لینک‌های قابلیت دسترسی

جمعه ۱۹ آذر ۱۳۹۵ تهران ۱۵:۲۵ - ۹ دسامبر ۲۰۱۶

مشکل آبياري نخلستان هاي بم در پي ويراني قنات‌ها در اثر زلزله


(rm) صدا |
جمشيد چالنگي (راديوفردا): خبرگزاري رويتر، گزارشي دارد درباره ويران شدن قناتهاي آب در شهر بم و در نتيجه مشكل بزرگ آبياري نخلها. درآمد بم پيش از زلزله اخير عملا از دو راه تامين مي شد. يك راه به واسطه ارگ تاريخي و زيباي بم و جذب توريست بود كه ارگ بم در زلزله عظيم بم تقريبا ويران شد. راه ديگر خرماهاي مرغوب اين شهر بود كه در مزارع پرآب پرورش مي يافتند، اما اكنون آب كافي به اين نخلها نمي رسد. فرين عاصمي (راديو فردا): وقوع زمين لرزه، شبكه قديمي قنات بم را ويران كرده است. مهاجمان مغول نزديك به 700 سال پيش مي دانستند كه قناتها شاهرگ شهرهاي ايران است و مسدود كردن قناتها، شهرها را به تسليم واخواهد داشت. گزارش رسمي كه در تهران منتشر شد، تصويري از خسارات وارد آمده بر قناتهاي بم را بدست مي دهد. اين گزارش حاكي است كه بر اساس ارزيابيهاي مقدماتي، 40 درصد از قناتهاي شهر بم بر اثر زلزله فرو ريخته يا به دشت آسيب ديده است. در برخي موارد فروريختن ديواره قناتها، جريان آب را كاملا قطع كرده است. بسياري از مردم ايران نام بم را روي جعبه هاي خرما، نشانه مرغوبيت مي دانند. بسياري از اين جعبه ها با عكس ارگ آجري رنگ و تاريخي بم تزيين شده است. سازمان جهاني غذا در پي گردآوري 5/2 ميليون دلار براي بم است تا ده قنات بيشتر صدمه ديده و چاههاي ترك خورده بم را بازسازي كند. يكي از سخنگويان سازمان جهاني غذا مي گويد: صاحبان باغهاي خرما كه بيشتر آنها كشاورزان خرده پا هستند، در ميان كساني هستند كه بدترين خسارات را از زلزله بم ديده اند. سينا ظاهر، زمينداري كه به كشت خرما و به پرورش اسب در دامنه هاي ارگ تاريخي بم مي پرداخت، بر اهميت نقش خرما در احياي اقتصاد اين شهر زلزله زده تاكيد مي كند. او در گفتگو با رويتر مي گويد: از مرگ مردم و از دست رفتن آنها كه بگذريم، دومين مشكل بزرگ نخلها هستند كه خون شهر ما به شمار مي روند. هفت راس از اسبهاي سينا ظاهر در روز زلزله با فرو ريختن اسطبلهايشان كشته شدند. اما ده هزار اصل نخل خرماي سينا ظاهر همچنان پابرجايند، اما اين نخلها نه تنها آب، كه به مردمي نياز دارند كه بدانند چگونه از آنها نگهداري كنند. سينا ظاهر مي افزايد در زلزله بم بسياري از متخصصان بالا رفتن از نخلهاي خرما را از دست داديم. رويتر ادامه مي دهد صدها هزار نفر از كشاورزان محلي در همين زلزله كشته شدند. كمكهاي كشاورزي خارجي احتمالا به اين شهر آفتاب سوخته خواهد رسيد، اما سينا ظاهر شواهد كمي دال بر تقسيم اين كمكها در شهر مي بيند. او مي گويد: هيچگونه همكاري ميان گروههاي مختلف و دولت وجود ندارد. ميشل فري، مدير علمي مركز تحقيقات نخلهاي خرما در اسپانيا كه روي پروژه بم كار مي كند، مي گويد: شبكه آبياري سنتي مانند قناتها معمولا كمتر از 50 درصد كارايي داشتند. او به خبرگزاري رويتر مي گويد: اين يعني نخلها زمستانها به حداقل 600 ليتر آب در هفته و تابستانها به سه هزار ليتر آب در هفته نياز دارند. او مي افزايد مسلما يك نخل خرما با يك پنجم اين مقدار آب نيز زنده مي ماند، اما توليد محصولش نيز 5 بار كمتر خواهد شد. يعني محصول هر نخل به جاي 120 تا 150 كيلوگرم، 20 تا 30 كيلوگرم خواهد شد. برخي از كشاورزان بم شنيده اند كه مغر نخلهاي خرما در مرزهاي غربي ايران در زمان جنگ ايران و عراق نه بر اثر برخورد تركش گلوله به آنها كه بر اثر لرزه هاي ناشي از آنها به صورت گرد در آمده است. كشاورزان بمي اكنون نگرانند كه تكانهاي ناشي از زلزله چنين تاثيري بر نخلهايشان گذاشته باشد. آقاي ظاهر مي گويد: اين موضوع امكان دارد. صداي انفجار گلوله هاي توپخانه مي تواند به نوك ظرف و شكننده نخلها آسيب برساند. گياه شناسان معتقدند شاخ و برگهاي نرم و لطيف بالاي نخلها كه عامل اصلي بلندترشدن اين درخت است، بيش از هر قسمت ديگر آن آسيب پذير است، اما شك دارند كه زمين لرزه داراي ارتعاشي باشد كه بتواند به نخلها آسيب جدي برساند. درآمد بم پيش از زلزله اخير عملا از دو راه تامين مي شد: ارگ تاريخي و زيباي بم و جذب توريست، كه اين ارگ در زلزله تقريبا ويران شد، و ديگري خرماهاي مرغوب اين شهر، كه در مزارع پرآب پرورش مي يافتند، اما اكنون آب كافي به اين نخلها نمي رسد، چرا که وقوع زمين لرزه، شبكه قديمي قنات بم را ويران كرده است. سينا ظاهر، زمينداري كه به كشت خرما و به پرورش اسب در دامنه هاي ارگ تاريخي بم مي پرداخت، گفت که از مرگ مردم و از دست رفتن آنها كه بگذريم، دومين مشكل بزرگ نخلها هستند كه خون شهر بم به شمار مي روند. وي گفت که در زلزله، همچنين، بسياري از متخصصان بالا رفتن از نخلهاي خرما را از دست داديم.
XS
SM
MD
LG