ترامپ: از موضع متحدانمان در ناتو درباره ایران ناامید شدم
رئیسجمهور آمریکا روز سهشنبه ۱۶ تیرماه پس از ورود به آنکارا برای شرکت در نشست سالانهٔ ناتو بار دیگر تأکید کرد که از نبود حمایت متحدان این ائتلاف در جنگ با ایران «بسیار ناامید» شده است.
دونالد ترامپ که در کنار رجب طیب اردوغان، رئیسجمهور ترکیه، به پرسشهای خبرنگاران پاسخ میداد، دربارهٔ میزان رضایتش از افزایش هزینههای دفاعی کشورهای اروپایی گفت: «از ناتو بسیار ناامید شدم و صادقانه بگویم، اگر [این نشست] در ترکیه برگزار نمیشد، جایی که دوستم یک رهبر بسیار قدرتمند است، ممکن بود اصلاً شرکت نکنم».
او با اشاره به اردوغان افزود که با آمریکا «خوب رفتار نشده است، چون ما در مورد ایران کاری انجام دادیم».
رئیسجمهور آمریکا در عین حال تأکید کرد «ما به هیچکس دیگری نیاز نداریم»، اما این پرسش را مطرح کرد که چرا آمریکا «تریلیونها دلار در ناتو سرمایهگذاری کرده» تا از اروپا در برابر روسیه محافظت کند، بدون آنکه چیزی در مقابل دریافت کند.
ترامپ گفت: «به نوعی داشتم دیگران را آزمایش میکردم تا ببینم آیا کنار ما خواهند بود یا نه، چون مدتهاست میگویم ما به آنها کمک میکنیم، اما مطمئن نیستم آنها برای ما چنین کنند».
او در این زمینه از بریتانیا، فرانسه، آلمان و ایتالیا نام برد.
حمله به عباس عراقچی با شعار «بیشرف» در حاشیهٔ مراسم تشییع جنازه علی خامنهای
تصاویری که در شبکههای اجتماعی منتشر شده گروهی از شرکتکنندگان در مراسم تشییع جنازۀ علی خامنهای را نشان میدهد که به عباس عراقچی، وزیر خارجۀ جمهوری اسلامی، حمله کرده و او را «بیشرف» خطاب میکنند.
گروهی از هواداران نظام جمهوری اسلامی که با مذاکره و توافق با آمریکا مخالف هستند، اعضای تیم مذاکرهکننده را به «سازشکاری» متهم میکنند. روز گذشته نیز تصاویری مشابه از حمله به مسعود پزشکیان در حاشیۀ تشییع جنازۀ علی خامنهای منتشر شده بود.
گزارشها از هدف قرار گرفتن یک نفتکش دیگر در تنگه هرمز با پرتابهای ناشناس
سازمان عملیات تجارت دریایی بریتانیا اعلام کرد یک نفتکش روز سهشنبه ۱۶ تیرماه هنگام عبور از تنگهٔ هرمز با یک پرتابهٔ ناشناس هدف حمله قرار گرفت.
این نهاد اعلام کرد نفتکش بر اثر این حمله دچار «آسیب سازهای» شده، اما هیچ تلفات جانی یا آلودگی زیستمحیطی گزارش نشده است.
این حادثه یک روز پس از حمله به دو نفتکش، یکی حامل نفت خام عربستان سعودی و دیگری حامل گاز طبیعی مایع قطر، رخ داده است.
خبرگزاری رویترز حمله به آن دو کشتی را تأیید کرده و وبسایت اکسیوس به نقل از دو مقام آمریکایی گزارش داده بود که سپاه پاسداران دستکم دو موشک به سوی آنها شلیک کرده است؛ ادعایی که جمهوری اسلامی تاکنون به آن واکنشی نشان نداده است.
سخنگوی وزارت خارجه قطر روز سهشنبه اعلام کرد هدف قرار دادن نفتکش قطری «الرکیات» در نزدیکی تنگه هرمز، حملهای غیرقابل قبول به امنیت کشتیرانی بینالمللی و تأمین جهانی انرژی است و ایران را مسئول حمله به آن دانست.
هنوز هیچ گروه یا کشوری مسئولیت حملات تازه به نفتکشها در تنگه هرمز را بر عهده نگرفته است.
دوحه: مسئولیت حمله به نفتکش قطری برعهده ایران است
سخنگوی وزارت خارجه قطر روز سهشنبه ۱۶ تیرماه اعلام کرد هدف قرار دادن نفتکش قطری «الرکیات» در نزدیکی تنگه هرمز، حملهای غیرقابل قبول به امنیت کشتیرانی بینالمللی و تأمین جهانی انرژی است.
ماجد الانصاری با توصیف این حادثه بهعنوان نقض آشکار حقوق بینالملل، از ایران خواست فوراً اقداماتی را که امنیت منطقه و ناوبری دریایی را تهدید میکند متوقف کند و افزود تهران مسئولیت کامل حقوقی این حمله و هرگونه خسارت یا پیامد ناشی از آن را بر عهده دارد.
روز سهشنبه گزارش شد که دو نفتکش، یکی حامل نفت خام عربستان و دیگری حامل گاز طبیعی از قطر، یک روز پیشتر در تنگه هرمز هدف حمله قرار گرفتهاند.
هنوز هیچ کشور یا گروهی مسئولیت این حملات را بر عهده نگرفته است و ایران و آمریکا هم در این باره سکوت کردهاند. ستاد فرماندهی مرکزی آمریکا، سنتکام، نیز هنوز به این حملات واکنش نداشته است.
دور بعدی مذاکرات اسرائیل و لبنان در رم برگزار میشود
گیدئون سعار، وزیر امور خارجه اسرائیل، روز سهشنبه خبر داد دور بعدی مذاکرات این کشور با لبنان هفته آینده در رم، پایتخت ایتالیا انجام خواهد شد.
او در نشست رسانهای مشترک با همتای آلمانیاش در اورشلیم با اشاره به توافق دو هفته پیش اسرائیل و لبنان با میانجیگری آمریکا گفت: «اسرائیل هیچ جاهطلبی ارضی در لبنان ندارد.»
پیشتر آنتونیو تایانی، وزیر خارجه ایتالیا هم برگزاری مذاکرات اسرائیل و لبنان در این کشور را تایید کرده بود.
به گفته سخنگوی وزارت خارجه ایتالیا، این مذاکرات در سطح سفیران روزهای ۱۵ و ۱۶ ژوئیه (۲۴ و ۲۵ تیر) برگزار خواهد شد.
لبنان و اسرائیل دو هفته پیش با میانجیگری آمریکا توافقنامهای را با هدف پایان جنگ و «صلح پایدار» امضا کردند. امضای این توافق با مخالفت حزبالله و حکومت ایران روبهرو شد.
مراسم تشییع جنازه خامنهای در قم به پایان رسید
رسانههای ایران ظهر سهشنبه از پایان مراسم تشییع جنازه علی خامنهای، رهبر پیشین جمهوری اسلامی، در قم خبر دادند.
پیشتر برای دومین بار مراسم نماز میت بر جنازه علی خامنهای و اعضای خانوادهاش در مسجد جمکران قم انجام شده بود.
در تهران هم نماز میت برای جنازه علی خامنهای خوانده شده و تابوت او با تدابیر امنیتی گستردهای شامل بستن حریم هوایی تهران به قم منتقل شده بود.
در تصاویر و گزارشهایی که رسانههای ایران از مراسم تشییع جنازه علی خامنهای در قم منتشر کردند، پلاکاردها و شعارهایی در لزوم خونخواهی و انتقام از دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا مشابه مراسم تهران دیده میشد.
اکنون جنازه رهبر پیشین جمهوری اسلامی و اعضای خانوادهاش برای تشییع به شهرهای زیارتی عراق منتقل میشود.
عراقچی: تا زمانی که تهدید ادامه داشته باشد، مذاکره برای توافق نهایی آغاز نمیشود
عباس عراقچی، وزیر خارجه ایران، روز سهشنبه، ۱۶ تیر همزمان با ادامه تشییع جنازهٔ علی خامنهای، رهبر پیشین جمهوری اسلامی، تهدید کرد که «تا زمانی که تهدیدها علیه ایران ادامه داشته باشد، مذاکرات برای دستیابی به توافق نهایی آغاز نخواهد شد.»
او در پیامی که در شبکه اجتماعی ایکس هم منتشر شد به بند ۱۳ تفاهمنامه اخیر میان ایران و آمریکا استناد کرد.
در این بند آمده است: «پس از امضای این یادداشت تفاهم و مشروط به آغاز اجرای بندهای ۱، ۴، ۵، ۱۰ و ۱۱ این یادداشت تفاهم و تداوم اجرای این اقدامات، ایالات متحده آمریکا و جمهوری اسلامی ایران مذاکرات دربارهٔ توافق نهایی را صرفاً در خصوص سایر بندها آغاز خواهند کرد.»
به نظر میرسد پیام وزیر خارجه ایران در واکنش به اظهارات روز دوشنبۀ دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکاست که گفت اگر مذاکرات به توافق نهایی منجر نشود، ایالات متحده میتواند زیرساختهای حیاتی ایران، از جمله پلها، شبکه برق و نیروگاهها را «در بخش کوچکی از یک بعدازظهر» نابود کند.
این اظهارات از زمان بیان، با واکنش تهدیدآمیز چند مقام جمهوری اسلامی روبهرو شده است.
آغاز برپایی نماز در کنار تابوت علی خامنهای در جمکران قم
در ادامۀ برنامههای چندروزه برای تشییع جنازه رهبر کشتهشده جمهوری اسلامی، بامداد سهشنبه ۱۶ تیر گروهی از هواداران او در مسجد جمکران قم تجمع کردند و نمازی در کنار تابوت علی خامنهای و خانواده کشتهشده او توسط عبدالله جوادی آملی، از مراجع تقلید، در این محل اقامه شد.
در جریان انتقال این تابوتها به قم، مقامات تدابیر امنیتی گستردهای اعمال کردند که شامل بستن حریم هوایی تهران میشد.
تلویزیون دولتی ایران، ویدئوهایی از فرود بالگرد حامل پیکر علی خامنهای در قم در شامگاه ۱۵ تیر پخش کرده و رسانههای داخلی تصاویری هوایی از محل نشان میدهند اما تخمین دقیقی از تعداد شرکتکنندگان در این مراسم ارائه ندادهاند.
روز قبل، مراسم تشییع در تهران حدود ۱۲ ساعت طول کشید و قرار است پس از آن مراسمهای دیگری در قم و شهرهای مذهبی شیعیان در عراق انجام شده و سرانجام پیکر خامنهای روز ۱۸ تیر در مشهد به خاک سپرده شود. همچنین از ۱۶ تیر تا زمان خاکسپاری او، محدودیتهای موقت و محلی پروازی اعمال خواهد شد.
در مراسم تشییع علی خامنهای در تهران، درخواست «خونخواهی» و «کشتن قاتلان» او از جمله مضمونهای تکرارشونده در گفتوگو با شرکتکنندگان بود و همزمان محسن رضایی، عضو مجمع تشخیص مصلحت نظام، از ادامه شعارهای «کوبنده» و «خشم مقدس» سخن گفت و محمدباقر قالیباف نیز خواستار «بهسزای اعمال رساندن قاتلان» خامنهای شد.
در عین حال، مسیر اعلامشده تشییع از شرق تهران تا میدان آزادی اجرا نشد و تریلی حامل پیکرها تنها از مقابل دانشگاه شریف تا میدان آزادی حرکت کرد؛ موضوعی که با اعتراض شماری از شرکتکنندگان در شرق تهران همراه شد و حسن حسنزاده، فرمانده سپاه تهران بزرگ و رئیس ستاد مراسم، بابت آن عذرخواهی کرد.
او علت تغییر مسیر را «حضور گسترده و زودهنگام مردم» و بسته بودن معابر دانست، اما برخی گزارشهای شهروندی در شبکههای اجتماعی طی روزهای گذشته از حضور نهچندان پررنگ در مصلای تهران و مراسم تشییع حکایت داشت.
اکسیوس: سپاه پاسداران به کشتیهای تجاری در تنگه هرمز موشک شلیک کرد
وبسایت اکسیوس به نقل از دو مقام آمریکایی گزارش داد که سپاه پاسداران روز دوشنبه دستکم دو موشک به سوی کشتیهای تجاری در حال عبور از تنگه هرمز شلیک کرده است.
بر اساس این گزارش، دو کشتی در پی این حمله آسیب قابل توجهی دیدهاند، اما هیچ تلفات جانی گزارش نشده است.
اکسیوس مینویسد که ازسرگیری حملات ایران، تفاهمنامهای را که کمتر از سه هفته پیش امضا شده بود، در معرض فروپاشی قرار داده است. این منبع خبری میافزاید که احتمال میرود ایالات متحده در واکنش، اهدافی در ایران را هدف حملات نظامی قرار دهد.
ستاد فرماندهی مرکزی آمریکا، سنتکام، هنوز به درخواست خبرگزاری رویترز برای اظهارنظر در این مورد پاسخ نداده است.
خبرگزاری صدا و سیما در این باره نوشته است که «به گفته برخی منابع، نفتکش «الرقایات» متعلق به قطر، قصد داشت با حمایت نیروی دریایی آمریکا از مسیر عمانی در تنگۀ هرمز عبور کند، که پس از بیتوجهی به هشدارهای مکرر، هدف حمله قرار گرفته است.»
خبر این حملهها ساعاتی پس از آن منتشر میشود که سازمان عملیات تجارت دریایی بریتانیا بامداد سهشنبه اعلام کرد یک نفتکش هنگام حرکت به سوی جنوب، در حدود هشت مایل دریایی، معادل ۱۵ کیلومتر، در شرق لیمه در عمان، از سمت چپ با یک پرتابه ناشناس هدف قرار گرفت و دچار آتشسوزی شد؛ اما گزارشی از تلفات یا پیامد زیستمحیطی منتشر نشده است.
این رویداد پس از آن رخ میدهد که مذاکرات غیرمستقیم آمریکا و ایران هفته گذشته بدون نشانه علنی از پیشرفت به سوی صلحی پایدار پایان یافت؛ مذاکراتی که در چارچوب آتشبس ۶۰ روزه برای ایجاد فرصت دیپلماسی پس از حملات آمریکا و اسرائیل، که به آغاز درگیری انجامید، انجام میشد.
دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، روز دوشنبه گفت ایالات متحده یا با ایران به توافق میرسد یا «کار را تمام میکند»؛ تهدیدی تازه به اقدام نظامی، در حالی که تهران پس از مراسم تشییع آیتالله علی خامنهای، رهبر پیشین جمهوری اسلامی، موضعی ستیزهجویانه نشان میدهد.
والاستریت جورنال: یکی از کشتیهای هدف حمله احتمالاً قطری است
روزنامه والاستریت جورنال روز دوشنبه به نقل از یک فایل ضبطشده که به دست آورده، گزارش داد سپاه پاسداران در آخر هفته از طریق رادیوی دریایی به کشتیها هشدار داده است: «موشکها و پهپادهای ما آماده شلیک به سوی شما هستند.»
به نوشته والاستریت جورنال، به نظر میرسد یکی از کشتیهای هدف حمله، الرقایات باشد؛ یک نفتکش حامل گاز طبیعی مایع که مالکیت و مدیریت آن بر عهده شرکت ناقلات، بازوی کشتیرانی صنعت گاز طبیعی مایع قطر، است. این روزنامه افزود این کشتی از سمت چپ، در بخش بالایی موتورخانه، هدف قرار گرفته است.
والاستریت جورنال به نقل از یک فایل ضبطشده نوشت: «آتشسوزی در موتورخانه رخ داده و آنجا پر از دود است. امکان ارزیابی بیشتر خسارت وجود ندارد. همه خدمه سالم هستند و در سمت راست کشتی گرد آمدهاند.»
به نوشته این روزنامه، این کشتی هنگام حمله در دهانه تنگه هرمز، در خلیج عمان، قرار داشت. سرمایهگذاران با دقت مذاکرات آمریکا و ایران درباره سرنوشت کشتیرانی از مسیر تنگه هرمز را دنبال میکنند و همزمان روند ازسرگیری صادرات نفت خلیج فارس را زیر نظر دارند.
برخورد «پرتابه ناشناس» به یک نفتکش در شرق عمان
سازمان عملیات تجارت دریایی بریتانیا اعلام کرد یک نفتکش در حدود هشت مایل دریایی شرق لیمه در عمان، هنگام حرکت به سمت جنوب، هدف یک «پرتابه ناشناس» قرار گرفته است.
بر اساس هشدار این نهاد که روز ۱۶ تیر منتشر شد، پرتابه به سمت چپ نفتکش برخورد کرده و موجب آتشسوزی شده است. با این حال، در این حادثه تلفات جانی یا پیامد زیستمحیطی گزارش نشده است.
سازمان عملیات تجارت دریایی بریتانیا گفته مقامها در حال بررسی این حادثه هستند و از کشتیهای عبوری خواسته است با احتیاط حرکت کنند و هرگونه فعالیت مشکوک را گزارش دهند.