لینک‌های قابلیت دسترسی

شنبه ۲۰ آذر ۱۳۹۵ تهران ۰۲:۴۰ - ۱۰ دسامبر ۲۰۱۶

كارنامه اقتصادي دولت جمهوري اسلامي از ديد يك كارشناس


(rm) صدا |
امير مصدق كاتوزيان (راديو فردا): محمد خاتمي، رئيس جمهوري ايران ديروز در جمع خبرنگاران كارنامه اقتصادي دولتش را مثبت دانست و از چند مورد به عنوان دستاوردهاي اقتصادي دولت ياد كرد. اين موارد كه قبلا هم از سوي دولتمردان ايران دستاوردهاي دولت محمد خاتمي عنوان شده است، عبارتند از اصلاح قانون مالياتها، تك نرخي كردن ارز، ايجاد حساب صندوق ذخيره ارز و به تصويب رساندن لايحه جذب سرمايه گذاري خارجي. سياوش اردلان از راديو فردا كوشيده است نقد هركدام از اين موارد را به طور فشرده از دكتر فريدون خاوند كارشناس اقتصاد در پاريس جويا شود. سياوش اردلان (راديو فردا): آقاي خاوند دستاورد اولي كه آقاي محمد خاتمي ديروز به عنوان دستاورد دولت خودش در اين زمان به شمار آورد، اصلاح قانون مالياتها بود. به نظر شما قانون مالياتها توانسته به آن اهدافي كه داشته برسد از جمله تشويق توليد در كشور و سر و سامان دادن به اوضاع جمعآوري مالياتها؟ دكتر فريدون خاوند (كارشناس اقتصاد، پاريس): در زمينه مالياتها اقداماتي از طريق بخصوص ابتكارهاي آقاي مظاهري انجام گرفته در زمينه بهبود نظام مالياتي ايران از نظر جمع آوري مالياتها، از نظر ايجاد سيستم واحد مالياتي، از نظر روشن شدن تا اندازه اي قوانين مالياتي در ايران، منتها با تمام اين اوصاف بخشي از اين مالياتهايي كه دولت روي آن حساب مي كرد، وصول نشده و درواقع كمبود اين مالياتهايي كه قرار بود وصول بشود، يكي از عوامل كسري بودجه دولت است. س. ا : پس اينگونه كه شما مي گوييد اشكال از لايحه اصلاح قانون مالياتها نبود، اشكال از اجراي اين قانون بود. دكتر فريدون خاوند: نه در مجموع از نظر تصميماتي كه گرفته شده، درواقع تصميمات درستي بوده و گامي بوده به جلو، منتها دستگاه نظام مالياتي كشور توانايي انجام و اجراي اين قانون را آنطور كه بايد و شايد نداشته و به همين علت در اين زمينه خلاهاي زيادي وجود دارد. س . ا : شما فرموديد كه دولت نتوانسته تمام مالياتهايي را كه مي خواسته بگيرد، اما با اين حال خيلي از دستگاههاي توليدي سطح مالياتي كه بايد بپردازند از 50 درصد به 25 درصد كاهش پيدا كرده. اين خودش آيا كمكي نكرده به تشويق توليد در كشور؟ دكتر فريدون خاوند: چرا بخصوص از نظر اينكه يك نظام واحدي ايجاد شده و درواقع بخشي از مالياتها را كاهش دادند، اين موثر بوده، منتها مساله در ايران در اين است كه بخش بزرگي از دستگاههاي توليدي ايران، در اختيار دولت است و واحدهاي دولتي و همينطور نهادهايي مانند بنياد مستضعفان، بنياد شهيد، آستان قدس رضوي، اصولا ماليات نمي پردازند يا اينكه بخشي مهمي از مالياتهايشان را به بودجه هاي خاصي كه در اختيار نهاد رهبري هست واريز مي كنند. س . ا : بحث تك نرخي كردن ارز كه دولت توانسته ظرف سه سال گذشته نرخ دلار را بين 790 تا 840 تومان ثابت نگه دارد. آيا اين با توجه به اين كه دولت از خيلي از درآمدهايش صرفنظر كرده يك دستاورد تلقي نمي شود؟ دكتر فريدون خاوند: درواقع در اينكه نظام تك نرخي در ايران از لحاظ ارزي ايجاد شد، اين خودش گام مثبتي است، منتها به نظر من حفظ مصنوعي ارزش پول ايران كار نادرستي است. به اين معني كه دولت در طي چند سال اخير با تكيه بر دلارهاي نفتي و با تكيه بر رونق بازار نفت، توانست مبالغ زيادي دلار در اختيار داشته باشد و از اين دلارهاي نسبتا انبوه توانست استفاده كند براي اينكه نرخ ارز را ثابت نگه دارد به صورت مصنوعي. ثابت نگه داشتن نرخ ارز به صورت مصنوعي در حالي كه نرخ تورم در ايران به صورت رسمي پيرامون 16 تا 17 درصد نوسان مي كند، اين حفظ مصنوعي ارزش پول ملي زياني و ضربه اي زده به صادر كنندگان كالاهاي غير نفتي. س . ا : موضوع حساب ذخيره ارزي هم بوده كه دولت مكررا از آن به عنوان يكي از دستاوردهاي خودش ياد مي كند. الان وضعيت حساب ارزي ايران چگونه است؟ دكتر فريدون خاوند: متاسفانه مي بينيم كه اين دلارهايي كه در صندوق ذخيره ارزي انباشته شده بود، به دلايل گوناگون از آن برداشتهايي صورت گرفته و بخصوص مهمتر از همه و چيزي كه بيش از همه ضربه زده، اين است كه اين برداشتها حتي براي جبران كسري بودجه دولت عملي شده و در حال حاضر چيز زيادي در صندوق ذخيره ارزي باقي نمانده . محمد خاتمي، رئيس جمهوري اسلامي در جمع خبرنگاران كارنامه اقتصادي دولتش را مثبت دانست و از چند مورد به عنوان دستاوردهاي اقتصادي دولت ياد كرد. از جمله: اصلاح قانون مالياتها، تك نرخي كردن ارز، ايجاد حساب صندوق ذخيره ارز و به تصويب رساندن لايحه جذب سرمايه گذاري خارجي. دكتر فريدون خاوند، كارشناس اقتصاد در پاريس در مصاحبه با راديو فردا به بررسي نقاط ضعف و قدرت اين دستاوردهاي اقتصادي مي پردازد.
XS
SM
MD
LG