زنده ترامپ: جمهوری اسلامی حتی وقتی معترضان در حال اعتراض نیستند، آن‌ها را به قتل می‌رساند

معاون وزیر خارجه جمهوری اسلامی با اعلام پایان مذاکرات غیرمستقیم با آمریکا در روز چهارشنبه در دوحه، تأیید کرد که بخشی از شش میلیارد دلار پول مسدود شده ایران در قطر در قالب «کالا» در اختیار تهران قرار خواهد گرفت.

کاظم غریب‌آبادی که ریاست هیئت ایرانی در این گفت‌وگوها را برعهده داشت، در مصاحبه با خبرگزاری ایرنا از برگزاری نشست با مقام‌های بانک مرکزی قطر خبر داد و افزود که در این جلسه «برخی مسائل مربوط به هزینه بخشی از شش میلیارد دلار اولیه، مورد بررسی قرار گرفت و مقرر شد حسب نیازهای اعلامی کشورمان، خرید کالاهای مورد نیاز انجام و در اختیار ایران قرار گیرد.»

او به جزئیات بیشتری در این زمینه اشاره نکرد. دولت آمریکا در دوران ریاست‌جمهوری جو بایدن و در شهریور سال ۱۴۰۲ مجوز رسمی انتقال شش میلیارد دلار از دارایی‌های مسدودشده ایران در کره جنوبی به قطر را هموار کرد تا ایران در مقابل پنج شهروند آمریکایی زندانی را آزاد کند.

با این حال دولت ابراهیم رئیسی امکان دسترسی به این مبلغ را به دست نیاورد. مسعود پزشکیان، رئیس‌جمهور ایران، روز دوشنبه اعلام کرد: «براساس برنامه‌ریزی‌های انجام‌شده، شش میلیارد دلار از مجموع ۱۲ میلیارد دلار منابع ایران در قطر آزاد و به کشور بازگردانده خواهد شد».

این در حالی است که دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، پس از امضای تفاهم‌نامه واشینگتن و تهران که در آن به آزادسازی دارایی‌های ایران اشاره شده است، گفت: «پولی که آزاد می‌شود قرار است برای خرید مواد غذایی استفاده شود... آن هم صرفاً از طریق ایالات متحده و از کشاورزان ما.»

مقام‌های ایرانی این اظهارات را رد کردند اما با موضع‌گیری غریب‌آبادی اولین بار است که جمهوری اسلامی تأیید می‌کند بخشی از دارایی‌های مسدود شده خود را در قالب کالا و نه وجه نقد دریافت خواهد کرد.

معاون وزیر خارجه ایران درباره مذاکرات دوحه همچنین گفت که هیچ نشستی میان هیئت ایرانی و هیئت آمریکایی برگزار نشد.

این در حالی است که استیو ویتکاف و جرد کوشنر، مذاکره‌کنندگان ارشد آمریکا، روز دوشنبه برای گفت‌وگو با میانجی‌های قطر وارد این کشور شدند و روز سه‌شنبه با شیخ محمد بن عبدالرحمن آل ثانی، نخست‌وزیر قطر، دیدار کردند.

غریب‌آبادی همچنین از ایجاد «کانال ارتباط فوری» گروه نظارت بر تفاهم‌نامه تا روز پنجشنبه خبر داد. به گفته او با استفاده از این کانال «نقص‌های یادداشت تفاهم» به شکل رسمی اطلاع رسانی و درباره آنها تصمیم‌گیری می‌شود.

ستاد فرماندهی مرکزی ارتش آمریکا، سنتکام، از برگزاری یک نشست امنیتی منطقه‌ای با حضور فرماندهان نظامی ۱۲ کشور در بحرین خبر داد.

سنتکام روز چهارشنبه دهم تیرماه اعلام کرد این نشست به میزبانی نیروی دفاعی بحرین و با حضور برد کوپر، فرمانده سنتکام، و مقام‌های نظامی بحرین، مصر، اردن، کویت، لبنان، عمان، قطر، عربستان سعودی، سوریه، امارات متحده عربی و یمن برگزار شده است.

بر اساس اعلام سنتکام، شرکت‌کنندگان دربارهٔ وضعیت امنیتی منطقه و راه‌های تقویت همکاری‌های دفاعی گفت‌وگو کردند و بر تعهد مشترک خود به حفظ آزادی کشتیرانی و جریان آزاد تجارت از طریق تنگه هرمز تأکید کردند.

برد کوپر گفت ایالات متحده به همکاری نزدیک با شرکای منطقه‌ای خود ادامه خواهد داد و این گفت‌وگوها نشان‌دهنده تعهد مشترک طرف‌ها به امنیت و ثبات منطقه است.

سنتکام همچنین اعلام کرد این نخستین بار است که فرماندهان نظامی سوریه و لبنان در یک نشست دفاعی منطقه‌ای به رهبری ایالات متحده شرکت می‌کنند.

خبرگزاری رویترز مدعی شد که مقام‌های فرانسه تجمع «شورای ملی مقاومت ایران»، مستقر در پاریس، را پس از آن ممنوع کردند که سرویس‌های امنیتی نسبت به «افزایش تهدید از سوی فعالان سلطنت‌طلب» ایرانی هشدار دادند.

این خبرگزاری روز سه‌شنبه نهم تیر این خبر را به نقل از یک «ارزیابی اطلاعاتی» فرانسوی که به آن دست یافته است، منتشر کرد.

بر اساس این گزارش، پلیس پاریس تنها چند ساعت پیش از آغاز این تجمع که قرار بود روز ۲۰ ژوئن (۳۰ خرداد) برگزار شود، آن را لغو کرد و دلیل این تصمیم را فضای به‌شدت متشنج داخلی و بین‌المللی و همچنین خطر بروز خشونت اعلام کرد.

رویترز می‌گوید تجمع‌های پیشین شورای ملی مقاومت ایران که از سوی شاخه سیاسی سازمان مجاهدین خلق ایران برگزار می‌شود معمولا بدون حادثه برگزار شده بود.

در این گزارش آمده است که ارزیابی اطلاعاتی یادشده به افزایش «جنگ نفوذ» میان سازمان مجاهدین خلق و سلطنت‌طلبان حامی شاهزاده رضا پهلوی، اشاره می‌کند.

رویترز سپس نوشته است: «نگرانی مقام‌های فرانسوی با هشدارهایی دربارهٔ تهدیدهای مرتبط با سلطنت‌طلبان تشدید شد. در این گزارش از یک فعال که به‌عنوان یکی از چهره‌های شناخته‌شده سلطنت‌طلب و دارای سابقه بیان تهدید علیه مقام‌های فرانسوی توصیف شده، نام برده شده است؛ فردی که از هواداران خود خواسته بود "مسیر راهپیمایی سازمان مجاهدین خلق را مسدود کنند".»

این گزارش همچنین به ویدئوهایی در شبکه‌های اجتماعی اشاره می‌کند که این فرد را در حال در دست گرفتن یک سلاح کمری نیمه‌خودکار و شلیک با یک سلاح چاپ سه‌بعدی نشان می‌دهد.

در ادامه آمده است که افرادی با استفاده از نمادهای مرتبط با ساواک، سازمان اطلاعات و امنیت حکومت پهلوی، تهدید کرده بودند که در صورت برگزاری این تجمع، بمب‌گذاری خواهند کرد.

پلیس پاریس، دفتر وزیر کشور فرانسه و سازمان اطلاعات داخلی این کشور به درخواست رویترز برای اظهار نظر دربارهٔ اصالت این سند پاسخی ندادند.

رادیوفردا به شکل مستقل نمی‌تواند محتوای این گزارش را تأیید کند.

به نوشته رویترز، در سند ارزیابی اطلاعاتی مقام‌های فرانسوی هشدار داده شده که این تهدیدها ممکن است از سوی حاکمیت ایران نیز و از طریق «عوامل نیابتی فرصت‌طلب» صورت گرفته باشد.

وزیر جهاد کشاورزی ایران با تأیید سخنان محمدباقر قالیباف دربارهٔ خرید محصولات کشاورزی در دوران ریاست‌جمهوری ابراهیم رئیسی از شرکت‌های آمریکایی گفت: «برخی از قراردادهای کشاورزی از طریق منابع ارزی بلوکه شده ناشی از تحریم‌ها بود و آن‌ها نیز به شرکت‌های آمریکایی مجوز می‌دادند و از آن‌ها خرید می‌شد».

غلامرضا نوری قزلجه روز چهارشنبه ۱۰ تیر به خبرنگاران گفت: «البته این امر بر قیمت محصولات تأثیری نداشت و بر مبنای قیمت‌گذاری خودمان انجام می‌دادیم».

محمدباقر قالیباف، مذاکره‌کننده ارشد جمهوری اسلامی، شامگاه سه‌شنبه در یک گفت‌وگوی تلویزیونی به خرید محصولات کشاورزی از شرکت‌های آمریکایی در دولت ابراهیم رئیسی اشاره کرده بود. پخش سخنان آقای قالیباف در همین زمان از سوی تلویزیون حکومتی متوقف شد.

رئیس‌جمهور آمریکا روز دوشنبه اول تیرماه در گفت‌وگو با خبرنگاران در کاخ سفید در مورد آزادسازی دارایی‌های ایران که در تفاهمنامه جدید به آن اشاره شده، گفته بود: «پولی که آزاد می‌شود قرار است برای خرید مواد غذایی استفاده شود… آن هم صرفاً از طریق ایالات متحده و از کشاورزان ما.»

دونالد ترامپ افزود: «ذرت، سویا و دیگر محصولات کشاورزی در چارچوب تازه‌ترین پیشرفت‌های دولت با ایران از کشاورزان آمریکایی خریداری خواهد شد.»

رسانه‌ها و مقام‌های ایران اما این اظهارات را رد کردند. از جمله عبدالناصر همتی رئیس کل بانک مرکزی ایران، در واکنش گفته است که «براساس یادداشت‌های امضا شده هیچ الزامی برای خرید نهاده‌های کشاورزی از آمریکا نداریم».

در نگاه نخست، پیاده‌روهای درخت‌کاری‌شدهٔ خیابان ولیعصر که قطب فرهنگی و تجاری تهران است، کاملاً معمولی به نظر می‌رسند. اما واقعیت ساختارشکنانهٔ این خیابان در چیزی است که به چشم نمی‌آید.

زنان با تاپ‌های بدون آستین و لباس‌های آستین‌کوتاه، شلوارهای گشاد و جین‌های چسبان در شهر در رفت‌وآمد هستند. برخی به انتخاب خود روسری می‌پوشند، بسیاری هم نه. کافه‌ها شلوغ‌اند و ترافیک کند است.

به نظر نمی‌رسد کسی در حال گشت‌زنی باشد یا چندان به آنچه که می‌گذرد توجه کند. و همین بیش از هر چیز دیگری جلب توجه می‌کند.

بیشتر در این باره:

گشت ارشاد کجا رفت؟

رئیس‌جمهور آمریکا روز چهارشنبه ۱۰ تیرماه از روند مذاکرات ایالات متحده با ایران ابراز رضایت کرد و گفت این روند «بسیار خوب» پیش می‌رود.

دونالد ترامپ که در واشینگتن با خبرنگاران صحبت می‌کرد، افزود که آمریکا چند روز پیش حملات شدیدی به ایران انجام داد، اما نشست‌های اخیر دو طرف در قطر به‌خوبی برگزار شده است.

او همچنین اعلام کرد: «روند خلع‌سلاح هسته‌ای ایران به‌خوبی در حال پیشرفت است».

ترامپ افزود: «آن‌ها نشست‌های بسیار خوبی داشته‌اند و باید ببینیم چه خواهد شد».

این اظهارنظر ساعاتی پس از آن بود که رسانه‌ها از برگزاری «مذاکرات فنی» غیرمستقیم ایران و آمریکا در روز چهارشنبه در دوحه، پایتخت قطر، خبر دادند.

این مذاکرات با میانجی‌گری پاکستان و قطر برای اجرای تفاهم‌نامهٔ اخیر میان ایران و آمریکا انجام می‌شود.

استیو ویتکاف و جرد کوشنر، مذاکره‌کنندگان ارشد آمریکا، روز دوشنبه برای گفت‌وگو با میانجی‌های قطر وارد این کشور شدند و روز سه‌شنبه با شیخ محمد بن عبدالرحمن آل ثانی، نخست‌وزیر قطر، دیدار کردند. اما قرار نیست آن‌ها در گفت‌وگوهای فنی شرکت کنند.

اتحادیه‌های کارگری و کارفرمایان صنعت کشتیرانی روز چهارشنبه در بیانیه‌ای اعلام کردند که تنگه هرمز را دست‌کم تا ۹ ژوئیه همچنان به‌عنوان «منطقه عملیات جنگی» تلقی خواهند کرد.

این تصمیم با وجود آتش‌بس میان ایران و آمریکا بر اساس تفاهم‌نامه امضا شده، به معنای ادامه پرداخت دستمزد دوبرابر به دریانوردان حاضر در این منطقه است.

این وضعیت تنها شامل کشتی‌هایی می‌شود که شرکت‌های مالک آنها از امضاکنندگان توافق‌های کاری مجمع بین‌المللی دادوستد (آی‌بی‌اف) هستند؛ توافق‌هایی که به گفته این نهاد، حدود ۱۵ هزار کشتی در سراسر جهان را پوشش می‌دهد.

بر اساس این توافق‌های کاری، دریانوردانی که روی کشتی‌های فعال در تنگه هرمز و آب‌های اطراف آن کار می‌کنند، حقوق دوبرابر دریافت می‌کنند. همچنین آنها این حق را دارند که از ورود به این منطقه خودداری کرده و درخواست بازگشت به کشور خود را با هزینه شرکت کشتیرانی مطرح کنند؛ موضوعی که هزینه‌های شرکت‌های حمل‌ونقل دریایی را افزایش می‌دهد.

در بیانیه مشترک فدراسیون بین‌المللی کارگران حمل‌ونقل و گروه مشترک مذاکره‌کنندگان، که نماینده کارفرمایان صنعت دریانوردی است، آمده است: «این تصمیم، خطر مستمر و قابل‌توجه برای جان افراد و همچنین شرایطی را که به‌سرعت در حال تغییر در منطقه است، به رسمیت می‌شناسد.»

تمدید وضعیت «منطقه عملیات جنگی» در حالی انجام شده است که از زمان توافق بر سر تفاهم‌نامه میان آمریکا و ایران، دو کشتی هدف حمله قرار گرفته‌اند.

تنگه هرمز نخستین بار در ۵ مارس (۱۴ اسفند)، یعنی چهار روز پس از نخستین حمله ایران به کشتی‌هایی که قصد عبور از این آبراه را داشتند، به‌عنوان منطقه عملیات جنگی معرفی شد.

در جریان جنگ ۴۰ روزه و دوران آتش‌بس، دست‌کم ۱۴ دریانورد کشته شده و بیش از ۴۰ کشتی هدف حمله قرار گرفته‌اند.

معاون وزیر خارجه ایران که برای شرکت در نشست‌های مرتبط با اجرای تفاهم‌نامه ایران و آمریکا به دوحه سفر کرده است، اعلام کرد کارگروه‌های پیگیری اجرای تفاهم‌نامه و نیز مذاکره برای دستیابی به توافق نهایی تشکیل شده‌ اما هنوز مذاکرات در این قالب آغاز نشده است.

کاظم غریب‌آبادی بعدازظهر چهارشنبه دهم تیرماه، پس از دیدار با شیخ محمد بن عبدالرحمن آل ثانی، نخست‌وزیر و وزیر خارجه قطر، به خبرنگاران گفت رایزنی‌ها برای تعیین زمان و محل آغاز مذاکرات از طریق میانجی‌‌ها ادامه دارد و در صورت فراهم شدن شرایط لازم، این گفت‌وگوها آغاز خواهد شد.

به گزارش خبرگزاری ایسنا، پس از این دیدار نیز نشست سه‌جانبهٔ مذاکره‌کنندگان ارشد ایران، قطر و پاکستان برای بررسی روند اجرای تفاهم‌نامه برگزار شد.

مقام‌های ایرانی پیش‌تر نیز تأکید کرده بودند که گفت‌وگوهای فنی برای اجرای تفاهم‌نامه در دوحه به‌صورت غیرمستقیم و با میانجی‌گری قطر و پاکستان انجام می‌شود و در این مرحله دیداری میان مقام‌های ارشد ایران و آمریکا برنامه‌ریزی نشده است.

جی‌دی ونس، معاون رئیس‌جمهور آمریکا، سه‌شنبه‌شب با اشاره به اظهارات مقام‌های جمهوری اسلامی دربارهٔ این‌که مذاکره‌ای در کار نیست و گفت‌وگوها فقط «در سطح فنی» است، آن را «شگرد مذاکره به سبک ایرانی» و «نوعی لفاظی به سبک ایرانی‌ها» خواند.

رسانه‌های گوناگون از برگزاری «مذاکرات فنی» غیرمستقیم ایران و آمریکا در روز چهارشنبه، ۱۰ تیر، در دوحه، پایتخت قطر، خبر دادند. این مذاکرات با میانجی‌گری پاکستان و قطر برای اجرای تفاهم‌نامهٔ اخیر میان ایران و آمریکا انجام می‌شود.

استیو ویتکاف و جرد کوشنر، مذاکره‌کنندگان ارشد آمریکا، روز دوشنبه برای گفت‌وگو با میانجی‌های قطر وارد این کشور شدند و روز سه‌شنبه با شیخ محمد بن عبدالرحمن آل ثانی، نخست‌وزیر قطر، دیدار کردند.

یک دیپلمات روز چهارشنبه به خبرگزاری فرانسه گفت این دو مقام ارشد آمریکایی در گفت‌وگوهای فنی شرکت نمی‌کنند.

مقام‌های جمهوری اسلامی پیش‌تر با تأیید انجام «گفت‌وگوهای فنی» گفته بودند در روزهای پیشِ رو هیچ دیدار مستقیمی با مقام‌های ارشد آمریکایی نخواهند داشت. وزارت خارجهٔ قطر هم این موضوع را تأیید کرد.

جی‌دی ونس، معاون رئیس‌جمهور آمریکا، در همین باره سه‌شنبه‌شب با اشاره به اظهارات مقام‌های جمهوری اسلامی دربارهٔ این‌که مذاکره برای تفاهم در کار نیست و مذاکرات فقط «در سطح فنی» است، آن را «شگرد مذاکره به سبک ایرانی» و «نوعی لفاظی به سبک ایرانی‌ها» خواند و گفت این شیوه را درک نمی‌کند، اما «این روشی است که ایرانی‌ها به کار بسته‌اند».

یواخیم کلمنت، استراتژیست سرمایه‌گذاری مؤسسهٔ «پنمور لیبروم»، می‌گوید وقفهٔ کنونی در جنگ ایران ممکن است بیش از آن‌که نشانهٔ صلحی پایدار باشد، ناشی از ملاحظات سیاسی پیش از انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا باشد و احتمال دارد پس از انتخابات خطر ازسرگیری رویارویی افزایش یابد.

آقای کلمنت در یادداشتی تحلیلی که خبرگزاری رویترز روز چهارشنبه ۱۰ تیر منتشر کرد، می‌گوید ایران تا زمان برگزاری انتخابات میان‌دوره‌ای کنگرهٔ آمریکا در ماه نوامبر همچنان از اهرم تأثیرگذاری بر بازار جهانی انرژی برخوردار است، اما این برتری ممکن است پس از انتخابات کاهش یابد.

به‌نوشتهٔ او، بازگشایی تنگهٔ هرمز و ازسرگیری جریان انتقال نفت باعث شده قیمت نفت خام به سطوح نزدیک به پیش از جنگ بازگردد، اما شکست احتمالی مذاکرات میان تهران و واشینگتن می‌تواند دوباره ریسک عرضهٔ انرژی را افزایش دهد و حتی بدون بسته شدن تنگهٔ هرمز، قیمت نفت و بنزین را بالا ببرد.

این تحلیلگر همچنین با اشاره به نقش افزایش قیمت انرژی بر کاهش محبوبیت عمومی دونالد ترامپ در جریان جنگ می‌گوید دولت آمریکا تا زمان انتخابات تمایل چندانی به تشدید تنش‌ها ندارد، اما پس از آن ممکن است شرایط سیاسی تغییر کند.

به‌اعتقاد کلمنت، اگر جمهوری‌خواهان در انتخابات میان‌دوره‌ای کرسی‌هایی را از دست بدهند، آقای ترامپ ممکن است برای کسب دستاورد سیاسی در عرصهٔ سیاست خارجی انگیزهٔ بیشتری پیدا کند. او همچنین می‌گوید اگر تا پاییز توافق نهایی میان ایران و آمریکا حاصل نشود، با توجه به اختلاف‌های دو طرف بر سر برنامهٔ هسته‌ای ایران، احتمال بازگشت فشارهای نظامی افزایش خواهد یافت.

این تحلیلگر در پایان به کشورهای واردکنندهٔ عمدهٔ انرژی، به‌ویژه در اروپا و آسیا، توصیه کرده است برای کاهش آسیب‌پذیری خود در برابر بحران‌های آینده، وابستگی به سوخت‌های فسیلی وارداتی را کاهش داده و سرمایه‌گذاری در انرژی‌های تجدیدپذیر و هسته‌ای را افزایش دهند.