ایران می‌گوید شروع مذاکره برای توافق نهایی با آمریکا منوط به اجرای بندهای تفاهم است

آذر عظیما، خواننده پیشکسوت موسیقی ایران و از نخستین خوانندگان برنامه «گل‌ها»، در ۹۹ سالگی در اصفهان درگذشت.

آذرمیدخت عظیما سراج‌پور که بیشتر با نام آذر عظیما شناخته می‌شد، متولد ۱۳۰۶ در اصفهان بود و فعالیت هنری خود را از سال ۱۳۳۳ با رادیو ایران آغاز کرد.

نخستین اثر او ساخته‌ای از ابوالحسن صبا با شعری از ابوالحسن ورزی بود. او همچنین از نخستین هنرمندانی بود که در مجموعه برنامه‌های ماندگار «گل‌ها» حضور یافت و نخستین برنامه «یک شاخه گل» را با همراهی ویولن ابوالحسن صبا و سنتور فرامرز پایور اجرا کرد.

آذر عظیما در طول فعالیت هنری‌اش آثار متعددی را در برنامه‌ «گل‌های صحرایی» و دیگر برنامه‌های رادیویی اجرا کرد. قطعهٔ «راه شیراز» از شناخته‌شده‌ترین آثار اوست که با ارکستر فارابی به رهبری همسرش، زنده‌یاد مرتضی حنانه، آهنگساز و رهبر ارکستر، اجرا شد.

از آذر عظیما به عنوان نخستین بانوی آوازخوان اصفهان نیز یاد می‌شود. او دوم تیر ۱۴۰۵ در ۹۹ سالگی درگذشت.

وزارت امنیت داخلی آمریکا اعلام کرد که دستورالعمل‌های مربوط به تیم ملی فوتبال ایران را پیش از سومین بازی این تیم در جام جهانی در روز پنجم تیرماه تغییر می‌دهد تا زمان بیشتری مشابه سایر تیم‌های حاضر در مسابقات در اختیار آن‌ها قرار گیرد.

شبکهٔ تلویزیونی ان‌بی‌سی، سایت اکسیوس و خبرگزاری آسوشیتدپرس روز سه‌شنبه دوم تیرماه این خبر را به نقل از یک سخنگوی این وزارتخانه منتشر کردند.

بر اساس این تصمیم، تیم ایران اکنون اجازه خواهد داشت دو روز پیش از مسابقه به سیاتل در ایالت واشینگتن سفر کند، یعنی یک روز بیشتر از بازه ۲۴ ساعته‌ای که برای دو بازی نخست به «تیم ملی» داده شده بود.

با این حال، همچنان از تیم ملی فوتبال ایران خواسته خواهد شد که پس از پایان مسابقه به محل کمپ خود در تیخوانا مکزیک بازگردد.

این تغییر در حالی صورت می‌گیرد که فدراسیون فوتبال ایران اعلام کرده که قصد دارد به‌دلیل نحوهٔ برخورد آمریکا با این تیم، شکایت رسمی به فیفا، نهاد برگزارکننده جام جهانی، تسلیم کند.

سخنگوی وزارت امنیت داخلی آمریکا گفت: «پیش از مسابقه سیاتل در ۲۶ ژوئن (پنجم تیرماه)، تیم ایران اجازه خواهد داشت دو روز قبل از مسابقه وارد شود. از آن‌ها خواسته می‌شود در همان روز پایان مسابقه، یعنی عصر همان روز، محل را ترک کنند».

او افزود: «رئیس‌جمهور می‌خواهد اطمینان حاصل شود که تمرکز در زمین مسابقه باقی می‌ماند». همچنین تأکید شده که این موضوع شامل تضمین ایمنی و امنیت، نه‌تنها در اطراف ورزشگاه‌ها بلکه در محل‌های اقامت و تمرین تیم‌ها نیز می‌شود.

تیم ایران در ابتدا قرار بود در مجموعه‌ای در توسانِ آریزونا تمرین کند، اما در اواخر ماه مه، محل استقرار آن‌ها به‌طور ناگهانی به تیخوانا در مکزیک منتقل شد.

این بدان معناست که تیم ایران برای مسابقات خود در مقایسه با سایر کشورها در زمان کمتری رفت‌وآمد کرده و پس از هر یک از دو بازی نخست خود مجبور به ترک خاک آمریکا شده است.

رئیس‌جمهور آمریکا اعلام کرد بازرسان آژانس بین‌المللی انرژی اتمی در «زمان مناسب» برای بازرسی از تأسیسات هسته‌ای آسیب‌دیده به ایران خواهند رفت.

دونالد ترامپ روز سه‌شنبه سوم تیرماه در پاسخ به گزارش‌هایی مبنی بر نبود برنامه‌ای برای حضور بازرسان آژانس در ایران گفت مقام‌های ایرانی در این باره «اشتباه می‌کنند» و واشینگتن بر سر انجام «بازرسی‌های صددرصدی» با تهران توافق کرده است.

او در پاسخ به پرسشی درباره زمان آغاز این بازرسی‌ها گفت: «هیچ عجله‌ای وجود ندارد، اما آن‌ها در زمان مناسب در محل حاضر خواهند شد».

رئیس‌جمهور آمریکا همچنین از روند مذاکرات با ایران ابراز رضایت کرد و گفت واشینگتن در حال دستیابی به «یک توافق فوق‌العاده» با تهران است.

ترامپ افزود هدف این توافق جلوگیری از دستیابی ایران به سلاح هسته‌ای است و مقام‌های جمهوری اسلامی نیز با این موضوع موافقت کرده‌اند.

وزیر خارجه آمریکا می‌گوید تا زمانی که گروه‌های نیابتی مورد حمایت ایران به حملات موشکی ادامه دهند، دستیابی به صلح پایدار در منطقه غیرممکن است.

مارکو روبیو که به امارات متحده عربی سفر کرده است، روز سه‌شنبه دوم تیرماه افزود این موضوع «در زمان مناسب» مورد رسیدگی قرار خواهد گرفت.

او همچنین تأکید کرد هیچ کشوری حق ندارد بر تنگه هرمز عوارض یا هزینه‌ای تحمیل کند، چرا که این آبراه یک مسیر بین‌المللی است و بر اساس قوانین موجود بین‌المللی حفاظت می‌شود.

وزیر خارجه آمریکا افزود: «فکر نمی‌کنم نیاز باشد که در این زمینه کسی را متقاعد کنیم. به‌گمانم همه کشورهای این منطقه با ما موافق هستند».

تنگهٔ هرمز از زمان آغاز حملات آمریکا و اسرائیل به ایران در ۹ اسفند پارسال، از سوی سپاه پاسداران مسدود شده بود و تنها هفته گذشته پس از توافق اولیه بین تهران و واشینگتن برای پایان دادن به جنگ تا حدودی بازگشایی شد.

محمد باقر قالیباف، مذاکره‌کنندۀ ارشد ایران، پیشتر با وجود توافق تهران با واشینگتن دربارۀ ایجاد خطوط ارتباطی با هدف باز نگه‌داشتن این آبراه راهبردی، تأکید کرده بود که تنگۀ هرمز «دیگر به شرایط قبل از جنگ باز نخواهد گشت».

دونالد ترامپ رئیس‌جمهور ایالات متحده هم در آستانۀ اعلام توافق اولیه با ایران، گفته بود که عبور کشتی‌ها از تنگۀ هرمز در طول دورۀ ۶۰ روزۀ مذاکرات، کاملاً آزاد و مجانی خواهد بود و بعد از این دوره، ایران و عمان طرح مشترکی را برای مدیریت آن به اجرا خواهند گذاشت.

او در روزهای اخیر چند بار بر مجانی‌بودن عبور کشتی‌ها در طول «دوره ۶۰ روزه» تأکید کرده و مشخصاً در مورد دورۀ پس از این ۶۰ روز موضع‌گیری نکرده است.

توافق مستقیم با لبنان

مارکو روبیو در بخش دیگری از سخنان خود، در مورد لبنان که برقراری آتش‌بس در این کشور بخشی از توافق بین تهران و واشینگتن است، گفت که ما قرار است مستقیماً با دولت لبنان به توافق برسیم.

او تصریح کرد که «آینده لبنان را مردم لبنان تعیین می‌کنند و پرونده لبنان از هرگونه توافق با ایران جداست».

وزیر خارجه آمریکا در نخستین سفر رسمی خود به کشورهای حاشیه خلیج فارس از زمان آغاز جنگ ایران، علاوه بر امارات متحده عربی، قرار است به کویت و بحرین نیز سفر ‌کند، سفری که تنها چند روز پس از امضای تفاهم‌نامه‌ای بین واشینگتن و تهران با هدف برقراری صلح در منطقه انجام می‌شود.

این مأموریت دیپلماتیک با هدف اطمینان‌بخشی به متحدان منطقه‌ای درباره مسیر راهبردی دولت ترامپ در قبال تهران و همچنین تقویت سازوکارهای امنیتی پیرامون تنگهٔ پرتنش هرمز انجام می‌شود.

بیشتر در این باره:

سفر روبیو به خلیج فارس؛ تلاش آمریکا برای تثبیت توافق با ایران و کاهش نگرانی‌ها

نخست‌وزیر پاکستان روز سه‌شنبه دوم تیرماه گفت که در مورد موشک‌های بالستیک نباید استاندارد دوگانه‌ای وجود داشته باشد و تأکید کرد ایران همان حقی را برای در اختیار داشتن آن‌ها دارد که سایر کشورها دارند.

شهباز شریف همچنین به خبرنگاران گفت که در تفاهم‌نامه مورد توافق میان ایران و ایالات متحده هیچ اشاره‌ای به موشک‌های بالستیک نشده، زیرا این موضوع اساساً در آن مذاکرات مطرح نبوده است.

پیشتر برخی رسانه‌ها از قول نخست‌وزیر پاکستان مدعی شده بودند که او گفته است موضوع موشک‌های بالستیک تهران از جمله محورهای مذاکره بین ایران و آمریکا است.

در واکنش به این ادعا، خبرگزاری فارس نزدیک به سپاه پاسداران نوشت که اظهارات نخست‌وزیر پاکستان، «کاملاً اشتباه و احتمالا ناشی از بی‌اطلاعی است».

به نوشته این خبرگزاری، پاکستان در حال حاضر نقش چندانی در میانجی‌گری این مذاکرات ندارد و اظهارات شهباز شریف بیشتر برای پررنگ‌نمایی نقش واسطه‌گری این کشور مطرح شده است.

مسعود پزشکیان، رئیس‌جمهور ایران، که به پاکستان سفر کرده است نیز گفت که «بحث موشکی در تفاهم‌نامه نیست و هیچ‌وقت وجود نخواهد داشت».

به ادعای او، «اگر موشک‌های ما نبود اسرائیل و آمریکا ایران را مثل غزه شخم می‌زدند».

جی‌دی ونس، معاون رئیس‌جمهور، و مارکو روبیو، وزیر خارجه ایالات متحده، روز سه‌شنبه دوم تیرماه در تماس تلفنی با جوزف عون، رئیس‌جمهور لبنان، اعلام کردند که ایالات متحده در حال پیگیری توافقات حاصل‌شده در سوئیس است، از جمله طرح‌هایی برای تثبیت آتش‌بس در لبنان.

در این تماس که هم‌زمان با آغاز دور جدیدی از مذاکرات میان لبنان و اسرائیل در واشینگتن انجام شد، تصریح شده که جزئیات سازوکار تقویت آتش‌بس و نظارت بر اجرای آن همچنان در حال بررسی و گفت‌وگو است.

عمان و ایران روز سه‌شنبه دوم تیرماه توافق کردند گفت‌وگوها درباره نحوه اداره آینده کشتیرانی در تنگهٔ هرمز، از جمله خدمات دریایی در این آبراه راهبردی و هزینه‌های مرتبط با آن، را ادامه دهند.

به گزارش خبرگزاری رویترز، در بیانیه‌ مشترکی که پس از مذاکرات مسقط منتشر شد، دو کشور اعلام کردند یک کارگروه مشترک با مشارکت وزارتخانه‌های خارجه تشکیل خواهد شد تا این گفت‌وگوها را پیگیری کند و همچنین با دیگر کشورهای ساحلی و طرف‌های مرتبط رایزنی خواهند کرد.

این اقدام به نظر می‌رسد اجرای بندی از تفاهم‌نامه‌ای باشد که هفته گذشته بین ایران و آمریکا امضا شد و بر اساس آن، ایران موظف است با عمان و دیگر کشورهای ساحلی خلیج فارس درباره مدیریت آینده کشتیرانی و خدمات دریایی در این تنگه، که مسیر حیاتی برای انتقال نفت جهان است، گفت‌وگو کند.

این توافق پس از سفر محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس شورای اسلامی، و عباس عراقچی، وزیر خارجه ایران، به عمان اعلام شد. این دو مقام ایرانی با سلطان هیثم بن طارق، پادشاه عمان، دیدار کردند و با وزیر خارجه این کشور، سید بدر البوسعیدی، نیز گفت‌وگو داشتند.

در این بیانیه، عمان و ایران که در دو سوی تنگه قرار دارند، بر تعهدشان به تضمین عبور امن از این آبراه بر اساس حقوق بین‌الملل تأکید کردند و در عین حال بر حاکمیت خود بر آب‌های سرزمینی‌شان نیز تأکید ورزیدند.

از زمان آغاز جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران در ۹ اسفند پارسال، این تنگه تا حد زیادی به روی کشتیرانی تجاری بسته بود. ایالات متحده پس از آن‌که ایران عملاً مانع عبور و مرور کشتی‌ها در تنگه شد، بنادر ایران را محاصره کرد.

عمان و ایران همچنین بر تعهد خود به باز و امن بودن این مسیر برای ناوبری بین‌المللی و نیز ارتقای ایمنی دریایی، آزادی کشتیرانی و ثبات منطقه‌ای تأکید کردند.

نخست‌وزیر پیشین اسرائیل روز سه‌شنبه دوم تیرماه اذعان کرد که اسرائیل برای کمک به معترضان ضدحکومت جمهوری اسلامی، گیرنده‌های اینترنتی استارلینک را به ایران قاچاق کرده بود.

نفتالی بنت در عین حال گفت که دولت بنیامین نتانیاهو در دنبال کردن این طرح کوتاهی کرد.

او که از ۲۰۲۱ تا ۲۰۲۲ نخست‌وزیر اسرائیل بود، در نشست «سیاست‌گذاری بین‌المللی» در اورشلیم به حضار گفت که او «فرآیند تأمین و قاچاق ده‌ها هزار گیرنده استارلینک به داخل ایران را آغاز کرده بود؛ تجهیزاتی که امکان تداوم اینترنت و شبکه‌های اجتماعی را فراهم می‌کرد».

استارلینک که متعلق به شرکت اسپیس‌ایکسِ ایلان ماسک است، اینترنت ماهواره‌ای ارائه می‌دهد. ایران پیش‌تر اسرائیل و ایالات متحده را به قاچاق این تجهیزات برای تضعیف امنیت خود متهم کرده بود. استارلینک مجوز فعالیت در ایران ندارد، اما ماسک قبلاً گفته بود این سرویس در آن‌جا فعال است.

بنت گفت این دستگاه‌ها قرار بود به معترضان امکان هماهنگی بدهند و در نهایت به سرنگونی دولت ایران کمک کنند.

او گفت: «متأسفانه دولت فعلی و ناکارآمد اسرائیل این کار را متوقف کرد. و وقتی اعتراضات رخ داد، آن زیرساخت وجود نداشت».

دفتر نتانیاهو بلافاصله به پرسش‌ها درباره اظهارات بنت پاسخ نداد و اسپیس‌ایکس نیز خارج از ساعات کاری آمریکا برای اظهارنظر در دسترس نبود.

مقام‌های ایرانی در دوره‌های ناآرامی، از جمله در جریان اعتراضات سراسری دی‌ماه و نیز در طول جنگ آمریکا و اسرائیل با ایران که ۹ اسفند پارسال آغاز شد، دسترسی عمومی به اینترنت را قطع کردند.

رویترز پیش‌تر گزارش داده بود که برخی ایرانیان در زمان قطعی اینترنت به استارلینک روی آورده‌اند.

بنت، رهبر یک حزب راست‌گرا، گفت اسرائیل و دیگر کشورهای خاورمیانه باید «دست به دست هم دهند تا حکومت ایران را مهار کرده و در نهایت سرنگون کنند».

او افزود: «این یک رژیم فاسد، پیر، بی‌ارتباط و ناکارآمد است و همان‌طور که اتحاد شوروی فروپاشید، این هم فرو خواهد پاشید».

این سخنان با تشویق حاضران همراه شد.

دبیرکل سندیکای دریانوردان تجاری ایران می‌گوید از آغاز جنگ تا کنون، ۵۴ نفر از دریانوردان و کارگران بندری جان خود را از دست داده‌اند.

سامان رضایی روز سه‌شنبه دوم تیرماه در گفت‌وگو با «اعتماد آنلاین» افزود این آمار نشان می‌دهد که جنگ اخیر یکی از سنگین‌ترین خسارت‌ها را بر جامعه دریایی کشور تحمیل کرده است.

آمریکا و اسرائیل ۹ اسفند پارسال حملات همه‌جانبهٔ هوایی به ایران را آغاز کردند که ۴۰ روز طول کشید و در جریان آن رهبر جمهوری اسلامی و شماری از فرماندهان بلندپایه آن کشته شدند.

بر اساس آخرین آماری که اصغر جهانگیر، سخنگوی قوه قضائیه جمهوری اسلامی، روز اول تیرماه اعلام کرد، تعداد کشته‌های این جنگ به سه هزار و ۵۱۹ نفر رسیده است، هرچند او آمار تفکیکی از نظامیان و غیرنظامیان کشته‌شده ارائه نکرد.

دبیرکل سندیکای دریانوردان تجاری ایران در بخش دیگری از گفت‌وگوی خود با اعتماد‌آنلاین، گفت که در جنگ اخیر، «۶۶ نفر» از فعالان دریایی زخمی شده‌اند؛ «هفت نفر» مفقود هستند؛ «۳۶۰ کشتی تجاری» آسیب دیده‌اند؛ «۲۵۳ کشتی» غرق یا کاملاً نابود شده‌اند و حدود ۵۰ دریانورد ایرانی در کشتی‌های مجستیک و توسکا گروگان گرفته شده بودند که با تلاش‌های انجام‌شده آزاد شده‌اند.

رئیس‌جمهور ایالات متحده روز سه‌شنبه دوم تیرماه بار دیگر تکرار کرد که ایران با بالاترین سطح بازرسی‌های هسته‌ای از تأسیسات خود موافقت کرده و این بازرسی‌ها «تا ابد» است.

دونالد ترامپ در پستی در شبکهٔ اجتماعی خود، تروث سوشال، نوشت که با وجود اعتراض‌ها و «ادعاهای نادرست» ایران، و «هم‌زمان با جار و جنجال رسانه‌های جعلی که هر کاری می‌کنند تا پیروزی آمریکا را تا حد ممکن کوچک و بی‌اهمیت جلوه دهند»، ایران «به‌طور کامل و تمام‌عیار با بالاترین سطح بازرسی‌های هسته‌ای برای مدت طولانی در آینده (تا ابد!!!) موافقت کرده است».

به گفتهٔ او، این امر «صداقت هسته‌ای» را تضمین خواهد کرد. «اگر با این موضوع موافقت نمی‌کردند، دیگر هیچ مذاکره‌ای ادامه پیدا نمی‌کرد!»

نخستین بار، جی‌دی ونس معاون رئیس‌جمهور آمریکا بود که روز اول تیرماه خبر داد ایران با بازرسی از تأسیسات هسته‌ایش موافقت کرده و این امر ممکن است در هفته جاری رخ دهد.

با این حال، مقام‌های جمهوری اسلامی بویژه سخنگوی وزارت خارجه ایران هرگونه بازرسی آژانس از تأسیسات هسته‌ای را رد کرده‌اند.

اسماعیل بقائی روز سه‌شنبه گفت: ایران برنامه‌ای برای بازرسی آژانس از تأسیسات بمباران‌شده هسته‌ای ندارد.

از تابستان ۱۴۰۴ که آمریکا و اسرائیل تأسیسات فردو، نطنز و مرکز فرآوری اصفهان را بمباران کردند، ایران همکاری‌هایش با آژانس را قطع کرد و مانع از دسترسی بازرسان به این تأسیسات شده است.

رئیس‌جمهور آمریکا در بخش دیگری از پست خود نوشت که با توجه به اجازه ایران برای بازرسی آژانس و «سایر امتیازهای مهمی که داده است، من موافقت کردم که تنگهٔ هرمز باز بماند و دیگر محاصره دریایی اعمال نشود».

آقای ترامپ با این حال اعلام کرد که ناوهای آمریکایی در خاورمیانه «در موقعیت خود باقی می‌مانند تا در صورت لزوم، محاصره دوباره برقرار شود، هرچند در حال حاضر چنین چیزی بسیار بعید به نظر می‌رسد».

او همچنین خبر داد که دارایی‌های بلوکه‌شده ایران «در حساب امانی واریز می‌شود، تحت کنترل ایالات متحده، و صرفاً برای خرید مواد غذایی و تجهیزات پزشکی از خود آمریکا استفاده خواهد شد؛ از جمله ذرت، گندم و سویا از کشاورزان بزرگ آمریکایی ما».

به گفتهٔ ترامپ، «این‌ها چیزهایی است که ایران به‌شدت به آن‌ها نیاز دارد. این یک بحران انسانی است و من احساس می‌کنم لازم است همین حالا کمک کنیم، پیش از آن‌که خیلی دیر شود».

رئیس‌جمهور آمریکا از سوی دیگر خبر داد که مذاکرات با ایران «به‌خوبی پیش می‌رود».