۱۳۸۶/۰۵/۲۸
سه سال آوارگی ایرانی ها در «سرزمین حرام»
توسط میترا فرهمند (اسرائیل)
«هنگامی که از پناهجويان آواره در مرز اردن و عراق تلفنی پرسيدم که نيازمندی های مهم شما چيست که در سفرم به اين منطقه با خود برای شما بياورم؟، يکی از زنان ايرانی با التماس و عجز گفت: لطفا سم کشنده بياوريد. عاصی و درمانده شده ايم. تنها مرگ را ازخدا طلب می کنيم.»
اين جملاتی است که بهمن معالی زاده، مسوول بنياد ايرانی- آمريکایی «نوروز» در مصاحبه با خبرگزاری آسوشيتدپرس درباره وضعيت دهها نفر از پناهجويان آواره ایرانی در مرز اردن وعراق بيان کرده است.
۱۹۴ نفر از ايرانيانی که اکثر آنها کرد هستند، حدود سه سال است که در مرز موسوم به «سرزمين حرام» (ارض الحرام) در مرز اردن و عراق سرگردان هستند.
دولت اردن از پذيرش درخواست آنان برای ورود به خاک اردن به منظور رفتن به يک کشور غربی خودداری کرده است.
اين پناهجويان درخواست های مکرر مسوولان کميساريای عالی پناهندگان سازمان ملل متحد را نيز که قويا به آنان توصيه می کنند به بخش های کردنشين عراق بازگردند، رد کرده و می گويند: حاضرند همچنان رنج و مرارت های زندگی در اين صحرای سوزان را تحمل کنند و از بازگشت به عراق خودداری کنند.
از زمانی که نبرد آمريکا و هم پيمانان آن عليه حکومت صدام حسين در عراق آغاز شد، صدها نفر از پناهندگان ايرانی زاده مقيم عراق، جان خود را در خطر ديدند و از اردوگاه هایی که صدام حسين آنها را محصور نگاهداشته بود، به سوی مرز اردن رفتند.
آنها پياده خود را به آن سوی مرز اردن رساندند و در دو اردوگاه بزرگ بيابانی اسکان يافتند. پس از مدت های مديد، دولت اردن و کميساريای عالی پناهندگان سازمان ملل پذيرفتند که يک گروه ۶۵۰ نفره از اين پناهجويان همراه با چند صد نفر از فلسطينی هایی که از عراق گريخته بودند وارد خاک اردن شوند.
پس از مدتی، کشورهای غربی درخواست پناهندگی ايراني هایی را که وارد خاک اردن شده و در اردوگاه شهرک مرزی «الرويشيد» اسکان يافته بودند، را پذيرفتند.
تمامی اين افراد از اردن به سوی سرنوشتی جديد به کشورهای غربی رفتند. ايرلند، نروژ، سوئد، کانادا و نيوزيلند درشمار کشورهایی بودند که به اين ايرانيان پناه دادند.
اما زندگی ۱۹۴ نفر ديگر که در اردوگاه دوم در آن سوی مرز اردن باقی ماندند، تا به امروز با سختی بسيار همراه است.
اردن در برابر همه درخواست ها برای دادن اجازه ورود به اين گروه مقاومت کرده است. فرح پهلوی، ملکه سابق ایران و بنياد «نوروز» درخواست های متعددی از اردن برای پذيرش درخواست اجازه ورود به اين ايرانيان به عمل آورده اند.
اردن می گويد با مشکل حضور ميليون ها فلسطينی روبروست و نيز از زمان حمله آمريکا به عراق، بيش از يک ميليون عراقی به اردن سرازير شده اند و ديگر نمی تواند که به خود اجازه دهد، ايرانيان نيز وارد خاک اردن شوند.
اردن نگران است که دادن مجوز ورود به گروه دوم از ايرانيان، موجب شود که موج ديگری از ايرانی زادگان مقيم عراق به سوی این کشور روان شوند و اين کشور را با مشکلات بزرگتری روبرو کنند.
با وجود اين، بنياد «نوروز» می گويد: از تلاش های سه سال اخير خود برای حل اين معضل نوميد نشده و به کوشش های خود ادامه می دهد.
اين بنياد در سه سال اخير، از محل کمک هایی که از ايرانيان در سراسر جهان گرد آوری شده، پول، غذا، دارو و شماری ديگر از نيازهای اساسی اين پناهجويان را تامين کرده است.
گرمای طاقت فرسا، سرمای کشنده
خبرنگار آسوشيتدپرس و چند خبرنگار خارجی ديگر که در روزهای اخير از سوی دولت اردن اجازه يافتند، برای ديداراز اين پناهجويان از مرز غربی اردن عبور کنند و به منطقه «ارض الحرام» وارد شوند، در گزارش های خود، زندگی اين ايرانيان را به تصوير کشيده اند.
شمار زيادی از اين پناهجويان را زنان و بويژه کودکان تشکيل می دهند. يک زن ايرانی کرد می گويد: زندگی ما عين بدبختی و بيچارگی است. تابستانها داغ و سوزان است و عقرب و مار از چادرها بالا می روند. زمستان ها به شدت سرد است. چادر درست و حسابی نداريم.