لینک‌های قابلیت دسترسی

پنجشنبه ۱۸ آذر ۱۳۹۵ تهران ۱۱:۵۲ - ۸ دسامبر ۲۰۱۶

ناکامي دولت حجت الاسلام خاتمي در ساماندهي اقتصادي، از ديد يک تحليلگر


(rm) صدا |
جمشيد چالنگي (راديو فردا): محمد خاتمي، رئيس جمهوري اسلامي در سخناني که به مناسبت روز صنعت و معدن ايراد کرد، تنها راه پيشرفت و توسعه اقتصاد ايران را پيوستن کامل به جامعه جهاني و پرهيز از سياست درهاي بسته و اقتصاد دولتي دانست. او در ضمن انتقاد و شکايت از کساني که واقعيتها را به گفته او، وارونه نشان مي دهند و دستاوردهاي اقتصادي دولت او را به گفته او، ناگفته مي گذارند و يا معکوس نشان مي دهند ادعا کرد که کار دولت او در اصلاح مشکلات اقتصادي در دوران پس از انقلاب بي سابقه بوده است. نازي عظيما با فريدون خاوند، استاد دانشگاه و تحليلگر مسائل اقتصادي ايران درباره آنچه که محمد خاتمي گفته است، گفتگويي انجام داده است. نازي عظيما (راديو فردا): آقاي خاوند، روز سه شنبه (ديروز) آقاي محمد خاتمي، رئيس جمهور در يک سخنراني به مناسبت 10 تيرماه که روز صنعت و معدن نام داشت، از جمله گفت که نبايد درهاي کشور را بست و در واقع صحبتش به اين صورت بود: محمد خاتمي (رئيس جمهوري اسلامي، تهران): ما چاره اي جز پيوستن به چرخه توليد و توزيع زنجيره اي که در جهان وجود دارد، نداريم و ما بخواهيم و نخواهيم جزئي از مجموعه اي هستيم که در دنيا حضور دارد. اگر ما فعالانه حضور داشته باشيم عضو فعاليم، والا ناچاريم به عنوان زائده اقتصاد جهاني به حيات انگلي خودمان ادامه دهيم. ن.ع: حالا به نظر شما، آيا ايران در شرايط کنوني، آمادگي ورود به بازارهاي جهاني را دارد؟ فريدون خاوند (استاد دانشگاه و تحليلگر مسائل اقتصادي ايران، پاريس): ببينيد، ايران بعد از انقلاب اسلامي بر خلاف خيلي ديگر از کشورهاي در حال توسعه به جاي اينکه به بازار جهاني روي آورد و يک استراتژي برونگرا را قبول کند، به سياست درهاي بسته و درونگرا (يعني به سياست مبتني بر خودکفايي)، روي آورد و هزينه سنگيني را هم براي اين اشتباه پرداخت کرد. از اوايل دهه 1370 خورشيدي تا امروز، جمهوري اسلامي تلاش کرده اين اشتباهش را جبران کند و با فرايند جهاني شدن همراه شود. حرفهاي ديروز آقاي خاتمي هم تاکيد دوباره اي بر همين گزينش است. منتهي رفتن به طرف بازارهاي جهاني به شرايط اقتصادي و همين طور شرايط سياسي احتياج دارد. ايران براي اين کار بايد از اقتصاد دولتي، نفتي، و بسته خود دست بردارد و همين طور سياست خارجي برآمده از انقلاب اسلامي را نيز تغيير دهد. نمي شود با دنيا مسئله داشت و در همان حال مثل آقاي خاتمي از حضور در بازارهاي جهاني صحبت کرد. ن.ع: آقاي خاوند، آقاي خاتمي در سخنان ديروزشان به اين هم اشاره کردند که تلاش دولت ايشان براي اصلاح مشکلات اقتصادي کشور در دوران بعد از انقلاب بي سابقه بوده، ولي ايشان در ضمن مي گويند که چون فضاي کشور سالم نيست، واقعيات وارونه نشان داده مي شود. محمد خاتمي: تلاشي که در اين دولت در عرصه اقتصادي، براي اصلاح امور اقتصادي شده است، در بعد از انقلاب سابقه نداشته است، حالا قبل از انقلاب هم که تکليف معلوم است و متاسفانه فضايي که در کشور ما هست، فضاي سالمي نيست. اين که دستاوردهاي بزرگ را پنهان بکنيم يا وارونه نشان بدهيم، نه خدمت به اين ملت است و نه خدمت به اين کشور بزرگي است که همه ما حسرت داريم که چرا در عرصه جهاني با اين همه استعدادهاي انساني، فرهنگي، تاريخي، و اجتماعي، جايگاه خودش را در دنياي امروز ندارد. ن.ع: به نظر شما کارنامه اقتصادي دولت آقاي خاتمي را چگونه مي شود ارزيابي کرد؟ فريدون خاوند: البته دولت خاتمي در راستاي اصلاحات اقتصادي قدمهايي برداشته. بخشي از تکنوکراسي اشد در دستگاه آقاي خاتمي هم عميقا به لزوم پيشبرد اصلاحات اعتقاد دارد. کارشناسان برجسته اي هم در دستگاه اسشان هستند. يه عدخ دستاوردهايي مثل يکسانسازي نرخ ارز، اصلاح قانون ماليات، تصويب قانون تازه جذب سرمايه گذاريهاي خارجي، و تغييرات مثبتي در قوانين بازرگاني خارجي، همه اينها گامهاي مثبتي هستند منتهي در جو عمومي جمهوري اسلامي، اصلاحات اقتصادي آقاي خاتمي مثل اصلاحات سياسي ايشان با موانع عظيم سياسي و حقوقي روبرو شده و اين اصلاحات جواب نداده. محمد خاتمي در اولين ماهها رياست جمهوري اش از ساماندهي اقتصاد ايران صحبت کرد. ولي به نظر من، تا به حال تلاش او در اين زمينه ناکام مانده و اقتصاد ايران امروز کمابيش همانقدر دولتي و نفتي و بسته هست که پيش از آقاي خاتمي بود. ن.ع: آقاي خاوند، آقاي خاتمي در سخنراني هاي ديروز خود به گزارش مثبت صندوق بين المللي پول درباره اقتصاد ايران اشاره مي کند. محمد خاتمي: صندوق بين المللي پول با همه سختگيريها و مشکلات، آمده مدتها در ايران روي بخشهاي مختلف مطالعه کرده و اعلام کرده که رشد اقتصادي ايران حدود 8 درصد بوده، که بي ربط هم نمي گويند. ما خودمان هم نظرمان اين بود که رشد غير نفتي امان حدود 5/7 درصد بوده است. از نظر ذخاير ارزي در وضعيت بسيار مناسبي است. بدهيها در وضعيت بسيار خوبي نگهداري شده وکنترل شده است. ن.ع: همانطور که ديديد آقاي خاتمي به موقعيت مالي مساعد کشور، از جمله کنترل بدهيهاي خارجي، وضعيت خوب ارزي، و غيره اشاره دارد. شما در اين باره چه فکري مي کنيد؟ فريدون خاوند: نبايد فراموش کنيم که دولت محمد خاتمي در طي 4 سال گذشته از يک موقعيت ممتاز و کم سابقه اقتصادي برخوردار بوده و آن رونق بازار نفت طي 4 سال پي در پي بوده است. در ارزيابي کارنامه محمد خاتمي، عامل شانس، يعني رونق بازار نفت، را نبايد ناديده بگيريم. ولي در مورد ايران، افزايش درآمدهاي ارزي حاصل از نفت، بارها وسيله اي براي کندتر کردن فرايند اصلاحات و تکيه زدن بر بالش نرم دلارهاي نفتي شده است. به عقيده من، دولت خاتمي هم از يک چنين آفتي در امان نمانده است. محمد خاتمي، رئيس جمهوري اسلامي در سخناني که به مناسبت روز صنعت و معدن ايراد کرد، تنها راه پيشرفت و توسعه اقتصاد ايران را پيوستن کامل به جامعه جهاني و پرهيز از سياست درهاي بسته و اقتصاد دولتي دانست. او در ضمن انتقاد و شکايت از کساني که واقعيتها را به گفته او، وارونه نشان مي دهند و دستاوردهاي اقتصادي دولت او را به گفته او، ناگفته مي گذارند و يا معکوس نشان مي دهند ادعا کرد که کار دولت او در اصلاح مشکلات اقتصادي در دوران پس از انقلاب بي سابقه بوده است. فريدون خاوند، استاد دانشگاه و تحليلگر مسائل اقتصادي ايران در پاريس در مصاحبه با راديوفردا مي گويد که در ارزيابي کارنامه محمد خاتمي، عامل شانس يعني رونق بازار نفت را نبايد ناديده بگيريم. وي مي افزايد که افزايش درآمدهاي ارزي حاصل از نفت، بارها وسيله اي براي کندتر کردن فرايند اصلاحات و تکيه زدن بر بالش نرم دلارهاي نفتي شده است که دولت خاتمي هم از يک چنين آفتي در امان نماند.
XS
SM
MD
LG