لینک‌های قابلیت دسترسی

پنجشنبه ۱۸ آذر ۱۳۹۵ تهران ۲۱:۵۹ - ۸ دسامبر ۲۰۱۶
آخرين گزارش ماهانه سازمان کشورهای صادرکننده نفت، اوپک، برای سال جاری ميلادی عصر روز سه شنبه، ۲۱ آذرماه، منتشر شد.

اين گزارش بر اساس منابع ثانويه يعنی منابع کارشناسی خود اوپک و آمار سازمان های بين المللی معتبر، می گويد که توليد روزانه نفت ايران در ماه نوامبر به دو ميليون و ۶۸۳ هزار بشکه رسيده که نسبت به متوسط توليد نفت ايران در سال گذشته روزانه ۹۴۵ هزار بشکه کاهش داشته است.

اين گزارش به منابع اوليه، يعنی گزارش مستقيم وزارت نفت ايران به اين سازمان، نيز اشاره کرده و گفته است بر اساس آماری که وزارت نفت ايران تحويل اين سازمان داده، توليد نفت خود را برای نوامبر سال جاری سه ميليون و ۷۰۸ هزار بشکه در روز عنوان کرده که اين رقم به گفته مقامات ايران نسبت به توليد نفت ايران در سال گذشته ميلادی روزانه حتی ۱۳۲ هزار بشکه افزايش نيز داشته است.

بنا بر گزارش سازمان های معتبر جهانی از جمله آژانس جهانی انرژی، اداره اطلاعات انرژی آمريکا و موسسه بين المللی مالی، توليد نفت ايران طی يک سال گذشته روی هم رفته تا يک ميليون بشکه در روز کاهش يافته است و بررسی های خبرگزاری رويترز که ۱۷ آذرماه منتشر شد، نشان می دهد که صادرات روزانه نفت ايران در ماه جاری حداکثر به ۸۳۴ هزار بشکه خواهد رسيد.

برخی نمايندگان مجلس، از جمله محمدرضا باهنر نایب ریيس مجلس و غلامرضا مصباحی مقدم عضو کميسيون بودجه کاهش يک ميليون بشکه ای صادرات نفت ايران را تاييد کره اند و تعدادی از مقامات دولتی و نمايندگان مجلس گفته اند که «به خاطر رها شدن از وابستگی به درآمدهای نفت» رقم صادرات نفت در بودجه سال ۱۳۹۲ تا يک ميليون بشکه نسبت به بودجه سال جاری کاهش خواهد يافت.

ايران سال گذشته ميلادی ۲.۲ ميليون بشکه صادرات روزانه نفت داشت.
با توجه به اينکه ظرفيت پالايشگاهی ايران روزانه يک ميليون و ۷۷۲ هزار بشکه است، صادرات نفت ايران نيز نسبت به سال گذشته يک ميليون بشکه کاهش داشته است و از طرفی ايران ظرفيت چندانی برای ذخيره نفت در خشکی و دريا ندارد، توليد روزانه نفت ايران بعيد است که سه ميليون و ۷۰۸ هزار بشکه در روز باشد.

اين رقم توليدی اعلام شده، در خوشبينانه ترين حالت روزانه ۷۳۵ هزار بشکه مازاد بر صادرات و مصرفی داخلی نفت است و ايران چاره ای جز بستن در برخی چاه های نفتی ندارد.

چندين منبع ايرانی و غربی اواسط خرداد ماه سال جاری در گفت و گو با خبرگزاری رويترز تاييد کره بودند که ايران مجبور شده‌است که در چاه‌های پير نفتی خود را ببندد.

بستن در چاه‌های پير نفتی که در نيمه دوم عمر خود قرار دارند، در برخی شرايط منجر به مرگ ميادين می شود و احيای دوباره توليد نفت در کوتاه مدت با هزينه ها و اتلاف زمان زيادی همراه است و بعضا فشار نفت افت پيدا می کند.

برای نمونه، جمهوری آذربايجان طی درگيری های نظامی گرجستان و روسيه در سال ۲۰۰۸ و انفجار خط لوله نفتی باکو- تفليس- جيهان مجبور شد در چاه های نفتی ميدان «آذری مرکزی» را به مدت دو هفته ببندد، چراکه ترمينال نفتی «سنگاچال» باکو تنها ظرفيت ذخيره سه روز نفت خام توليدی اين کشور را دارد. باز کردن دوباره در چاه های نفتی ميدان ياد شده حدود سه ماه طول کشيد و با هزينه های زيادی همراه شد، همچنين بازدهی چاه های باز شده هرگز به ميزان قبلی نرسيد.

بر اساس گزارش اوپک، ايران هم اکنون بعد از عربستان، عراق و کويت در جايگاه چهارم توليد کننده عمده نفت اوپک قرار دارد، در حالی که سال گذشته دومين توليد کننده بزرگ نفت در اوپک بود.

توليد نفت کل ۱۲ کشور عضو اوپک در ماه نوامبر روزانه سی ميليون و ۷۸۱ هزار بشکه بوده، در حالی که سقف توليدی توافق شده ميان اعضای اوپک ۳۰ ميليون بشکه در روز است.

گزارش اوپک همچنين به توليد، عرضه و تقاضای نفت برای سال آينده ميلادی نيز پرداخته است. بر اساس اين گزارش، انتظار می رود تقاضای جهانی نفت در سال آينده ميلادی با افزايش ۸۰۰ هزار بشکه ای نسبت به سال جاری روزانه ۸۹ ميليون و ۶۰۰ هزار بشکه باشد.

اين گزارش می گويد که تقاضا برای نفت اوپک در سال ۲۰۱۳ روزانه ۲۹ ميليون و ۷۰۰ هزار بشکه خواهد بود، به عبارتی هم اکنون کشورهای عضو اوپک بيش از يک ميليون بشکه بيشتر از تقاضای جهانی برای نفت اوپک توليد نفت دارند.

بر اساس گزارش اوپک، متوسط قيمت جهانی نفت برای سال جاری ميلادی اندکی کمتر از ۱۱۰ دلار برای هر بشکه بوده است. با احتساب کاهش يک ميليون بشکه ای توليد نفت ايران در سال ۲۰۱۲، اين کشور بيش از ۴۰ ميليارد دلار از درآمدهای مستقيم نفتی خود را از دست داده است.

اوپک قبلا گفته بود که کل صادرات ايران در سال گذشته ۱۳۰ ميليارد و ۵۴۰ ميليون دلار بود که ۱۱۴ ميليارد و ۷۵۰ ميليون دلار آن از محل صادرات نفت و ميعانات گازی حاصل شده است، به عبارتی، ۸۴ درصد از درآمدهای صادراتی ايران مستقيما به نفت وابسته است.

البته، جايگاه برخی محصولات توليد شده از نفت مانند گاز مايع «ال پی جی» نيز در سبد صادراتی ايران بسيار برجسته است. اين نوع گاز مايع که شامل پروپان و بوتان است، عمدتا از نفت توليد می شود.

بر اساس گزارش روز ۱۹ آذرماه گمرک ايران، جمهوری اسلامی در هشت ماه اول سال جاری ميلادی ۹۰۰ ميليون دلار پروپان صادر کرده است که در راس سبد صادرات غير نفتی ايران قرار دارد.

گزارش سال گذشته گمرک ايران نيز حاکی از صادرات بيش از دو ميليارد دلار پروپان به عنوان عمده ترين محصول صادراتی غير نفتی و ۱.۳ ميليارد دلار بوتان به عنوان دومين کالای صادراتی غيرنفتی بود.

در آمار جديد گمرک، صادرات بوتان جزو پنج محصول عمده غير نفتی صادراتی ايران نيست. به عبارتی صادرات گاز مايع ايران، شامل پروپان و بوتان طی يک سال گذشته حداقل ۶۰ درصد کاهش يافته است.
XS
SM
MD
LG