لینک‌های قابلیت دسترسی

یکشنبه ۲۱ آذر ۱۳۹۵ تهران ۱۴:۰۷ - ۱۱ دسامبر ۲۰۱۶

سپاه در سوریه: «نقش دیپلماتیک زیر چتر وزارت خارجه»


محمدرضا شیبانی (چپ) در دیدار با رئیس جمهور ارمنستان در سال ۲۰۱۱

محمدرضا شیبانی (چپ) در دیدار با رئیس جمهور ارمنستان در سال ۲۰۱۱

محمدرضا رئوف شیبانی روز یک‌شنبه به عنوان سفیر جدید جمهوری اسلامی ایران در سوریه تعیین شد. آخرین سمت آقای رئوف شیبانی معاونت خاورمیانه و کشورهای مشترک‌المنافع وزارت خارجه بوده است.

انتخاب وی به عنوان سفیر جدید جمهوری اسلامی ایران در سوریه همزمان با ادامه تظاهرات در آن کشور علیه حکومت بشار اسد صورت گرفته است.

علی مهتدی، روزنامه‌نگار در پاریس، درباره سفیر جدید جمهوری اسلامی ایران در سوریه به رادیوفردا می‌گوید:

آقای شیبانی از نیروهای قدیمی وزارت خارجه و تربیت شده دانشکده روابط بین‌الملل وابسته به وزارت خارجه است که پیش از این هم پست‌های مهمی درمنطقه داشته است. او کاردار ایران در قبرس بود و بعد به قاهره منتقل شد، یک دوره در سوریه کاردار و در اردن سفیر بود و به مدت چهار سال هم در لبنان سفیر بود.

گفت‌وگوی بهروز کارونی با علی مهتدی


آقای شیبانی بلافاصله بعد از بازگشت از لبنان، به عنوان معاون وزیر امور خارجه منصوب شد. او خودش را به عنوان نیرویی ثابت کرده است که سیاست‌های جمهوری اسلامی را مو به مو اجرا می‌کند و در لبنان معروف بود که استقلال عملی نسبت به سفرای پیشین به خصوص آقای سبحانی، سفیر ایران در لبنان در زمان ریاست جمهوری آقای خاتمی، ندارد.

  • چرا گفته می‌شد او شخصیت مستقلی ندارد، در حالی که پیشینه کاری آقای شیبانی نشان می‌دهد دیپلمات تازه‌کاری نیست؟

سفرا شخصیت‌های مختلفی دارند، به عنوان مثال محمدعلی سبحانی که در زمان ریاست جمهوری آقای خاتمی سفیر ایران در لبنان بود، ابتکار عمل بسیار خوبی داشت برای نزدیکی بین همه گروه‌ها در لبنان و در پایان ماموریتش نشان ملی لبنان را از رئیس جمهور این کشور دریافت کرد.

سیاست‌هایی که امثال آقای سبحانی در دوره تصدی خود بر سفارتخانه‌ها اتخاذ می‌کردند به نوعی این باور را ایجاد می‌کرد که این سیاست‌ها در مشورت با مشاورین زبده اتخاذ و به دولت تحمیل می‌شود تا دولت سیاست‌هایش را به این شکل پیش ببرد. اما سفرای دیگری هم مانند آقای شیبانی هستند که مجری بی‌چون و چرای سیاست‌های دیکته شده از طرف تهران هستند و هیچ ابتکار عملی از خود نشان نمی‌دهند.

  • سفیران جمهوری اسلامی ایران در کشورهای منطقه و همین طور کشورهای مهم از سوی مراجعی غیر از وزارت امور خارجه و وزارت اطلاعات انتخاب می‌شوند. انتخاب آقای شیبانی هم بر همین منوال بوده است؟

طبق سیاستی که از زمان پیروزی انقلاب اتخاذ شده و با توجه به این که سوریه هم‌پیمان اصلی ایران در منطقه است، سفیر ایران در سوریه را بیت رهبری به طور مستقیم انتخاب می‌کند و وزارت خارجه در تعیین این سفیر نقش چندانی ندارد.

برای سال‌ها آقای اختری سفیر ایران در سوریه بود که بعد از پایان سفارتش به بیت رهبری منتقل شد و سیاست‌های ایران در قبال سوریه را از این نقطه انتخاب می‌کرد. بعد از آقای اختری، آقای موسوی سفیر ایران در سوریه شد که خود انتخاب مستقیم آقای اختری بود و اکنون هم انتخاب آقای شیبانی مستقیما از طرف بیت رهبری صورت گرفته تا سیاست‌های ایران در قبال سوریه به بهترین شکل ممکن و در هماهنگی مستقیم با بیت رهبری تعیین و اجرا شود.

  • فکر می‌کنید با انتخاب آقای شیبانی آیا امکان دارد سیاست جمهوری اسلامی ایران در قبال سوریه تغییر کند؟

من فکر نمی‌کنم تغییری در سیاست‌های ایران در قبال سوریه پیش آید. انتخاب آقای شیبانی نشان می‌دهد این سیاست‌ها قرار است دامنه بیشتری پیدا کند و به شکل بهتری به اجرا درآید، البته برای جمهوری اسلامی.

معروف است که آقای شیبانی شخصیت بسیار نزدیک با سپاه پاسداران است و در لبنان هم دوره تصدی او همزمان شد با جنگ سال ۲۰۰۶ بین حزب‌الله و اسرائیل و در آن دوران آقای شیبانی این موضوع را ثابت کرد که می‌تواند از سپاه حرف‌شنوی داشته باشد و سیاست‌های این ارگان امنیتی و نظامی ایران را در لبنان اجرا کند.

با توجه به این که اکنون وضعیت سوریه به هم ریخته است و سپاه نقش فعالی را در کمک به نظام سوریه برای سرکوب اعتراض مردمی ایفا می‌کند، انتخاب آقای شیبانی با توجه به سابقه‌اش در لبنان این باور را ایجاد می‌کند که نقش سپاه قرار است از حالت نظامی فرا‌تر رود و یک نقش دیپلماتیک ایفا کند زیر چتر وزارت امور خارجه.
XS
SM
MD
LG