انتصاب علی لاریجانی به عنوان دبیر شورای عالی امنیت ملی چه معنا و پیامی دارد؟
انتصاب علی لاریجانی به عنوان دبیر «شورای عالی امنیت ملی» دو روز پس از اعلام تشکیل «شورای دفاع» و چند هفته پس از جنگ ۱۲ روزهٔ ایران و اسرائیل انجام شد.
در شرایطی که نگرانیهای زیادی در مورد احتمال از سرگیری جنگ وجود دارد. او پیشتر هم یکبار دبیر شورای عالی امنیت ملی بوده اما از آن روز تا کنون، هم او و هم حکومت، دستخوش تغییراتی شدهاند. این انتصاب چه معنا و پیامی دارد و حکومت به کدام سو میرود؟
این سوال را از رضا علیجانی، تحلیلگر مسائل ایران ساکن پاریس، پرسیدیم.
سازمان ملل: جمهوری اسلامی از پاسخگویی دربارهٔ دفن حمید حسیننژاد طفره میرود
مای ساتو، گزارشگر ویژه سازمان ملل در امور حقوق بشر ایران، با اشاره به اعدام حمید حسیننژاد حیدرانلو، زندانی سیاسی کُرد، اعلام کرد که پاسخ رسمی دولت ایران به مکاتباتش، ابهامات دربارهٔ دفن مخفیانه پیکر او را برطرف نکرده است.
به گفته او، جمهوری اسلامی در این پاسخ نه دفن مخفیانه را تأیید کرده و نه آن را رد، بلکه صرفاً مدعی شده که «اطلاعات لازم ارائه شدهاند». با این حال، تا روز ۱۵ مرداد ۱۴۰۴، خانواده حسیننژاد از محل دفن او بیاطلاعاند.
ساتو همچنین افزود که پاسخی به این پرسش که چرا پیکر از همان ابتدا به خانواده تحویل داده نشد، ارائه نشده است.
در پاسخ رسمی صرفاً آمده که «دفن در محل مناسب و با درنظرگرفتن ملاحظات و کرامت» انجام شده، اما جزئیاتی از این ملاحظات بیان نشده است. او تأکید کرد که این رفتارها، مجازاتی مضاعف برای خانواده قربانی بهشمار میرود.
حمید حسیننژاد حیدرانلو اهل روستایی در منطقه چالدران فروردین ۱۴۰۱ به همراه چند شهروند افغان و به اتهام قاچاق کالا بازداشت شد و به گفته عثمان مزین، وکیل او، ماموران امنیتی مدتی بعد و در بازداشتگاه اتهام «دست داشتن در آن ترور» را مطرح کردند.
مای ساتو در پیام تازه خود نوشته است: «طبق گزارشهایی که دریافت کردم روند دادرسی ناقض حقوق اساسی او بوده است، از جمله عدم دسترسی کافی به وکیل و مترجم. در عین حال ادعاهای جدیای منبی بر اینکه از او تحت شکنجه اعتراف گرفته شده است وجود دارد.»
ترامپ میگوید ایران دو ماه تا دستیابی به سلاح هستهای فاصله داشت
دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، شامگاه سهشنبه ۱۴ مرداد در اظهارنظری کوتاه به خبرنگاران گفت جمهوری اسلامی ایران «تنها دو ماه تا دستیابی به سلاح هستهای فاصله داشته است».
ایالات متحده روز اول تیرماه در میانهٔ حملات اسرائیل به ایران، سه سایت هستهای فردو، نطنز و اصفهان را با بمبافکنهای بی-۲ و موشکهای تاماهاوک بمباران کرد که بهگفتهٔ آقای ترامپ باعث شد این تأسیسات «به طور مطلق نابود شود».
جمهوری اسلامی میگوید قصد ساخت سلاح هستهای ندارد، و پس از جنگ ایران و اسرئیل نیز میگوید حاضر به توقف غنیسازی اورانیوم نیست.
دونالد ترامپ هفتهٔ گذشته نیز با بیان اینکه آمریکا قابلیتهای هستهای ایران را از بین برده است، افزود: «آنها میتوانند دوباره شروع کنند. ولی اگر این کار را بکنند، ما آن را سریعتر از تکان دادن دست محو خواهیم کرد.»
خانواده زوج بریتانیایی دستگیر شده در ایران برای اولین بار با آنها تلفنی صحبت کردند
خانواده لیندسی و کریگ فورمن، زوج بریتانیایی که در ایران به اتهام جاسوسی بازداشت شدهاند، اعلام کردند روز سهشنبه برای اولین بار از زمان دستگیری آنها در دی ماه سال قبل، با این زوج تماس تلفنی برقرار کردند.
این تماس پس از آن انجام شد که فرزندان این زوج چند روز پیش مطلع شدند که لیندسی و کریگ فورمن، هر دو ۵۲ ساله، به زندانهایی جداگانه در داخل و اطراف تهران منتقل شدهاند؛ اتفاقی که نگرانیها در مورد وضعیت آنها را افزایش داده است.
جو بنت، پسر لیندسی فورمن، در بیانیهای گفت: «۲۱۳ روز منتظر ماندیم. امیدوار بودیم. نفس در سینه حبس کردیم و امروز بالاخره آن تماسهای تلفنی را دریافت کردیم.»
او افزود: «بالاخره صدای آنها را شنیدیم. پس از هفت ماه طولانی بدون تماس مستقیم، حالا میتوانیم چیزی را بگوییم که تمام این مدت در انتظارش بودیم: لیندسی و کریگ زنده هستند.»
آقای بنت با اشاره به این که تماس تلفنی حدود هشت دقیقه طول کشید، تأکید کرد: «در حالی که شنیدن صدای آنها فوقالعاده بود، اما باید همچنان چشممان را به مسائل اصلی بدوزیم.»
او خبر داد که لیندسی و کریگ فورمن «ماههاست که هیچ دیدار کنسولی نداشتهاند.»
پسر خانم فورمن یک روز قبل اعلام کرد مسئولان زندان اوین مادرش را به زندان قرچک ورامین و کریگ فورمن را به زندان فشافویه فرستادهاند.
این زوج ۵۲ ساله در جریان یک گردش با موتورسیکلت از ارمنستان وارد ایران شدند و درنظر داشتند پس از ۴ روز سفر خود را به سوی پاکستان ادامه دهند. آنها از سوی نیروهای سپاه پاسداران در استان کرمان بازداشت شده و به تهران انتقال یافتند.
جمهوری اسلامی آنها را به جاسوسی متهم کرده، امری که این زوج و دولت بریتانیا قاطعانه رد کردهاند.
اعلام تعطیلی شمار دیگری از استانهای ایران در روز چهارشنبه
در پی موج گرما، کمبود برق و آب و آنچه لزوم مدیریت مصرف انرژی خوانده شده است، شمار دیگری از استانهای ایران برای روز چهارشنبه ۱۵ مرداد تعطیل اعلام شدند.
این تعطیلیها که روز سهشنبه اعلام شده است، حتی شامل استانهای سردسیر کشور مانند اردبیل، زنجان و کردستان نیز شده و ادارات دولتی در آنها فعالیت نخواهند کرد.
بر اساس اعلام استانداریها، در استانهای گلستان، کهگیلویه و بویراحمد، خراسان رضوی، چهارمحال و بختیاری، خراسان جنوبی، البرز، سمنان و بوشهر نیز دستگاههای اجرایی و موسسات آموزشی تعطیل خواهند بود.
روز دوشنبه نیز اعلام شده بود برخی استانها در روز سهشنبه و برخی دیگر در روزهای سهشنبه و چهارشنبه تعطیل خواهند بود.
تعطیلی روز چهارشنبه پایتخت و سایر شهرهای استان تهران و همچنین استانهای قم، ایلام، آذربایجان شرقی، یزد، اصفهان، هرمزگان، گیلان و کرمان روز گذشته اعلام شده بود.
ایران در هفتههای اخیر با بحران انرژی مواجه شده است و مقامها میگویند با ورود به پنجمین سال خشکسالی و کاهش شدید بارشها، ذخایر آب در وضعیت بحرانی است.
همچنین کاربران شبکههای اجتماعی نوشتهاند در روزهای اخیر برخی مناطق تهران با دو نوبت قطع برق مواجه شدهاند.
خسارت ۵۰۰ میلیارد دلاری به ایران؟
موشه العاد، محقق اسرائیلی امور خاورمیانه و یک سرهنگ بازنشسته ارتش این کشور، در گفتوگو با روزنامه معاریو در تلآویو ارزیابی کرد که هزینه بازسازی ایران به دلیل آسیبهایی که ایران در جنگ ۱۲ روزه با اسرائیل و آمریکا متحمل شد، ممکن است فراتر از ۵۰۰ میلیارد دلار باشد.
آقای العاد سهشنبه، ۱۴ مرداد، به معاریو گفت هزینه مستقیم جنگ برای ایران به تنهایی دهها میلیارد دلار بوده که عمدتاً به دلیل آسیب وارده به انرژی و زیرساختها است.
او افزود در حملات اسرائیل دستکم ۱۲۰ برج مسکونی، نیروگاهها و تأسیسات کلیدی غنیسازی هستهای ایران تخریب شدند. او هزینه مرتبط با قطع اینترنت برای بخش تجاری ایران را حدود نیم میلیارد دلار برآورد کرده است.
این کارشناس اسرائیلی افزود خسارات وارده در حالی است که ایران پیش از جنگ اخیر نیز خود ارزیابی کرده بود که برای نوسازی جادهها، شبکههای برق و بنادر قدیمیاش به بیش از ۵۰۰ میلیارد دلار سرمایهگذاری نیاز دارد. اما به گفته او، اکنون ناچار است که بخش بزرگی از منابع کاملاً محدود خود را هم صرف بازسازی ویرانههای جنگ کند.
وزیر خارجه جمهوری اسلامی ایران گفته است که آمریکا باید غرامت آسیب وارده در جنگ اخیر را بپردازد؛ درخواستی که دولت دونالد ترامپ هفته گذشته آن را به عنوان یک گفته «مضحک» رد کرد.
خانواده: زوج بریتانیایی بازداشتشده در ایران به «بدنامترین» زندانها منتقل شدند
خانواده یک زوج بریتانیایی که ۷ ماه پیش هنگام یک سفر گردشگری به ایران از سوی سپاه پاسداران به ظن «جاسوسی» بازداشت شدند، خبر دادند که مسئولان زندان اوین این زن و شوهر را به زندانهایی دیگر منتقل کردهاند. به گفته آنان، مسئولان زندان این زن بازداشتی را به زندان قرچک ورامین و همسر او را به زندان فشافویه فرستادهاند.
جو بنت، پسر ۳۱ ساله خانم لیندسی فورمن، روز ۱۳ مرداد به خبرگزاری فرانسه گفت جایی که مادرش را راهی آن کردهاند، از بدنامترین زندانهای جهان است. او یادآوری کرد که در تمامی این هفت ماه نتوانسته با مادرش یا با ناپدریاش گفتوگوی تلفنی داشته باشد.
به گفته خانواده لیندسی و کریگ فورمن، وزارت خارجه بریتانیا یکشنبه این هفته آنها را از انتقال این بستگان خود به دو زندان مختلف آگاه کرد؛ امری که نگرانی خانواده در مورد وضعیت سلامتی آنها را تشدید کرد.
این زوج ۵۲ ساله در جریان یک گردش با موتورسیکلت از ارمنستان وارد ایران شدند و درنظر داشتند پس از ۴ روز سفر خود را به سوی پاکستان ادامه دهند. آنها از سوی نیروهای سپاه پاسداران در استان کرمان بازداشت شده و به تهران انتقال یافتند.
جمهوری اسلامی ایران شش ماه پیش با تأیید بازداشت لیندسی و کریک فورمن آنها را متهم کرد که در پوشش گردشگری درصدد گردآوری اطلاعات برای تشکیلات اطلاعاتی بریتانیا بودهاند؛ امری که این زوج و دولت بریتانیا قاطعانه رد کرده است.
سفارت بریتانیا در تهران اتهامات جاسوسی را عمیقاً نگرانکننده نامیده و تأکید دارد که کمک کنسولی به این زوج ارائه میکند و با خانواده آنها در تماس است. اما خانواده آندو گفتند که دولت بریتانیا اقدامات کافی انجام نداده و باید در تلاش خود سریعتر عمل کند.
تماس تلفنی پوتین و نتانیاهو
دفتر نخستوزیری اسرائیل اعلام کرد که بنیامین نتانیاهو روز ۱۳ مرداد بار دیگر با ولادیمیر پوتین تلفنی گفتوگو کرده، بیآنکه جزئیاتی ارائه شود.
این دومین تماس آنها در یک هفته گذشته است. در گفتوگوی قبلی، دو طرف دربارهٔ سوریه و تنش ایران و اسرائیل صحبت کرده بودند. تماسهای آنها پس از حمله روسیه به اوکراین تا خرداد امسال تقریباً متوقف شده بود.
ولادیمیر پوتین در آغاز عملیات نظامی اسرائیل در ایران در ۲۳ خرداد نیز با بنیامین نتانیاهو تلفنی سخن گفت و تماسی نیز با مسعود پزشکیان، رئیسجمهور اسلامی ایران انجام داد. به گزارش رسانههای اسرائیل، کرملین از مخالفت اسرائیل با مداخله روسیه در نزاع اسرائیل با ایران «سرخورده» شد.
میخائل شِمِش، گزارشگر امور سیاسی در شبکه رسانه ملی اسرائیل، کان، سهشنبه، ۱۴ مرداد، با استناد به «منابع نزدیک به بنیامین نتانیاهو» گزارش داد که نخستوزیر اسرائیل، با تکیه به مناسبات نزدیک خود با دونالد ترامپ و سوابق روابط خوبی که با ولادیمیر پوتین داشته، تلاش میکند تا از تنش میان رؤسای جمهوری آمریکا و روسیه حول ضربالاجلی که آقای ترامپ به مسکو بر سر جنگ روسها در اوکراین داده و در پی سخنان اخیر ولادیمیر مدودف، دستور استقرار دو زیردریایی هستهای آمریکا را داده، کم کند.
گزارش تلگراف: درخواست سپاه از طالبان برای دسترسی به فهرست ۲۵ هزار افغان همکار بریتانیا
روزنامه بریتانیایی تلگراف گزارش داده که سپاه پاسداران از طالبان حاکم بر افغانستان خواسته است به پایگاه دادههایی از اسامی ۲۵ هزار افغان همکار بریتانیا دسترسی داشته باشد تا «جاسوسان» همدست با لندن را که احتمالاً در ایران اقامت دارند، شناسایی کرده و بازداشت کنند.
تلگراف شامگاه دوشنبه، ۱۳ مرداد، به نقل از «یک مقام ارشد ایرانی» که نام او را نبرد، مدعی شد که هدف تهران شکار جاسوسان سرویس اطلاعاتی امآی۶ بریتانیا و استفاده از آنها به عنوان اهرمی در مذاکرات هستهای تهران با قدرتهای اروپایی است.
بریتانیا، فرانسه و آلمان به تهران هشدار دادهاند که در صورت عدم پیشرفت ملموس در دستیابی به توافق جدید بر سر برنامه هستهای ایران و نبود پیشرفت در مذاکرات تهران با آمریکا، با استفاده از «سازوکار ماشه» بر اساس توافق برجام، تحریمهای بینالمللی علیه جمهوری اسلامی را از سرخواهند گرفت.
به نوشته تلگراف، پایگاه داده الکترونیکی که شامل اسامی ۲۵ هزار نفر از شهروندان افغانستان است که یا با ارتش بریتانیا کار میکردند یا با تشکیلات اطلاعاتی این کشور مرتبط بودند. برخی از آنها سربازان و مقامات افغانستانی بودند که پس از خروج پرهرج و مرج آمریکا از این کشور در تابستان سه سال پیش، در جستجوی خروج از افغانستان و اقامت در کشورهای غربی برآمدند اما برخی از آنها نیز راهی ایران شدند.
تلگراف نوشت سپاه پاسداران دستیابی به این دادهها را در اولویت خود قرار داده، برای تحقق این هدف یک کمیته تشکیل داده و بحثهایی را نیز با حکومت طالبان در این زمینه دنبال کرده است.
وزارت دفاع بریتانیا در پاسخ به این روزنامه گفته است بررسی مستقل انجام شده نشان میدهد که «بسیار بعید» است صِرفِ قرار گرفتن نام افراد در این فهرست، آنها را در معرض خطر قرار دهد. با این حال، وزارت دفاع بریتانیا افزود که امنیت پرسنل خود را بسیار جدی تلقی کرده و بهویژه کارکنانی که در موقعیتهای حساس هستند، همواره راهکارهای مناسبی برای حفاظت از امنیت خود در دسترس دارند.
بریتانیا پیشتر نیز در برابر پرسشهایی که چرا این نیروهای افغانستانیِ همکار خود را به بریتانیا منتقل نکرده، تأکید کرده بود که افرادی که نامشان در این فهرست است، الزاماً در معرض خطر ملموس نیستند. بریتانیا با هزینهای حدوداً دو میلیارد پوندی حدود ۹۰۰ تن از افراد آن فهرست را به عنوان کسانی که ممکن است هدف انتقامگیری طالبان باشند، به خاک خود منتقل کرد.
روزنامه تلگراف با یک مرد افغانستانی که نامش در این فهرست است و جمهوری اسلامی ایران در روزهای گذشته او را به کشورش اخراج کرد، تماس گرفت. این مرد گفت نسبت به جان خود شدیداً نگران است و از بیم انتقام طالبان، از یک مخفیگاه به مخفیگاه دیگری میرود.
آمریکا و فرانسه بر عدم دسترسی ایران به سلاح هستهای تأکید کردند
مارکو روبیو، وزیر امور خارجه آمریکا و ژان نوئل بارو، وزیر امور خارجه فرانسه در گفتوگوی تلفنی روز دوشنبه خود بر تعهد خود مبنی بر عدم دسترسی ایران به سلاح هستهای، تأکید کردند.
وزارت خارجه آمریکا در بیانیهای اعلام کرد که آقایان روبیو و بارو همچنین در مورد وضعیت بشردوستانه در غزه و تلاشها برای دستیابی به آتشبس، پایان دادن به جنگ روسیه و اوکراین، تضمین صلح بین جمهوری آذربایجان و ارمنستان و درگیریهای جاری در سودان گفتوگو کردند.