لینک‌های قابلیت دسترسی

شنبه ۲۰ آذر ۱۳۹۵ تهران ۰۸:۲۸ - ۱۰ دسامبر ۲۰۱۶

مذاكرات محرمانه تركمنستان و آذربايجان بر سر تقسيم منابع درياي خزر و موضع ايران، از ديد يك كارشناس


(rm) صدا |
بكتاش خمسه پور (راديوفردا): مقامات تركمنستان و جمهوري آذربايجان روز پنجشنبه پشت درهاي بسته به مذاكره در باره مسئله اختلاف ها در مورد تقسيم منابع درياي خزر پرداختند. در همين حال، مهدي صفري، مشاور وزير امورخارجه جمهوري اسلامي در آخرين اجلاس كشورهاي ساحلي درياي خزر، تحت عنوان چشم انداز تجارت درياي خزر گفت: ايران با تقسيم بندي درياي خزر با سطح موافق است و حداقل سهم ايران از اين دريا 20 درصد است. وي همچنين از افزايش سهم كشتيراني ايران در درياي خزر ياد كرد. راديوفردا در باره مباحث و نتايج آخرين اجلاس كشورهاي ساحلي درياي خزر، با بهمن آقائي ديبا، كارشناس بين المللي حقوق دريائي و امور نفت وگاز منطقه مصاحبه كرده است. شيرين فاميلي (راديو فردا): آقاي آقايي ديبا! به نظر شما جه موضوعات مهمي در آخرين اجلاس کشورهاي ساحلي درياي خزر مطرح شد. بهمن آقايي ديبا (ويرجينيا): مسائل عمده اي که در اينکه مطرح شد در جهت ايجاد يک تحرک جديدي در روابط تجاري بين کشورهاي ساحلي منطقه درياي خزر صورت گرفته است . مي دانيد که اشکالات اساسي در مسئله رژيم حقوقي درياي خزر همچنان وجود دارد و محکم بودن رژيم حقوقي درياي خزر اجازه نمي دهد مسائل ديگر مانند تجارت و کشتيراني به سهولت موضوعات آنها پيش رود. در زمينه تجارت ارتباط کشورهاي درياي خزر در حال حاضر از راه زميني بيشتر است تا از راه دريا. ش.ف.: در زمينه تجارت درياي خزر آقاي مهدي صفري مشاور وزير امور خارجه جمهوري اسلامي گفته اند که سهم ايران از کشتيراني در درياي خزر در گذشته 2 تا 3 درصد بوده که اکنون اين رقم به 18 درصد رسيده است که اين به مفهوم رونق کشتيراني ايران در درياي خزر است؟ بهمن آقايي ديبا: مسئله کشتيراني در درياي خزر در واقع يکي از موضوعاتي است به اصطلاح در چارچوب حقوقي درياي خزر بايد حل شود، ولي هنوز پيشرفتي در آن حاصل نشده است. تحولاتي که در زمينه افزايش تجارت اين کشورها صورت گرفته که سهم ايران به اين وضعيت جديد رسيده در واقع از سايه تبادلات اين کشورها و فرمول ايران براي گرفتن نفت و گاز از کشورهاي حاشيه درياي خزر و تحويل دادن نفت و گاز در جنوب ايران است که در سايه اين تحولات صورت گرفته است. ولي مي توانم بگويم هنوز رونق اساسي در مسئله کشتيراني و تجارت درياي خزر به چشم نمي خورد و اينها نمي توانند بدون حل کردن مسئله اساسي رژيم حقوقي درياي خزر در اين مسائل پيشرفت اساسي حاصل کنند. ش.ف.: با توجه به اينکه بنظر نمي رسد هيچکدام از کشورهاي ساحلي درياي خزر در مورد سهم 20 درصدي ايران توافق داشته باشند، چرا ايران باز بر اين مسئله تاکيد مي کند؟ بهمن آقايي ديبا (کارشناس بين المللي نفت و گاز): اصولا تغيير خاصي در موضع ايران در مورد تقسيم درياي خزر بوجود نيامده. حتي مي شود گفت بعد از شکست تلاش کل کشورها براي دستيابي به توافقي همه آنها با هم در آن شريک باشند، حالا موضع ايران بيشتر از سابق برگشته به همان نکات اوليه تقسيم منصفانه درياي خزر بجاي هرگونه ملاحظات ديگري. اين به خاطر اينست که اصولا ايران کمتر از کشورهاي ديگر متکي است بر منابع درياي خزر و تاخيري که در اين زمينه بوجود مي آيد نوعي کارت بازي است در دست ايران. در مورد رژيم حقوقي درياي خزر و فشار بر کشورهاي ديگر که منافع ايران را بيشتر در نظر بگيرند و روشي است که تحميل کردند بر کشورهاي ديگر حوزه درياي خزر تا به اصطلاح تقسيم کف دريا بر اساس خط منصف اصلاح شده، که هست و گذاشتن روي آبها براي کشتيراني عمومي در واقع ايران مي خواهد کمرنگ و تضعيف کند و در اين جهت وقت کشي و ايجاد اشکال و به اصطلاح هرگونه تاکتيکي که بتواند تاخير ايجاد کند در مسير سهولت بهره برداري ها به طوريکه کشورهاي ديگر مجبور بشوند به منافع ايران توجه بيشتري بکنند مي توانم بگويم اين سياست کلي دولت ايران خواهد بود تا موقعي که نتايج مطلوبي برسد. ش.ف.: چشم انداز اينکه اجلاس ادواري کشورهاي ساحلي درياي خزر در مورد رژيم حقوقي درياي خزر به نتيجه برسند تا چه حد است؟ بهمن آقايي ديبا: مي توانم بگويم اين جلسات نمي توانند به اين مسئله خاتمه ببخشند و حل مسئله احتياج به دخالت در سطوح خيلي بالاتر و بطور کلي يک تصميم گيري سياسي در سطح سران کشورها دارد. مقامات تركمنستان و جمهوري آذربايجان روز پنجشنبه پشت درهاي بسته به مذاكره در باره مسئله اختلاف ها در مورد تقسيم منابع درياي خزر پرداختند. در همين حال، مهدي صفري، مشاور وزير امورخارجه جمهوري اسلامي در آخرين اجلاس كشورهاي ساحلي درياي خزر، گفت حداقل سهم ايران از اين دريا 20 درصد است. وي همچنين از افزايش سهم كشتيراني ايران در درياي خزر از 2 درصد به 18 درصد ياد كرد. بهمن آقائي ديبا، كارشناس بين المللي امور نفت وگاز منطقه در مصاحبه با راديوفردا مي گويد افزايش سهم كشتيراني ايران ناشي از قراردادهاي انتقال نفت كشورهاي ساحلي است. وي مي افزايد: مي گويد برگ برنده ايران در مذاكره با كشورهاي ساحل درياي خزر عدم نياز فوري آن به منابع اين دريا است. بعد از شکست تلاش کشورها براي دستيابي به توافقي عمومي، حالا ايران به همان نکات اوليه تقسيم منصفانه درياي خزر بازگشته است.
XS
SM
MD
LG