لینک‌های قابلیت دسترسی

پنجشنبه ۱۸ آذر ۱۳۹۵ تهران ۰۸:۰۵ - ۸ دسامبر ۲۰۱۶

شرکت «گوگل» به زودی نسخه الکترونیکی میلیونها کتاب و رساله کتابخانه عمده دنیا را برای جستجو و مطالعه در اختیار کاربران اینترنت قرار می دهد


(rm) صدا | [ 3:58 mins ]
از طريق نسخه برداري اينترنتي از ده ها ميليون جلد کتاب، فاصله هر کاربر اينترنت با عظيم‌ترين کتابخانه‌هاي دنيا به زودي به چند ثانيه تقليل مي‌يابد و علاوه بر آن، ابزاري براي جستجو در صفحات کتابها براي موضوع‌هاي خاص در اختيار محققان قرار مي‌‌گيرد که سرعت و گستردگي تحقيق را درهر موضوعي ده‌ها برابر گسترش خواهد داد. اقدام گوگل، که از سوی پایگاه های دیگر جستجو در اینترنت دنبال خواهد شد، با از میان برداشتن محدودیت جغرافیائی و فیزیکی، درهای کتابخانه های عمده تحقیقی جهان را به روی همگان می گشاید. بهنام ناطقي (راديوفردا، نيويورک): شرکت گوگل، صاحب پرمراجعه‌ترين پايگاه جستجوي اينترنتي امروز آغاز طرح جديدي را اعلام مي‌کند که ابزار بي‌سابقه‌اي را براي تحقيق در اختيار پژوهشگران قرار خواهد داد، نه تنها در دانشگاه‌ها و کتابخانه‌ها، بلکه در هر کامپيوتر متصل به اينترنت، و جالب‌تر اينکه اين خدمت علمي خارق‌‌العاده، که طي آن، از ده‌ها ميليون جلد کتاب و منبع تحقيق موجودي کتابخانه‌هاي عمده‌اي مثل کتابخانه عمومي نيويورک وکتابخانه دانشگاه ميشيگان نسخه‌برداري الکترونيکي خواهد شد، براي کاربران مجاني خواهد بود و کتابخانه‌ها نيز بدون دريافت مبلغي به نسخه‌هاي الکترونيک ذخيره خود دست پيدا مي‌کنند. علاوه بر کتابخانه عمومي شهر نيويورک و کتابخانه دانشگاه ميشيگان، گوگل امروز اعلام مي‌کند که با دانشگاه اکسفورد که صاحب يکي از معظم‌ترين کتابخانه‌هاي تحقيقي دنيا است، دانشگاه هاروارد و دانشگاه استانفورد هم قراردادهائي براي نسخه‌برداري ديجيتالي از کتابها منعقد کرده است. مجموعه‌اي که گوگل از اين نسخه‌برداري‌ها فراهم مي‌کند، براي جستجوي مجاني در اختيار همه کاربران اينترنتي قرار مي‌گيرد. هرچند مديران گوگل در باره هزينه اين کار اطلاعاتي در اختيار مطبوعات نگذاشته ‌اند اما کارشناسان برآورد مي‌کنند که نسخه‌برداري از هرکتاب دست کم 10 دلار براي گوگل هزينه داشته باشد. تاکنون گوگل با کتابخانه‌هائي که مجموعا 15 ميليون جلد کتاب و رساله تحقيقي در اختيار دارند، براي نسخه‌برداري قرارداد بسته است و پيش‌بيني مي‌شود تکميل اين پروژه دست کم بيست سال طول بکشد. از آنجا که قراردادهاي کوگل با کتابخانه‌ها اختصاصي نيستند، کارشناسان پيش‌بيني مي‌کنند که رقابتي بين شرکتهاي عرضه‌کننده جستجوي اينترنتي، مثل مايکروسافت Microsoft و ياهو Yahoo و آمزان Amazon با گوگل شروع شود، يعني آنها هم قراردادهاي مشابهي با همان کتابخانه‌ها و همچنين با کتابخانه‌هاي ديگر منعقد کنند که در ازاي اجازه گذاشتن آگهي در کنار مطالب، امکان جستجوي مجاني در مجموعه‌هاي آنها را به کاربران خود بدهند. آقاي مايکل کلر Michael Keller سرکتابدار دانشگاه استانفورد، در مصاحبه‌اي گفت: «تا بيست سال ديگر بيشتر دانش جهان به صورت ديجيتال از طريق اينترنت در دسترس قرار خواهد کرد و اميدواريم خواندن آن هم مثل رفتن به کتابخانه، مجاني باشد.» در آمريکا، کتابخانه کنگره، که يک نسخه از تقريبا هر نشريه و کتابي که در آمريکا منتشر شود در ذخاير انبوه خود دارد، در نسخه‌برداري ديجيتالي از کتابها و رساله‌ها پيشگام بود و طرح عظيمي را در دست اجرا دارد که نسخه‌هاي الکترونيک بهترين کتابهاي مجموعه خود را از طريق اينترنت براي خواندن مجاني به علاقمندان عرضه کند. نسخه‌برداري ديجيتالي از کتاب‌ها بخشي از يک روند تاريخي دمکراتيک است که با گسترش اينترنت در آمريکا شروع شد و دسترسي به اطلاعاتي که قرنها در اختيار گروهي معدود و خاص محقق و دانشجو قرار داشت را براي همگان امکان‌پذير ساخت. شب گذشته، کتابخانه کنگره آمريکا اعلام کرد که همراه با کتابخانه هاي ملي در کانادا، چين و هلند، طرحي را به مورد اجرا مي‌گذارد که حدود يک ميليون جلد کتاب تحقيقي را از طريق اينترنت براي همگان قابل دسترسي بسازند. بهار آينده 70 هزار جلد از اين يک ميليون کتاب از طريق اينترنت عرضه خواهند شد. دسترسي به منابع عظيم تحقيقي باعث انقلابي در تحقيقات رشته‌هاي مختلف علمي و نظري خواهد بود. به قول آقاي بروستر کال Brewster Kahle بنيانگذار و مدير موسسه غيرانتفاعي Internet Archive در سنفرانسيسکو که آن هم يکي از پيشگامان در نسخه‌برداري اينترنتي از کتابهاي چاپي و ساير منابع اطلاعاتي است، دسترسي آسان به کتابخانه‌هاي عظيم باعث خواهد شد که بتوان تحقيقات جديد و بيسابقه‌اي بر اساس کارهاي عظيم ديگران انجام داد. مطابق قرارداد گوگل و کتابخانه‌ها، فعلا تنها متن کامل کتابهائي که حقوق مولف آنها به علت گذشت زمان به اموال عمومي تبديل شده است، مجاني روي اينترنت گذاشته خواهند شد. اما در باره کتاب‌هائي که حقوق مولف آنها هنوز منقرض نشده، گوگل تنها بخش‌هائي از آنها را به جستجوکننده نشان مي‌دهد، هرچند آنها را هم به تمامي نسخه‌برداري الکترونيکي خواهد کرد.
XS
SM
MD
LG