لینک‌های قابلیت دسترسی

یکشنبه ۲۱ آذر ۱۳۹۵ تهران ۰۰:۱۰ - ۱۱ دسامبر ۲۰۱۶

مصاحبه راديوفردا با نويسنده سعودي کتابي درباره سياست شاه ايران در خليج فارس از 1968 تا 1971


(rm) صدا |
فريبا مودت (راديو فردا): در زمينه آنچه در دهها 60 و 70 بر ايران رفت، بسيار نظرها ابراز شده و بسيار كتابها نوشته. برخي شاه ايران را به خاطر بر عهده گرفتن نقش پليس منطقه مذمت و برخي ديگر سياستهاي او را ستايش مي كنند. امير فيصل سلمان آل سعود، برادرزاده پادشاه عربستان سعودي كه سالها در دانشگاه آكسفورد به تحقيق و پژوهش مشغول بوده، كتابي منتشر كرده در مورد تحولات سياسي خليج فارس در چهار سال حياتي ميان 1968 و 1971 يعني زماني كه بريتانيا به دلايل ضعف اقتصادي، منطقه را ترك گفت. شهران طبري (راديو فردا، لندن): كتاب امير فيصل سلمان آل سعود، در مورد يك دوره چهار ساله از 1968 تا 1971 در حيات منطقه خليج فارس است. يعني دوراني كه بريتانيا قدرت استعماري كهن جهان، به دلايل بحران اقتصادي در داخل كشور خود و عليرغم تمايل قبليش تصميم گرفت از خليج فارس بيرون رود و حفظ ثبات منطقه را به دولتهاي منطقه بسپارد. دكتر فيصل سلمان مي گويد: ايران بزرگترين و مهمترين كشور منطقه در آن زمان بود و به نوعي جانشين بريتانيا شد. اما او مي افزايد از آنجا كه بريتانيا تا مدت كوتاهي پيش از اين تصميم، قصد ترك خليج فارس را نداشت، تمام كشورهاي منطقه غافلگير شدند و ايران نيز سياست و برنامه مشخصي براي ايفاي اين نقش تنظيم نكرده بود. با اين حال او معتقد است حكومت شاه ايران در آن زمان توانست به سرعت سياست مستقلي تنظيم كند و مهمترين نقش را در منطقه به عهده گيرد. از امير فيصل مي پرسم در آن موقع اپوزوسيون حكومت شاه او را متهم مي كرد كه دست نشانده آمريكا است و نقش پليس منطقه را براي آمريكا ايفا مي كند. اما شما در كتابتان اينطور نمي گوييد. امير فيصل سلمان آل سعود (برادرزاده پادشاه عربستان سعودي): وقتي بريتانيا مي خواست از خليج فارس بيرون رود، هدفش آن بود كه امنيت منطقه حفظ شود، به نوعي كه آمريكا نيز راضي باشد. براي اين كار طبيعي ترين متحدش ايران بود. به اين ترتيب اين آمريكا نبود كه آنطور كه گفتيد ايران را به پليس منطقه براي خودش تبديل كرد. ايران به طور مستقل قويترين كشور منطقه خليج فارس بود و امنيت آن را به عهده گرفت. البته رابطه آمريكا با عربستان سعودي به مراتب نزديكتر بود. اما عربستان سعودي قدرت نظامي و امكانات ايران را نداشت. بگذاريد تاكيد كنم كه ايران در آن هنگام خود را دست نشانده يا تابع آمريكا نمي ديد. در آن موقع در ايران يك حس ملي گرايي شديد وجود داشت و دولت ايران معتقد بود بهترين سياست را براي حفظ منافع ايران دنبال مي كند. كما اينكه بر سر بحرين و سه جزيره خليج فارس تمام تلاش خود را براي كسب بهترين معامله به نفع ايران انجام داد. ش . ط : از امير فيصل مي پرسم اما شما در كتابتان مي گوييد قدرتهاي اصلي در منطقه كماكان بريتانيا و آمريكا بودند، پس چطور ايران نقش مستقل ايفا كرد؟ امير فيصل سلمان: اگر با توجه به دانش كنوني به مسائل بنگريم، من فكر مي كنم شاه در سياست خارجي مهارت بسيار نشان داد و من معتقدم او در ارتباط با ابرقدرتهاي آن موقع، بريتانيا و كشورهاي منطقه در حدي كه مي توانست روشي را در پيش گرفت كه فكر مي كرد بهترين سياست براي مملكتش است. من فكر مي كنم كه بي انصافي است كه او را دست نشانده و خائن به منافع كشورش بخوانيم، البته اپوزوسيون آن موقع ايران كه به طور عمده طرفدار شوروي بود، هرگونه نزديكي با غرب را خيانت مي دانست و جز نزديكي با شوروي هيچ سياست ديگري را بر نمي تابيد. امير فيصل سلمان آل سعود، برادرزاده پادشاه عربستان سعودي كه سالها در دانشگاه آكسفورد به تحقيق و پژوهش مشغول بوده، كتابي منتشر كرده است در مورد تحولات سياسي خليج فارس در چهار سال حياتي ميان 1968 و 1971 يعني زماني كه بريتانيا به دلايل ضعف اقتصادي، منطقه را ترك گفت. دكتر فيصل سلمان در مصاحبه با راديوفردا مي گويد که ايران بزرگترين و مهمترين كشور منطقه در آن زمان بود و به نوعي جانشين بريتانيا شد. وي مي گويد که حكومت شاه ايران در آن زمان توانست به سرعت سياست مستقلي تنظيم كند و مهمترين نقش را در منطقه به عهده گيرد. آقاي فيصل سليمان مي گويد که بي انصافي است كه شاه را دست نشانده و خائن به منافع كشورش بخوانيم، البته اپوزوسيون آن موقع ايران كه به طور عمده طرفدار شوروي بود، هرگونه نزديكي با غرب را خيانت مي دانست و جز نزديكي با شوروي هيچ سياست ديگري را بر نمي تابيد.
XS
SM
MD
LG