه ابتکار، مهندس بيطرف وزير برق فعلي و ديگران که امروز شدند اصلاح طلب و گروه اقليتي که مانند آقاي مهندس ضرغامي که امروز رئيس راديوتلويزيون است و اينها تعلق به جناح راست دارند، خود آقاي دکتر احمدي نژاد و ديگران اصولي و خيلي محکم از آن حرکت دفاع مي کنند امروز، بلکه امروز هم اين حرکت قابل دفاع و قابل توجيه است. اما آن اکثريت در اين 25 سال قطعا رد صلاحيت شدند، اخراج شدند و حتي به زندان افتادند و تجربه اين 25 سال به آنها نشان داده که مهمتر از به اهتزاز درآوردن پرچم مرگ بر آمريکا، دفاع از جامعه مدني و دموکراسي و حاکميت قانون است، دفاع از آزادي مطبوعات است.
XS
SM
MD
LG