لینک‌های قابلیت دسترسی

سه شنبه ۱۶ آذر ۱۳۹۵ تهران ۱۶:۰۴ - ۶ دسامبر ۲۰۱۶

چشم انداز مذاکرات دو جانبه جمهوري اسلامي و آذربايجان درباره رژيم حقوقي درياي خزر و آثار آن، از ديد يک کارشناس


(rm) صدا |
امير مصدق كاتوزيان (راديو فردا): خلف خلف‌اف، معاون وزير امور خارجه جمهوري آذربايجان اعلام كرده است كه مذاكرات دوجانبه اي ميان اين كشور و جمهوري اسلامي ايران درباره رژيم حقوقي درياي خزر صورت مي گيرد. ايران تا كنون قراردادهاي دو جانبه ميان كشورهاي پيرامون درياي خزر در مورد رژيم حقوقي حاكم كه بايد در استفاده از منابع دريا باشد را رد كرده بوده است و تا كنون توافقي ميان 5 كشور ساحل اين دريا بدست نيامده است. دكتر بهمن آقايي ديبا، كارشناس حقوق بين الملل و درياي خزر در گفتگويي با راديو فردا در پاسخ به پرسش همكارم ابراهيم بي پروا، درباره حدود و آثار مذاكرات دو جانبه ميان ايران و جمهوري آذربايجان مي گويد: دكتر بهمن آقايي ديبا (كارشناس حقوق بين الملل و درياي خزر): رو آوردن به توافقهاي دوجانبه، متعاقب ناكامي حوزه درياي خزر براي رسيدن به يك فرمولي كه مورد توافق همه باشد، پيش آمده و تا كنون توافقهايي بين روسيه با آذربايجان و قزاقستان و همچنين بين قزاقستان و آذربايجان و اخيرا بين قزاقستان و تركمنستان در جريان است. ايران اصولا توافقهاي دو جانبه اي را كه در مورد درياي خزر صورت گرفته، به عنوان سندهايي كه اعتبار قانوني ندارند، اعلام كرده، ولي در عين حال در سال گذشته شاهد بوديم كه در مذاكراتي براي مسائل مختلف درياي خزر و من جمله رژيم حقوقي آنجا شركت كرده و به نظر مي رسد كه در حد مذاكره دولت ايران هم در اين زمينه با كشورهاي ديگر روي توافقات خارج از چهارچوب پنج جانبه عمل كرده. آنچه كه به نظر من مي رسد در مذاكرات بين ايران و آذربايجان در اين خصوص، مسائل بسيار زيادي مطرح است و چه از بابت مواضع دولت آذربايجان در مقابل مواضع دولت ايران، چه از نظر مسائل مربوط به خود رژيم حقوقي درياي خزر و چه در مورد سياستهاي منطقه اي اتخاذ كرده. روابط گسترده آذربايجان با آمريكا و مانور اخير نظامي آمريكا و آذربايجان در آبهاي درياي خزر و متعاقب آن تبديل شدن برخي از كشتي هاي گارد ساحلي آمريكا در اين مانور استفاده مي كرده، به نيروهاي دريايي خود دولت آذربايجان و همينطور فعاليتي كه مي شود گفت در محور آذربايجان با اسرائيل و تركيه كه در مقابل ايران و ارمنستان و اينها جريان دارد، قابل توجه است. فكر ميكنم كه در كل به ضرر ايران است كه بيشتر وارد مذاكرات دوجانبه با آذربايجان شود، براي اينكه بهتر است كه بار ناشي از خواسته هاي ايران در مورد مواضعش در درياي خزر، مثل تقسيم كل دريا به مناطق 20 درصدي، بين همه كشورها تقسيم شود تا متمركز شدن آن در جنوب. طبق فرمولي كه الان همه كشورها به جز ايران براي تقسيم درياي خزر دارند رويش تاكيد ميكنند، فرمول اختصاصي و معرفش شده از طرف روسيه راجع به تقسيم كف درياي خزر بر اساس خط منصف اصلاح شده است كه طبق همين فرمول فرض كنيد كه دولت قزاقستان يك چيزي حدود 29 تا 30 درصد از درياي خزر را به خودش اختصاص مي دهد. ابراهيم بي پروا (راديوفردا): پس به نظر شما قرارداد 5 جانبه، بيشتر و بهتر منافع درازمدت ايران را تامين ميكند تا قراردادهاي دوجانبه. دكتر بهمن آقايي ديبا: همينطور است. فشار ناشي از اين مواضع ايران، بهتر است بين كل منطقه تقسيم شود تا متمركز شود روي كشورهايي مثل آذربايجان كه مواضع خيلي سرسختي هم در مقابل ايران گرفته و ادامه دارد روي اين مواضع خودش. خلف خلف‌اف، معاون وزير امور خارجه جمهوري آذربايجان اعلام كرد كه مذاكرات دوجانبه اي ميان اين كشور و جمهوري اسلامي درباره رژيم حقوقي درياي خزر صورت مي گيرد. حکومت ايران تا كنون قراردادهاي دو جانبه ميان كشورهاي پيرامون درياي خزر در مورد رژيم حقوقي حاكم كه بايد در استفاده از منابع دريا باشد را رد كرده است و تا كنون توافقي ميان 5 كشور ساحل اين دريا بدست نيامده است. دكتر بهمن آقايي ديبا، كارشناس حقوق بين الملل و درياي خزر، در مصاحبه با راديوفردا مي گويد که رو آوردن به توافقهاي دوجانبه، متعاقب ناكامي حوزه درياي خزر براي رسيدن به يك فرمولي كه مورد توافق همه باشد، پيش آمده و تا كنون توافقهايي بين روسيه با آذربايجان و قزاقستان و همچنين بين قزاقستان و آذربايجان و اخيرا بين قزاقستان و تركمنستان در جريان است. وي مي گويد که فشار ناشي از مواضع جمهوري اسلامي، بهتر است بين كل منطقه تقسيم شود تا اينکه روي كشوري مثل آذربايجان كه مواضع سرسختي دارد، متمركز شود.
XS
SM
MD
LG