بازگشت «هزاران غیرنظامی آواره» به جنوب لبنان
با برقراری آتشبس میان اسرائیل و حزبالله لبنان، هزاران «غیرنظامی آواره» روز جمعه به سمت جنوب لبنان رفتند تا به خانههایشان بازگردند.
خبرگزاری فرانسه گزارش داد که روز جمعه جادههای منتهی به جنوب لبنان مملو از ترافیک بود و پل آسیبدیده قاسمیه نیز با استفاده از بولدوزرها ترمیم شد تا امکان عبور از آن فراهم شود.
این در حالی است که وزیر دفاع اسرائیل هشدار داده هنوز عملیات این کشور علیه حزبالله کامل نشده است. اسرائیل حق ادامه هدف قرار دادن حزبالله را برای جلوگیری از «حملات برنامهریزیشده، قریبالوقوع یا جاری» برای خود محفوظ دانسته و گفته است که یک منطقه امنیتی ۱۰ کیلومتری در امتداد مرز جنوب لبنان حفظ خواهد کرد.
حزبالله که هم یک گروه شبهنظامی و هم یک حزب سیاسی است، بخش بزرگی از جنوب لبنان را کنترل میکند. ایالات متحده آن را یک سازمان تروریستی میداند، اما اتحادیهٔ اروپا فقط شاخهٔ نظامی آن را در فهرست سیاه قرار داده است.
طبق جزئیات توافق آتشبس میان اسرائیل و لبنان که توسط وزارت امور خارجه ایالات متحده منتشر شده، بیروت قرار است با حمایت بینالمللی «گامهای معناداری برای جلوگیری از اقدامات خصمانه حزبالله علیه اهداف اسرائیلی» بر دارد.
در همین حال جوزف عون، رئیس جمهور لبنان، مذاکرات مستقیم با اسرائیل را «حیاتی» خوانده و در بیانیهای گفته است که هدف بیروت «تحکیم آتشبس، تضمین خروج نیروهای اسرائیلی از سرزمینهای اشغالی جنوبی، آزادی زندانیان و رسیدگی به اختلافات مرزی معوقه» است.
گروه حزبالله که تحت حمایت جمهوری اسلامی قرار دارد، اعلام کرده که در صورت هرگونه تخلف اسرائیل، انگشتش «روی ماشه» است.
کپلر: سه نفتکش ایرانی علیرغم محاصره موفق به عبور از تنگه هرمز شدند
شرکت کپلر ناظر بر کشتیرانی دنیا روز جمعه به خبرگزاری فرانسه گفت که سه نفتکش ایرانی حامل پنج میلیون بشکه نفت خام، بهرغم اعمال محاصره دریایی آمریکا، «خلیج فارس را از طریق تنگه هرمز ترک کردهاند».
به گفته کپلر، این سه نفتکش، «اولین کشتیهای بارگیری شدهای هستند که از زمان اعمال محاصره آمریکا موفق به خروج از خلیح فارس میشوند».
اسامی این نفتکشها «دیپ سی»، «سونیا ۱» و «دیونا» اعلام و گفته شده که هر سه آنها «تحت تحریمهای ایالات متحده» قرار دارند.
بر اساس این گزارش، «آنها روز چهارشنبه پس از ترک جزیره خارک ایران، از تنگۀ استراتژیک هرمز عبور کردند. این نفتکشها به ترتیب در تاریخهای دوم، هشتم و نهم آوریل بارگیری کرده بودند و مقصد آنها بهدلیل خاموش بودن دستگاههای ردیابی آنها نامشخص است».
خبرگزاری فرانسه میگوید هر سه آنها در ماه گذشته میلادی محمولههای نفت خام ایران را به نزدیکی سنگاپور منتقل و از آنجا به کشتیهای دیگر جابجا کرده بودند.
طبق دادههای کپلر که توسط خبرگزاری فرانسه تجزیه و تحلیل شده است، از اول ماه گذشته میلادی، محمولههای دستکم ۳۷ نفتکش مرتبط با ایران به اطراف سنگاپور منتقل شدهاند که معادل بیش از ۶۲ میلیون بشکه نفت خام است.
آمریکا از روز دوشنبه گذشته اقدام به محاصره دریایی ایران کرده و گفته مانع از ورود و خروج کشتیها به مقصد یا مبدأ از ایران میشود.
سنتکام اعلام کرده در ۴۸ ساعت نخست هیچگونه شکستی در این محاصره رخ نداد.
گزارش اختصاصی رویترز از «اسکورت» هئیت ایرانی توسط پاکستان
خبرگزاری رویترز به نقل از سه منبع، در گزارشی اختصاصی نوشته که نیروی هوایی پاکستان هفته گذشته پس از مذاکرات بینتیجه ایران و ایالات متحده، مذاکرهکنندگان ایرانی را تا بازگشت به کشورشان «اسکورت کرد».
این خبرگزاری روز جمعه، ۲۸ فروردین، نوشته دو منبع آگاه از این عملیات که پاکستانی هستند، افزودهاند: «این عملیات گسترده پس از آن انجام شد که ایرانیها اعلام کردند ممکن است اسرائیل قصد ترور آنها را داشته باشد.»
به گفته این دو، پاکستان نزدیک به «۲۴ جنگنده و همچنین سامانه هشدار زودهنگام و کنترل هوابرد برای نظارت هوایی به کار گرفت تا امنیت هیئت ایرانی را در مسیر بازگشت از اسلامآباد تضمین کند».
یکی از این منابع افزود که «در صورت درخواست ایران، برای مذاکرات بعدی نیز چنین سطحی از حفاظت امنیتی ارائه خواهد شد، در غیر این صورت، هواپیماهای پاکستانی آنها را در حریم هوایی پاکستان تحویل خواهند گرفت.»
منبع سومی که در این مذاکرات دخیل بود هم به رویترز گفت تدابیری برای دور بعدی احتمالی مذاکرات، که ممکن است همین آخر هفته در پاکستان برگزار شود، نیز در حال آمادهسازی است.
طرح فرضیه احتمالی «هدف قرار گرفتن»
با این حال، یک دیپلمات منطقهای که از سوی تهران در جریان قرار گرفته بود، به رویترز گفت پاکستان پس از آن بر اسکورت هوایی اصرار کرد که هیئت ایرانی احتمال «فرضی» وجود تهدید را مطرح کردند.
بر اساس این گزارش، گفتوگوها درباره تهدید احتمالی در حین سفر و حضور اسکورت هوایی پاکستان تا داخل ایران، پیش از این گزارش نشده بود.
دفتر نخستوزیر اسرائیل، نمایندگی دائم ایران در ژنو، نیروی هوایی و ارتش پاکستان و همچنین سفارت آمریکا در اسلامآباد بلافاصله به درخواستهای رویترز برای اظهارنظر پاسخ ندادند.
با این حال یک منبع امنیتی به این خبرگزاری گفته: «وقتی مذاکرات شکست خورد، ایرانیها نگران بودند که اوضاع خوب پیش نرفته است. آنها احتمال میدادند که هدف قرار بگیرند.»
منبعی که در مذاکرات حضور داشت، که بالاترین سطح تعامل میان دو کشور از زمان انقلاب اسلامی ۱۳۵۷ بوده، نیز در گفتوگو با رویترز، «اسکورت هوایی» هیئت ایرانی توسط پاکستان را تأیید کرد اما جزئیاتی از عملیات ارائه نداد.
او گفت: «ما آنها را تا تهران همراهی کردیم. امنیتشان حتی پس از خروج از اینجا هم مسئولیت ما بود.»
به گفته یک مقام رسمی دیگر نیز، در مأموریت روز یکشنبه، ۲۳ فروردین پاکستان برای اسکورت هیئت ایرانی، جنگندههای جِی۱۰ ساخت چین، پیشرفتهترین هواپیماهای ناوگان نیروی هوایی پاکستان، نیز مشارکت داشتند.
«اصرار» پاکستان بر اسکورت هئیت ایرانی
دو منبع امنیتی به رویترز گفتند هیئت ایرانی به ریاست عباس عراقچی، وزیر خارجه و محمدباقر قالیباف رئیس مجلس، که خود خلبان است، «درخواست اسکورت امنیتی» داده بود؛ «اقدامی که فراتر از پروتکلهای معمول است».
اما یک دیپلمات منطقهای به این خبرگزاری گفتهاند ایرانیها درخواست رسمی «ارائه نکردند»، ولی «احتمال اینکه اسرائیل حتی به هواپیما حمله کند» را هم رد نکردند؛ همین موضوع باعث شد «پاکستان بر ارائه اسکورت امنیتی اصرار کند».
این دیپلمات همچنین افزوده که هیئت ایرانی «در تهران فرود نیامد»، اما از ذکر محل دقیق پیاده شدن آنها خودداری کرد.
خبرگزاری رویترز نوشته گفته میشود اسرائیل نام عراقچی و قالیباف را در «فهرست اهداف حمله خود قرار داده بود»، اما پاکستان از واشینگتن خواست در این زمینه مداخله کند و نام آنها حذف شود، زیرا که در غیر این صورت کسی برای مذاکره درباره جنگی که آمریکا و اسرائیل در نهم اسفند پارسال علیه ایران آغاز کردند باقی نمیماند.
کرملین: پیشنهاد روسیه برای انتقال اورانیوم غنیشده ایران فعلاً در دستور مذاکرات نیست
سخنگوی کرملین اعلام کرد که پیشنهاد روسیه برای خارج کردن اورانیوم غنیشده از ایران در حال حاضر در دستور مذاکرات قرار ندارد، اما مسکو همچنان برای بررسی آن آمادگی دارد.
خبرگزاری اینترفاکس روز جمعه ۲۸ فروردین گزارش داد که دیمیتری پسکوف در پاسخ به پرسشی دربارهٔ میزان تمایل تهران به این طرح افزود، «تا آنجا که میدانیم، این پیشنهاد فعلاً در دستور مذاکرات نیست.»
پسکوف همچنین تأکید کرد که روسیه همچنان برای اجرای این طرح آمادگی دارد، اما بهگفتهٔ او، ایالات متحده در حال حاضر علاقهای به این پیشنهاد نشان نمیدهد.
تعیین تکلیف بیش از ۴۰۰ کیلوگرم اورانیوم غنیشده در سطح بالا که در ایران وجود دارد، از موضوعات اصلی مذاکرات ایران و آمریکا برای پایان دادن به جنگ است.
پیشنهاد روسیه بر انتقال بخشی از اورانیوم غنیشده ایران به خارج از کشور، احتمالاً به خاک روسیه، متمرکز است. بر اساس این طرح، این مواد میتواند در روسیه نگهداری یا به سوخت هستهای برای نیروگاهها تبدیل شود تا میزان ذخایر حساس در داخل ایران کاهش یابد.
این پیشنهاد پیشتر در مذاکرات هستهای بهعنوان اقدامی اعتمادساز مطرح شده است. با این حال، چنین طرحی با چالشهایی از جمله نگرانی حکومت ایران درباره از دست دادن اهرم مذاکره، بیاعتمادی نسبت به سرنوشت این مواد و همچنین اختلافنظر میان طرفها، بهویژه ایالات متحده، روبهرو است.
یک نماینده مجلس میگوید شاید به مصلحت نباشد در این شرایط اینترنت در دسترس باشد
نزدیک به ۵۰ روز پس از قطع کامل اینترنت در ایران، دو نماینده مجلس از دو کمیسیون مختلف اظهارنظرهایی کردهاند که میتواند بیانگر نگاه حکومت به استفادهٔ همگانی از این شبکه بینالمللی باشد. هر دو نماینده از امتیاز استفاده از اینترنت برخوردارند.
فضلالله رنجبر، عضو کمیسیون اجتماعی مجلس شورای اسلامی، روز جمعه ۲۸ فروردین در گفتوگو با خبرنگار ایلنا چنین نظر داده است که «شاید به مصلحت نباشد که در چنین شرایطی اینترنت در دسترس باشد».
از نگاه این نماینده مجلس، اینترنت از جمله «پلهایی است که دشمن میتواند از طریق آن ورود به داخل پیدا کند و بتواند بین نیروهای معاند انسجام ایجاد کند».
رنجبر ادامه میدهد که «دشمن در ایامی با ابزار و سلاح همین اینترنت توانست در مقاطعی مشکلاتی را برای کشور ایجاد کند».
او همچنین درباره جبران خسارت میلیارد دلاری به مشاغلی که از قطعی اینترنت ضربه خوردهاند، وعدهای مبهم داده و گفته است: «این تصمیمی است که باید بعد از جنگ اتخاذ شود؛ البته این موارد هم جزء برنامه هست، اما اینکه همین الان اعلام شود که فوری خسارت پرداخت میشود امکانپذیر نیست.»
احمد بخشایش اردستانی، عضو کمیسیون امنیت ملی مجلس، هم به نظر میرسد اعتقادی به وصل شدن مردم عادی به اینترنت در حال حاضر ندارد. او ادعا میکند: «بسته بودن اینترنت به دلیل نفوذ و ترور شخصیتها از طریق فضای مجازی است. غربیها روی باز شدن اینترنت مانور میدهند که نشان میدهد ایران دست روی نقطه قوت گذاشته است.»
او در عین حال به طور مبهم وعده داده است که «به سرعت پس از توافق اینترنت باز خواهد شد». به نظر میرسد اشاره او به توافقی است که ایران و آمریکا از راه مذاکرات غیرمستقیم به دنبال رسیدن به آن هستند.
در پی آغاز جنگ آمریکا و اسرائیل با ایران، مقامات جمهوری اسلامی اولین کاری که کردند این بود که دسترسی مردم عادی کشور به ارتباط اینترنتی با دوستان و آشنایان و کسبوکارها را بهطور کامل قطع کردند.
جلوگیری از دسترسی مردم به اینترنت در میانه جنگ در حالی است که توانایی برقراری ارتباط و خبردار شدن از جهان پیرامون از حقوق بنیادی بشر به شمار میرود و با حق آزادی بیان ارتباط تنگاتنگ دارد.
جمهوری اسلامی ۳۶ روز پس از آغاز قطع سراسری اینترنت برای شهروندان در این زمینه در جهان رکورددار شد و از آن زمان هر روز رکورد خود را شکسته است.
حال به نوشته نتبلاکس، مرجع رصد دسترسی به اینترنت در سراسر جهان، در روز جمعه، ۲۸ فروردین، ۴۹ روز یا ۱۱۵۲ ساعت است که مردم عادی در کشور به اینترنت بینالمللی دسترسی ندارند.
برگزاری کنفرانسی در پاریس با موضوع تسهیل کشتیرانی در تنگه هرمز
فرانسه و بریتانیا روز جمعه در پاریس کنفرانسی با موضوع تسهیل کشتیرانی در خلیج فارس و عبور و مرور آزاد کشتیها از تنگه هرمز برگزار میکنند.
قرار است صدراعظم آلمان و نخست وزیر ایتالیا هم در این گفتوگوها به کییر استارمر، نخست وزیر بریتانیا، و امانوئل مکرون، رئیس جمهور فرانسه، بپیوندند.
در خبرها آمده است که در مجموع حدود ۴۰ کشور در این کنفرانس شرکت خواهند داشت که اغلب آنها به طور آنلاین در گفتوگوها شرکت میکنند.
با این حال آمریکا و ایران که به طور مستقیم در درگیری در منطقه خلیج فارس حضور دارند به این کنفرانس دعوت نشدهاند.
دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا، در واکنش به عدم مشارکت متحدان اروپایی کشورش در جنگی که حدود ۵۰ روز پیش آغاز شد و خیلی زود به بسته شدن تنگه هرمز توسط جمهوری اسلامی انجامید، چند بار ادعا کرده است که آمریکا نیازی به حمل و نقل نفت از تنگه هرمز ندارد و کشورهای اروپایی خود باید به فکر یافتن راهی برای تضمین عبور و مرور از این تنگه باشند.
به گزارش خبرگزاری آلمان، شرکتکنندگان در کنفرانس پاریس قرار است درباره طرحی چندملیتی برای تضمین عبور و مرور آزاد از تنگه هرمز رایزنی کنند.
ارتش جمهوری اسلامی ایران از لغو مراسم رژه روز ارتش خبر داد
سخنگوی ارتش جمهوری اسلامی ایران اعلام کرد امسال امکان برگزاری مراسم رژه روز ارتش وجود ندارد و دلیل آن را «تفاوت نداشتن آتشبس فعلی با شرایط جنگی» عنوان کرد.
محمد اکرمینیا روز پنجشنبه ۲۷ فروردین گفت: «آتشبس فعلی برای ما تفاوت چندانی با شرایط جنگی ندارد، به همین دلیل امکان برگزاری مراسم رژه مانند سالهای گذشته در شهرها وجود ندارد.»
رژه ۲۹ فروردین که در تقویم جمهوری اسلامی ایران روز ارتش نام دارد، از سال ۱۳۵۸ آغاز شده و در سالهای جنگ ایران و عراق نیز در تهران و برخی شهرهای دیگر برگزار شد. نخستین مورد لغو رژه روز ارتش مربوط به سال ۱۳۹۹ است که بهدلیل همهگیری کرونا این مراسم برگزار نشد و سال بعد نیز به دلیل محدودیتهای کرونایی بهصورت خوردویی برگزار شد.
سخنگوی ارتش گفت امسال بهجای رژه، برنامههای فرهنگی در پادگانها برگزار میشود و همچنین فرماندهان و کارکنان ارتش در مراسم نماز جمعه حضور خواهند داشت و پیش از خطبهها سخنرانی میکنند.
فرانسه: کشورهای اروپایی توانایی پاکسازی مینها در تنگه هرمز را دارند
وزیر دفاع فرانسه اعلام کرد کشورهای اروپایی مانند بلژیک، هلند و فرانسه توانایی پاکسازی مینهای دریایی را دارند که میتواند به تأمین امنیت عبور و مرور از تنگه هرمز کمک کند.
کاترین ووترن روز جمعه ۲۸ فروردین به شبکهٔ تلویزیونی تیافوان گفت: «امکاناتی برای ارائهٔ اسکورت کاملاً پشتیبانیشده برای کشتیها وجود دارد؛ اسکورتهایی که البته به هیچوجه جنبهٔ تهاجمی ندارند و با هدف تضمین عبور امن از تنگه انجام میشوند. این موضوع امروز در پاریس بررسی خواهد شد.»
قرار است فرانسه و بریتانیا روز جمعه نشستی با حضور حدود ۴۰ کشور برگزار کنند که هدف آن ارسال این پیام به ایالات متحده است که برخی از نزدیکترین متحدانش آمادهاند در بازگرداندن آزادی کشتیرانی در تنگه هرمز نقش ایفا کنند.
تنگه هرمز از نهم اسفند که حملات آمریکا و اسرائیل به ایران آغاز شد، مسدود مانده و بازارهای انرژی در جهان را با بحران مواجه کرده است. از دوشنبه ۲۴ فروردین، آمریکا نیز با محاصره دریایی بنادر جنوبی ایران، رفتوآمد کشتیهای ایران در این منطقه را محدود کرده است.
ترکیه میزبان نشستی سهروزه برای یافتن راه حل دیپلماتیک برای جنگ در خاورمیانه
همزمان با تلاش پاکستان برای میانجیگری میان ایران و ایالات متحده، ترکیه نیز قرار است میزبان نشستی سهروزه با هدف یافتن راه حلی دیپلماتیک برای جنگ در خاورمیانه باشد.
در این نشست سهروزه با عنوان «تریبون دیپلماسی آنتالیا» که رجب طیب اردوغان، رئیس جمهور ترکیه، نیز در آن سخنرانی خواهد کرد قرار است وزرای خارجه کشورهای عربستان سعودی، پاکستان و مصر نیز شرکت داشته باشند.
آن طور که خبرگزاری فرانسه نوشته است، وزرای خارجه این چهار کشور در حاشیه نشست که روز جمعه آغاز میشود با یکدیگر دیدار خواهند داشت.
پاکستان به عنوان میانجی اصلی میان ایران و آمریکا هفته گذشته میزبان دو هیئت بلندپایه از دو کشور بود که درنهایت به توافق درباره راههای پایان جنگ نرسیدند.
با این حال تلاشها برای دیدار دوباره و یافتن راه حلی جدید برای پایان دادن به درگیری در منطقه ادامه یافت و در راستای همین تلاشها روز پنجشنبه عاصم منیر، فرمانده ارتش قدرتمند پاکستان، در تهران با مقامهای ارشد جمهوری اسلامی دیدار کرد.
همزمان اخباری منتشر شد از این که هیئتهای دو کشور احتمالا بار دیگر بهزودی در اسلامآباد دیدار خواهند داشت.
در این میان ترکیه که از منتقدان سرسخت دولت بنیامین نتانیاهو در اسرائیل است برای یافتن راه حل دیپلماتیک برای جنگ به پاکستان و مصر پیوسته است. آنکارا اصرار دارد که آتشبس در خاورمیانه باید لبنان را نیز شامل شود.
استرالیا در واکنش به انتقاد تازۀ ترامپ گفت «درخواست جدیدی برای کمک دریافت نکرده است»
آنتونی آلبانیزی نخستوزیر استرالیا روز جمعه ۲۸ فروردینماه در واکنش به ابراز ناخشنودی دونالد ترامپ از این کشور گفت ایالات متحده هیچ درخواست تازهای برای کمک در ارتباط با ایران مطرح نکرده است.
استرالیا به عنوان متحد امنیتی ایالات متحده، پیشتر ضمن تأکید بر اینکه درگیر جنگ با ایران نیست، یادآوری کرده بود که مایل است شاهد باز شدن تنگۀ هرمز بر روی نفتکشها باشد.
دونالد ترامپ بارها از استرالیا بهخاطر «کمک نکردن در جنگ با ایران» انتقاد کرده است. رئیسجمهور آمریکا از جمله روز پنجشنبه در واشینگتن گفت: «از استرالیا خشنود نیستم، چراکه وقتی از آنها خواستیم برای حل مشکل تنگۀ هرمز کمک کنند، اینکار را نکردند».
در واکنش، آنتونی آلبانیزی به خبرنگاران گفت «ترامپ به روشنی گفته بود که در مورد ایران به کمک نیاز ندارد و هیچ درخواست تازهای هم مطرح نشده است».
ماه گذشته واشینگتن از کانبرا خواسته بود برای دفاع از کشورهای حوزۀ خلیج فارس، مساعدت کند. استرالیا هم با اعزام یک هواپیمای شناسایی و موشکهای پدافند برای دفاع از امارات متحده عربی پاسخ داده بود.
ریچارد مارلز وزیر دفاع استرالیا هم در روز جمعه تأکید کرد که کشورش در مورد وضعیت تنگۀ هرمز، با بریتانیا، فرانسه و ایالات متحده در حال رایزنی و تبادل نظر است.