زنده سرنگونی دو هواپیمای نظامی آمریکا؛ ترامپ می‌گوید بر مذاکره با ایران تأثیر نمی‌گذارد

رئیس‌جمهور ایالات متحده می‌گوید «قویاً» در حال بررسی خروج آمریکا از پیمان ناتو است.

دونالد ترامپ این اظهارات را روز چهارشنبه ۱۲ فروردین در مصاحبه‌ای با روزنامه بریتانیایی «دیلی‌تلگراف» و پس از آن‌که متحدان واشینگتن در این پیمان، از حمایت از عملیات نظامی آمریکا علیه ایران خودداری کردند، بیان کرد.

آقای ترامپ بار دیگر ناتو را «ببر کاغذی» توصیف کرد و بر اساس گزارش این روزنامه، افزود که خروج ایالات متحده از این پیمان دفاعی، اکنون «فراتر از بازنگری» است.

رئیس‌جمهور آمریکا افزود مدت طولانی است که نسبت به اعتبار ناتو «تردید» دارد.

او اظهار داشت: «من هرگز تحت تأثیر ناتو قرار نگرفته‌ام. همیشه می‌دانستم آن‌ها ببر کاغذی هستند، و به هر حال پوتین هم این را می‌داند».

علاوه بر ترامپ، مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا هم بامداد چهارشنبه درباره ناتو گفت: «ما باید دوباره بررسی کنیم که آیا ناتو هنوز در حال انجام مأموریت خود است یا به مسیری یک‌طرفه تبدیل شده که در آن آمریکا فقط به اروپا کمک می‌کند، اما وقتی ما به کمک متحدان‌مان نیاز داریم، آن‌ها حق استفاده از پایگاه‌ها و اجازه عبور هوایی را از ما دریغ می‌کنند».

به گفتهٔ وزیر خارجه آمریکا، «اگر به نقطه‌ای رسیده‌ایم که اتحاد ناتو به این معناست که نمی‌توانیم از آن پایگاه‌ها برای دفاع از منافع‌مان استفاده کنیم، پس این یک مسیر یک‌طرفه است».

رئیس جمهور آمریکا بارها از این‌که اعضای ناتو در عملیات علیه ایران با آمریکا همکاری نکردند، انتقاد کرده است.

چند کشور عضو ناتو از جمله اسپانیا و ایتالیا مانع استفاده از پایگاه‌های هوایی خود از سوی هواپیماهای آمریکایی در عملیات علیه ایران شده‌اند.

قیمت نفت در بازارهای جهانی پس از اظهارات دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، در مورد پایان دادن به جنگ با ایران، روز چهارشنبه کاهش یافت و در مقابل ارزش سهام در بازارهای مالی اروپا و آسیا بالا رفت.

آقای ترامپ سه‌شنبه شب گفت ایالات متحده «خیلی زود»، شاید ظرف «دو، شاید سه هفته» از ایران خارج خواهد شد. این اظهارات باعث شد تا قیمت نفت برنت در معاملات روز چهارشنبه در مقطعی بیش از پنج درصد کاهش یابد و برای اولین بار از هفته گذشته به زیر ۱۰۰ دلار برسد.

در بازارهای مالی آسیا، شاخص سهام سئول کره‌جنوبی که از زمان آغاز جنگ در خاورمیانه به شدت کاهش یافته، بیش از هشت درصد افزایش یافت، در حالی که شاخص سهام در توکیو، پایتخت ژاپن بیش از پنج درصد و تایوان بیش از چهار درصد افزایش یافتند.

بازارهای مالی اروپا هم صبح روز چهارشنبه با افزایش قابل توجه کار خود را آغاز کردند.

گزارش‌های رسانه‌ای حاکی از سخنرانی آنتونی آلبانیزی، نخست‌وزیر استرالیا، و کی‌یر استارمر، نخست‌وزیر بریتانیا خطاب به ملت‌های خود، علاوه بر سخنرانی دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، خطاب به مردم این کشور است.

خبرگزاری رویترز نوشته که نخست‌وزیر استرالیا روز چهارشنبه ۱۲ فروردین، سخنرانی کم‌سابقه‌ای خطاب به ملت ایراد کرد که درباره جنگ در خاورمیانه بود.

این سخنرانی که غروب چهارشنبه (هفت شب) ایراد شد، همزمان از شبکه‌های اصلی تلویزیونی و رادیویی استرالیا پخش شد.

آلبانیزی خطاب به مردم استرالیا گفت: «ماه‌های پیش‌رو ممکن است آسان نباشند. می‌خواهم صریح باشم. هیچ دولتی نمی‌تواند وعده دهد فشارهایی که این جنگ ایجاد می‌کند را از بین ببرد.»

او گفت: «استرالیا در این جنگ شرکت فعال ندارد، اما همه استرالیایی‌ها به دلیل آن قیمت‌های بالاتری می‌پردازند.»

نخست‌وزیر استرالیا افزود: «کشاورزان و رانندگان کامیون، کسب‌وکارهای کوچک و خانواده‌ها شرایط سختی دارند و واقعیت این است که شوک‌های اقتصادی ناشی از این جنگ ماه‌ها با ما خواهد بود.»

آلبانیزی از استرالیایی‌ها خواست با استفاده از حمل و نقل عمومی برای رفت‌وآمد به محل کار، به شرایط حاکم بر کشور کمک کرده و در مصرف سوخت صرفه‌جویی کنند، چرا که «این اقدام سوخت را برای پرستاران، کارگران شیفت، صنعتگران و معدنکارانی که به رانندگی وابسته‌اند، حفظ خواهد کرد».

نخست‌وزیران قبلی نیز سخنرانی‌های مشابهی در دوران همه‌گیری کووید و بحران مالی جهانی ۲۰۰۸ ایراد کرده بودند.

کلر اونیل، وزیر مسکن استرالیا، در مصاحبه با اسکای نیوز درباره این سخنرانی گفته بود: «نخست‌وزیران استرالیا به‌طور سنتی در زمان‌های چالش بزرگ خطاب به ملت سخن می‌گویند. نخست‌وزیر درباره وضعیت آنچه در ایران اتفاق می‌افتد و برنامه‌های دولت برای حفاظت از جامعه استرالیا در برابر بدترین پیامدها صحبت خواهد کرد.»

این سخنرانی در شرایطی ایراد می‌شود که جنگ یک‌ماهۀ آمریکا و اسرائیل با ایران، سراسر منطقه را فرا گرفته، شمار زیادی را کشته، عرضه انرژی را مختل کرده و بیم آن می‌رود که اقتصاد جهانی را به هرج و مرج بکشاند.

آلبانیزی روز دوشنبه هفته جاری هم اعلام کرد که دولت مالیات ویژه بنزین و گازوئیل را به نصف کاهش می‌دهد و برای سه ماه هزینه استفاده از جاده‌های سنگین را حذف می‌کند تا به خانوارها در مقابله با افزایش هزینه‌ها ناشی از جنگ کمک کند.

استرالیا بالاترین ذخایر سوخت خود در ۱۵ سال گذشته را در اختیار دارد، اما این میزان هنوز بسیار کمتر از توصیه‌های سازمان بین‌المللی انرژی برای ۹۰ روز است.

شماری از رسانه‌ها نیز نوشته‌اند که کی‌یر استارمر، نخست‌وزیر بریتانیا قرار است در یک کنفرانس خبری در روز چهارشنبه، به مردم این کشور درباره نگرانی‌ها از هزینه‌های زندگی اطلاعاتی دهد، چرا که قیمت انرژی در بریتانیا به‌دلیل بحران جاری در خاورمیانه همچنان در حال افزایش است.

بریتانیا از جمله کشورهایی است که برای بازگشایی تنگه هرمز با آمریکا همراهی نکرده و همین موضوع با انتقاد صریح دونالد ترامپ روبرو شده است.

ترامپ روز سه‌شنبه در پستی در شبکه اجتماعی خود، تروث‌سوشال، نوشت:‌ «تمام آن کشورهایی که به‌دلیل تنگهٔ هرمز نمی‌توانند سوخت جت تأمین کنند، مثل بریتانیا که از مشارکت در نابودی رهبری ایران خودداری کرد، یک پیشنهاد برای شما دارم: اول، از ایالات متحده خرید کنید؛ ما مقدار زیادی داریم. دوم، کمی شجاعتِ با تأخیر به خرج دهید، به تنگه بروید و آن را تصرف کنید».

علاوه بر استارمر و آلبانیزی، کاخ سفید نیز اعلام کرده که رئیس‌جمهور ایالات متحده، ساعت ۹ شب چهارشنبه به وقت آمریکا (بامداد پنج‌شنبه به وقت ایران) در مورد جنگ علیه ایران، خطاب به ملت آمریکا سخنرانی خواهد کرد.

کنسولگری ایران در دوبی اعلام کرد تاکنون یک هزار و ۲۶۲ نفر از اتباع ایران در امارات متحده عربی، با پروازهای اختصاص‌یافته در مسیرهای افغانستان و ارمنستان، به کشور بازگشتند.

کنسولگری ایران گفته که در حال مذاکره با مقامات کشور امارات است تا با کشتی و همچنین پرواز اختصاصی سایر ایرانیان نیز از امارات خارج شوند.

مقام‌های امارات به‌دنبال ادامهٔ حملات ایران به این کشور ورود اتباع ایران به امارات را ممنوع کرده و مجوز اقامت بسیاری از آن‌ها را لغو کرده‌اند.

ایران هم در واکنش گفته که مجوز اقامت اتباع امارات در ایران را لغو کرده است.

وزارت دفاع قطر اعلام کرد یک نفتکش در آب‌های این کشور مورد اصابت موشک کروز ایرانی قرار گرفت.

به گفته وزارت دفاع قطر، این کشور در مجموع هدف سه موشک کروز از ایران قرار گرفت که دو موشک رهگیری و موشک سوم به نفتکش برخورد کرد.

مقام‌های قطری گفته‌اند که این نفتکش در اجاره شرکت دولتی قطر انرژی قرار داشت و این حادثه تلفات جانی و آسیب زیستی‌محیطی نداشت.

عملیات تجارت دریایی بریتانیا (UKMTO) و قطرانرژی گفته‌اند این نفتکش در ۳۱ کیلومتری شمال منطقه صنعتی رأس لفان قطر قرار داشت. رأس لفان که محل بزرگترین تأسیسات گازی جهان است، پیشتر هدف حملهٔ مشابهی از سوی ایران قرار گرفته بود.

جنگ در خاورمیانه باعث شده تا ۱۷ درصد از ظرفیت صادرات گاز طبیعی مایع (LNG) قطر کاهش پیدا کند.

گزارش‌ها از اسرائیل حاکی از زخمی شدن چهارده نفر از جمله یک دختر ۱۱ ساله در دور تازهٔ حملات موشکی به این کشور در صبح چهارشنبه ۱۲ فروردین است.

سرویس فوریت‌های پزشکی اسرائیل از وخیم بودن شرایط دختر مصدوم خبر داده است. پلیس اسرائیل نیز از خسارت به چندین محل در مرکز این کشور خبر داد.

پیشتر ارتش اسرائیل گفته بود که برای اولین بار در حدود ۲۰ ساعت گذشته «موشک‌هایی را که از ایران به سمت خاک اسرائیل شلیک شده بود» شناسایی کرده و آژیرهای حمله هوایی در سراسر مرکز اسرائیل به صدا درآمده است.

به گفته فرماندهی جبهه داخلی ارتش، هشدار دیگری در مورد شلیک موشک کمتر از یک ساعت بعد صادر شد و باعث ایجاد حالت آماده‌باش در بخش‌های وسیعی از شمال و مرکز اسرائیل شد.

رسانه‌های اسرائیلی اعلام کردند که در این حمله از مهمات خوشه‌ای استفاده شده است. این نوع مهمات در هوا منفجر می‌شوند و بمب‌های کوچک را در منطقه وسیعی پراکنده می‌کنند.

سازمان‌های بین‌المللی حقوق بشری پیش از این درباره استفاده از این نوع مهمات در مناطق غیرنظامی و مسکونی هشدار داده بودند.

اعلام سومین حمله حوثی‌های یمن

حوثی‌های یمن می‌گویند صبح چهارشنبه به طور همزمان با ایران و حزب‌الله لبنان، به اسرائیل حمله موشکی کردند.

این سومین حمله از این نوع توسط حوثی‌ها از زمان ورود آنها به جنگ خاورمیانه محسوب می‌شود.

یحیی سریع، سخنگوی ارتش حوثی‌ها، در بیانیه‌ای ویدئویی مدعی شد با رگباری از موشک‌های بالستیک به «اهداف حساسی» حمله کردیم.

روزنامه وال‌استریت‌ جورنال به نقل از مقام‌های عربی گزارش داد امارات متحده عربی در حال آماده‌شدن برای «حمایت از تلاش‌های نظامی» برای بازگشایی تنگه هرمز است؛ اقدامی که امارات را به اولین کشور خلیج فارس تبدیل می‌کند که به اقدام نظامی علیه ایران می‌پیوندد.

وال‌استریت‌ جورنال نوشته است که امارات در حال «رایزنی» برای تصویب قطعنامه‌ای در شورای امنیت سازمان ملل متحد است تا انجام اقدام نظامی را «مجاز» کند.

مقامات اماراتی خواستار تشکیل ائتلافی گسترده‌تر با مشارکت ایالات متحده و شرکای بین‌المللی هستند و در عین حال خواستار اقدام علیه جزایر تحت کنترل ایران در تنگه هرمز، از جمله ابوموسی، نیز شده‌اند.

ایران از زمان آغاز حملات آمریکا و اسرائیل در تلافی نقاط مختلفی در امارات را به بهانه حضور نظامیان آمریکایی هدف قرار داده است. مقام‌های امارات دراختیار قرار دادن اماکن خود به آمریکا برای حمله به ایران را رد کرده‌اند.

مقام‌های حکومت ایران می‌گویند زیرساخت‌های حیاتی هر کشور خلیج فارس را که به عملیات علیه آن‌ها بپیوندد، هدف قرار خواهند داد.

ارتش اسرائیل روز چهارشنبه اعلام کرد مهدی وفایی، «رئیس شاخه مهندسی نیروی قدس سپاه پاسداران در لبنان» را در جریان حملات اخیر به ایران کشته است.

بر مبنای بیانیه این نهاد، نیروی هوایی اسرائیل، با استناد به اطلاعات ارتش، مهدی وفایی را روز سه‌شنبه در شهر محلات ایران هدف قرار داد و ترور کرد.

ارتش اسرائیل می‌گوید مهدی وفایی در طول ۲۰ سال فعالیت خود به عنوان «رئیس شاخه مهندسی نیروی قدس» پروژه‌های زیرزمینی را در سراسر لبنان و سوریه پیش برد و «مسئول ایجاد زیرساخت‌های سایت‌های زیرزمینی» برای حزب‌الله و حکومت بشار اسد در سوریه بود.

ارتش اسرائیل گفته است مهدی وفایی «ده‌ها پروژه زیرزمینی» را در لبنان که برای ذخیره‌سازی سلاح‌های پیشرفته استفاده می‌شد، مدیریت کرد.

ارتش اسرائیل می‌گوید کشته‌شدن وفایی، «ظرفیت» حزب‌الله برای توسعه زیرساخت تاسیسات زیرزمینی را کاهش می‌دهد و تلاش‌های رژیم ایران برای پیشبرد و انجام حملات در سراسر خاورمیانه را تضعیف می‌کند.

پیشتر گزارش‌هایی از بمباران مناطقی از شهر محلات در استان مرکزی منتشر شده بود.

رسانه‌ها در ایران از «بمباران» سفارت سابق آمریکا در تهران خبر می‌دهند.

خبرگزاری مهر با انتشار این گزارش در روز چهارشنبه، ۱۲ فروردین، مسئولیت احتمالی این حمله را متوجه «اسرائیل» دانسته است.

در گزارشی ویدئویی که این خبرگزاری منتشر کرده، خبرنگار از آسیب‌دیدن واحدهای تجاری و اموال کسبه اطراف سفارت سابق آمریکا در تهران گزارش می‌کند.

محمد صرفی، سردبیر روزنامه انگلیسی‌زبان تهران تایمز نیز با تأیید این خبر، مدعی شده: «پیام حمله به سفارت سابق آمریکا در تهران، ناامیدی آمریکا از بازگشت به ایران است.»

سفارت سابق آمریکا در تهران در تقاطع خیابان طالقانی و خیابان مفتح قرار دارد که بعد از حمله به این مکان و ماجرای گروگان‌گیری در سال ۱۳۵۸، در اختیار جمهوری اسلامی قرار داشت.

پس از پایان بحران گروگان‌گیری و قطع روابط ایران و آمریکا، ساختمان سفارت بلااستفاده برای مقاصد دیپلماتیک ماند و به مرور تحت اختیار نهادهای داخلی قرار گرفت.

در روزهای نخست پس از اشغال، محل سفارت محل نگهداری گروگان‌های آمریکایی بود، اما کل این مجموعه در سال‌های جنگ ایران و عراق در دهه ۱۳۶۰ به سپاه پاسداران انقلاب اسلامی واگذار شد و به عنوان یکی از مراکز آموزشی و پشتیبانی نیروهای سپاه در دوران جنگ مورد استفاده قرار گرفت.

آن‌طور که رسانه‌ها در ایران نوشته‌اند در سال‌های پس از جنگ، سازمان مدارس و هنرستان‌های سپاه در این محل استقرار یافت. در حال حاضر نیز به جز موزه و سالن‌های ورزشی، از حیث کاربری اداری، قسمت‌هایی از این مجموعه در اختیار بسیج دانشجویی کشور قرار داشت و به عنوان دفتر مرکزی این نهاد مورد استفاده قرار می‌گرفت.

«ائتلاف آزادی نرگس» روز سه‌شنبه ۱۱ فروردین با انتشار گزارشی اعلام کرد که نرگس محمدی، برنده جایزه صلح نوبل، پس از بروز علائم حمله قلبی در زندان زنجان، در وضعیت «بحرانی» قرار دارد و همچنان از دسترسی به خدمات درمانی تخصصی «محروم» است.

بر اساس این گزارش، او پس از تجربه «بیهوشی» و نشانه‌های «سکته قلبی»، نیاز فوری به انجام آنژیوگرافی داشته، اما مقام‌های زندان از اعزامش به بیمارستان یا معاینه توسط پزشک متخصص «خودداری» کرده‌اند. به گفته هم‌بندانش، محمدی چهارم فروردین در «وضعیت بیهوشی» روی تخت خود پیدا شد؛ «حالتی که بیش از یک ساعت ادامه داشته و با سردی بدن و بی‌حسی همراه بوده است».

این نهاد همچنین به دیدار خانواده و تیم حقوقی او در ۹ فروردین اشاره کرده که در فضایی امنیتی انجام شده و در آن، محمدی به‌شدت «ضعیف، رنگ‌پریده و با کاهش وزن قابل توجه» توصیف شده است. گزارش شده که او دقایقی پیش از این ملاقات به دلیل درد شدید قفسه سینه به بهداری منتقل شده بود.

ائتلاف آزادی نرگس همچنین از اعمال محدودیت‌های شدید بر تماس‌های تلفنی این فعال حقوق بشر و قطع ارتباط او با وکلایش خبر داده و خواستار آزادی فوری او و دیگر زندانیان سیاسی شده است.

نرگس محمدی که مجموعاً با حدود ۱۸ سال حبس روبه‌روست، اخیراً نیز از سوی دادگاه انقلاب مشهد به احکام جدیدی از جمله شش سال حبس به اتهام «اجتماع و تبانی علیه امنیت ملی» محکوم شده است. پیشتر اتحادیه اروپا و کمیته نوبل نروژ نیز نسبت به وضعیت و نحوه برخورد با او در زندان ابراز نگرانی کرده بودند.