جیدی ونس، معاون رئیسجمهور آمریکا، میگوید ایالات متحده با نابود کردن برنامه هستهای ایران به «پیروزی قاطع» دست یافته، اما جنگ باید ادامه پیدا کند تا اطمینان حاصل شود که جمهوری اسلامی تواناییهای هستهای خود را بازسازی نمیکند و جهان نیز با بحران انرژی روبهرو نمیشود.
او در گفتوگویی تازه با مجری شبکه سیبیاس نیوز که یکشنبه ۲۶ مهر پخش شد، در پاسخ به این پرسش که چرا آمریکا با وجود طولانی شدن جنگ هنوز به پیروزی قاطع نرسیده است، گفت: «من میگویم که از بعضی جهات ما به پیروزی قاطع رسیدهایم، اما ایرانیها به شیوههای خاصی واکنش نشان دادهاند.»
معاون رئیسجمهور آمریکا تأکید کرد که دونالد ترامپ جنگ علیه ایران را با هدف جلوگیری از دستیابی جمهوری اسلامی به سلاح هستهای آغاز کرد، و افزود که جمهوری اسلامی ایران بهعنوان «بزرگترین حامی دولتی تروریسم در جهان» نباید به چنین سلاحی دست پیدا کند.
ونس افزود: «آیا ما برنامه هستهای ایران را نابود کردهایم؟ پاسخ مثبت است.»
او سپس گفت که دولت آمریکا اکنون دو هدف را دنبال میکند: نخست، گرفتن تعهدی بلندمدت و قابل راستیآزمایی از ایران مبنی بر اینکه برنامه هستهای خود را بازسازی نخواهد کرد و دوم، جلوگیری از وقوع بحران جهانی انرژی.
ونس با اشاره به احتمال بازسازی تواناییهای هستهای ایران در آینده گفت: «باید این پرسش را مطرح کرد که پنج سال دیگر، آیا ایرانیها میتوانند دوباره آن زرادخانه هستهای را بسازند؟ آیا میتوانند ظرفیت غنیسازی خود را احیا کنند؟»
او در ادامه، جمهوری اسلامی را متهم کرد که پس از نابودی برنامه هستهایاش، با حمله به کشتیرانی تجاری و ایجاد رعب و وحشت در مسیرهای دریایی واکنش نشان داده و این اقدامات یکی از دلایل اصلی افزایش قیمت انرژی بوده است.
معاون رئیسجمهور آمریکا تأکید کرد که واشینگتن باید همزمان با دریافت تعهد قطعی ایران درباره بازسازی نکردن برنامه هستهای، اطمینان حاصل کند که بحران جهانی انرژی رخ نخواهد داد.
او گفت: «من نخستین کسی خواهم بود که میگویم قیمت بنزین بیش از حد بالاست. اگر نیروی دریایی ایالات متحده جریان انتقال نفت و گاز از تنگه هرمز را حفظ نکرده بود، قیمتها سه برابر میزان کنونی بود.»
ونس هشدار داد که اگر آمریکا پس از نابودی برنامه هستهای ایران، عملیات خود را متوقف کند و از منطقه کنار بکشد، قیمت انرژی بهشدت افزایش خواهد یافت.
او افزود که دونالد ترامپ میخواهد مصرفکنندگان آمریکایی کاهش فشار ناشی از قیمت انرژی را احساس کنند و با اشاره به پایین آمدن قیمت بنزین از اوج خود در جریان جنگ گفت که دولت همچنان باید برای کاهش بیشتر آن تلاش کند.
آقای ونس یک روز پیشتر، تلویحاً از اختلافنظری که با دونالد ترامپ بر سر جنگ ایران داشته سخن گفت.
او در برنامه شان اسپایسر، سخنگوی پیشین کاخ سفید، در پاسخ به پرسشی درباره رابطهاش با تاکر کارلسون، از مفسران آمریکایی و منتقدان سرسخت جنگ ایران، گفت که میتوان با رئیسجمهور بر سر یک موضوع اختلافنظر داشت و افزود: «فکر میکنم من هم چنین اختلافنظری داشتهام.»
ونس در عین حال گفت که مخالفت با جنگ نباید باعث نادیده گرفتن دیگر اقدامات دولت ترامپ شود.
موضوع کنترل تنگه هرمز و تأثیر آن بر بهای نفت تبدیل به یکی از مسائل اصلی درگیری بین ایالات متحده و جمهوری اسلامی شده است. در این ارتباط دریادار بردلی کوپر، فرمانده سنتکام، روز جمعه ۲۴ مهر اعلام کرد که طی یک هفته گذشته، ۴۰۰ کشتی تجاری با کمک نیروهای آمریکایی از تنگه هرمز عبور کردهاند و کشورهای حوزه خلیج فارس در همین مدت توانستهاند ۱۰۰ میلیون بشکه نفت خام از این مسیر صادر کنند.
او تأکید کرد که کنترل این آبراه در اختیار آمریکا و متحدان منطقهای آن است، نه ایران.
در همین حال، خبرگزاری رویترز روز شنبه در گزارشی نوشت ایران با وجود محاصرهٔ دریایی آمریکا، از ماه ژوئیه مقداری گاز مایع و سوخت جت صادر کرده است.
جیدی ونس روز ۱۷ تیر، در پی ازسرگیری حملات آمریکا به مواضعی در ایران، گفته بود که تهران به مفاد تفاهمنامه امضاشده با واشینگتن پایبند نبوده است. او هشدار داده بود که اگر ایران به حمله به کشتیهای تجاری ادامه دهد، آمریکا حق دارد «شدیدتر از هر زمان دیگری» پاسخ دهد. این موضع پس از آن مطرح شد که آمریکا در واکنش به حملات به کشتیها در تنگه هرمز، حملات گستردهای علیه اهداف نظامی در جنوب ایران انجام داد.
کاتز: برای حملهای تمامعیار به ایران آمادهایم و اهداف انرژی را هم میزنیم
همزمان، اسرائیل کاتز، وزیر دفاع اسرائیل، در مصاحبهای تازه با رسانهای اسرائیلی گفت این کشور برای حمله به ایران «با تمام قوا» آماده است و این بار اهداف انرژی را نیز هدف قرار خواهد داد.
او گفت زیرساختهای انرژی برای بازگرداندن ایران به «۴۰ سال پیش، به عصر تاریکی و سنگ» اهمیت دارند و اسرائیل این اهداف را «با نیرویی عظیم» خواهد زد.
بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل نیز در مصاحبه تازهای با شبکهٔ فاکسنیوز گفت هدفش «نابودی کامل تهدید ایران» است و از دونالد ترامپ خواست «این کار را به پایان برسانند تا مردم ایران آیندهٔ خود را در دست بگیرند.»
روز یکشنبه، مسعود پزشکیان، رئیسجمهور ایران، در مجلس گفت تهران در برابر آنچه «زیادهخواهی کشورهای متجاوز» نامید، کوتاه نمیآید.
محسن رضایی، دبیر شورای عالی امنیت ملی، نیز در پیامی نوشت تهدیدهای مقامهای آمریکایی و اسرائیلی واقعیت میدان را تغییر نمیدهد و نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران برای جنگی تازه، طرحی به گفته او «ویرانگرتر از جنگهای ۱۲ و ۴۰ روزه» آماده کردهاند.