Radio Free Europe / Radio Liberty

«گروگان‌گیری: کودتا درون رژیم یا عمل تجاوزکارانه؟»

Wed, 04 Nov 2009 13:19:11 +3500

سالگرد اشغال سفارت آمریکا در تهران و به گروگان گرفتن دیپلمات‌های آن کشور به مدت ۴۴۴ روز بار دیگر نگاه‌ها را متوجه رویدادی ساخته است که آثار عمیقی بر عرصه سیاسی ایران، خاورمیانه و روابط ایران با کشورهای جهان و به‌ویژه ایالات متحده آمریکا گذاشت، روابطی که دولت‌مردان، سیاست‌پیشگان و تحلیل‌گران آن را «بسیار نامطلوب» توصیف می‌کنند. سالگرد اشغال سفارت آمریکا در تهران و به گروگان گرفتن دیپلمات‌های آن کشور به مدت ۴۴۴ روز بار دیگر نگاه‌ها را متوجه رویدادی ساخته است که آثار عمیقی بر عرصه سیاسی ایران، خاورمیانه و روابط ایران با کشورهای جهان و به‌ویژه ایالات متحده آمریکا گذاشت، روابطی که دولت‌مردان، سیاست‌پیشگان و تحلیل‌گران آن را «بسیار نامطلوب» توصیف می‌کنند. اظهار نظرهای کلیه شخصیت‌هایی که با رادیوفردا در این زمینه گفت‌وگو کرده‌اند را می‌توان در یک عبارت کوتاه خلاصه کرد: «تاثیری منفی که به انزوای بی‌پایان ایران و به بی‌اعتباری ایرانیان در جهان انجامید». گری سیک، استاد دانشگاه کلمبیا، که به هنگام انقلاب اسلامی در ایران یکی از اعضای شورای امنیت ملی کاخ سفید در دولت جیمی کارتر بود معتقد است که آیت‌الله روح‌الله خمینی به عمد ماجرای گروگان‌گیری را وسیله‌ای برای اعمال نفوذ در فصولی از قانون اساسی و رفراندوم برای جمهوری اسلامی قرار داد تا اساساً حکومت مذهبیون را در ایران بر سر کار آورد. ببینید: ویدئوی دیدار آیت‌الله خامنه‌ای با گروگان‌های آمریکایی گری سیک می‌گوید: «هنگامی که بحران گروگان‌گیری توسط دانشجویان آغاز شد، دولت به جای تقبیح این عمل بر اساس قوانین بین‌المللی به دانشجویان پیوست و آن را به داستانی درازمدت تبدیل ساخت و از آن برای صف‌آرایی مردم در جهت برنامه‌های خود استفاده کرد و این امر بر پیچیدگی حل بحران افزود.» شهرام چوبین، پژوهشگر ایرانی‌تبار در موسسه کارنگی اندومنت، در مورد تاثیر سیاسی گروگان‌گیری دیپلمات‌های آمریکایی در ایران می‌گوید: «گروگان‌گیری درواقع کودتایی در درون رژیم بود که طی آن عوامل تندرو توانستند میانه‌روها را به حاشیه برانند و امتیازهای جناحی را برای رادیکالیزه کردن انقلاب پی بگیرند.» آقای چوبین می‌گوید که خمینی جانب این تندروی را گرفت و اکنون این امر در ایران به صورت سنتی درآمده که امتیازها و منافع جناحی را برتر و بالاتر از منافع ملی قرار می‌دهد. جعفر مدنی، تحلیلگر مسائل خاورمیانه و ایران، نظر دیگری را بر این دیدگاه‌ها اضافه می‌کند. او می‌گوید: «گروگان‌گیری به هر دو کشور زیان زد، ولی بیشترین هزینه را ایران پرداخت که دچار انزوای شدید شد و همین انزوا از جمله سبب شد که صدام حسین را به فکر حمله به ایران بیاندازد و جنگ هشت‌ساله بخشی بود از هزینه انزوای ایران. گروگان‌گیری در عین حال ذهن ایرانی‌ها و آمریکایی‌ها را مسموم کرد و به موقعیت جهانی ایران آسیب شدید زد. و به دلیل همین ضعف موقعیت بود که ایران نتوانست از عراق به دلیل این که جنگ را شروع کرده بود غرامت بگیرد. ایلان برمن، معاون شورای آمريکایی سياست خارجی، سازمانی پژوهشی در واشینگتن، نیز گروگان‌گیری دیپلمات‌های آمریکایی را مرحله مهمی در انحراف روابط ایران و آمریکا می‌داند. آقای برمن می‌گوید: «با ظهور انقلاب اسلامی، ایران یک‌شبه از یکی از مهم‌ترین متحدان آمریکا به رژیمی تبدیل شد که به اعتراف خودش متعهد به انهدام ایالات متحده شد. اشغال سفارتخانه نقطه گسست دیرپا در روابط ایران و آمریکا بود و رژیم جدید در تهران در حرف و عمل به آمریکا نشان داد که در این گرایش تازه بسیار جدی است.» تاثیر انقلاب اسلامی و به‌ویژه ماجرای گروگان‌گیری ابعادی فراتر از روابط ایران و آمریکا داشت. خاورمیانه برای نخستین بار تولد حکومتی اسلامی را تجربه کرد که ابزارهای سیاسی را با ایدئولوژی دینی درآمیخت. دکتر شهرام چوبین در این زمینه می‌گوید: «دو اتفاق مشخص رخ داد. یکی انزوای ایران در منطقه بود و از همین رو اندکی بعد صدام حسین به خاطر همین انزوای ایران، جنگ علیه ایران را به راه انداخت. دیگر این که در منطقه، زنگ خطر و بیم و هراس را به صدا در آورد و برخی تقلیدها را موجب شد. به عنوان نمونه، اشغال محل مقدسی چون مکه توسط عوامل تندرو سنی درست اندکی پس از آن روی داد و در پاکستان هم اشغال سفارت آمریکا توسط دانشجویان تندرو را شاهد بودیم. بنابراین جمهوری اسلامی در منطقه مورد تقلید قرار گرفت و به عنوان یک نمونه معرفی شد.» آقای جعفر مدنی، تحلیلگر ایرانی، نیز بر رادیکالیزه شدن منطقه تاکید می‌کند: گروگان‌گیری فضای سیاست را در ایران به‌شدت رادیکال کرد و چون سیاست با دین یکی شده بود، تصاویر تظاهرات این نیروهای دینی در کشورهای اسلامی منطقه تاثیر برق‌آسا داشت و الگویی شد برای نیروهای دینی و سیاسی در کشورهای عربی و اسلامی خاورمیانه که آن را تکرار کنند. دولت ایران هم برای این که از انزوا خارج شود و به نفوذ خودش در منطقه گسترش بدهد، صدور انقلاب اسلامی را به کشورهای منطقه در اولویت قرار داد. با گروه‌های شیعه در کشورهای منطقه ارتباط برقرار کرد و از آنها حمایت کرد که حزب‌الله لبنان موفق‌ترین نمونه آن است که می‌شود ذکر کرد. این عامل جدیدی شد در سیاست خاورمیانه که چهره منطقه را دگرگون کرده و به عنوان بنیادگرایی دینی به یکی از مسائل اساسی جهان تبدیل شده است. گری سیک می‌گوید: «اگر برآنیم به رابطه بین این دو کشور مهم دست بیابیم، اساساً ایران و آمریکا هردو باید با این موضوع کنار بیایند و از آن فراتر روند.» فوادالعجمی، استاد دانشگاه جانز هاپکینز و کارشناس لبنانی‌تبار امور خاورمیانه، گروگان‌گیری دیپلمات‌های آمریکایی را نقطه عطفی در فضای سیاسی منطقه می‌خواند و رویدادهای بعدی را نتیجه مستقیم این حادثه می‌داند: اشغال افغانستان توسط شوروی در ماه دسامبر روی داد. ویرانی و رادیکالیزه شدن بیروت در دهه ۱۹۸۰ و رخدادهای دیگر جملگی حاصل این تغییر بودند. یک دهه افراطی به دنبالش آمد. جهان اسلام و عرب و همسایگان ایران در دهه ۱۹۸۰ دقیقه‌ای از صلح و آرامش برخوردار نبودند. گری سیک، عضو پیشین شورای امنیت ملی کاخ سفید، می‌گوید: این نخستین باری بود که ایالات متحده و بسیاری دیگر از کشورها به طور واقعی با نقش اسلام سیاسی در خاورمیانه آشنا شدند. این دو پدیده عرصه‌های تازه‌ای بودند که پیش از آن ناشناخته بودند، و البته تاثیر شگرف دیدن جوانان ریشویی که روزها پس از روزها با تکان دادن سلاح‌های خود شعار «مرگ بر آمریکا» را فریاد می‌کشیدند، اثرهای ماندگاری از شناخت و درک ایران بر جای نهاد. این امر در بسیاری دیگر از کشورهای جهان تاثیر مشابهی داشت. ایران به عنوان یک کشور متعصب و دیوانه معرفی شد، کشوری که نمی‌شود با آن ارتباط داشت و نمی‌توان به آن اطمینان کرد. آقای سیک می‌افزاید که این تصویر ایران به عنوان کشوری متعصب و غیرقابل اطمینان تا امروز هم ادامه یافته و همچنان بر خاورمیانه، بر ایران و مطمئناً بر روابط ایران و آمریکا اثر می‌گذارد. همچنان که گری سیک می‌گوید، تیرگی روابط ایران و آمریکا هنوز هم پس از گذشت سی سال پابرجاست و چشم‌اندازی هم از بهبود نسبی ندارد. در این مورد شهرام چوبین می‌گوید که گروگان‌گیری موجب شکاف عظیمی بین دو کشور شد: «ایالات متحده با کشورهای دیگری چون ویتنام جنگیده، با دولت‌هایی مانند چین و روسیه درگیری‌هایی داشته، ولی به باور من هیچ چیزی به اندازه رفتار تحقیرآمیز انقلابیون ایرانی با دیپلمات‌ها و شهروندان آمریکا بر روابط آن با ایران تاثیر منفی و سوء نداشته است. آقای چوبین می‌گوید که این عمل همچنین چهره‌ای نامعقول و غیرمنطقی از ایران ارائه داد که نمی‌خواهد با قوانین بین‌المللی زندگی کند، و این مبنایی شد برای عبارت کشور عقب‌مانده که امروزه نیز در مورد ایران به کار برده می‌شود. جعفر مدنی، تحلیلگر سیاسی، نیز عقیده مشابهی ابراز می‌کند: سمی که با گروگان‌گیری ۴۴۴ روزه به روابط آمریکا و ایران وارد شد هنوز باقی است و همچنان توانسته جلو عادی شدن روابط دو کشور را بگیرد. به ویژه آن صحنه‌های بردن دیپلمات‌های آمریکایی با چشم‌های بسته به میان تظاهرکنندگان، وادار کردن آنها به لگد کردن پرچم آمریکا، سوزاندن هر روزه پرچم و نشان دادن اجساد سوخته سربازان آمریکایی در طبس، در تلویزیون ایران و سپس در تلویزیون‌های جهان، همه سبب شد که زخم عمیقی در روح آمریکا به وجود بیاید که به آسانی التیام پیدا نمی‌کند. ولی تجربه کشورهای دیگری که در شدیدترین جنگ‌ها با آمریکا بودند و امروز با هم دوست شده‌اند، مثل ویتنام و به‌ویژه ژاپن که نه تنها دوست است، بلکه متحد بسیار نزدیک آمریکا به شمار می‌آید، نشان می‌دهد که حتی با سخت‌ترین جنگ‌ها هم می‌توان روابط دوستانه برقرار کرد و به آینده نگاه کرد. به گفته آقای گری سیک، عضو پیشین شورای امنیت ملی کاخ سفید، دانشجویانی که اکنون در کلاس‌های درس وی حاضر می‌شوند به هنگام روی کار آمدن جمهوری اسلامی و ماجرای گروگان‌گیری هنوز زاده نشده بودند. ولی آن مجموعه تصویرهای گروگان‌های آمریکایی از نسلی به نسل بعد انتقال یافته و دیدگاه جوانان از نتایج آن حادثه را شکل داده است. با این حال او می‌گوید که در مرحله‌ای، این فصل تاریک و تلخ در روابط دو ملت را باید پشت سر گذاشت. آقای گری سیک می‌گوید: «اگر برآنیم به رابطه بین این دو کشور مهم دست بیابیم، اساساً ایران و آمریکا هردو باید با این موضوع کنار بیایند و از آن فراتر روند.» ولی ایلان برمن عقیده دیگری دارد. او می‌گوید اهمیت تاریخی گروگان‌گیری اجازه نمی‌دهد احساس آن چه را که روی داده است به یک‌باره زدود. دکتر برمن می‌گوید: «این عمل تجاوزکارانه بود، عملی از سوی بخشی از رژیم که هنوز در تهران بر سر کار است و نشان داده که علاقه‌ای به همکاری و دوستی با ایالات متحده ندارد و فکر می‌کنم این درسی است که بسیاری از آمریکاییان آن را خوب به خاطر سپرده‌اند. حتی اگر کادر رهبری فعلی بخواهد این مرحله را پشت سر بگذارد.»

بیات: حتی آلمان و فرانسه هم سوخت اتمی را از خارج می‌خرند

Tue, 03 Nov 2009 13:24:31 +3500

دکتر بهروز بیات کارشناس فیزیک هسته‌ای با رادیو فردا در باره پیشنهاد وین و واکنشی که دولت ایران تا این لحظه به آن نشان داده است، گفت‌وگو می‌کند. طرح وین-واکنش ایران: بروجردی: با پیش‌نویس وین مخالفیم چون اعتماد نداریم ایران برای دریافت سوخت رآکتور تهران ضمانت می‌خواهد ایران خواستار بازنگری پیشنهاد آژانس شد مدیر کل آژانس بین المللی انرژی اتمی‌از جمهوری اسلامی‌ایران خواسته است، هر چه سریع‌تر به پیشنهاد مطرح شده در مذاکرات وین در باره انتقال اورانیوم کمتر غنی شده این کشور به روسیه برای غنی‌سازی بیشتر پاسخ بدهد. ایران تا این لحظه پاسخ روشنی به این پیشنهاد نداده است هر چند واکنش‌های گوناگونی به آن از زبان مقام‌های رسمی‌ایران شنیده شده است. بر اساس پیشنهاد آقای برادعی که دو هفته پیش به ایران ارائه شد، تهران باید ۱۲۰۰ کیلوگرم از ۱۵۰۰ کیلوگرم ذخیره اورانیوم خود را که غنای پایینی دارد تا آخر سال میلادی به روسیه و فرانسه تحویل دهد، و در ازای آن مقدار کمتری اورانیوم با خلوص ۲۰ درصد برای استفاده در رآکتور تحقیقاتی امیرآباد تحویل بگیرد. د کتر بهروز بیات کارشناس فیزیک هسته‌ای در گفت‌وگو با رادیو فردا در باره پیشنهاد وین و واکنشی که دولت ایران تا این لحظه به آن نشان داده است، چنین می‌گوید: دو چیز را می‌شود از نحوه رفتار دولت ایران برداشت کرد؛ یکی اینکه هدف اولیه‌ای که از این قرارداد وین که به نوعی اعتماد سازی بود، از بین می‌رود. نه تنها اعتماد سازی نمی‌شود بلکه با توجه به رفتار دولت ایران، بیشترعدم اعتماد ایجاد می‌شود. واقعا در خور تعجب است که چطور رئیس جمهور کشوری پیشنهادی می‌کند (منظوم آقای احمدی نژاد است و پیشنهادی که کرده بود در نیویورک راجع به تبادل سوخت هسته‌ای) و بعد این پیشنهاد در ژنو مورد مذاکره قرار می‌گیرد، در وین به جزییات آن پرداخته می‌شود، آنجا یک قرارداد تنظیم می‌شود، بعد دولت خودش را موظف نمی‌داند آن را اجرا کند. این در واقع نه تنها اعتمادسازی نمی‌کند بلکه عدم اعتماد را افزایش می‌دهد. یک طرف دیگر قضیه این است که از پاره‌ای قرائن به نظر می‌آید که دوباره قصد وقت کشی در کار باشد و این ایران را در موقعیت مشکلی قرار خواهد داد. افزون بر آن برنامه هسته‌ای ایران تاکنون جز ضرر برای ایران نداشته و من تردید بسیار دارم که هرگز در آینده هم به نفع ایران باشد. پروژه هسته‌ای ایران به لحاظ سیاسی همین طوری نگه داشته شده، متاسفانه شده مسئله حیثیتی و جز ضرر برای کشور نفعی ندارد. خوشبینانه که نگاه کنیم هرجا که جلوی ضرر را بگیریم نفع است. ایران تاکنون میلیاردها دلار خرج برنامه هسته‌ای اش کرده، بدون اینکه یک کیلووات ساعت هم برق تهیه کند و در آینده هم هیچ وقت سودی برای آن متصور نخواهد بود. از این لحاظ امیدوار بودم که مسئله فیصله پیدا کند. اما واقعیت این است که در هر حال غنی سازی به درجه ۲۰ درصدی یا به درجه‌ای که لازم است برای سوخت رآکتورهای پژوهشی هیچ وقت به صرفه مقرون نیست که کشوری خودش صرفا برای خودش تنها تولید اورانیوم غنی شده برای راکتورهای پژوهشی بکند. چون تولید انبوه نمی‌تواند صورت بگیرد. برای نمونه فرانسه و آلمان دو کشوری که صنعت غنی سازی عظیم دارند خودشان سوخت لازم را تهیه نمی‌کنند. به طور مشخص آلمان صد در صد سوخت رآکتور پژوهشی‌اش را یا از روسیه یا آمریکا می‌خرد و فرانسه بخش بزرگی را از آمریکا می‌خرد. از این لحاظ در هر حال تهیه سوخت مقرون به صرفه نیست که کشوری مانند ایران خودش انجام دهد، با توجه به حجم کمی‌که احتیاج دارد. این مسئله‌ای که در ایران مطرح می‌کنند که اگر غرب معامله را به هم بزند ما خودمان می‌کنیم، بازهم سبب بوجود آوردن مخارج و هزینه‌های بالاتری است. آقای دکتر بیات، برخی از مقام‌های جمهوری اسلامی‌به این دلیل مخالفت کردند که اورانیوم غنی شده موجود سه و نیم درصدی را یک سرمایه استراتژیک و وسیله‌ای برای چانه زدن می‌دانند. آیا این نشانه‌ای برای احتمال گفت‌وگوها می‌تواند باشد؟ استخراج استراتژیک معنایش این است که بتواند با آن به فرض یک بمب بسازد و گرنه چه اهمیت استراتژیک دارد؟ چنین چیزی هم الان علی الاصول امکان ندارد. کسی هم بخواهد چنین امکانی در ایران وجود ندارد. با توجه به اینکه این مورد زیر کنترل نظام ایمنی آژانس اتمی‌است. در این مورد یک نکته هم این است که در درون دولتمردان ایران اندکی سردرگمی‌ وجود دارد. از جمله نقل می‌کنم از قول آقای فلاحت پیشه که عضو کمیسیون امنیت ملی مجلس است. ایشان گفته‌اند که اگر اورانیوم سه و نیم درصدی را ببریم به بیرون، غنی سازی‌امان می‌خوابد. ایشان معلوم است که تصورش از غنی سازی با واقعیت ارتباط ندارد، سردرگم‌اند و گرنه چنین چیزی را بیان نمی‌کردند. با توجه به گزارش خبرگزاری‌ها از قول دیپلمات‌های غربی که نارضایی خود را از این امر اعلام کرده اند، آیا مرحله فعلی را می‌شود آخرین فرصت و مهلت تلقی کرد؟ آنطور که من خواندم به نقل از آقای میلیبند وزیر امور خارجه انگلیس، گویا آژانس بین المللی انرژی اتمی‌ یک اولتیماتوم دو روزه برای دولت این فرستاده است. قطعاً اگر این پروژه و این روند به هم بخورد خیلی موضوع را عقب خواهد انداخت. نمی‌شود گفت دیگر به پایان خط رسیدیم اما روند پیشرفت مذاکرات را مختل خواهد کرد. علت اینکه دو طرف سر موضوع اینقدر تاکید می‌کردند، مهم است. چون مسئله سیاسی شده، مسئله حیثیتی شده، مسئله این شده که از جایی باید شروع کنیم. اهرمی‌ باید داشته باشیم که از آنجا شروع کنیم به مذاکرات و این رفتار دولت ایران در واقع روند مذاکرات را مختل خواهد کرد و آن اعتمادسازی که قرار بود صورت بگیرد، صورت نخواهد گرفت.

آمريکا خواستار آزادی کیان تاجبخش و رضا تقوی شد

Tue, 20 Oct 2009 23:59:18 +3500

وزارت امور خارجه آمريکا روز سه شنبه خواستار آزادی کيان تاجبخش، جامعه شناس و پژوهشگر ايرانی-آمريکايی، رضا تقوی و ديگر شهروندان اين کشور که در ايران زندانی هستند، شده است.وزارت امور خارجه آمريکا خواستار آزادی کيان تاجبخش، جامعه شناس و پژوهشگر ايرانی-آمريکايی، رضا تقوی و ديگر شهروندان اين کشور که در ايران زندانی هستند، شده است. به گفتۀ وکيل تسخيری کيان تاجبخش، وی در رابطه با ناآرامی های پس از انتخابات خرداد ماه گذشته دستگير و روز سه شنبه، از سوی دادگاه انقلاب اسلامی تهران، به بيش از دوازده سال زندان محکوم شد. وزارت امور خارجۀ آمريکا در پاسخ به پرسش راديو فردا درباره محکوميت کيان تاجبخش، ضمن ابراز تاسف و نگرانی عميق از رای دادگاه انقلاب اسلامی ايران اعلام داشت که اين پژوهشگر ايرانی – آمريکايی، احتمالا به طور اجباری در دادگاه حضور يافته بی آنکه از حق داشتن وکيل انتخابی برخوردار باشد. وزارت خارجۀ آمريکا، در پاسخ خود به راديو فردا بار ديگر در مورد سرنوشت شهروندان اين کشور که يا زندانی و يا در ايران ناپديد شده اند، عميقا ابراز نگرانی و تاکيد کرد که هدف دولت آمريکا، اطمينان يافتن از بازگشت تمامی آمريکایی های ناپديد شده در ايران و نيز شهروندانی است که بطور ناعادلانه در آن کشور زندانی شده اند. وزرات امور خارجۀ آمريکا همچنين از رهبران ايران خواست که پرونده های شهروندان آمريکایی، از جمله سه کوهنورد به نام های جاشوآ فتال، شين باور، سارا شورد، و نيز آقای رضا تقوی و رابرت لوينسن را حل کند. سه کوهنورد آمريکایی بيش از هشتاد روز است که بدون هيچ تماسی با خانواده های خود وبدون دسترسی به وکالت حقوقی در بازداشت دولت ايران بسر می برند. به گفتۀ يکی از سخنگويان وزارت خارجۀ آمريکا، اگر چه در بيست ونهم سپتامبر (هفتم مهرماه) تماس کنسولی با اين سه تن فراهم شد ولی تقاضاهای بعدی برای ديدارهای مشابه مورد موافقت دولت ايران قرار نگرفته است. وزارت امور خارجۀ آمريکا همچنين به ادامۀ بازداشت آقای رضا تقوی، شهروند هفتاد و يک سالۀ آمريکایی ايرانی تبار اشاره کرده و می گويد که آقای تقوی، بدون هيچ اتهام و محاکمه ای از حدود هيجده ماه پيش در زندان جمهوری اسلامی بسر می برد. دولت ايالات متحده، با توجه به سن و وضع جسمانی نحيف آقای تقوی، خواستار آزادی وی براساس اصول انسانی شده است. وزارت خارجۀ آمريکا در پايان پاسخ به راديو فردا، بار ديگر در مورد سرنوشت رابرت لوينسن که از اواخر زمستان دو سال پيش در ايران ناپديد شده، نگرانی خود را تکرار و تجديد کرده و از دولت جمهوری اسلامی خواسته است که برای يافتن اين شهروند آمريکائی و بازگرداندن وی به آمريکا، با واشينگتن همکاری کند.

ديده بان حقوق بشر: شکنجه و فشار برای اعتراف گرفتن از زندانیان

Thu, 09 Jul 2009 23:02:43 +3500

سازمان ديده بان حقوق بشر که مرکز آن در شهر نيويورک آمريکا قرار دارد، بار ديگر خواستار آزادی فوری زندانيان سياسی و بازداشت شدگان رويدادهای اخير شد.سازمان ديده بان حقوق بشر که مرکز آن در شهر نيويورک آمريکا قرار دارد، بار ديگر خواستار آزادی فوری زندانيان سياسی و بازداشت شدگان رويدادهای اخير شد. از هنگام اعلام نتايج انتخابات رياست جمهوری اسلامی در ايران، براساس گزارش های متعدد، صدها تن از فعالان حقوق بشر و رهبران حقوق مدنی، روزنامه نگاران، دانشگاهيان، دانشجويان، فعالان سياسی و شماری از تظاهرکنندگان، به عنوان «اغتشاشگران» دستگير و زندانی شده اند. آمار دقيقی نيز از کشته شدگان و قربانيان رويدادهای اخير در دست نيست. سازمانهای دفاع از حقوق بشر و از آن جمله ديده بان حقوق بشر در نيويورک، از گسترش خشونت ها و افزايش دامنۀ نقض حقوق شهروندان ايرانی، شديدا ابراز نگرانی می کنند. سارا لی ويتسون، يکی از اعضای ارشد ديده بان حقوق بشر ، در گفت وگو با رادیو فردا به ارزیابی تحولات پس از انتخابات ریاست جمهوری پرداخته است. آيا ديده بان حقوق بشر آمار تائيد شده ای از تعداد کشته شدگان رويدادهای اخير در اختيار دارد؟ سارا لی ويتسون: بله! فکر می کنم نام بيست تن از کشته شدگان را در اختيار داريم. اين تنها فهرستی است که ما توانستيم تائيد کنيم و من بشخصه، فراتر از اين نمی دانم. در مورد تعداد بازداشت شدگان چه ارقامی داريد؟ «در مورد روش های بازجوئی در زندانها هم بايد بگويم که ما طی چندين سال پرونده هائی را در بارۀ اطلاعات و اسناد مربوط به تاکتيک های بازجوئی توسط ماموران امنيتی در ايران را جمع آوری کرده ايم که در اصل برای اعتراف از زندانيان، به هرنوع اتهام وارده به آنان طراحی شده و ما می دانيم که از شکنجه و فشارهای روانی عليه اين زندانيان استفاده شده است. تمام دلايل نگرانی ما، براين دلالت می کنند که اين شيوه ها در مورد بازداشت شدگان اخير نيز اعمال شده و اکنون نمونه های آن را در اعتراف های تلويزيونی شاهد هستيم که در واقع، انگ چندين ساله بوده است». سارا لی ويتسون شمارش اين افراد متغيير است و تعداد آنان به طور قطع از دوهزار تن فراتر می رود. ما هم اکنون ليستی از ۳۰۰ تن فعالان برجسته، دانشگاهيان، روزنامه نگاران، نويسندگان، وبلاگ نويسان و اعضای گروه مخالف دولت که در کمپين [انتخاباتی] شرکت داشتند و همچنان در بازداشت بسر می برند، در اختيار داريم. در مورد روش های بازجوئی در زندانها هم بايد بگويم که ما طی چندين سال پرونده هائی را در بارۀ اطلاعات و اسناد مربوط به تاکتيک های بازجوئی توسط ماموران امنيتی در ايران را جمع آوری کرده ايم که در اصل برای اعتراف از زندانيان، به هرنوع اتهام وارده به آنان طراحی شده و ما می دانيم که از شکنجه و فشارهای روانی عليه اين زندانيان استفاده شده است. تمام دلايل نگرانی ما، براين دلالت می کنند که اين شيوه ها در مورد بازداشت شدگان اخير نيز اعمال شده و اکنون نمونه های آن را در اعتراف های تلويزيونی شاهد هستيم که در واقع، انگ چندين ساله بوده است. تلاش ها و فعاليت های ديده بان حقوق بشر، چه تاثيری در سرنوشت زندانيان می تواند داشته باشد؟ به دو دليل بسيار مهم، موجب تفاوت می شود. يکی اين که به دولت ايران اين پيام را می رساند که جامعۀ جهانی ناظر بر اعمال آنهاست و آنچه را که روی می دهد، بصورت سند، ثبت می کند. دوم اينکه، آنها به خاطر رفتارشان، در جامعۀ جهانی محکوم شده اند. اگر آنان به اين نظارت جهانی اهميت نمی دادند، فکر نمی کنم که بربستن ارتباط های اينترنتی، سرويس تلفن های همراه و کنترل گردش اطلاعات تمرکز می کردند. به رغم تلاشهای آنها برای افکندن سايه ای تيره برفراز ايران که مردمان داخل و خارج نتوانند اطلاعات لازم را کسب کنند ما اطلاعات لازم را دريافت می کنيم و دريافت خواهيم کرد و همگان درخواهند يافت که در آن مملکت دقيقا چه می گذرد؟ آيا بيش از اين هم، موجبی برای نگرانی فزون تر در مورد گسترش نقض حقوق بشر در ايران وجود دارد؟ دولت ايران آشکارا احساس عدم امنيت می کند و روشن ساخته که به هيچ قيمتی، حتی به بهای کشتن شهروندان ايرانی عقب نشينی نخواهد کرد. مسلما ما نيز مانند بسياری از جامعۀ جهانی نگران هستيم. نگران سرکوب جابرانه عليه افرادی هستيم که با مخالفان سياسی پيوند دارند.

«پایان مسالمت بین جناح‌های جمهوری اسلامی ایران»

Wed, 08 Jul 2009 18:07:09 +3500

دکتر علی جوادی، استاد دانشگاه کالیفرنیای جنوبی و تحلیل گر مسائل ایران، در گفت‌وگو با رادیو فردا می گوید که در پی این انتخابات «همزیستی جناح راست جمهوری اسلامی با اصلاح طلبان از میان رفته» و «بحران سیاسی در ایران ادامه خواهد یافت».محمود احمدى نژاد روز سه شنبه شب، با حضور در تلویزون دولتی ایران خود را «نماد تغيير» در ايران نامید و گفت: تغييرات در دولت آينده قابل توجه خواهد بود. آقاى احمدى نژاد كه به عنوان برنده انتخابات رياست جمهورى دهم معرفى شده است، انتخابات اخير را «كاملا پاك و سالم» دانست و گفت: با اين انتخابات ما وارد دوران جديدى در عرصه داخلى و خارجى شديم. مخالفان نتايج انتخابات رياست جمهورى مى گويند كه در اين انتخابات تقلب‌هاى گسترده اى به نفع محمود احمدى نژاد صورت گرفته است و دولت بر آمده از اين نتيجه را مشروع نمى‌دانند. دکتر علی جوادی، استاد دانشگاه کالیفرنیای جنوبی و تحلیل گر مسائل ایران ، در گفت‌وگو با رادیو فردا می گوید که در پی این انتخابات «همزیستی جناح راست جمهوری اسلامی با اصلاح طلبان از میان رفته» و «بحران سیاسی در ایران ادامه خواهد یافت». علی جوادی: آقای احمدی نژاد اعلام کرده که من خودم نماد تغييرم و نه تنها ۱۴ ميليون منتقد هستند بلکه ۴۰ ميليون منتقد هستند. او در حقيقت می خواهد بگويد فرياد اعتراض و انتقاد مردم را می شنود و می خواهد پاسخ دهد. اين يک نشانه از عقب نشينی در قبال اوضاع پرتلاطم و خيزش عظيم مردم در شرايط کنونی است. هيچ کس حرف های احمدی نژاد را جدی نخواهد گرفت و در پس پرده اين صحبت ها اذعان به شکست و تغيير موقعيت سياسی در ايران به چشم می خورد. محمود احمدی نژاد که از حمايت آقای خامنه ای برخوردار است، وعده داد که با برخوردهای پليسی با مردم مقابله خواهد کرد. ارزيابی شما از اين صحبت چيست؟ به نظر من حل مسايل فرهنگی کشور عمدتا در رابطه با مسئله حجاب است. حل اين مسايل تنها با تغيير قوانين ضد زن، حجاب اجباری و آپارتايد در جمهوری اسلامی ممکن است. اين در عين حال شکست سياست های جمهوری اسلامی را نشان می دهد؛ کسانی که بر پيکر زنان در جامعه تيغ کشيدند، حجاب را به زنان تحميل کردند و زنان را تحت عنوان بدحجابی شلاق زدند، حال اذعان می کنند که ما شکست خورديم و ناچاريم به عقب برگرديم و کار فرهنگی بکنيم. اينها کدها و کلمات قصاری هستند که وقتی يک سياست شکست می خورد و می خواهند در آن چرخش ايجاد کنند، دنبال می شود. به نظر من اين آغاز کار است و ما شاهد عقب نشينی های بيشتر جناح راست و کل نظام جمهوری اسلامی خواهيم بود. اين مسئله يکی از پيامدهای خيزش عظيم توده های مردم است. نکته ديگری که محمود احمدی نژاد در سخنان خود اشاره کرد، اين بود که از مدعيان سياستمداری پذيرفته نيست که نتيجه انتخابات را زير سؤال ببرند. نظر شما در اين باره چيست؟ به نظر می رسد جناح ها توافق کرده بودند که به يک سری اصول در نظام جمهوری اسلامی پای بند باشند. اين توافقات را در ابتدا جناح راست بر هم زد و البته به نظر می رسد جناح اصلاح طلب هم به اين توافق پایبند نيست. آقای خامنه ای هميشه اين دو جناح را دو بال نظام توصيف می کرد، اما امروز اين دو بال رو در روی هم قرار گرفته اند و شرايط به گونه ای تغيير کرده که ديگر نمی توانند در همزيستی و مسالمت به سر ببرند. منظورتان اين است که بحران سياسی در ايران همچنان ادامه پيدا خواهد کرد؟ بله، همچنان ادامه خواهد يافت. بحران سياسی که شاهد آن هستيم يک ماده انفجاری عظيمی است که ۳۰ سال در جامعه انباشته شده و اکنون فقط فوران کوچکی از آن را ديديم. اين آغاز فوران های بزرگتر و پيش لرزه های زلزله ای عظيم است.

ناباکو؛ همچنان منهای ایران

Tue, 19 May 2009 15:22:42 +3500

روز یک ‌شنبه در دبی اعلام شد که کنسرسیومی از شرکت‌های اروپایی و امارات عربی برای انتقال گاز امارات و کردستان عراق به اروپا همکاری می‌کنند. طرحی که ایران در آن جایی ندارد؛ کشوری که دومین ذخایر گاز جهان را دارد. روز یک ‌شنبه در دبی اعلام شد که کنسرسیومی از شرکت‌های اروپایی و امارات عربی برای انتقال گاز امارات و کردستان عراق به اروپا همکاری می‌کنند. صدور گاز منطقه شمال عراق به اروپا، در واقع عملی کردن نخستین فاز خط لوله ناباکو خواهد بود که گاز کشورهای آسیای میانه و خاورمیانه را از طریق ترکیه به اروپا انتقال خواهد داد. بیشتر بخوانید: ترکیه از همکاری گازی با ایران دفاع کرد «چکی» ها در جست و جوی بازار ایران طرحی که ایران در آن جایی ندارد؛ کشوری که دومین ذخایر گاز جهان را دارد. با توجه به اینکه در حال حاضر ۲۵ درصد گاز مصرفی اروپا از جانب روسیه تامین می‌شود ایجاد و به راه افتادن خط لوله گاز موسوم به لوله ناباکو، به اروپا فرصت خواهد داد که خود را از دایره نفوذ روسیه دور سازد و از اتکا خود به مسکو بکاهد. دکتر منصور کشفی، استاد دانشگاه و کارشناس امور انرژی جهانی در ایالت تکزاس آمریکا می‌گوید که پروژه ناباکو رفته رفته به واقعیت می‌پیوندد. منصور کشفی به رادیو فردا می‌گوید: «در هفته گذشته کنفرانسی با حضور کشورهای عضو کنسرسیوم خط لوله ناباکو در مرکز جمهوری چک در شهر پراگ برگزار شد و بالاخره بعد از مدت‌های طولانی، توافقی بین اتحادیه اروپا و رئیس جمهور ترکیه، عبدالله گل، بدست آمد و به این ترتیب توافق شد که تمام کلیت آغاز به کار این خط لوله در روز۲۵ ماه جون در آنکارا امضا شود.» ولی پیامد دیگر این رویداد، نزدیکی ترکیه به کردهای شمال عراق خواهد بود که آرامش و ثبات را در منطقه‌ای نوید می‌دهد که سال‌ها موجب دردسر آنکارا شده بود. دکتر منصور کشفی این نکته را بسیار با اهمیت تلقی می‌کند. منصور کشفی می‌گوید: «ترکیه سعی می‌کند که به گاز خاورمیانه، دریای مازندران و آسیای مرکزی دسترسی داشته باشد از طریق همین خط لوله. این کشور بسیار فعال شده است. آقای احمد داوود اوغلو، وزیر خارجه ترکیه نه تنها بین روسیه و اسرئیل میانجگری می‌کند بلکه با تعجب، خواهان گفت‌وگو و دیالوگ با کردهای شمال عراق شده است. یعنی اینکه گاز عراق هم به خط لوله ناباکو وصل شود.» روسیه اما مخالف راه‌اندازی خط ناباکوست و بر آن است که خط لوله رقیبی ایجاد کند. مسکو، واشنگتن را ملامت می‌کند که همکاری اقمار پیشین اتحادیه شوروی را در اروپا و آسیای میانه را برای ایجاد خط لوله ناباکو جلب کرده است. روسیه علاوه بر صدور یک چهارم گاز مصرفی اروپا ، یک سوم گاز وارداتی ترکیه را نیز تامین می‌کند و قرارداد ۲۶ ساله آن در سال ۲۰۱۲ میلادی – یعنی کمتر از سه سال دیگر – به پایان می‌رسد. نشست طراحان و مجریان ناباکو در آغاز سال میلادی جاری در بوداپست مجارستان؛ روسای بانک‌های اروپایی و مقام‌های بلندپایه مصر، آذربایجان، جمهوری چک، مجارستان و اتریش. روز شنبه ترکیه و روسیه توافق تازه‌ای در زمینه تمدید این قرارداد اعلام کردند. با این حال آنکارا نیز همانند اروپا می‌کوشد که منابع واردات گاز مورد نیاز خود را تنوع ببخشد و در این مورد ایجاد خط لوله ناباکو را بهترین فرصت یافته است. دکتر کشفی در توضیح این تلاش‌های ترکیه می‌گوید: «در ۱۰ سال گذشته کشور ترکیه حدود شش تا هشت درصد سالیانه به نیاز مصرف گازش اضافه شده است. شبکه گازرسانی کشور ترکیه از سال ۲۰۰۲ –یعنی از حدود هفت سال پیش– از نه شهر به ۶۳ شهر افزایش پیدا کرده است. بنابر این ترکیه از این مسئله استفاده می‌کند و گاز داخلیش را تامین می‌کند تا اتکایی هم به روسیه نداشته باشد. با این که تمام سیاست اروپا منجمله ترکیه این است که اتکا به یک منبع –تنها- روسیه نداشته باشد.» علاوه بر گاز کشورهای آسیای میانه و کردستان عراق، دامنه عملیات گازرسانی به خط لوله ناباکو را از امارات متحده عربی در خلیج فارس تا کشور مصر در شمال آفریقا گسترش داده است. اما در پروژه خط لوله گاز ناباکو که به طول سه هزار و ۳۰۰ کیلومتر از ترکیه تا اروپای مرکزی امتداد خواهد یافت، هیچگونه سهمی به ایران واگذار نشده است. ایران مدت‌ها است که اشتیاق خود را برای ایفا یک نقش اصلی در بازار بزرگ صادرات گاز ابراز کرده است و همواره به پیوستن به پروژه ناباکو ابراز علاقه کرده است. ولی در کنفرانس اخیر پراگ ازتهران دعوت نشده بود. منصور کشفی می‌گوید : «با وجود اینکه کشور ما بعد از روسیه دومین ذخایر گاز دنیا را دارد اما در این برنامه دعوت نشده بود و این به این معنا است که کشورهای آسیای مرکزی، دریای مازندران، اعراب و کشورهای عربی تولید کننده گاز و حتی مصر که بناست به خط لوله ناباکو وصل شوند دعوت شده بود و [به آن‌ها] گازرسانی خواهد شد به غیر از ایران.» با توجه به رویدادهای زمستان سال گذشته –قطع ناگهانی گاز روسیه به اوکرائین و طبیعتا کاهش فشار گاز صادراتی به اروپا- سران اروپایی اعتماد خود را به روسیه به عنوان یک صادر کننده مطمئن گاز کم و بیش از دست داده‌اند. از طرف دیگر -به دنبال تحریم‌های آمریکا- بسیاری از شرکت‌های اروپایی از سرمایه‌گذاری در بخش انرژی ایران نیز صرف نظر کرده‌اند. کنفرانس پراگ در آخرین روزهای ماه اردیبهشت، نشان داد که احداث خط لوله ناباکو چند قدمی به واقعیت نزدیک‌تر شده است و تا آن‌جایی که از حضور میهمانان بر می‌آید، ایران از ایفای نقشی در پروژه ناباکو همچنان بی‌بهره است.

پردیس ثابتی؛ یکی از هشت نابغه جهان

Fri, 05 Dec 2008 18:58:57 +3500

پردیس ثابتی، زیست‌شناس ایرانی‌تبار آمریکایی و ساکن ماساچوست، با پژوهش‌هایی در زمینه چگونگی تکامل ژنوم انسانی شناخته شده است.

پردیس ثابتی، زیست‌شناس ایرانی‌تبار آمریکایی و ساکن ماساچوست، با پژوهش‌هایی در زمینه چگونگی تکامل ژنوم انسانی شناخته شده است. نام این دانشمند جوان در بهار سال جاری در جوامع علمی و در محافل خبری دنیا به عنوان يكی از نوابغ جوان بازتاب يافت. خانم ثابتی در کارهای هنری نیز فعالیت دارد و در حاشیه‌های کارهای علمی خود به خوانندگی نیز می‌پردازد. بیشتر بخوانید: سازمان «پایا» و تقدیر از دستاوردهای ایرانی – آمریکایی‌ها پردیس ثابتی خوانندگی یک گروه راک، به نام Thousand days [هزار روز] را بر عهده دارد که تاکنون از این گروه سه آلبوم منتشر شده است. پردیس ثابتی در سال ۱۳۵۳ در تهران زاده شده است. او از دو سالگی به همراه خانواده‌اش به آمريكا مهاجرت کرد و در آنجا ساکن شد. وی دوره ليسانس را در «مؤسسه تكنولوژی ماساچوست»، ام.آی.تی، سپری كرد و پس از آن تحصیلات عالی خود را در دانشگاه آكسفورد ادامه داد. پردیس ثابتی تحصیلات خود را در دانشگاه هاروارد آمریکا نیز با نتیجه‌ای شگفت‌انگیز به پایان رساند: او سومین زن در طول تاریخ این دانشگاه بود که با معدل ۱۰۰ و مدارج کامل فارغ‌التحصیل شد. پس از آن بود که دانشگاه هاروارد از او دعوت به همكاری کرد و اکنون پرديس ثابتی، با عنوان استاديار هاروارد، يكی از استادان جوان ايرانی‌تبار در اين دانشگاه به شمار می‌رود و سرپرستی يک پژوهش مهم پزشکی، در باره تکامل انسانی، را در مركز سامانه‌های زیست‌های تكاملی بر عهده دارد. دكتر پرديس ثابتی در گفت‌وگویی با رادیو فردا در مورد پژوهش‌های علمی خود در دانشگاه هاروارد می‌گويد: «در دانشگاه هم به جوانان آموزش می‌دهم و هم در آزمايشگاه، پروژه‌ای دارم كه روی آن كار می‌كنم. حوزه كار من ژنوم و "بیماری‌های توانمند" است.» خانم ثابتی می‌افزاید: «البته من بيشتر روی مالاريا كار می‌كنم. می‌دانید كه مالاریا سالانه صد ميليون نفر يا بيشتر قربانی می‌گیرد که از آن میان، يک يا دو ميليون کودک در آفريقا از اين بيماری تلف می‌شوند.» شبكه تلويزيونی سی.ان.ان از پردیس ثابتی به عنوان «يكی از هشت نابغه عصر نوين» ياد كرده‌اند. پردیس ثابتی از زندگی خود می گوید. «نابغه ای فروتن» پروفسور اريک لندر، عضو هيأت علمی دانشگاه‌های هاروارد و ام.آی.تی، نیز با تحسین «نگاه كنجكاو پردیس و پژوهش‌های علمی او» می‌گوید: «حتی امتیاز نابغه بودن هم اندکی از رفتار متین و فروتنانه پردیس نکاسته است.» دایان ویرث، از دانشکده بهداشت عمومی دانشگاه هاروارد، نیز با تمجید از دستاورد علمی دکتر ثابتی می‌گوید: «پردیس سزاوار عنوانی است که او را در ردیف شایسته‌ترین سرآمدان علمی آغاز قرن بیست و یکم قرار داده است.» خانم ثابتی در واکنش به چنین تعریف‌هایی به رادیو فردا می‌گوید: «من خيلی ممنون هستم به خاطر این حرف‌ها. خيلی خوشحال می‌شوم كه بتوانم كاری براب ديگران انجام دهم. اما خيلی از انسان‌ها هستند که از من بالاترند و من همیشه می‌خواهم از آنها ياد بگيرم.» پردیس ثابتی در چشم‌انداز آينده، به تدريس در دانشگاه و ادامه پژوهش برای پيكار با بيماری‌ها می‌اندیشد. او در باره آینده‌اش به رادیو فردا می‌گوید: «دوست دارم در سال‌های آينده هم همين كار را ادامه دهم. من خيلی خوشبخت هستم كه در دانشگاه، هم تدريس می‌كنم و هم پروژه خودم را دارم. همان‌طور که گفتم، راجع به مالاريا پژوهش می‌كنم؛ در آفريقا خيلی‌ها از اين بيماری می‌ميرند. من به آنها كمک می‌كنم. فكر می‌كنم اگر ۱۰ سال ديگر هم همين كار را انجام دهم خيلی خوشبخت خواهم بود.» این دانشمند جوان در باره دیگر فعالیت‌هایش، در كنار تدریس و پژوهش در عرصه دانش پزشكی، می‌گوید تنها به موسیقی علاقه‌مند است. او به رادیو فردا می‌گوید: «هميشه موزيک را خيلی دوست داشته‌ام؛ ولی هيچ‌وقت ياد نگرفته بودم. بيست و يک ساله بودم كه شروع كردم.» پردیس ثابتی ترانه‌ای خوانده است با نام «ديدار». او خود در باره این ترانه می‌گوید: «اين آهنگ را روزی كه مادر بزرگ عزيزم فوت كرد نوشتم. این آهنگ می‌گفت برای ما خيلی سخت است كه بگذاريم تو بروی؛ البته در انتهای این آهنگ هم می‌گويم: به اميد ديدار!»

سازمان «پایا» و تقدیر از دستاوردهای ایرانی – آمریکایی‌ها

Mon, 01 Dec 2008 16:00:28 +3500

می‌گويند نخستين مهاجر ايرانى به آمريكا «حاج سياح» بود كه در قرن نوزده به اين كشور رفت و به دريافت شهروندى آمريكا نائل شد، گرچه تا سال‌ها پس از درگذشتش تابعيت دوگانه او در پرده اسرار باقى ماند. دایره المعارف ایرانیکا می‌نویسد که نخستين ايرانى - آمريكایی، «حاج سياح» بود كه در قرن نوزده میلادی به اين كشور رفت و به دريافت شهروندى آمريكا نائل شد، گرچه تا سال‌ها پس از درگذشتش تابعيت دوگانه او در پرده اسرار باقى ماند. تاريخ دقيق نخستين مهاجرت ايرانى‌ها به سرزمينى كه تا نيم قرن پيش با نام فرانسوى «اتازونى» در ايران ناميده مى‌شد روشن نيست، ولى تاريخ مهاجرت انبوه ايرانيان به آمريكا مشخص و تنها قدمتى تقريبا ۳۰ ساله دارد. حدود ۳۰ سال پيش و در آستانه انقلاب ایران كه موجب اين مهاجرت بزرگ شد، ايرانيان بيشتر در ايالت خوش آب و هواى كاليفرنيا اسكان يافتند، ولى امروزه در تمام ايالت‌هاى پنجاه ‌گانه ايالات متحده مى‌توان خانواده‌هاى ايرانى چندى را سراغ گرفت. ايرانيان طى سه دهه گذشته به فعاليت‌هاى گوناگون در عرصه‌هاى عمومى و بخش خصوصى پرداختند، سازمان‌ها و انجمن‌هاى اجتماعى اختصاصى و حرفه‌اى غيردولتى برپا كردند و به عنوان نيرويى پويا و تأثيرگذار در جامعه آمريكا شأن والائى يافتند. از جمله سازمان‌هايى كه به همت ايرانيان در آمريكا برپا شد، ائتلاف امور اجتماعی آمریکایی- ایرانی ها یا «انجمن پايا» است. سایت رسمی پایا نام این سازمان برگرفته از حروف نخست نام انگليسى اين سازمان است: The Public Affairs Alliance of Iranian Americans بنيان‌گذار اين سازمان دكتر بابک حقوقى است، يک حقوقدان مهاجر ايرانى كه اشتياق صميمانه‌اى براى سازمان دادن به فعاليت‌هاى ايرانيان در امور عمومى جامعه آمريكا دارد. دكتر حقوقى درباره هدف تاسيس «پايا» به رادیو فردا مي‌گويد: « هدف از تأسيس سازمان «پايا» در حقيقت سه چيز است، «كاميونيتى بيلدينگ» [ ساختن اجتماع]، «ايميج بيلدينگ» [عرضه تصویر مثبت] و «اينفلوانس بيلدينگ» [افزایش نفوذ] كه هر كدام را به اختصار توضيح مى‌دهم.» وی می افزاید که «كاميونيتى بيلدينگ» به اين معنى كه ما تخمين مى‌زنيم حدود يک ميليون ايرانى- آمريكايى در اين كشور به سر مى‌برند و تلاش ما اين است كه آنها را دورهم جمع كنيم، سازمانى بسازيم كه از تعداد اعضاى بالايى برخوردار باشد، هزارها، بلكه ده‌ها هزار عضو كه به جامعه ما وجهه بيشترى مى‌دهد. ايرانيان طى سه دهه گذشته به فعاليت‌هاى گوناگون در عرصه‌هاى عمومى و بخش خصوصى پرداختند، سازمان‌ها و انجمن‌هاى اجتماعى اختصاصى و حرفه‌اى غيردولتى برپا كردند و به عنوان نيرويى پويا و تأثيرگذار در جامعه آمريكا شأن والائى يافتند. آقای حقوقی ادامه می دهد که «ايميج بيلدينگ» به اين معناست كه ما ظرف سه دهه گذشته كه عموما به آمريكا مهاجرت كرديم، گرچه دستاوردهاى شخصى بسيارى داشتيم و جزو موفق‌ترين گروه‌هاى قومى آمريكا بوديم، به دلایل متعدد و بيشتر سياسى، وجهه‌اى كه از ايرانى‌ها در ذهن بسيارى از آمريكايى‌ها شكل گرفته لزوما وجهه بسيار مثبتى نيست و اين خلاف ارزش‌هاى ما، خلاف دستاوردهاى ما و خلاف آن چيزى است كه ما در عرض اين سى سال توانستيم به جامعه آمريكا ارائه دهيم. وی می افزاید: « راجع به «اينفلوانس بيلدينگ» هم توضيح مختصرى بدهم كه هدف ما در نهايت اين است كه از نفوذ سياسى براى پيشبرد منافع و خواسته‌هاى جامعه ايرانى - آمريكائى برخوردار باشيم.» به گفته این حقوقدان ایرانی-آمریکایی، «سازمان «پايا» فعاليت خود را از اول ماه مه ۲۰۰۸ شروع كرد. در اين مدت كوتاه، دستاوردهاى خوبى داشتيم و استقبالى كه جامعه ايرانى - آمريكايى از این سازمان کرد بيش از آن چيزى بوده كه توقع داشتيم.» رودى بختيار، چهره معروف تلويزيونى و گوينده پيشين اخبار در شبكه‌هاى سى‌ان‌ان و فاكس، مدير روابط عمومى سازمان «پايا» است. خانم بختيار در مورد بزرگداشت چهره‌هاى موفق و نامدار ايرانى مى‌گويد: «ببینید در علم پزشكى، آقاى دكتر جمشيد قاجار يک تكنيک جديد براى جراحى مغز اختراع كرده، خانم دكتر ثابتى كارهايى كه الان دارد مى‌كند ممكن است روزى بيماری‌هايى مانند مالاريا و توبوكلوسيت كه تاكنون هيچ دانشمندى نتوانسته درمان‌شان كند، اين خانم جوان ممكن است پاسخ بدهد. دكتر نادرى را به خاطر بياوريد كه در پروژه فتح كره مريخ چه نام درخشانى در تاريخ فضاشناسى از خود به جا گذاشته، در صنعت بازی‌هاى ويديوئى نگاه كنيد به يكى از بزرگ‌ترين بازی‌ها به نام «وار كراش» که پسرى به نام شهرام دبيرى كه در اورنج كانتى كاليفرنيا زندگى مى‌كند تهيه‌كننده اين بازى است. » ببینید: دکتر پردیس ثابتی از اعضای «پایا» از فعالیت و زندگی خود می گوید «ما می خواهیم نسل جوان به ایرانی بودن افتخار کند» پردیس ثابتی دانشمند جوان ایرانی به دنبال پاسخ برای بیماری‌هایی مانند مالاریاست که تا کنون هیچ دانشمندی نتوانسته راه حلی برای درمان آنها بیابد. خانم بختیار می گوید: ما بايد به اين دستاوردها افتخار كنيم و مى‌خواهيم كه اين نسل جوان اينها را ببينند و از آنها آگاه بشوند و به ايرانى بودن خويش افتخار كنند. ما ايرانيان خيلى به آمريكا خدمت مى‌كنيم و خيلى اينجا را دوست داريم. وقتى مى‌گويند آمريكائى ايرانى‌تبار، کسی بی‌خودى نبايد به احمدى‌نژاد، خامنه‌اى و مابقى اشاره كند، اينها آمريكائي ايرانى‌تبار نيستند، بايد بگويند اميد كردستانى، یكى از مديران شرکت گوگل یا انوشه انصارى، نخستين بانوى [توریست] فضانورد. وی می افزاید: «اگر ما خودمان به معرفى دستاوردها و شخصيت‌هاى تاثيرگذار ايرانى اقدام نكنيم، هيچ كس ديگرى اين كار را براى ما نخواهد کرد. برنامه ديگرى هم درست كرديم كه داستان خود اين ايرانيان آمريكائى موفق است، داستان مهاجرت آنهاست به اسم «پرفكت استورى» یا داستان عالى در آمريكا.» بى‌اغراق مى‌توان گفت كه ايرانيان در آمريكا، غير از ميدان سياست، در عرصه‌هاى گوناگون دانش، تكنولوژى، اقتصاد، مديريت، صنعت و هنر به موفقيت‌هاى چشمگيرى نائل شده‌اند و در سى سال تلاش در اين سرزمين بيش از هفتصد ميليارد دلار توليد ثروت كرده‌اند. دستاوردهايى كه شايد بى‌نظير باشد و اين همه ميسر نشده است مگر با بهره گرفتن از امكانات جامعه آزاد آمريكا كه در آن تلاش انسان‌ها قدر مى‌بيند و ثمر می‌گيرد.

ساز وکار انتخابات در آمريکا؛ ايالت ها و کالج انتخاباتی

Sat, 25 Oct 2008 19:58:57 +3500

انتخابات رياست جمهوری آمريکا اين روزها بسياری از خبرهای جهان را تحت الشعاع قرار داده و علاوه بر شايستگی کانديداها، چگونگی انجام اين انتخابات نيز مورد پرسش بسياری قرار گرفته است. انتخابات رياست جمهوری آمريکا اين روزها بسياری از خبرهای جهان را تحت الشعاع قرار داده و علاوه بر شايستگی کانديداها، چگونگی انجام اين انتخابات نيز مورد پرسش بسياری قرار گرفته است. راديو فردا در اين زمينه گفت وگويی با آقای دکتر شايان سميعی، استاد پيشين علوم سياسی دانشگاه در کاليفرنيا و کارشناس امور انتخاباتی در واشينگتن، انجام داده است رادیو فردا: انتخابات نهائی ايالات متحدۀ آمريکا٬ چگونه صورت می گيرد و آيا رأی مستقيم مردم٬ تعيين کننده است يا شيوه های ديگری؟ دکتر شايان سميعی: انتخابات در آمريکا٬ از طريق رأی مستقيم مردم٬ انجام می گيرد٬ اما٬ مردم هر ايالت به کانديداهای مورد نظر خود رأی می دهند٬ هر کسی که برنده اکثريت آرا در آن ايالت شود٬ تعداد آرای الکترال٬ آن ايالت را٬ از آن خود می کند و هر کسی که تا دويست و هفتاد رای الکترال به دست آورد٬ ریيس جمهور آمريکا قلمداد خواهد شد. در آمريکا٬ هر ايالتی تعدادی الکتور (انتخاب کننده)٬ منصوب می کنند که بعد از انتخابات٬ به پايتخت های ايالتی سفر می کنند و در مجلس ايالتی رأی خود را٬ به نسبت آرائی که مردم به کانديداها داده اند٬ به صندوق ها می ريزند٬ که در حقيقت٬ تعداد آرای الکترال آن ايالت٬ به کانديدایی که رأی بيشتری به دست آورده٬ متعلق خواهند کرد. رأی الکترال و به عبارتی٬ رآی کالج انتخاباتی٬ در اين ميان٬ چه نقشی دارد؟ رأی الکترال مشتق از دو عدد است. عدد اول تعداد نمايندگان مجلس فدرال آمريکا٬ مجلس نمايندگان است يا همان «هاوس اف رپرزنتتيو» به اضافۀ دو سناتور. به فرض٬ ايالت ويرجينيا سيزده رأی الکترال دارد٬ که به خاطر يازده نمايندۀ مجلس و دو سناتور ايالت است. در آمريکا هر ايالتی دو سناتور دارد و بر اساس جمعيت آن ايالت و نظرخواهی هايی که هر دهه انجام می گيرد٬ تعداد نمايندگان مجلس آن ايالت تنظيم می شود. رأی الکترال مشتق از دو عدد است. عدد اول تعداد نمايندگان مجلس فدرال آمريکا٬ مجلس نمايندگان است يا همان «هاوس اف رپرزنتتيو» به اضافۀ دو سناتور. به فرض٬ ايالت ويرجينيا٬ سيزده رأی الکترال دارد٬ که به خاطر يازده نمايندۀ مجلس و دو سناتور ايالت است. در آمريکا هر ايالتی دو سناتور دارد و بر اساس جمعيت آن ايالت و نظرخواهی هايی که هر دهه انجام می گيرد٬ تعداد نمايندگان مجلس آن ايالت تنظيم می شود. دکتر شايان سميعی به عنوان مثال٬ در بيست سال گذشته٬ ايالتی مانند کاليفرنيا٬ دو سناتور داشت ولی پنجاه و يک رأی الکترال داشت٬ چون چهل و نه نمايندۀ مجلس داشتند٬ اما امسال٬ کاليفرنيا پنجاه و پنج رأی الکترال دارد. به چه جهت؟ به اين دليل که٬ مردم از ايالات ديگر به کاليفرنيا نقل مکان کردند و در آنجا زندگی می کنند و بر اساس تکثير جمعيت٬ در آن ايالت٬ تعداد نمايندگان مجلس کاليفرنيا٬ بالاتر رفته و بالطبع٬ تعداد آرای الکترال٬ آن ايالت٬ بيشتر خواهد شد. رأی الکترال چيست؟ دليل به وجود آمدن آن٬ کدام است؟ دليل به وجود آمدن آرای الکترال٬ اين بود که در اوائل به وجود آمدن ايالات متحدۀ آمريکا٬ می خواستند که ايالات بزرگ٬ فقط٬ نتوانند حرف آخر را در انتخاب رياست جمهور داشته باشند. يعنی هر ايالتی که جمعيت بيشتری داشته باشد٬ باعث آن می شد که اين کانديداها هم٬ به آنجا فقط سفر کنند و در آنجا با مردم مشارکت کنند٬ به همين جهت هم هست٬ که آنها سعی می کردند٬ که اين مسئله را از بين ببرند و خواستند که همۀ ايالات آمريکا بتوانند٬ نظر خود را ابراز کنند٬ به همين جهت بود که امروز می بينيم٬ ايالتی مانند کلورادو با نه رأی الکترال يا ايالت نيومکزيکو با پنج رأی الکترال٬ يکی از ايالات کليدی٬ در انتخابات۲۰۰۸ ٬شده اند. چرا ايالت ها٬ هر يک فقط٬ دو سناتور دارند؟ هر ايالتی فقط دو سناتور دارد٬ به خاطر اينکه مجلس سنای آمريکا٬ فقط می تواند صد عضو داشته باشد٬ به دليل وجود پنجاه ايالت در آمريکا. اما تعداد نمايندگان مجلس است که بر اساس جمعيت٬ متفاوت خواهد بود. آخرين پرسش اينکه٬ شنوندگان ما واژۀ انگليسی کاکس را٬ در اين يک سال و نيم اخير٬ فراوان شنيده اند. ممکن است در اين زمينه هم توضيح مختصری دهيد٬ که اين کاکس٬ چيست؟ کاکس٬ ٬ يک شورای محلی است به خاطر اينکه بعضی از ايالت ها٬ مانند ايالت آيووا٬ بر اين باور هستند که بايد همۀ مردم از منازل خود بيرون آيند در يک شورای محلی٬ در محل کوچکی٬ جمع شوند و بتوانند به مقابله و مباحثه پردازند٬ برای اينکه کانديدای مورد علاقۀ خود را انتخاب کنند. در ساير ايالت ها٬ انتخابات مقدماتی دارند٬ که مردم به يک مکان رأی گيری می روند٬ از طريق دستگاه های الکترونيک٬ رأی خود را ثبت می کنند. اما کاکس ها به اين ترتيب است که مردم بايد بروند٬ هر کسی طرفدار هر کانديدائی که هست می تواند به فرد مورد علاقۀ خود رأی دهد٬ منتها مسلما"٬ کانديدائی که در هر کاکسی تعداد آرای بيشتری به دست آورد٬ يا طرفداران يک کانديدا بتوانند ديگران را تشويق کنند که از کانديدای آنها حمايت کنند٬ بالنتيجه آن کانديدا٬ برندۀ آن شورای منطقه ای خواهد شد و هر کسی که تعداد آرای بيشتری در کل شوراهای منطقه ای بدست آورد٬ برندۀ کاکس آن ايالت٬ خواهد بود. فکر می کنم٬ اين سنتی است که٬ از گذشته های دور به يادگار مانده. دقيقا" اين سنتی است از گذشته ها و به خاطر همين هم است که چون قدمتی تاريخی دارد و برای بعضی از ايالات اين يک حالت٬ عرق ايالتی يا عرق ملی شده است٬ ديگر سعی می کنند که آنرا تغيير ندهند و دست نزنند.