گزارشها از «طرح عمان» برای تردد کشتیها از «دو مسیر جداگانه» در تنگه هرمز
شبکه خبری سیانان روز شنبه به نقل از یک مقام مطلع از مذاکرات بین ایران و عمان اعلام کرد که عمان پیشنویس طرحی را برای مدیریت تردد کشتیها در تنگه هرمز از طریق «دو مسیر جداگانه با مدیریت مستقل» تهیه کرده است.
سیانان میگوید این توافق هنوز نهایی نشده و بر اساس آن، هر دو مسیر برای عبور کشتیها باز خواهند ماند.
بر اساس این گزارش، مسیر جنوبی که از آبهای سرزمینی عمان عبور میکند، امکان کشتیرانی آزاد را مطابق شرایط پیش از جنگ فراهم خواهد کرد.
همچنین کشتیهایی که از مسیر شمالی و از طریق آبهای سرزمینی ایران عبور میکنند، باید پیش از عبور، مجوز ایران را دریافت کنند؛ هرچند بر اساس این توافق، هیچ عوارضی برای عبور از آنها دریافت نخواهد شد.
همزمان باراک راوید، خبرنگار وبسایت اکسیوس، در شبکه ایکس اطلاعات مشابهی درباره این طرح عمان را به نقل از یک دیپلمات منتشر کرد.
او به نقل از این دیپلمات که نامش ذکر نشده است، نوشت: «ایرانیها نتوانستند در این نشست موافقت با این پیشنهاد را جلب کنند و ناچار شدند آن را برای بررسیهای داخلی به تهران بازگردانند.»
عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، روز شنبه در مسقط با بدر البوسعیدی، همتای عمانی خود، دیدار کرد.
وزارت خارجه عمان اعلام کرد گفتوگو میان مسقط و تهران در سطوح فنی و سیاسی برای رسیدن به توافق درباره کشتیرانی در تنگه هرمز ادامه خواهد یافت.
ساعتی پیش وزارت خارجه ایران گفت عراقچی و بوسعیدی درباره «سازوکارهای مناسب برای تردد ایمن کشتیها از تنگه هرمز، وفق ماده ۵ یادداشت تفاهم اسلامآباد» گفتوگو کردند.
سفر عراقچی به پایتخت عمان یک روز پس از آن انجام میشود که بر اساس برخی گزارشها، آمریکا خواستار تعهد علنی تهران به باز نگه داشتن تنگه هرمز برای کشتیرانی بینالمللی شده و در این مورد تا روز شنبه به مقامات جمهوری اسلامی فرصت داده است.
ایران میگوید در صورت ادامه حملات آمریکا، به تفاهمنامه پایبند نخواهد بود
جمهوری اسلامی روز شنبه هشدار داد که اگر ایالات متحده به حملات خود به ایران ادامه دهد، تهران دیگر خود را متعهد به اجرای یادداشت تفاهم امضاشده با واشینگتن نخواهد دانست.
به گزارش رسانههای نزدیک به حکومت ایران، سعید ایروانی، سفیر و نماینده دائم جمهوری اسلامی در سازمان ملل گفت: «در صورت ادامه حملات آمریکا، ایران دیگر به تفاهمنامه خود با آمریکا پایبند نخواهد بود.»
تفاهمنامه ایران و آمریکا روز ۲۵ خرداد امضا شد، اما هفته گذشته دو طرف بر سر تنگه هرمز حملات قابلتوجهی علیه یکدیگر انجام دادهاند که مذاکرات پیشبینیشده در چارچوب این تفاهم برای دستیابی به راهحلی دائمی برای پایان جنگ را با تهدید روبهرو کرده است.
ایروانی واشنگتن را به دلیل حملات به مناطق مختلف ایران در روزهای ۱۶ و ۱۷ تیر به «نقض آشکار» منشور سازمان ملل متحد متهم کرد و اعلام کرد که اگر ایالات متحده به نقض تعهدات خود طبق تفاهمنامه ادامه دهد، ایران دیگر ملزم به انجام تعهدات خود طبق تفاهمنامه نخواهد بود.
حملات آمریکا در پی شلیک ایران به سه کشتی در تنگه هرمز در ابتدای هفته گذشته انجام شد و دونالد ترامپ، رئیسجمهور ایالات متحده، در پی این حملات اعلام کرد که از نظر دولت او آتشبس با ایران تمام شده است. او در ادامه گفت که به رغم این تصمیم، آمریکا به درخواست تهران به مذاکرات ادامه خواهد داد.
قطع برق «گسترده و اعلامنشده» در برخی مناطق تهران
رسانههای ایران از قطعی برق گسترده و اعلامنشده در برخی مناطق تهران طی روز شنبه ۲۰ تیر خبر دادهاند.
خبرگزاری ایسنا به نقل از مخاطبان خود اعلام کرده که در مناطقی مانند محدوده خیابان ولیعصر، مطهری و قائممقام فراهانی «قطعی برق چهار ساعته» رخ داده و افزوده که شرکت توزیع نیروی برق تهران بزرگ تاکنون علت این خاموشیها را اعلام نکرده است.
ایران طی سالهای اخیر با کمبود انرژی برای نیروگاههای برق خود مواجه است و با فرا رسیدن ماههای گرم و افزایش استفاده از وسایل سردکننده، قطع برق علاوه بر واحدهای صنعتی شامل کابران خانگی نیز میشود.
مقامهای شرکت توانیر امسال نیز هشدار دادهاند که میزان مصرف از تولید برق در کشور بالاتر است و امکان قطع جریان برق منازل وجود دارد.
همزمان مدیرعامل شرکت توزیع نیروی برق استان تهران اعلام کرد که این استان از روز شنبه «به مدت حداقل ۸ هفته» با «اوج بار تابستان» مواجه میشود و افزود: «باید با تمام ظرفیت، برنامههای مدیریت مصرف را به اجرا درآوریم.»
از سوی دیگر رئیس مرکز ملی پیشبینی سازمان هواشناسی روز شنبه هشدار داد شهرهای جنوبی ایران در روزهای پیشرو با «دمای ۵۰ درجه سانتیگراد و بیشتر» مواجه خواهند شد.
او خواستار «مدیریت مصرف» آب و برق در کشور شد.
سپاه از کشته شدن «دو بسیجی» در مشهد بر اثر حمله «عوامل مهاجم» خبر داد
سپاه پاسداران در پی انتشار گزارشهایی درباره تیراندازی در روز تشییع پیکر علی خامنهای در مشهد، روز شنبه تأیید کرد که دو نیروی «بسیجی» هدف حمله «عوامل مهاجم» قرار گرفتند و کشته شدند.
در بیانیه سپاه «امام رضا» مشهد به تاریخ این حمله اشاره نشده است، اما روز پنجشنبه ۱۸ تیر و همزمان با برگزاری مراسم تشییع در مشهد، گزارشهایی درباره تیراندازی به برخی نیروهای نظامی منتشر شده بود.
در بیانیه اعلام شده که دو نیروی بسیجی با نامهای «سید سجاد علوی» و «مهدی هنرمند» در اطراف میدان سرافرازان مشهد و به فاصله «حدود ۱۵ کیلومتری» از آرامگاه امام هشتم شیعیان «در حال گشت زنی بودند» و مورد هدف قرار گرفتند.
سپاه مشهد افزوده است: «در این حادثه یک عابر پیاده توسط عوامل مهاجم به تیم گشت بسیج مجروح و به بیمارستان منتقل شد.»
در این بیانیه به «تروریستی» بودن این حمله اشاره نشده اما تصریح شده که «عامل و یا عوامل این جنایت به سزای عمل خود خواهند رسید.»
این بیانیه در حالی منتشر شده که روز جمعه معاون امنیتی انتظامی استاندار خراسان رضوی با تأیید کشته شدن دو نفر در منطقه سرافرازان مشهد گفته بود «درگیری مسلحانه» با «انگیزه شخصی» رخ داده است.
خبرگزاری میزان، وابسته به قوه قضائیه، به نقل از امیرالله شمقدری نوشته بود: «براساس بررسیهای اولیه ابتدا دو نفر با انگیزه شخصی با هم درگیر شدهاند که یک نفر از آنها کشته میشود و با دخالت نفر سوم، نفر دوم نیز جان میبازد، هر دو نفر با سلاح گرم کشته شدهاند.»
پیکر علی خامنهای بعد از حدود یک هفته برگزاری مراسم تشییع در شهرهای مختلف، شامگاه روز پنجشنبه ۱۸ تیر در مشهد به خاک سپرده شد.
پیام مکتوب منسوب به مجتبی خامنهای: «انتقام بهطور حتمی باید صورت بگیرد»
مجتبی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی، در پیام مکتوبی منسوب به او که روز شنبه ۲۰ تیرماه منتشر شد اما تاریخ آن مربوط به دو روز پیش است، اعلام کرد انتقام خون پدرش علی خامنهای «بهطور حتمی باید صورت بگیرد».
خامنهای در این پیام همچنین به «قاتلین» پدرش هشدار داد که «این جنایتکاران که فهرستی از صدر تا ذیلشان موجود است، آرزوی مرگ آرام و در بستر را خود به گور خواهند برد».
او در عین حال تأکید کرد که انتقام «متوقف بر وجود شخص من یا سایر مسئولان نیست. ما باشیم یا نباشیم، این مطلب محقق خواهد شد و بهزودی آحادِ آزادگان در سراسر دنیا هر یک بخشی از این مأموریت الهی را انجام خواهند داد».
مجتبی خامنهای در این پیام نامی از کسی نبرد، بخشهای دیگر پیام خود را نیز به تشکر از تشییعکنندگان رهبر کشتهشدهٔ جمهوری اسلامی اختصاص داد و به درگیریهای اخیر ایران و آمریکا بر سر آتشبس، تفاهمنامه و تنگه هرمز نیز هیچ اشارهای نکرد.
دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، بامداد شنبه نوشت در صورت هرگونه اقدام یا تلاش برای ترور او، «هزار موشک آمادهٔ شلیک» به سوی ایران هدفگیری شده و ارتش آمریکا برای یک دورهٔ یکساله، با امکان تمدید، آماده است «تمام مناطق ایران را بهطور کامل نابود کند».
پیام عمومی مکتوب قبلی منسوب به مجتبی خامنهای ۱۱ روز پیش بهمناسبت هفتهٔ قوه قضاییه منتشر شده بود.
مجتبی خامنهای در عین حال غایب بزرگ مراسم تشییع علی خامنهای بود که چهار ماه پس از کشته شدنش در اولین موج حملات آمریکا و اسرائیل، طی چندین روز با سازماندهی حکومت برگزار شد و نهایتاً ۱۸ تیرماه در مشهد به پایان رسید.
در جریان تشییع جنازهٔ علی خامنهای، بسیاری از شرکتکنندگان در این مراسم خواستار «خونخواهی» و «عدم سازش» شدند و گروهی نیز پارچهنوشتهٔ بسیار بزرگی با مضمون درخواست برای «قتل دونالد ترامپ» همراه داشتند.
مجتبی خامنهای بود که کمتر از ۱۰ روز پس از کشته شدن پدرش در نهم اسفند ۱۴۰۴ بهعنوان رهبر تازه جمهوری اسلامی معرفی شد، در هیچ بخشی از این مراسم حضور نداشت. در این مدت طولانی هیچ فایل صوتی یا ویدئویی نیز از او که نشان دهد در چه وضعیتی است، منتشر نشده است.
این در حالی است که در مراسم تشییع جنازه علی خامنهای تقریباً تمامی مقامهای ارشد جمهوری اسلامی حضور داشتند، از سران سه قوه تا فرماندهان سپاه پاسداران و حتی سه پسر دیگر علی خامنهای، مصطفی و مسعود و میثم، که از ۹ اسفندماه پارسال یعنی آغاز جنگ تاکنون خبری از آنها نبود.
ائتلاف «مقاومت اسلامی عراق» میگوید سلاحهایشان «قابل معامله» نیست
ائتلاف موسوم به «مقاومت اسلامی عراق» در بیانیهای اعلام کرد که سلاحهای این گروهها «قابل معامله» نیست و توانمندیهای نظامی خود را نیز گسترش خواهند داد.
این ائتلاف که متشکل از چند گروه شیعهٔ مورد حمایت جمهوری اسلامی ایران است، در بیانیهای اعلام کرد: « با تمام قوا برای توسعهٔ توانمندیهای نظامی ــ امنیتی و افزایش آمادگی متناسب با حجم چالشها و تهدیدهای فزاینده از جانب دشمن صهیونیستی ـ آمریکایی تلاش خواهیم کرد.»
این بیانیه در حالی منتشر میشود که دولت عراق هشتم تیرماه اعلام کرد به گروههای شیعهٔ مسلح تا ۳۰ سپتامبر (هشتم مهر) فرصت داده است سلاحهای خود را تحویل دهند و پس از آن، هرگونه سلاح خارج از چارچوب دولت مشمول پیگرد قانونی خواهد بود.
دولت بغداد این ضربالاجل را همزمان با پایان مأموریت ائتلاف بینالمللی ضد داعش به رهبری آمریکا تعیین کرده و میگوید هدف آن، قرار دادن انحصار حمل سلاح در اختیار دولت و ادغام کامل نیروهای حشد الشعبی و دیگر گروههای مسلح در ساختار رسمی نیروهای امنیتی است.
پیشتر گروههای کتائب امام علی و عصائب اهلالحق اعلام کرده بودند که با واگذاری ادارهٔ تیپهای خود به دولت و پیشبرد روند ادغام همکاری خواهند کرد و مقامهای عراقی نیز گفته بودند اطلاعات مربوط به تسلیحات کتائب امام علی را دریافت کردهاند که نخستین گام در اجرای این طرح به شمار میرود.
در مقابل، گروههایی مانند کتائب حزبالله عراق، حرکت النجباء و کتائب سیدالشهدا تاکنون با خلعسلاح مخالفت کرده و حفظ سلاح را تا زمان رفع آنچه «تهدیدهای خارجی» میخوانند، ضروری دانستهاند.
شکرالله احمدی، فعال فرهنگی، به حبس محکوم شد
شورای هماهنگی تشکلهای صنفی فرهنگیان از صدور حکم حبس برای شکرالله احمدی، فعال صنفی فرهنگیان و بازرس این شورا، در شعبه ۱۰۳ کیفری ممسنی خبر داد.
کانال اطلاعرسانی این شورا روز شنبه ۲۰ تیر نوشت که بر اساس حکم صادرشده، شکرالله احمدی بابت اتهام «اجتماع و تبانی برای ارتکاب جرم علیه امنیت داخلی و خارجی» به سه سال حبس و بابت اتهام «فعالیت تبلیغی علیه نظام جمهوری اسلامی» به هفت ماه و پانزده روز حبس محکوم شده است.
شکرالله احمدی ۲۰ دی ماه ۱۴۰۴ در خانهاش در نورآباد ممسنی بازداشت و پس از چند روز آزاد شده بود.
شورای هماهنگی تشکلهای صنفی فرهنگیان ایران در واکنش به حکم حبس برای این فعال فرهنگی نوشت: «فعالیت صنفی، دفاع از حقوق معلمان و پیگیری مطالبات آموزشی و معیشتی جرم نیست و نباید با اتهامات امنیتی و احکام سنگین قضایی پاسخ داده شود.»
حکم صادرشده علیه شکرالله احمدی بدوی است و به او اعلام شده از زمان ابلاغ رأی، ۲۰ روز برای اعتراض و درخواست تجدیدنظر فرصت دارد.
شورای هماهنگی خواهان لغو این حکم و همچنین توقف پروندهسازی علیه فعالان صنفی و پایان دادن به فشارهای امنیتی و قضایی بر معلمان شده است.
انفجار در جنوب شرق تهران
صبح شنبه ۲۰ تیر برخی رسانههای ایران از شنیده شدن صدای انفجار و بلند شدن دود ناشی از انفجار در منطقهٔ پاکدشت و قیامدشت در جنوب شرق تهران خبر دادند.
لحظاتی پس از انتشار این گزارشها، خبرگزاریهای ایران بهنقل از فرماندار پاکدشت اعلام کردند این انفجارها «ناشی از امحای مهمات باقیمانده از جنگ و فعالیتهای معمول در منطقه نظامی پارچین مربوط میشود.»
رسانههای ایران همچنین بهنقل از این مقام دولتی نوشتند این «عملیات کنترلشده از پیش برنامهریزی شده بود»، با این حال توضیحی در مورد اعلام عمومی قبلی در این مورد ارائه ندادند.
ساعتی بعد هم خبرگزاری فارس، نزدیک به سپاه پاسداران، بهنقل از سپاه سیدالشهداء اعلام کرد «عملیات ایمنسازی که تا حدود ساعت ۱۵ ادامه خواهد داشت، احتمال ایجاد چند صدای انفجار دیگر را نیز به همراه دارد».
عباس عراقچی به عمان رفت
عباس عراقچی، وزیر خارجه جمهوری اسلامی ایران، روز شنبه ۲۰ تیر به مسقط، پایتخت عمان، رفت تا دربارهٔ تحولات منطقه بهویژه موضوع تنگه هرمز با مقامات این کشور گفتوگو کند.
این سفر یک روز پس از آن انجام میشود که بر اساس برخی گزارشها، آمریکا خواستار تعهد علنی تهران به باز نگه داشتن تنگه هرمز برای کشتیرانی بینالمللی شده و در این مورد تا روز شنبه به مقامات جمهوری اسلامی فرصت داده است.
در پی درگیری نظامی اخیر در منطقه هرمز که با حمله به چند کشتی در آبهای عمان آغاز شد، با حملات هوایی آمریکا به دهها هدف در جنوب ایران پاسخ گرفت و تهران نیز در واکنش بار دیگر حملات موشکی و پهپادی به برخی نقاط در کشورهای منطقه انجام داد، دونالد ترامپ آتشبس میان ایران و آمریکا را «پایانیافته» اعلام کرد و در عین حال از ادامه یافتن گفتوگوها خبر داد.
روز گذشته خبرگزاری بلومبرگ گزارش داده بود که عمان رسماً مخالفت خود با دریافت عوارض بابت عبور و مرور از تنگه هرمز را به سازمان ملل اعلام کرده است.
گاردین: اروپا امکان پرداخت هزینه داوطلبانه برای خدمات کشتیرانی در تنگه هرمز را بررسی میکند
روزنامه بریتانیایی گاردین روز شنبه نوشت کشورهای اروپایی در حال بررسی طرحهایی هستند که بر اساس آن دریافت هزینه برای خدمات ناوبری در تنگه هرمز، مشروط به داوطلبانه بودن و تأیید سازمان بینالمللی دریانوردی، امکانپذیر باشد.
دیوید لمی، معاون نخستوزیر بریتانیا، هشدار داده است که وضع عوارض اجباری پیامدهای فاجعهباری خواهد داشت، اما برخی مقامهای اروپایی میگویند دریافت هزینه در برابر خدمات مشخصی مانند ایمنی دریانوردی، مقابله با آلودگی و امداد اضطراری میتواند با حقوق بینالملل سازگار باشد.
گاردین مینویسد عمان با همکاری حقوقدانان بریتانیایی طرحی مشابه سازوکار داوطلبانه تنگه مالاکا تهیه کرده و پیشنهاد داده است کارشناسانش برای توضیح آن به تهران سفر کنند. عباس عراقچی نیز قرار است برای گفتوگو درباره امنیت کشتیرانی و تنگه هرمز به عمان برود.
این تحولات همزمان با فشار آمریکا بر ایران برای اعلام علنی باز بودن تنگه هرمز و توقف حمله به کشتیهای تجاری صورت میگیرد.