درگيرى شديد ميان مخالفان دولت و نيروهاى امنيتى در روز ۱۳ آبان در شهرهاى مختلف ايران بازتاب وسيعى در رسانه هاى جهان داشته است و روزنامه ها و تلويزيون هاى آمريكا، بريتانيا و جهان عرب به بازتاب اخبار و تحليل تحولات اين روز پرداختند.
رسانه هاى آمريكايى با پوشش وسيع رويداهاى روز چهارشنبه ايران و درگيرى ميان معترضان با پليس ضد شورش، تحليل های خود را پيرامون وقايع چند ماهه گذشته و همچنين گسترش نا آرامى ها به شهرهاى مختلف ارائه کردند.
در تظاهرات روز چهارشنبه علاوه بر تهران، شهرهاى اهواز، اصفهان، شهركرد، قزوين، شيراز، تبريز و رشت نيز شاهد حضور معترضان در تظاهرات ضد اعتراضى بر ضد دولت و رهبر جمهورى اسلامى بود.
رسانه هاى آمريكا همچنين به تقارن اين برخوردها در سالروز اشغال سفارت آمريكا و گروگان گيرى ۵۲ ديپلمات اين كشور اشاره كرده و فرياد «مرگ بر آمريكا» را كه قريب سى سال در تهران طنين مى افكند، شعارى كهنه قلمداد كردند كه اكنون به فرياد «مرگ بر ديكتاتور» تبديل شده است.
از جمله، روزنامه «نيويورك تايمز» در شماره روز چهارشنبه خود نوشته است: «بحران سياسى كه به دنبال انتخابات خرداد ماه گذشته آغاز شد، نشان مى دهد كه قدرت سياسى در ايران تا چه حد دگرگون شده و سياست تا چه ميزان رشد كرده است.»
«نيويورك تايمز» همچنين با اشاره به نام هايى چون محسن ميردامادى، از نخستين اعضاى «دانشجويان مسلمان پیرو خط امام» مى نويسد: كسانى كه با اشغال سفارت آمريكا در تهران و گروگان گرفتن ديپلمات هاى آمريكايى، از آيت الله خمينى لقب «قهرمان» گرفته بودند، امروز به اتهام «دشمنى با مملكت» به زندان افتاده اند.
اين روزنامه آمريكايى در پايان به اظهار نظر آيت الله منتظرى، مرجع تقليد شيعه، اشاره كرده و نوشته است كه وى به عنوان يكى از نزديك ترين ياران خمينى، اشغال سفارت آمريكا را يك «اشتباه» مى خواند.
برخوردهای شدیدتر با معترضانروزنامه آمريكايى «لس آنجلس تايمز» در گزارشى از روز ۱۳ آبان از يك زن حاضر در تظاهرات نقل مى كند كه گفته است: «يك پليس به شدت با باتوم مرا مورد ضرب و شتم قرار داد و اين در حالى بود كه پليس ديگر از روى ترحم درخواست مى كرد كه همكار وى، كتك زدن مرا متوقف كند.»
اين زن با اين حال گفته است: «اما من نترسيده ام و تا پايان راه به اعتراض خود ادامه مى دهم.»
روزنامه «وال استريت ژورنال» نيز اين شعار تظاهر كنندگان را مورد توجه قرار داده است كه خطاب به ريس جمهور آمريكا گفته اند: «اوباما، اوباما، يا با ما يا با اونا». به گفته اين روزنامه، چنين شعارى يك پيام به آقاى اوباما است.
وال استريت ژورنال، راهپيمايى مخالفان در روز ۱۳ آبان را «چالشى اساسى» براى محمود احمدى نژاد، رييس دولت دهم و همچنين روحانيون محافظه كار حاكم بر جمهورى اسلامى، بويژه آيت الله خامنه اى دانسته است.
به گفته اين روزنامه، جمهورى اسلامى ماههاست كه تلاش مى كند تا بر نا آرامى هاى در حال غليان سرپوش بگذارد ولى رهبران مخالفان، به نحو فزاينده اى مراسم مختلف دولتى از جمله «روز قدس» را مصادره كرده و از آن براى سرازير شدن به خيابان ها و بيان اعتراض هاى خود استفاده مى كنند.
شبكه هاى تلويزيونى سراسرى آمريكا، نيز صحنه هايى از تظاهرات و شعارهاى «ضد ديكتاتورى» معترضان را كه از طريق شهروندان ايرانى دريافت كرده اند، براى ميليون ها بيننده خود پخش كردند.
روزنامه بريتانيايى «گاردين» نيز در گزارشی با عنوان «معترضان مراسم سى امين سالگرد اشغال سفارت آمريكا را مصادره كردند» به «لگد مال» كردن پوسترى از آيت الله على خامنه اى، رهبر جمهورى اسلامى، از سوى تظاهر كنندگان ۱۳ آبان اشاره كرده و خشونت به كار گرفته شده عليه معترضان را بى سابقه دانست.
اين روزنامه مى نويسد: «شاهدان گفته اند رفتار نيروهاى امنيتى نسبت به ماه سپتامبر (روز قدس) وحشيانه تر شده است.»
گاردين از يك ايرانى نقل و قول مى كند كه گفته است: «من تا كنون چنين خشونتى را نديده ام.»
يك تظاهر كننده ديگر نيز گفته است: «ما راهپيمايى مسالمت آميز خود را آغاز كرديم ولى بلافاصله پليس ضد شورش با باتوم و گاز اشك آور در خيابان ولى عصر به ما حمله كرد. من افرادى را ديدم كه بدجورى از سر آنها خون جارى شده بود.»
«اشتباه رهبران ایران»از سوى ديگر، رسانه هاى عرب زبان نيز به پوشش اخبار درگيرى هاى روز ۱۳ آبان پرداخته و بخش عمده اى از گزارش هاى خود را به ايران اختصاص دادند.
شبكه تلويزيونى «العربيه» در گزارش هاى خود اعلام كرد: نيروهاى پليس با هواداران مير حسين موسوى در خيابان هاى تهران درگير شده و عده اى و از آن جمله يكى از خويشاوندان «ندا آقا سلطان» توسط نيروهاى امنيتى دستگير شده اند.
ندا آقا سلطان در جريان درگيرى هاى خردادماه گذشته بر اثر شليك گلوله كشته شد.
تلويزيون الجزيره عربى و انگليسى نيز در بخش هاى مختلف خبرى خود درگيرى هاى روز چهارشنبه تهران را در صدر خبرهاى خود پوشش دادند.
روزنامه «الشرق الاوسط»، چاپ لندن، در مقاله اى به قلم «عبدالرحمان الراشد» مى پرسد كه پس از گذشت سى سال از اشغال سفارت آمريكا در تهران چه اتفاقى افتاده است؟ وى در پاسخ مى گويد، همه از آنچه كه در گذشته اتفاق افتاده است توبه كرده اند.
به نوشته اين روزنامه، «بسيارى از فعالان قديمى اكنون افكار انقلابى را كنار گذاشته اند و اكثريت مردم ديگر نه با انقلاب كارى دارند، نه با صدور آن، و نه با اعراب و پاكستانى ها و يا آمريكایی ها. آنها خواستار تغيير اوضاع سخت و دشوار خود هستند.»
اما اين در حالى است كه به گفته عبدالرحمان الراشد، رهبران ايران در پى يافتن راه حلى براى لبنان، فلسطين و يمن هستند.
نويسنده اين مقاله در پايان مى نويسد: «رهبران كنونى ايران همان اشتباهى را مى كنند كه حكومت شاه در پايان كار خود انجام داد و آن عدم توجه به خواسته هاى ميليون ها ايرانى است.»