آیتالله مرتضی مقتدایی، نایب رئیس جامعه مدرسین حوزه علمیه قم، خبرهای منتشره به نقل از وی در خصوص انتشار فهرست جدید مراجع تقلید را تکذیب کرد.
گزارش واحد مرکزی خبر، وابسته به تلویزیون دولتی ایران، حاکی است که آقای مقتدایی با انتقاد از انتشار خبری به نقل از وی در خصوص تصمیم جامعه مدرسین به معرفی مراجع جدید، گفته است که این جامعه بنای چنین کاری را ندارد.
بیشتر خبرگزاری دولتی ایران، ایرنا، مدعی شده بود که آیتالله مقتدایی در مصاحبه اختصاصی با این خبرگزاری گفته است که این مؤسسه حوزوی به زودی لیست جدید از اسامی مراجع تقلید را اعلام خواهد کرد.
ایرنا به نقل از آقای مقتدایی نوشته بود که در این لیست دو یا سه نفر به به لیست مراجع هفتگانه گذشته اضافه خواهند شد.
اکنون آیتالله مقتدایی، خود به خبرنگاران گفته است که «در جلسه چهارشنبه گذشته طلاب و فضلای قم از بنده سؤال شد که آیا جامعه مدرسین بنا دارد فهرست جدیدی از مراجع تقلید را ارائه کند که پاسخ دادم جامعه مدرسین بنای چنین کاری را ندارد و توضیح بیشتر را از دفتر جامعه مدرسین بخواهید».
آقای مقتدایی گفته است که بیشتر مراجع جایزالتقلیدی که اسامی آنها در سال ۱۳۷۳ منتشر شد، در قید حیات هستند و مقلدان فراوانی دارند و در این خصوص احساس نیازی نمیشود».
این مسئول حوزوی در عین حال تأکید کرده است که ارائه فهرست جدید در آینده به نظر اعضای جامعه مدرسین بستگی دارد.
در سال ۱۳۷۳ و به دنبال درگذشت آیتالله اراکی، جامعه مدرسین حوزه علمیه قم اقدام به انتشار فهرست هفت نفرهای از مراجع مورد تأیید این نهاد حوزوی کرد که در آن نام روحانیون ارشدی چون محمد فاضل لنکرانی، محمدتقی بهجت، حسین وحید خراسانی، میزا جواد تبریزی، موسی شبیری زنجانی و ناصر مکارم شیرازی و همچنین رهبر ایران آیتالله علی خامنهای قرار داشت.
با این حال در فهرست منتشره اشارهای به نام آیتالله علی سیستانی، رهبر شیعیان عراق، و آیتالله حسینعلی منتظری، سرشناسترين روحانی مخالف حکومت، که در آن زمان نیز مقلدان فراونی در عراق و ایران داشتند نشده بود.
در زمان انتشار اسامی مراجع جایزالتقلید از سوی جامعه مدرسین، برخی از کارشناسان آشنا به مسائل حوزههای علميه از فهرست منتشر شده انتقاد کرده و گفته بودند که اين نهاد حوزوی بيشتر روحانيون نزديک به حکومت جمهوری اسلامی را به عنوان مرجع تقليد معرفی کرده است.
از جمله معرفی آیتالله خامنهای به عنوان مرجع تقلید بحثبرانگیز شد، به گونهای که حتی چهره محافظهکاری چون آیتالله آذری قمی، معتقد بود که این انتخاب بر خلاف ضوابط شرعی و قانونی انجام شده و آیتالله خامنهای حایز شرایط مرجعیت نیست.
در فاصله ۱۵ سالی که از انتشار این فهرست میگذرد، از میان روحانیونی که جامعه مدرسین در آن زمان به عنوان مراجع جایزالتقلید معرفی کرد، آقایان فاضل لنکرانی، بهجت و تبریزی در قید حیات نیستند اما در این مدت شماری دیگری از استادان حوزوی با انتشار رسالههای عملیه خود به جمع مراجع تقلید پیوستند.
در میان مراجع جدید شماری از روحانیون ارشد اصلاحطلب، همچون عبدالکریم موسوی اردبیلی، یوسف صانعی و اسدالله بیات زنجانی، و نیز شماری از روحانیون ارشد محافظهکار، همچون لطفالله صافی گلپایگانی، عبدالله جوادی آملی، جعفر سبحانی و محمدعلی گرامی حضور دارند.
با این حال جامعه مدرسین که به محافظهکاران نزدیک است، چه در زمان مدیریت آیتالله مشکینی و چه پس از آن در زمان مدیریت آیتالله محمد یزدی، مراجع جدید را در فهرست مراجع جایزالتقلید خود قرار نداد.