لینک‌های قابلیت دسترسی

پنجشنبه ۱۸ آذر ۱۳۹۵ تهران ۲۳:۴۵ - ۸ دسامبر ۲۰۱۶
نهم مهر ماه مصادف است با اعدام خسروخان قشقايی، ايلخان ايل قشقايی و از منتقدان نظام حکومتی جمهوری اسلامی .

خسرو خان قشقايی که بود و چرا اعدام شد؟


خسرو قشقايی متولد ۱۲۹۶ شمسی و فرزند صولت الدوله ايلخان قشقايی بود(۱) . اين ايل به طور تاريخی بزرگترين وقدرتمندترين ايل عشايری در استان فارس و مناطق همجوار آن بوده و خانواده خسرو خان قشقايی حداقل دريک قرن گذشته رهبری اين ايل را برعهده داشتند. (۲)

قشقايی ها هم با حکومت پهلوی و هم با حکومت جمهوری اسلامی ميانه خوبی نداشتند.
در دوره حکومت رضا شاه و تلاش وی برای بسط قدرت و حاکميت دولت مرکزی ، صوالت الدوله قشقايی با دولت دچار اختلاف شد و به زندان افتاد و جان خود را در زندان از دست داد .(۳) اگر چه کمی بعد قشقايی ها به فرماندهی ملک منصور خان عليه دولت شوريدند ولی کمی بعد وی نيز همراه با ديگر برادرش محمد حسين خان مجبور به ترک کشور و اقامت در اروپا شد.



در جريان اختلافات شاه و محمد مصدق در سال ۱۳۳۲، نيز برادران قشقايی يعنی ناصرخان، ملک منصورخان، محمدحسين خان و خسروخان قشقايی به عنوان سران ايل قشقايی از مصدق حمايت کردند و تنها نيروی مسلحی که به حمايت از محمد مصدق تفنگ بدست گرفت ايل قشقايی بود.(۴)

به همين دليل بعد از سرنگونی دولت مصدق و استقرار دولت سپهبد زاهدی ، برادران قشقايی که بعضا املاکشان مصادره شده بود ايران را ترک کرده و در اروپا اقامت کردند و.خسرو قشقايی نيز تا سال ۱۳۵۷ در سوئيس زندگی می‌کرد.


قشقايی ها و حکومت جمهوری اسلامی

با سقوط حکومت پهلوی ، قشقايی ها هم با انقلاب همراه شدند و ناصر خان وخسرو خان قشقايی نيز به ايران و محل قدرت خود يعنی فيروز آباد شيراز برگشتند و با استقبال گسترده عشاير قشقايی روبرو شدند. حتی خسرو قشقايی از حوزه شير برای مجلس انتخاب شد اما اعتبار نامه وی را تصويب نکردند.

خسرو سيف دبير کل حزب ملت ايران معتقد است که تا زمانی که آِيت الله ربانی شيرازی زنده بود رابطه حکومت با قشقايی ها خوب بود اما پس از اينکه وی در يک تصادف مشکوک کشته شد، حکومت فشار و تعرض بر قشقايی ها را شروع کرد و آنها هم به همين دليل به کوه زدند و بر حکومت شوريدند. ولی بعد که ناصر خان به خارج رفت ،خسرو خان نيزکمی بعد بازداشت شد.(۵)

خسرو خان قشقايی چگونه بازداشت ، محاکمه و بازداشت شد؟

خسرو خان قشقايی متهم به همکاری با دريادار مدنی استاندار وقت خوزستان عليه امنيت کشور شد ودر سال ١٣٦١ در شيراز دستگير شد . خسرو سيف معتقد است خسرو خان مدتی در کوه مقاومت کرد بعد به شيراز آمد و در منزل يکی از قشقاييها لو رفت و بازداشت شد و از آنجا که در آن زمان در راس اداره اطلاعات شيراز افرادی همچون مصطفی کاظمی و عالی خانی (متهمان پرونده قتل های زنجيره ای در سال ۱۳۷۷ ) بودند وی را شکنجه و بعد اعدام کردند . (۶)معروف است که وی هنگام اعدام گفته است بدانيد که انگليسها دارند انتقام از ما می گيرند وانگليسها من را کشتند و اينها عوامل انگليس هستند.اين رويداد همزمان بود با بازداشت ، محاکمه و اعدام صادق قطب زاده وزير خارجه حکومت جمهوری .صادق قطب زاده در ۲۴ شهريور اعدام شد(۷) و خسرو خان قشقايی ۹ مهر يعنی ۱۳ روز بعد.

اتهام خسرو قشقايی چه بود ؟

اتهامی که به خسروخان قشقايی وارد شد "مبارزه مسلحانه عليه حکومت" عنوان شد. حکومت معتقد بود خسرو خان قشقايی با حمايت محافل بيگانه اقدام به جمع آوری نيرو و تحرکات مسلحانه در رويارويی با انقلاب و جمهوری اسلامی کرده است.(۸) اما وی همانند برخی از مخالفانی که در آن سال ها اعدام شدند فرصت دفاع از خود در يک دادگاه علنی را پيدا نکرد.

. پس از بازداشت، يک مصاحبه با رسانه ها برای خسرو خان قشقايی ترتيب داده شد و وی در اين مصاحبه به وابستگی به آژانس های جاسوسی خارجی اعتراف کرد و بعد از آن به جرم جاسوسی محاکمه و به جوخه آتش سپرده شد. فقط اعلام شد که دادگاه انقلاب شيراز حکم اعدام وی را صادر کرده است.(۹)

حکم اعدام ايلخان قشقايی ها در فيروز آباد فارس کانون قدرت ايل قشقايی به مورد اجرا گذاشته شد.




۱- برای اطلاعات بيشتر در مورد زندگی صوالت الدوله قشقايی رجوع کنيد به
daneshnameh.roshd.ir
۲-برای اطلاعات بيشتر در مورد ايل قشقايی می توانيد رجوع کنيد به
www.gachsaran.org
۳-
daneshnameh.roshd.ir
۴- کودتای ۲۸ مراد و قشقايی ها . مقاله ای از دکتر بابک نادر پور .برای مشاهده متن مقاله در سايت های اينترنتی می توانيد به وبلاگ جمعيت جوانان قشقايی های مقيم تهران به آدرس زير رجوع کنيد
ghashghayi.mihanblog.com


۵-متن مصاحبه محسن برغندان، مسئول شاخه استان بوشهر حزب مرز پرگهر با خسرو سيف .مندرج در سايت
www.jebhemelli.net
۶- همان
۷- روزنامه اطلاعات ۲۴ شهريور ۱۳۶۱
۸- روزنامه اطلاعات ۱۰ مهر ۱۳۶۱
۹- همان

نمایش نظرات

XS
SM
MD
LG