آمریکا حمله ایران به کویت را محکوم کرد؛ «عبور» چهار نفتکش ایرانی از محاصره

خبرگزاری رویترز روز چهارشنبه اعلام کرد بر اساس سندی که به آن دست یافته است، اتحادیه اروپا پیشنهاد داده که ناوگان دریایی «آسپیدس» این اتحادیه، در چارچوب ابتکاری به رهبری فرانسه و بریتانیا، «نقش اصلی» را در پاکسازی مین‌ها از تنگه هرمز بر عهده بگیرد.

سرویس اقدام خارجی اتحادیه اروپا (EEAS) در یادداشتی به تاریخ ۲۶ مه که برای کشورهای عضو ارسال شده، نوشته است: «وضعیت کنونی ایجاب می‌کند که اتحادیه سهمی معنادار در ائتلافی به رهبری فرانسه و بریتانیا ایفا کند؛ ائتلافی که پس از فراهم شدن شرایط و به‌صورت مستقل از طرف‌های درگیر در جنگ، عملیاتی خواهد شد.»

تغییر مأموریت آسپیدس نیازمند اجماع کامل کشورهای عضو است و هنوز مشخص نیست که ۲۷ کشور عضو اتحادیه اروپا از چنین تغییری حمایت خواهند کرد یا خیر.

این ناوگان در سال ۲۰۲۴ برای حفاظت از کشتی‌ها در برابر حملات شورشیان حوثی یمن در دریای سرخ ایجاد شد.

حدود یک‌پنجم نفت و گاز طبیعی مایع جهان از تنگه هرمز عبور می‌کند؛ آبراهی حیاتی که پس از آغاز حملات آمریکا و اسرائیل به ایران، عملاً بسته شد.

بازوی دیپلماتیک اتحادیه اروپا در یادداشت خود نوشت: «بسته شدن عملی تنگه هرمز، در شرایطی که ایران به‌صورت گزینشی اجازه عبور می‌دهد، پیامدهای مشترک و عظیمی برای منطقه و اروپا دارد.»

فرانسه و بریتانیا پیشگام تشکیل ائتلافی از کشورها شده‌اند که بتوانند پس از تثبیت اوضاع یا پایان درگیری، به تضمین عبور ایمن کشتی‌ها از تنگه هرمز کمک کنند.

کویت روز چهارشنبه در پی حمله ایران به فرودگاه این کشور که به کشته شدن یک نفر و زخمی شدن ده‌ها نفر دیگر منجر شد، دو کارمند سفارت ایران را اخراج کرد.

وزارت خارجه کویت اعلام کرد که حمد سلیمان المشعان، معاون وزیر امور خارجه کویت، حامد حمید یعقوبی‌فر، کاردار سفارت ایران در کویت، را احضار کرده است.

در بیانیه این وزارتخانه آمده که مقام کویتی اعتراض رسمی نسبت به ادامه حملات ایران را به کاردار ایران تسلیم کرد و «تصمیم دولت کویت برای کاهش تعداد اعضای سفارت ایران در کشور، نامطلوب اعلام کردن دو عضو هیئت دیپلماتیک ایران و درخواست خروج آنها از قلمرو دولت کویت ظرف حداکثر ۲۴ ساعت را به او ابلاغ کرد.»

وزارت دفاع کویت گفته است که ایران بامداد چهارشنبه با ۳۰ موشک بالستیک و پهپاد به خاک این کشور حمله کرد. بر اثر حمله پهپادی به فرودگاه پایتخت این کشور، یک تبعه هندی کشته و دست‌کم ۶۳ تن دیگر زخمی شدند.

دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، می‌گوید حکومت ایران پذیرفته که به سلاح هسته‌ای دست پیدا نکند. او همچنین از تمایل خود برای دیدار مجتبی خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی، گفت.

آقای ترامپ در گفت‌وگو با پادکست «پاد فورس وان» که روز چهارشنبه ۱۳ خرداد منتشر شد، گفت: «آن‌ها همین حالا هم موافقت کرده‌اند که سلاح هسته‌ای نداشته باشند.»

رئیس‌جمهور آمریکا در پاسخ به پرسشی درباره نقش مجتبی خامنه‌ای در مذاکرات میان تهران و واشینگتن برای پایان دادن به درگیری‌ها گفت: «او کاملاً در این موضوع دخیل است. فکر می‌کنم آن‌ها احترام زیادی برای او قائل هستند.»

ترامپ همچنین گفت شنیده است که رهبر جمهوری اسلامی «وضعیت چندان خوبی ندارد»، اما در جریان مذاکرات تأیید و موافقت خود را اعلام می‌کند. او افزود: «دوست دارم او را ملاقات کنم. احتمالاً در مقطعی با هم دیدار خواهیم کرد، بستگی دارد که اوضاع چگونه پیش برود.»

علی خامنه‌ای، رهبر سابق جمهوری اسلامی، در موج اول حملات آمریکا و اسرائیل در روز نهم اسفند پارسال همراه با شماری از فرماندهان ارشد نظامی ایران کشته شد. مجلس خبرگان کمتر از ۱۰ روز بعد پسر او، مجتبی خامنه‌ای، را به عنوان رهبر جدید منصوب کرد. اما از آن زمان تاکنون هیچ عکس، صوت یا ویدئویی از او منتشر نشده و گزارش‌ها حاکی از زخمی شدن او در حملات نهم اسفند است.

رئیس‌جمهور آمریکا همچنین جنگ با ایران را بار دیگر موفقیت‌آمیز توصیف کرد و دربارهٔ مذاکرات جاری میان دو کشور نیز گفت: «ما در حال کار روی یک توافق هستیم و اگر این توافق حاصل شود، بسیار خوب است. اگر هم حاصل نشود، باز هم اشکالی ندارد. آن وقت از راه دیگری اقدام خواهیم کرد.»

ترامپ توضیح نداد منظورش از «راه دیگر» چیست، اما او قبلاً بارها گفته آمریکا در صورت لزوم حملات خود به ایران را از سر خواهد گرفت.

جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران از روز ۱۸ فروردین با برقراری آتش‌بس متوقف شده و مذاکرات برای رسیدن به توافق صلح در جریان است. با این حال طی روزهای اخیر طرفین حملات پراکنده‌ای به مواضع یکدیگر انجام داده‌اند.

ارگان رسمی قوه قضائیه ایران، میزان، از اعدام فتح‌الله آوری، از معترضان دی‌ماه ۱۴۰۴، به اتهام «قتل» یک سرگرد نیروی انتظامی در جریان آن اعتراضات خبر داد.

این چهلمین اعدام اعلام‌شده از زمان جنگ است و بیستمین اعدام مرتبط با اعتراضات دی‌ماه پارسال.

محمدجواد بخشیان، از اعضای کادر نیروی انتظامی، در جریان اعتراضات دی‌ماه ۱۴۰۴ در همدان کشته شد.

میزان مدعی شد که در جریان اعتراضات، «در حالی که مأموران نیروی انتظامی بدون سلاح در شهرستان همدان برای حفظ امنیت مردم در برابر اغتشاشگران در محل مستقر بودند، تعدادی از اوباش به سمت آنان حمله‌ور شدند.»

ارگان دستگاه قضایی افزوده که محمودجواد بخشیان از همکاران خود «جدا افتاد و بعد از ضرب و جرح توسط اغتشاشگران»، و سپش مدعی شده فتح‌الله آوری او را با چاقو مضروب کرده است.

پزشکی قانونی علت مرگ این سرگرد را « چاقوخوردگی به پهلوی چپ و عوارض ناشی از این جراحات اعلام کرد».

میزان همچنین مدعی شده که آوری پس از دستگیری، اتهامات انتسابی را به «صراحت و با ذکر جزئیات پذیرفت» و دیوان عالی کشور نیز حکم فرجام‌خواهی او را رد کرد. با این حال این گزارش حاوی هیچ مستندات و مدارکی نیست و مشخص نیست که این معترض تحت چه شرایطی این اتهامات را پذیرفته است.

در حال حاضر صدها زندانی سیاسی و شهروند بازداشت‌شده در جریان اعتراضات، در زندان‌های ایران با اتهام‌های سیاسی و امنیتی روبه‌رو هستند. فعالان حقوق بشر هشدار داده‌اند بسیاری از آنها در خطر صدور، تأیید یا اجرای احکام اعدام قرار دارند.

دستگاه قضایی جمهوری اسلامی به‌ویژه در ماه‌های اخیر به شکل تقریباً روزانه اقدام به اجرای حکم اعدام معترضان یا افرادی کرده است که آن‌ها را به همکاری با آمریکا و اسرائیل متهم می‌کند. فعالان و نهادهای حقوق‌ بشری می‌گویند جمهوری اسلامی از اعدام برای ایجاد فضای ترس و به‌عنوان عامل سرکوب استفاده می‌کند.

عفو بین‌الملل و دیگر گروه‌های حقوق بشری گفته‌اند که پس از اعتراضات گسترده ضدحکومتی در دی‌ماه ۱۴۰۴ و همچنین پس از آغاز جنگ با اسرائیل و ایالات متحده در اسفندماه همین سال، استفاده از مجازات اعدام در ایران به شکل چشمگیر افزایش یافته است.

وزارت خارجه کویت اعلام کرد در حملهٔ پهپادی ایران به «تأسیسات غیرنظامی» این کشور، از جمله فرودگاه بین‌المللی کویت و برخی نمایندگی‌های دیپلماتیک، یک نفر کشته شده است.

وزارت بهداشت این کشور نیز اعلام کرد در این حمله دست‌کم ۶۳ نفر زخمی شده‌اند.

وزارت خارجه کویت در بیانیه‌ای که روز چهارشنبه ۱۳ خرداد، ساعاتی پس از گزارش‌های اولیه از حمله منتشر شد، مشخص نکرد که کدام نمایندگی‌های دیپلماتیک در این حمله آسیب دیده‌اند.

پیش‌تر، خبرگزاری دولتی کویت گزارش داده بود که حمله بامداد چهارشنبه به فرودگاه بین‌المللی این کشور چندین زخمی بر جا گذاشت، فعالیت فرودگاه را به حالت تعلیق درآورد و برخی پروازها به فرودگاه‌های دیگر هدایت شدند.

اداره کل هوانوردی غیرنظامی کویت هم اعلام کرد ساختمان ترمینال شماره یک فرودگاه در این حمله «به شدت آسیب دیده است».

شرکت هواپیمایی کویت نیز اعلام کرد پروازهای روز چهارشنبه خود را تغییر زمان‌بندی خواهد داد. با این حال، اداره هوانوردی غیرنظامی این کشور ساعاتی بعد خبر داد که پس از ارزیابی خسارت‌ها و اجرای تدابیر ایمنی، پروازهای شرکت هواپیمایی کویت از ترمینال شماره چهار از سر گرفته شده است.

ارتش آمریکا پیش‌تر اعلام کرده بود دو موشک ایرانی که به سوی کویت شلیک شده بودند، پیش از رسیدن به هدف سقوط کرده یا در میانه مسیر متلاشی شده‌اند. همچنین سه موشک شلیک‌شده به سمت بحرین توسط نیروهای آمریکایی و بحرینی رهگیری شدند.

فرماندهی مرکزی ارتش آمریکا، سنتکام، هم اعلام کرد موج دیگری از پهپادهای ایرانی که نیروهای آمریکایی مستقر در کویت را هدف قرار داده بودند، به اهداف خود نرسیدند. به گفته سنتکام، موشک‌های بالستیک ایران که به سوی کشورهای همسایه شلیک شده بودند نیز به اهداف مورد نظر اصابت نکردند.

یک استاد دانشگاه صنعتی شریف هشدار داد که ناترازی گاز ایران به حدود ۱۰۰ میلیارد متر مکعب رسیده و در صورت ادامهٔ روند کنونی، وضعیت این بخش در ۱۰ سال آینده «بسیار بحرانی» خواهد شد.

هاشم اورعی روز چهارشنبه ۱۳ خرداد در گفت‌وگو با خبرگزاری ایلنا در عین حال تأکید کرد که بحران کنونی گاز صرفاً نتیجهٔ جنگ اخیر نیست و ریشه‌های آن به سال‌ها پیش بازمی‌گردد.

او گفت مشکلات فزاینده در بخش انرژی، به‌ویژه گاز، طی دهه‌های گذشته شکل گرفته و از سال ۱۳۸۰ دربارهٔ رسیدن کشور به وضعیت فعلی هشدار داده شده بود و پیش‌بینی‌ها نشان می‌داد بحران گاز تا سال ۱۴۰۷ تشدید خواهد شد.

این کارشناس حوزهٔ انرژی همچنین گفت در پی جنگ اخیر، حدود ۲۰۰ میلیون متر مکعب از ظرفیت تولید روزانهٔ گاز کشور از دست رفته است. به‌گفتۀ او، هرچند حدود ۷۰ تا ۸۰ میلیون متر مکعب از این ظرفیت ظرف دست‌کم چهار ماه آینده به مدار تولید بازخواهد گشت، اما جبران بقیهٔ این کاهش به چند سال زمان نیاز دارد.

پیشتر، مقام‌های دولتی نیز کمبود حدود ۱۰۰ میلیارد متر مکعبی گاز را تأیید کرده بودند. بر اساس اظهارات اسماعیل سقاب اصفهانی، رئیس سازمان بهره‌وری انرژی، کاهش تولید ناشی از آسیب‌های جنگ و کسری ۴۵ میلیارد متر مکعبی سال گذشته، ناترازی گاز ایران را به حدود ۱۰۰ میلیارد متر مکعب رسانده است.

هاشم اورعی با اشاره به وابستگی گستردهٔ تولید برق به گاز گفت کمبود گاز مستقیماً به کمبود برق منجر می‌شود و «فردای روزی که گاز نداشته باشیم، برق هم نداریم». او همچنین با اشاره به رشد سالانهٔ حدود شش درصدی تقاضای گاز در کشور گفت سهم بخش‌های غیرمولد از مصرف گاز در حال افزایش است و این مسئله بر شدت ناترازی می‌افزاید.

این استاد دانشگاه راهکارهای مبتنی بر صرفه‌جویی را بدون اصلاحات ساختاری ناکافی دانست و گفت ناکارآمدی در بخش‌های مختلف انرژی، از خودروهای پرمصرف تا شبکه‌های فرسودهٔ آب و تجهیزات کم‌بازده، موجب شده است که بار اصلی مدیریت مصرف بر دوش شهروندان قرار گیرد.

این در حالی است که سقاب اصفهانی، معاون رئیس‌جمهور، اخیراً «واردات سوخت با ارزبری گسترده و مدیریت مصرف و افزایش تولید با تلاش شبانه‌روزی برای احیای زیرساخت‌ها» را مسیرهای پیش‌رو برای حل این بحران برشمرده و گفته بود «راهکار اصلی گذر از بحران مشارکت مردم در مدیریت مصرف است».

استاد دانشگاه شریف تأکید کرد بدون تأمین پایدار برق و گاز برای بخش تولید، سخن گفتن از توسعهٔ صنعتی و رشد اقتصادی پایدار «توهم» خواهد بود.

کویت اعلام کرد پس از هدف قرار گرفتن ساختمان «ترمینال ۱» فرودگاه بین‌المللی کویت در حملات پهپادی ایران، طرح اضطراری این فرودگاه به اجرا درآمده و پروازها به حالت تعلیق درآمده است.

سازمان هواپیمایی کشوری کویت صبح چهارشنبه ۱۳ خرداد این خبر را اعلام کرد اما جزئیات بیشتری دربارهٔ میزان خسارت احتمالی واردشده به ترمینال ۱ منتشر نکرد.

خبرگزاری دولتی کویت اما گزارش دادند که در پی حمله موشکی و پهپادی ایران به فرودگاه بین‌المللی کویت، شماری زخمی شده‌اند و پروازها نیز به حالت تعلیق درآمده یا به فرودگاه‌های دیگر هدایت شده‌اند.

ساعتی بعد، سخنگوی وزارت دفاع کویت این حمله را «تجاوز جنایتکارانه ایران» توصیف و اعلام کرد «خسارات مادی قابل‌توجهی به ساختمان وارد شده و شماری مجروح بر جای گذاشته است.»

کویت شب گذشته هدف حملات موشکی و پهپادی سپاه پاسداران قرار گرفت و مقام‌های کویتی و سنتکام پیش‌تر از رهگیری حملات موشکی خبر داده بودند.

مقام‌های کویتی تاکنون جزئیات بیشتری درباره شمار زخمی‌ها یا میزان خسارت‌های واردشده منتشر نکرده‌اند.

بیشتر در این باره:

شلیک موشک‌های سپاه به اهدافی در منطقه؛ سنتکام حمله به نقاطی در قشم را تأیید کرد

همزمان با شعله‌ورشدن دوباره تنش‌ها در منطقه خلیج فارس، قیمت نفت در روز چهارشنبه ۱۳ خرداد برای سومین روز متوالی افزایش یافت و دلار نیز در آستانه عبور از مرز ۱۶۰ ین قرار گرفت.

به نوشته رویترز، قراردادهای آتی نفت خام برنت با یک درصد افزایش به ۹۴.۷۴ دلار در هر بشکه رسید. دلار نیز به سطح ۱۶۰ ین صعود کرد، اما سپس متوقف شد؛ زیرا معامله‌گران نسبت به احتمال مداخله دولت ژاپن در بازار ارز در این سطح محتاط شده‌اند.

با این حال، بازارهای سهام عمدتاً تحت تأثیر تداوم تقاضا برای فناوری‌های مرتبط با هوش مصنوعی رشد کردند و شاخص‌های سهام در تایوان و ژاپن به رکوردهای جدیدی رسیدند.

در شرایطی که تلاش‌های دیپلماتیک میان واشینگتن و تهران پیشرفت چندانی نداشته، ارتش آمریکا اعلام کرد که حملات موشکی ایران به بحرین، کویت و دیگر اهداف منطقه‌ای یا خنثی شده‌اند یا با شکست مواجه شده‌اند.

ایران و ایالات متحده هفته گذشته اعلام کرده بودند که به یک توافق اولیه برای توقف جنگ دست یافته‌اند، اما دو طرف هنوز هیچ توافقی را به طور رسمی نهایی و امضا نکرده‌اند.

پیش از آغاز جنگ ایران در نهم اسفند پارسال، بهای نفت برنت حدود ۶۸ دلار در هر بشکه بود، اما با شروع جنگ در منطقه و اختلال در صادرات نفت از خلیج فارس و تنگه هرمز، قیمت‌ها به سرعت افزایش یافت و تا ۱۲۶ دلار در هر بشکه هم بالا رفت که بالاترین سطح در چهار سال گذشته بود.

پس از آن اما با کاهش نگرانی‌ها درباره عرضه نفت و آتش‌بس و شروع مذاکرات برای پایان جنگ، قیمت‌ها روند نزولی گرفت و در روزهای اخیر به محدوده ۹۵ تا ۹۷ دلار در هر بشکه بازگشته است.

سنتکام از مقابله با موج دیگری از حملات پهپادی سپاه پاسداران خبر داد.

در مطلب کوتاهی که فرماندهی مرکزی نیروهای آمریکا در شبکۀ ایکس منتشر کرد، آمده که «موج دیگری از پهپادهای تهاجمی ایران که قصد حمله به نیروهای آمریکایی مستقر در کویت را داشتند، ناکام ماندند.»

در ادامۀ این پیام آمده که پدافند هوایی فرماندهی مرکزی با موفقیت کامل چندین پهپاد را ساقط، و از آسیب‌ندیدن نیروهای آمریکایی و تجهیزاتشان اطمینان حاصل کرد.

سنتکام در یک پیام کوتاه در شبکۀ ایکس، ادعای سپاه پاسداران، مبنی بر حمله به ستاد ناوگان پنجم و یک پایگاه هوایی آمریکا را رد کرد.

سنتکام در این پیام، که با عنوان راستی‌آزمایی منتشر کرده، می‌گوید «همۀ حملات ایران علیه نیروهای آمریکایی شکست خورده است». سنتکام در ادامه می‌گوید این نیروها با هشیاری کامل، آماده دفاع در مقابل هر تهاجم ناگهانی ایران هستند.