اکسیوس: ارزیابی اطلاعاتی آمریکا دربارۀ اعتراضات ایران در حال بازنگری است
وبسایت اکسیوس در گزارشی که روز جمعه ۱۹ دی منتشر شد، نوشت ارزیابی اطلاعاتی آمریکا دربارۀ تأثیر اعتراضها در ایران در حال تغییر است.
در این گزارش آمده که ارزیابی اطلاعاتی در ایالات متحده تا اوایل هفته مبنی بر آن بود که اعتراضها «انرژی و توان کافی برای به چالش کشیدن ثبات» حکومت ایران را ندارد اما در پی تحولات اخیر، این ارزیابی در حال «بازنگری» است.
یک مقام ارشد آمریکایی که به نام او اشارهای نشده، به اکسیوس گفته است: «این اعتراضها جدی هستند و ما به رصد آنها ادامه خواهیم داد.»
این گزارش به شدت گرفتن اعتراضها در روز پنجشنبه و قطع دسترسی به اینترنت توسط مقامهای ایرانی اشاره کرده و افزوده که آنها تلاش کردهاند اوضاع را کنترل کنند، اما تاکنون در برقراری نظم ناکام ماندهاند.
این در حالی است که دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، پنجشنبه شب برای سومین بار در روزهای اخیر اعلام کرد اگر حکومت ایران دست به کشتار معترضان بزند، آمریکا ضربه سختی به جمهوری اسلامی وارد خواهد کرد.
او همچنین در گفتوگو با شبکه فاکسنیوز اعلام کرد که در پی این اعتراضها، علی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی، دنبال جایی برای خارج شدن از کشور است.
گفتوگوی «گاردین» با تعدادی از شهروندان ایرانی دربارۀ اعتراضات
گزارشگران روزنامه بریتانیایی «گاردین» با تعدادی از شهروندان ایرانی دربارۀ اعتراضهای اخیر، افول کیفیت زندگی در کشور و آرزوهای این افراد دربارۀ آینده گفتوگو کردهاند.
گاردین در گزارش خود برای حفظ امنیت مصاجبهشوندگان، آنها را با نامهای مستعار معرفی کرده است.
نگار ۳۶ ساله که خود را طراح مد معرفی کرده، با اشاره به کاهش ارزش ریال گفته است که نمیداند چطور باید زندگی کند. او تأکید کرده که آزادی را دوست دارد و از سقوط حکومت ایران خوشحال میشود، اما امید کمی به این اتفاق دارد.
معین ۴۰ ساله نیز به گاردین گفته که ایران را «کشوری شکستخورده» میداند: «حتی اگر امروز جمهوری اسلامی سرنگون شود، دستکم ۵۰ سال زمان لازم است تا کشور دوباره بازسازی شود. و حتی آنوقت هم به یک کشور ایدهآل تبدیل نخواهد شد، بلکه فقط به کشوری عادی و کارآمد بدل میشود.»
ساشا، ۳۵ ساله، که مربی ورزش است و در خانوادهای از طبقه متوسط زندگی میکند، میگوید امیدوار است جمهوری اسلامی فروبپاشد و در آینده ایران یک جمهوری دموکراتیک شکل بگیرد.
او به روزنامه گاردین گفته که به قدرت مردم باور دارد، اما معتقد است تا زمانی که ارتش دست به کودتا نزند و سلاحها به دست مردم نیفتد، غلبه بر سپاه پاسداران با توجه به تعداد پایگاهها و انبارهای مهماتی که در اختیار دارد، غیرممکن است.
مجید ۳۶ ساله نیز که میگوید شغل و زندگیاش بعد از شیوع کووید از هم پاشید و اکنون بیکار است و به آینده خوشبین نیست.
او دو مسیر پیشرو از دید خودش را اینطور شرح داده است: «یا کشور به نوعی فروخته میشود تا جمهوری اسلامی برود و به این شکل کارش تمام میشود، یا میماند و کشور را به نابودی مطلق میکشاند. در هر دو حالت، ایران ویرانشده است.»
حسن ۲۹ ساله نیز که در بازار طلای تهران مستقر در بازار بزرگ کار میکند، گفته است کسبه بازار در پی افزایش نرح تورم مدتها درباره اعتصاب و اعتراض صحبت میکردند. او تأکید کرده که همچنان به اعتصابها پایبند است و امیدوار است اتفاقات خوبی رخ دهد.
این شهروند در ادامه میگوید: «من معتقدم این اعتراضها و تجمعها در نهایت باعث ایجاد تغییر میشوند. ممکن است در طول زمان اثرگذار باشند. فکر میکنم این خیزشها بهطور پیدرپی، در چند مرحله و بهتدریج رخ خواهند داد و هر بار، ریزشها و جداییها بیشتر میشود.»
دور جدید اعتراضها در ایران روز هفتم دی با تجمعهایی در بازار تهران آغاز شد و سپس به نقاط دیگر پایتخت و شهرهای مختلف کشید.
این اعتراضها شامگاه پنجشنبه ۱۸ دی با تجمعات گسترده مردم در شهرهای پرشمار که شعارهایی علیه جمهوری اسلامی و در حمایت از رضا پهلوی میدادند، وارد مرحله جدیدی شده است.
حمایت مقامهای ارشد اتحادیۀ اروپا از اعتراضاتِ ایران
کایا کالاس، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا هرگونه خشونت علیه اعتراضات مسالمتآمیز در ایران را «غیرقابل قبول» عنوان کرد.
او در پُستی در شبکه ایکس، نوشت: «مردم ایران برای آیندۀ خود میجنگند. رژیم با نادیده گرفتن مطالبات بهحقِ آنها چهرۀ واقعی خود را نشان میدهد.»
کالاس به تصاویر ارسالی از ایران و پاسخ «نامتناسب» حکومت به اعتراضات اشاره کرد و افزود: «هرگونه خشونت علیه معترضان مسالمتجو غیرقابلقبول است. قطع اینترنت همزمان با سرکوب خشونتآمیز اعتراضات، نشان میدهد رژیم از مردم خود وحشت دارد.»
روبرتا متسولا، رئیس پارلمان اروپا نیز در پیامی گفت که «فریاد مردم ایران برای کرامت، آزادی و حق انتخاب برای زندگی و حکومت به شیوۀ دلخواه خود در همۀ جهان شنیده شده است.»
او در این پیام تأکید کرده مردم اروپا آنچه را که در خیابانها و در «دل و ذهن» مردم ایران میگذرد، میبینند.
هشدار هانا نویمان دربارۀ خشونت علیه معترضان در شرایط قطعی اینترنت
هانا نویمان، نمایندۀ آلمان در پارلمان اروپا در شبکۀ ایکس نوشته حکومت ایران اینترنت را قطع کرده تا بتواند خشونت علیه معترضان را «پنهان» کند و «مقاومت آنها را در هم بشکند».
او هشدار داده که قطع اینترنت در ایران به معنای «خشونت بیشتر، بازداشتهای بیشتر و ناپدید شدن افراد بیشتری است.»
نویمان به وضعیت بیخبری خانوادهها از عزیزان بازداشتشدۀ خود اشاره کرده و افزوده «خانوادهها در بیخبری کامل رها شدهاند و نمیدانند عزیزانشان زندهاند، مجروح شدهاند و یا در زندان به سر میبرند.»
از شب گذشته و در پی افزایش اعتراضات گسترده در شهرهای مختلف ایران، اینترنت بهطور کامل در کشور قطع شده است.
مولوی عبدالحمید: ملت ایران یکصدا خواستار تغییر است
مولوی عبدالحمید اسماعیلزهی، امام جماعت اهل سنت زاهدان میگوید مردم ایران برای «تغییرات بزرگ» به صحنه آمده است.
آقای عبدالحمید که در نماز جمعه روز ۱۹ دی زاهدان سخن میگفت، افزود بارها نسبت به «فساد سیستماتیک» در جمهوری اسلامی هشدار داده شد، اما به هشدارها توجهی نشد.
او با اشاره به اینکه «در اعتراضات گذشته فریاد مردم شنیده نشد»، اضافه کرد که ملت ایران در اعتراضات فعلی «عزم و اراده ملی» را به نمایش گذاشته و بهصورت یکصدا خواستار «تغییر» است.
مولوی عبدالحمید «خیزش ملت» را برای «قطع دستهای داخلی و خارجی از منافع ملی» و برقراری «روابط حسنه ایران با تمام دنیا» دانست.
امام جمعه اهل سنت زاهدان تأکید کرد که مردم در شعارهای خود نشان دادند که خواهان «عدالت و آزادی» و «شایستهسالاری به معنی واقعی» هستند.
نخستوزیر سوئد دربارهٔ اعتراضات ایران: خواست آزادی هرگز با سرکوب خاموش نمیشود
نخستوزیر سوئد با محکوم کردن سرکوب اعتراضات مردم ایران توسط حکومت جمهوری اسلامی، گفت که کشورش از مبارزهٔ شهروندان ایرانی حمایت میکند.
اولف کریسترسون روز جمعه ۱۹ دی در پستی در شبکهٔ ایکس نوشت که «ایرانیان دوباره علیه ستم بهپاخاستهاند. صدایشان را میشنویم و از مبارزهٔ شجاعانهٔ آنان برای آزادی حمایت میکنیم».
او افزود: «درخواستهای روشن آزادی و آیندهای بهتر در درازمدت هرگز با خشونت و سرکوب خاموش نمیشود».
کریسترسون تصریح کرد که سوئد همهٔ اقدامات برای سرکوب اعتراضات مسالمتآمیز را محکوم میکند.
کشته شدن دستکم شش نفر در همدان در اعتراضات ۱۸ دی
خبرگزاریهای حکومتی از کشته شدن شش نفر در جریان اعتراضات پنجشنبه ۱۸ دی ماه همدان خبر دادند.
تلویزیون ایران با پخش گزارشی از اعتراضات این شهر، معترضان را «عناصر ضدانقلاب و اراذل و اوباش» خواند و از کشته شدن «محمدجواد بخشیان، سرگرد نظامی» خبر داد.
صداوسیما در این گزارش به کشته شدن شش شهروند نیز اشاره کرد اما به سرکوب معترضان توسط نیروهای حکومتی و چگونگی کشته شدن این شهروندان اشارهای نکرد. تا این لحظه گزارش مستقلی از شمار کشتهشدگان در اعتراضات شامگاه پنجشنبه منتشر نشده است.
ایران در دوازدهمین شب دور جدید اعتراضات شاهد حضور کمسابقهٔ خیابانی مردم در بسیاری از شهرهای کوچک و بزرگ و جایجای پایتخت و همزمان سرکوب خشونتبار آن توسط نیروهای انتطامی و امنیتی بود.
جک گلدستون: ما در آغاز یک لحظهٔ انقلابی در ایران هستیم
گستردهتر شدن دامنهٔ اعتراضات در نقاط مختلف ایران بسیاری از ناظران را به این نتیجه رسانده که کشور در آستانهٔ یک لحظهٔ تعیینکننده قرار گرفته است. اما چه زمانی میتوان گفت یک جامعه واقعاً وارد فرآیند انقلابی شده است و چه عواملی سرنوشت این فرآیند را رقم میزند؟
برای پاسخ به این پرسشها با جک گلدستون، استاد سیاست عمومی و نظریهپرداز انقلابها، گفتوگو کردهایم. آقای گلدستون از نشانههای آغاز یک «لحظهٔ انقلابی» سخن میگوید؛ لحظهای که به باور او میتواند منجر به تغییر بنیادین شود، اما همچنان با عدم قطعیت، خطر سرکوب و پیچیدگیهای درونساخت قدرت روبهروست.
اعتراضات در زاهدان؛ گزارشها از تیراندازی و شلیک گاز اشکآور به معترضان
کانال تلگرام «حالوش» که اخبار استان سیستان و بلوچستان را منتشر میکند، روز جمعه ۱۹ دی از تجمع اعتراضی مردم زاهدان خبر داد.
بنا بر اعلام این منبع، اعتراضات در شهر زاهدان پس از نماز جمعه در حالی آغاز شده است که نیروهای نظامی و امنیتی مستقر در اطراف مسجد مکی اقدام به تیراندازی و شلیک گاز اشکآور بهسوی شهروندان کردهاند.
حالوش از مجروح شدن شماری از معترضان خبر داده است. رادیوفردا بهطور مستقل نمیتواند این موضوع را تأیید یا رد کند.
مولوی عبدالحمید اسماعیلزهی، امام جمعه اهل سنت در زاهدان، در روزهای گذشته دربارهٔ اعتراضات و سرکوب آن توسط حکومت واکنش نشان داده بود.
کشته شدن دادستان اسفراین و چند نیروی امنیتی
دادگستری خراسان شمالی از کشته شدن دادستان اسفراین و چند نیروی امنیتی در جریان اعتراضات پنجشنبهشب در این شهر خبر داد.
رئیس دادگستری استان خراسان شمالی به خبرگزاری صداوسیما گفت شامگاه پنجشنبه در شهر اسفراین «کانکس محل حضور دادستان و عوامل انتظامی را به آتش کشیدند» و در نتیجه علیاکبر حسینزاده، دادستان عمومی این شهر و چند نیروی امنیتی کشته شدند.
بهدلیل قطع اینترنت و راههای ارتباطی، هنوز گزارش یا تصاویری از اعتراضات در این شهر منتشر نشده است.