لینک‌های قابلیت دسترسی

logo-print
سه شنبه ۱۶ آذر ۱۳۹۵ تهران ۰۴:۴۴ - ۶ دسامبر ۲۰۱۶
خودداری رهبران سوریه از انتقال نیروهای نظامی به خارج از شهرهای نا آرام آن کشور، و تکرار خون ریزی های گسترده در شهر حمص طی مراسم عید قربان، به رغم توافق قبلی دمشق با نمایندگان اتحادیه عرب در این زمینه، نشان داد که رژیم اسد هنوز آماده پذیرفتن خواسته های مخالفان خود نیست. ادامه وضع موجود، بی تردید سوریه را به سمت جنگ داخلی و تکرار الگوی تغییر در لیبی سوق خواهد داد.

تاکید ناتو بر خودداری از مداخله نظامی در سوریه، تا حدودی دست اتحادیه عرب برای افزایش فعالیت های دیپلماتیک و میانجیگری مابین رژیم اسد و آزادی خواهان سوری را تقویت کرد.

توافق روز چهارشنبه گذشته مابین نمایندگان اتحادیه عرب و حکومت اسد، به خروج نیروهای نظامی سوری از مراکز شهری، آغاز گفت وگو های جدی با آزادی خواهان و آزادی زندانیان سیاسی تاکید داشت.

اگرچه حکومت اسد حدود ۵۰۰ زندانی سیاسی را طی چند روز گذشته آزاد کرد، در همین حال نیروهای نظامی در مواضع خود در درون شهر ها باقی ماندند و اسد نیز به جای آغاز گفت وگو با مخالفان بار دیگر از وضع موجود در سوریه با همان زبانی یاد کرد که پیشتر سخن گفته بود.

اسد بار دیگر تاکید کرد که کشورش در حال جنگ با تروریست ها و مقابله با مداخلات کشور های خارجی است و او خود را به شکست دادن هر دو گروه موظف می داند.

گام بعد

واکنش تند وزیر خارجه قطر نسبت به رویداد های خونین روز گذشته در حمص و دعوت از وزیران خارجه عضو اتحادیه عرب برای تشکیل جلسه دیگری که احتمالا در انتهای هفته جاری برگزار خواهد شد، نشان داد که کشورهای عربی پیگیری اوضاع جاری در سوریه را از دستور کار خود خارج نکرده اند.

اگر چه گزینه های کنونی اتحادیه عرب در قبال سوریه محدود است، در عین حال دست اتحادیه برای استفاده از اهرمهای فشار علیه حکومت اسد کاملا خالی نیست.

اتحادیه عرب میتواند عضویت سوریه را معلق نموده و یا حکم به اخراج آن کشور بدهد. اخراج سوریه از اتحادیه عرب اگر چه حکومت اسد را در منطقه منزوی تر خواهد ساخت در عین حال می تواند از یک سو به نزدیکی بیشتر دمشق و تهران انجامیده و از سوی دیگر رشته ارتباطات سیاسی مابین اتحادیه عرب و حکومت سوریه و در نتیجه نقش میانجیگری آنرا مختل سازد.

تحریم سازمان ملل

یک روز پیش از خونریزی های تازه درحمص، نبیل العربی دبیر کل اتحادیه عرب ضمن در خواست از دولت سوریه برای بموقع اجرا گذشتن توافق قبلی، یا آور شد که «قصور در این زمینه نتایج فاجعه باری برای سوریه و منطقه خواهد داشت.»

جلسه اضطراری وزیران خارجه اتحادیه عرب قرار است روز ۱۲ نوامبر به منظور پرداختن به موضوع سوریه تشکیل شود.

پیامد برگزاری این جلسه ممکن است شورای امنیت موضوع طرح قطعنامه ای علیه سوریه را بار دیگر در دستور کار قرار دهد. تلاش قبلی شورای امنیت در این زمینه در نتیجه مخالفت چین و روسیه خنثی شد.

جهت گیری تند تر اتحادیه عرب در مقابل رژیم اسد مواضع شورای امنیت را در جهت تصویب یک قطعنامه تنبیهی و یا توبیخی علیه دمشق تقویت خواهد ساخت.

راه سوم

چنانچه حکومت اسد همچنان از اجرای خواسته های اتحادیه عرب و آغاز گفت وگو های جدی با مخالفان خودداری ورزیده و روسیه و چین نیز مانع از تصویب قطعنامه ای در شورای امنیت علیه دمشق بشوند، درگیری های داخلی سوریه تدریجا افزایش یافته و این کشور بسوی یک جنگ داخلی تمام عیار حرکت خواهد کرد.

در واکنش به کشتار اخیر در شهر حمص، آلن ژوپه وزیر خارجه فرانسه ضمن انتقاد از قصور شورای امنیت در قبال نا آرامی های سوریه، اظهار داشت: «از رژیم اسد انتظار بیشتری نمیتوان داشت. به رغم صدور بیانیه های هراز گاهی، این حکومت خود را متعهد به یک برنامه برای اصلاحات نخواهد ساخت.»
XS
SM
MD
LG