یزدان شهدایی: مذاکره میتواند شکستی برای جمهوری اسلامی باشد
تهدید تازه و ضربالاجل دونالد ترامپ رئیسجمهور ایالات متحده برای هدف قرار دادن نیروگاههای برق ایران، واکنشهای فراوانی را در پی داشته است. تمرکز همه این واکنشها فارغ از آنکه از سوی موافقان یا مخالفان جنگ مطرح شده باشد، بر نارضایتی از هدف گرفته شدن احتمالی زیرساختهای ایران است.
مخالفان جمهوری اسلامی میگویند جنگ باید میان ایران و جمهوری اسلامی تفاوت قائل شود و زیرساختهایی مانند نیروگاههای برق با زندگی مردم رابطه مستقیم دارد.
از یزدان شهدایی، کنشگر سیاسی ساکن کلن در آلمان، از اعضای شورای مدیریت گذار و یکی از هفت کنشگر سیاسی که برای درخواست دخالت نظامی پس از سرکوب مرگبار اعتراضات دیماه به دونالد ترامپ نامه نوشت، در این زمینه بشنوید.
قالیباف میگوید خبر مذاکره با آمریکا برای «دستکاری در بازارهای مالی و نفتی» است
رئیس مجلس شورای اسلامی ایران که سایت «اکسیوس» گفته بود آمریکا برای مذاکره دربارهٔ جنگ با او در تماس است، این گزارش را جعلی خواند و گفت که «مردم ما خواهان تنبیه کامل و پشیمانکننده متجاوزان هستند».
محمدباقر قالیباف عصر دوشنبه سوم فروردین در پستی در شبکهٔ ایکس نوشت: «هیچ مذاکرهای با آمریکا انجام نشده است. فیکنیوزها برای دستکاری بازارهای مالی و نفتی و فرار از باتلاقی است» که به ادعای او «آمریکا و اسرائیل در آن گیر افتادهاند».
او در ادامه ادعا کرده که «همه مسئولین تا رسیدن به این هدف، پشت سر رهبر و مردم خود محکم ایستادهاند».
دونالد ترامپ رئیسجمهوری آمریکا پیشتر به خبرنگاران گفته بود که «محترمترین و رهبر اصلی» ایران با ایالات متحده تماس گرفته و خواستار مذاکره شده است.
سایت اکسیوس ساعتی بعد به نقل از یک «مقام ارشد اسرائیلی» نوشت که استیو ویتکاف، نمایندهٔ ویژهٔ آمریکا، با محمد باقر قالیباف رئیسمجلس شورای اسلامی در تماس است.
این سایت مدعی شده بود کشورهای میانجی بین ایران و ایالات متحده، در تلاش برای برگزاری جلسهای در اسلامآباد، پایتخت پاکستان، بین قالیباف و سایر مقامهای تهران با استیو ویتکاف، جرد کوشنر، داماد ترامپ، و شاید جیدی ونس، معاون رئیسجمهور آمریکا، احتمالاً در اواخر این هفته هستند.
سخنگوی وزارت خارجه ایران انجام مذاکره با آمریکا را تکذیب کرد
سخنگوی وزارت خارجه جمهوری اسلامی ایران انجام هرگونه مذاکره بین تهران و واشینگتن در روزهای اخیر را تکذیب کرد.
به گزارش خبرگزاری جمهوری اسلامی، ایرنا، اسماعیل بقائی روز دوشنبه سوم فروردین گفت: «طی چند روز گذشته پیامهایی از طریق برخی کشورهای دوست مبنی بر تقاضای آمریکا برای مذاکره جهت پایان جنگ واصل شد که به نحو مقتضی و طبق مواضع اصولی کشور به آنها پاسخ داده شد.
به گفتهٔ او، «در این پاسخها هشدارهای لازم دربارهٔ پیامدهای وخیم هرگونه تعرض به زیرساختهای حیاتی ایران داده شد و تأکید گردید هرگونه اقدام علیه زیرساختهای انرژی ایران با واکنش قاطع، فوری و مؤثر نیروهای مسلح ایران مواجه خواهد شد».
سخنگوی وزارت خارجه ایران در ادامه «هرگونه مذاکره و گفتوگو با آمریکا طی ۲۴ ساعت گذشته» دربارهٔ جنگ را رد کرد و گفت: «موضع جمهوری اسلامی ایران در خصوص تنگهٔ هرمز و شرایط پایان جنگ تحمیلی هیچ تغییری نکرده است».
ایران پیشتر خواستار پایان فوری جنگ، تخلیه پایگاههای آمریکا در منطقه، اخذ تضمین معتبر برای عدم تکرار جنگ و همچنین پرداخت غرامت ویرانیهای ناشی از جنگ آمریکا و اسرائیل با تهران شده بود. جمهوری اسلامی تهدید کرده که در غیر اینصورت، نه تنگه هرمز بازگشایی خواهد شد و نه جنگ پایان مییابد.
پیش از واکنش سخنگوی وزیر خارجه ایران، دونالد ترامپ رئیسجمهور آمریکا گفته بود که ایرانیها با ایالات متحده تماس گرفتهاند و خواستار مذاکره دربارهٔ جنگ شدهاند.
سایت اکسیوس هم مدعی شد که طرف مذاکره آمریکا، محمدباقر قالیباف رئیس مجلس شورای اسلامی است.
از سوی دیگر، خبرگزاری فارس نزدیک به سپاه پاسداران به نقل از آنچه که «منابع آگاه» خواند، نوشت: «امشب رویدادهای خاصی برای تلآویو و برخی متحدان منطقهای آمریکا و اسرائیل در نظر گرفته شده است که امید به مذاکره را از ذهن متجاوزین به طور کامل بیرون خواهد کرد».
اکسیوس مدعی شد آمریکا با محمدباقر قالیباف در تماس است
سایت اکسیوس به نقل از یک «مقام ارشد اسرائیلی» نوشت: استیو ویتکاف، نماینده ویژه آمریکا، با محمد باقر قالیباف رئیسمجلس شورای اسلامی در تماس است.
این سایت روز دوشنبه سوم فروردین مدعی شد که کشورهای میانجی بین ایران و ایالات متحده، در تلاش برای برگزاری جلسهای در اسلامآباد با حضور قالیباف و سایر مقامهای تهران با استیو ویتکاف، جرد کوشنر، داماد ترامپ، و شاید جیدی ونس، معاون رئیسجمهور آمریکا، احتمالاً در اواخر این هفته هستند.
مقام ارشد اسرائیلی به اکسیوس گفته که اسرائیل میدانست تلاشهای میانجیگری چند کشور در حال انجام است تا گفتوگوهایی بین ایران و ایالات متحده آغاز شود، «اما از اظهارات ترامپ که این تماسها در حال پیشرفت است و به نظر میرسد بر روی ۱۵ نکته توافق وجود دارد متعحب شد».
معلوم نیست این تماس مستقیم بوده یا غیرمستقیم. تا پیش از آغاز جنگ آمریکا و اسرائیل با ایران، استیو ویتکاف با عباس عراقچی، وزیر خارجه جمهوری اسلامی، در تماس بود.
خبرگزاری رویترز هم روز دوشنبه نوشت مقامهای اسرائیلی معتقدند که نمایندگان ایالات متحده و ایران میتوانند این هفته در اسلامآباد با یکدیگر مذاکره کنند.
ساعتی پیشتر از انتشار گزارش اکسیوس، دونالد ترامپ رئیسجمهوری آمریکا به خبرنگاران گفت که «محترمترین و رهبر اصلی» ایران با ایالات متحده تماس گرفته و خواستار مذاکره شده است.
در همین حال، خبرگزاری صداوسیما عصر دوشنبه مدعی شد که آمریکا «در روزهای اخیر با اصرار، برخی کشورهای همسایه را واسطه کرده است تا با ایران مذاکره کند اما ایران پاسخ نداده است».
این خبرگزاری افزود: «ایران به درخواست مذاکره پاسخ نداده و هیچ مذاکره ای با آمریکا انجام نشده است».
به ادعای آن، «با اینکه هیچ پاسخی به درخواستهای آمریکا از طریق کشور همسایه داده نشده، اما ترامپ به دروغ از مذاکره با ایران سخن گفته تا از تهدید سابق خود دربارهٔ حمله به زیرساختهای برق ایران فرار کند».
رسانههای نزدیک به سپاه هم هرگونه مذاکره بین ایران و آمریکا را تکذیب کردهاند.
ترامپ میگوید ایران و آمریکا در نکات عمدهای با هم «توافق» دارند
رئیسجمهور آمریکا میگوید این ایرانیها بودند که برای مذاکره تماس گرفتند و نه او.
دونالد ترامپ روز دوشنبه سوم در گفتوگو با خبرنگاران در پالم بیچ فلوریدا گفت: «ما قرار بود بزرگترین نیروگاههای تولید برق آنها را با یک ضربه تمام کنیم. فرو میریخت. برای همین آنها تماس گرفتند. من تماس نگرفتم. آنها تماس گرفتند و میخواهند توافق کنند».
مقامهای جمهوری اسلامی هنوز به این اظهارات واکنش نشان ندادهاند ولی رسانههای نزدیک به سپاه گفتهاند که هیچ مذاکرهای بین دو کشور صورت نگرفته است و آقای ترامپ برای آرام کردن بازار نفت و سهام این سخنان را گفته است.
رئیسجمهور آمریکا در بخش دیگری از مصاحبه خود با خبرنگاران گفت که استیو ویتکاف، نمایندهٔ ویژهٔ ایالات متحده، با یک مقام بالا در ایران صحبت کرده است.
وقتی خبرنگاری از او پرسید این مقام چه کسی بود، حاضر نشد نام او را اعلام کند ولی گفت که این مقام، رهبر جدید جمهوری اسلامی، مجتبی خامنه ای، نبوده است.
ترامپ اظهار داشت که ایالات متحده نمیخواهد آنها کشته شوند.
او گفت: «ما ردههای رهبری را، ردهٔ یک، ردهٔ دو و تا حدودی ردهٔ سه را از بین بردهایم. اما با کسی روبهرو هستیم که به اعتقاد من، محترمترین و رهبر اصلی است».
رئیسجمهور آمریکا گفت دو طرف در «نکات عمدهای» با هم توافق دارند.
ترامپ گفت مذاکراتی که روز یکشنبه آغاز شده بود، ادامه پیدا خواهد کرد و اگر مذاکرات بهطور مولد پیش برود، بهزودی به توافقی دست خواهیم یافت.
او افزود که استیو ویتکاف، و دامادش جرد کوشنر، این گفتوگوها را انجام دادهاند.
رئیسجمهور آمریکا پیشتر گفته بود فرمان داده است تا هر گونه حمله نظامی به نیروگاههای برق ایران برای پنج روز به تأخیر بیافتد تا مهلتی که منجر به تشدید بیشتر درگیری در حال حاضر در چهارمین هفته است، سپری شود.
او دو روز پیش تهدید کرده بود اگر ایران ظرف ۴۸ ساعت تنگهٔ هرمز را بازگشایی نکند، نیروگاههای برق آن هدف قرار میگیرد.
ترامپ روز دوشنبه گفت که در صورت موفقیت مذاکرات، تنگه هرمز «خیلی زود» باز خواهد شد و افزود که این امر بهطور مشترک کنترل میشود، هرچند پاسخ مشخصی درباره اینکه دقیقاً چه کسی این کار را انجام میدهد ارائه نکرد.
رئیسجمهور آمریکا گفت: «شاید من. شاید من. من و آیتالله، هر کدام که آیتالله باشد، هر آیتالله بعدی...»
او همچنین تصریح کرد که ایران پذیرفته است بمب اتمی نداشته باشد.
ترامپ گفت: «ما دنبال هیچ نوع غنیسازی نیستیم، اما همچنین اورانیوم غنیشده [ایران] را هم می خواهیم. اگر این اتفاق بیفتد، این یک شروع عالی برای ایران خواهد بود تا دوباره خودش را بازسازی کند».
رئیسجمهور آمریکا در مورد اینکه چطور این اورانیوم غنیشده را به دست خواهد آورده، گفت: «خیلی ساده است. اگر توافق کنیم، خودمان میرویم و آن را به دست میآوریم».
او تصریح کرد: ما چیزی را میخواهیم که من به آن «گردوغبار هستهای» میگویم و فکر میکنم آن را به دست خواهیم آورد. ما بر سر آن توافق کردهایم».
در مورد اینکه آیا اسرائیل هم توافق آتشبس احتمالی او با ایران را خواهد پذیرفت، ترامپ گفت: «فکر میکنم بله. فکر میکنم اسرائیل از آنچه ما بهدست میآوریم راضی خواهد بود. خیلی راضی خواهد بود».
«افزایش سطح تنش برای کاهش تنش» تا کجا ممکن است؟ گفتوگو با حسین آرین
سپاه پاسداران انقلاب اسلامی در واکنش به تهدید دونالد ترامپ مبنی بر احتمال بمباران زیرساختهای برق ایران اعلام کرد که در صورت حمله، ایران در «اقدامی تلافیجویانه» نیروگاههای برق اسرائیل و کشورهای منطقه که به پایگاههای آمریکا برقرسانی میکنند و «همزمان زیرساختهای اقتصادی و صنعتی و انرژی که آمریکاییها سهامدار آن هستند را هدف قرار خواهد داد».
شورای دفاع ایران هم در بیانیهای که بامداد سوم فروردین منتشر کرد به تهدیدات دریایی واکنش نشان داد و گفت: «هرگونه تلاش دشمن برای تعرض به سواحل یا جزایر ایرانی، سبب خواهد شد...کلیه معابر وصولی و خطوط مواصلاتی در خلیج فارس و سواحل با انواع مینهای دریایی از جمله مینهای شناگر قابل رهاسازی از سواحل، مینریزی شود».
ارزیابی حسین آرین، تحلیلگر امور راهبردی و نظامی در بریتانیا، را دربارهٔ این افزایش سطح تهدید از سوی طرفین جنگ بشنوید.
از «جنگ» تا «نوروز ۱۴۰۵» در گفتوگو با شیرین نشاط
شیرین نشاط، عکاس و فیلمساز ساکن نیویورک در آمریکا، می گوید به خاطر وجود جمهوری اسلامی در تبعید زندگی میکند و آثارش در ایران ممنوع است.
او در یک نوشته در حساب اینستاگرام خود میگوید مخالفت او با جنگ جاری در ایران، جرم نیست چرا که به نظر او هم میتوان مخالف حکومت جمهوری اسلامی بود و هم جنگ.
رادیوفردا ساعاتی پیش از آغاز سال ۱۴۰۵ گفتوگویی با شیرین نشاط داشت که در آن از بیم و امید خود در میانه جنگ و نوروز میگوید.
اکسیوس: ترکیه، مصر و پاکستان میانجی ایران و آمریکا برای پایان خصومتها بودهاند
باراک راوید، خبرنگار اکسیوس، روز دوشنبه سوم فروردین خبر داد که ترکیه، مصر و پاکستان طی دو روز گذشته در تلاش برای کاهش تنش بین ایران و آمریکا، پیامهایی را بین دو کشور رد و بدل کردهاند.
او در شبکهٔ اجتماعی ایکس به نقل از «منابع آمریکایی» نوشت که «مقامات ارشد سه کشور به صورت جداگانه با فرستادهٔ کاخ سفید، استیو ویتکوف، و عباس عراقچی، وزیر خارجه ایران، تماس گرفتهاند».
یکی از این منابع گفته که «رایزنیها در حال انجام و پیشرفت است. بحثها حول پایان دادن به جنگ و حلوفصل مسائل باقیمانده است. امیدواریم به زودی پاسخهایی دریافت کنیم».
انتشار این خبر پس از آن صورت میگیرد که دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، در ساعات باقیمانده از اجرای ضربالاجل خود برای هدف قرار دادن زیرساختهای انرژی ایران به خاطر بسته ماندن تنگهٔ هرمز، گفت که ایالات متحده و ایران طی دو روز گذشته «گفتوگوهای بسیار خوب و سازندهای» در مورد حلوفصل خصومتها در خاورمیانه داشتهاند.
او در شبکهٔ اجتماعی خود، تروث سوشال، نوشت که بر اساس «فضای کلی و لحن این گفتوگوها» به «وزارت جنگ» دستور داده است هرگونه حمله نظامی علیه نیروگاهها و زیرساختهای انرژی ایران را به مدت «پنج روز» به تعویق بیندازد، «مشروط به موفقیت نشستها و مذاکرات جاری».
وزیر خارجه ایران هنوز به این تحولات واکنش نشان نداده و آن را تأیید یا رد نکرده است، ولی رسانههای نزدیک به سپاه مدعی شدهاند که هیچ مذاکرهای در کار نبوده است.
پست آقای ترامپ باعث شده که قیمت نفت به زیر ۱۰۰ دلار سقوط کند و وال استریت، بازار سهام آمریکا، شاهد جهش شاخصها باشد.
کشتهشدن یک استاد دانشگاه مرتبط با برنامه موشکی در چیذر
رسانهها در ایران از کشتهشدن سعید شمقدری، استاد دانشگاه علم و صنعت، در حملات بامداد دوشنبه سوم فروردین به منطقه چیذر تهران خبر میدهند.
خبرگزاری مهر او را «پیشگام صنعت دفاعی» معرفی کرده و استاندار خراسان رضوی نیز در پیام تسلیتی که در این زمینه صادر کرده، نوشته که شمقدری جان خود را در راه «بومیسازی صنعت موشکی» فدا کرد.
سعید شمقدری، برادر امیرالله شمقدری، معاون امنیتی استاندار خراسان رضوی بود.
رسانهها نوشتهاند که او در جریان حمله بامداد دوشنبه به منزل مسکونیاش، همراه با دو فرزندش کشته شد.
وزارت خارجه ایران: هیچ گفتوگویی بین تهران و واشینگتن وجود ندارد
وزارت خارجه ایران میگوید «هیچ گفتوگویی» بین تهران و واشینگتن وجود ندارد.
خبرگزاریها در ایران اندکی پس از انتشار پُست دونالد ترامپ در شبکه اجتماعی خود، تروث سوشال، مبنی بر اینکه بین ایران و آمریکا مذاکرات «بسیار خوب و سازندهای» در جریان است، این خبر را منتشر کردند.
ترامپ افزوده که به دلیل فضا و لحن این مذاکرات، او تصمیم به حمله به نیروگاهها و تأسیسات انرژی ایران را «پنج روز» به تعویق انداخته است.
با این حال وزارت خارجه ایران افزوده که «اظهارات رئیسجمهور آمریکا در چارچوب تلاشها برای کاهش قیمت انرژی و کسب زمان برای اجرای طرحهای نظامی اوست.»
این وزارتخانه اضافه کرده که «ابتکاراتی از سوی کشورهای منطقه برای کاهش تنش وجود دارد و پاسخ ما به همه آنها واضح است: ما طرفی نیستیم که این جنگ را آغاز کرده است و همه این درخواستها باید به واشنگتن ارجاع داده شود.»
دو خبرگزاری تسنیم و فارس، هر دو نزدیک به سپاه پاسداران نیز به نقل از منابع خود، نوشته بودند که «هیچ مذاکرهای» چه مستقیم و چه غیرمستقیم میان تهران و واشینگتن در جریان نیست.