آبلاردو دِ لا اِسپریا، نامزد راستگرای کلمبیا و مورد حمایت دونالد ترامپ، در انتخابات ریاستجمهوری روز یکشنبه ۳۱ خرداد با اختلافی اندک نسبت به رقیب خود به پیروزی رسید.
خبرگزاری رویترز نوشته که این پیروزی نشان میدهد رأیدهندگان به وعدههای او برای مقابله شدیدتر با جرم و جنایت و تقویت اقتصاد اعتماد کردهاند.
با شمارش نزدیک به تمام آرای دور دوم انتخابات، دِ لا اِسپریا ۴۹.۶۶ درصد آرا را بهدست آورد، در حالی که رقیب او، سناتور ایوان سپدا، با ۴۸.۷ درصد آرا و اختلافی حدود ۲۵۰ هزار رأی در جایگاه دوم قرار گرفت.
سپدای ۶۳ ساله وعده داده بود سیاستهای گوستاوو پترو نخستین رئیسجمهور چپگرای کلمبیا و عضو سابق یک گروه شورشی، از جمله پرداخت مستمری دولتی به اقشار فقیر، اصلاحات کارگری مورد حمایت اتحادیهها، توقف پروژههای جدید نفتی و ادامه مذاکرات صلح با گروههای مسلح را ادامه دهد.
در مقابل، د لا اسپریا مشکلات اقتصادی و امنیتی کشور، از جمله گسترش فعالیت گروههای مسلح، را به پترو نسبت داده و وعده داده است مذاکرات با شورشیان و گروههای جنایتکار را متوقف کند، بخش نفت و گاز را توسعه دهد و مالیاتها را کاهش دهد.
با این حال، او اعلام کرده است که افزایش ۲۳ درصدی حداقل دستمزد که در دوره پترو اعمال شد، و همچنین برخی دیگر از برنامههای اجتماعی محبوب را حفظ خواهد کرد.
د لا اسپریا پس از پیروزی در جمع هواداران خود در شهر ساحلی بارانکییا گفت: «من رئیسجمهور همه کلمبیاییها خواهم بود؛ چه کسانی که به من رأی دادند و چه کسانی که نامزد دیگری را انتخاب کردند».
د لا اسپریا همچنین پیشتر تبریک تلفنی دونالد ترامپ را که قبلاً آشکارا از او حمایت کرده بود، جشن گرفته بود.
او در پیامی در حساب کاربری خود در شبکههای اجتماعی نوشت: «چند دقیقه پیش با رئیسجمهور ایالات متحده، دونالد ترامپ، گفتوگو کردم و او حمایت خود و همچنین به رسمیت شناختن پیروزی ما را اعلام کرد».
ترامپ که پیشتر بارها با گوستاوو پترو دچار درگیری لفظی شده بود، در ماه جاری میلادی گفته بود: «نتیجه انتخابات روز یکشنبه برای آینده کلمبیا و روابط آن با ایالات متحده بسیار مهم است».
مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا، هم روز یکشنبه انتخاب د لا اسپریا را تبریک گفت.
روبیو در پیامی در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «دولت ترامپ مشتاق است با دولت آینده شما همکاری نزدیکی داشته باشد تا همکاریهای امنیتی منطقهای را گسترش دهد، به مهاجرت غیرقانونی به ایالات متحده پایان دهد و روابط اقتصادی میان دو کشور را تقویت کند».
گیدئون سعار، وزیر خارجه اسرائیل نیز پیروزی رئیسجمهور جدید کلمبیا که حامی اسرائیل است، را تبریک گفت. او در شبکه ایکس نوشت: «ما امیدواریم با رئیسجمهور منتخب د لا اسپریا برای احیای روابط میان اسرائیل و کلمبیا و رساندن آن به بالاترین سطح در تاریخ همکاری کنیم».
کارشناسان میگویند نتیجهٔ انتخابات کلمبیا نشاندهنده چرخشی تند در فضای سیاسی این کشور است و دستورکار امنیتی سختگیرانه همراه با سیاستهای اقتصادی طرفدار بازار را در پی خواهد داشت.
اعتراضات و چالشهای پیشرو
معترضان در کالی، سومین شهر بزرگ کلمبیا، پس از آنکه اسپریا با اختلافی بسیار اندک در انتخابات ریاستجمهوری پیروز شد، پرچمهای آمریکا را به آتش کشیدند و با پلیس ضدشورش درگیر شدند.
پلیس برای متفرق کردن جمعیتی چند هزار نفره از گاز اشکآور استفاده کرد. برخی از معترضان که از پیروزی وی خشمگین بودند، با آجر و میلههای فلزی به خیابانها آمده بودند.
نزدیکی نتیجه انتخابات، احتمالاً اسپریا را مجبور خواهد کرد برای جلب حمایت کنگرهٔ دچار تفرقه، برخی از برنامههایش را تعدیل کند.
حزب «پیمان تاریخی» سپدا در هر دو مجلس سنا و نمایندگان بیش از هر حزب دیگری کرسی دارد، هرچند هیچ حزبی اکثریت مطلق را در اختیار ندارد.
د لا اسپریا که وکیلی بدون سابقه سیاسی است، همچنین باید با بدهی بالای عمومی کشورش مقابله کند.
اتاق بازرگانی کلمبیا و آمریکا، انجمن معدن و انجمن بانکداران از جمله نهادهای اقتصادی بزرگی بودند که پیروزی او را تبریک گفتند.
در محلههای متوسط و مرفه شهرهای بوگوتا و مدلین، هواداران او با تکان دادن پرچمها، بوق خودروها و آتشبازی جشن گرفتند.
بیش از ۲۶ میلیون نفر از مجموع ۴۱ میلیون واجد شرایط رأیگیری در انتخابات شرکت کردند. همچنین حدود ۴۲۷ هزار نفر رأی سفید دادند؛ اقدامی که معمولاً نوعی رأی اعتراضی تلقی میشود.
برای بسیاری از رأیدهندگان، بهویژه در مناطقی که اخیراً اخاذی و قاچاق مواد مخدر افزایش یافته است، امنیت مهمترین دغدغه بود.
اما بسیاری از هواداران سپدا نگراناند که لحن جنگطلبانهٔ د لا اسپریا دربارهٔ مقابله با گروههای مسلح، کشوری را که بیش از ۶۰ سال درگیر نبرد میان چریکهای چپگرا، باندهای جنایتکار و دولت بوده است، دوباره به سمت درگیریهای شدیدتر سوق دهد.
در سالهای اخیر، رأیدهندگان در کشورهای شیلی، آرژانتین، کاستاریکا، بولیوی و اکوادور نیز رؤسای جمهور راستگرا را انتخاب کردهاند.
در پرو نیز، جایی که شمارش آرای انتخابات هفتم ژوئن همچنان ادامه دارد، کیکو فوجیموری، دختر رئیسجمهور پیشین آلبرتو فوجیموری، پس از سه شکست قبلی در آستانه پیروزی قرار گرفته است.
آبلاردو د لا اسپریا کیست؟
د لا اسپریا که از سوی هوادارانش به «ببر» ملقب شده است، خود را ناجی ضدساختار حاکم معرفی کرده که قادر است اقتصاد بیمار کلمبیا را احیا کرده و نظم را به کشوری بازگرداند که از فعالیت گروههای مسلح غیرقانونی و قاچاق مواد مخدر آسیب دیده است. او از ابتدای سال با شعارهای سختگیرانه علیه جرم و جنایت محبوبیت پیدا کرد.
د لا اسپریا در دور نخست انتخابات در اواخر ماه مه با کسب ۴۳.۷ درصد آرا پیروز شد و سپس در دور دوم، سناتور ایوان سپدا را با ۴۹.۶۶ درصد آرا در برابر ۴۸.۷ درصد شکست داد.
او قصد دارد اکتشاف نفت را از سر بگیرد و با مجاز کردن فناوری شکست هیدرولیکی، تولید نفت را تقریباً دو برابر کرده و به ۱.۳ میلیون بشکه در روز برساند.
د لا اسپریا مدعی است که هزینههای کارزار انتخاباتی خود را شخصاً تأمین کرده و جنبش «مدافعان میهن» او بدون حمایت احزاب سیاسی یا گروههای تجاری خارجی رشد کرده است. خبرگزاری رویترز نوشته که نتوانسته به طور مستقل این ادعا را تأیید کند.
او علاوه بر وکالت، صاحب یک امپراتوری تجاری گسترده شامل کسبوکارهای شراب، رام، پوشاک و املاک و مستغلات است. با این حال رسانه تحقیقی لا سییا باسیا (La Silla Vacía) گزارش داده که بسیاری از شرکتهای او منحل شدهاند، بدهی دارند و در مجموع در سال ۲۰۲۴ زیانده بودهاند؛ در حالی که دفتر حقوقی او سودآورترین فعالیتش محسوب میشود.
د لا اسپریا ۴۷ ساله در طول کارزار انتخاباتی خود، با وجود آنکه هرگز در ارتش خدمت نکرده، مرتباً از سلام نظامی استفاده میکرد.
او که اغلب با ساعتهای لوکس، عینکهای آفتابی برنددار و ریشی آراسته دیده میشود، با نایب بوکله، رئیسجمهور السالوادور، مقایسه شده است؛ کسی که خود را «باحالترین دیکتاتور جهان» مینامد.
بوکله سیاستهای امنیتی سختگیرانه و زندانهای عظیم را اجرا کرده که باعث شده نرخ جرم و جنایت در السالوادور به یکی از پایینترین سطوح در آمریکای مرکزی برسد و برخی کشورها را به الگوگیری از این سیاستها ترغیب کند. با این حال، او در این روند بیش از ۹۰ هزار نفر را بازداشت کرده که انتقاد گروههای حقوق بشری را برانگیخته است.
د لا اسپریا تأکید میکند که از بوکله تقلید نمیکند، اما پیشنهاد ساخت ۱۰ زندان عظیم در کلمبیا را مطرح کرده است.
او که متأهل و پدر چهار فرزند است، در شهر ساحلی مونتریا در منطقه کارائیب کلمبیا بزرگ شده و به عنوان خواننده موسیقی فولکلور سنتی «والناتو» نیز شناخته میشود.
د لا اسپریا شهروند ایالات متحده، ایتالیا و کلمبیاست و قرار است در هفتم اوت ریاستجمهوری را بر عهده بگیرد.