شرکت داروسازی نوو نوردیسک عرضهٔ قرصی داروی کاهش وزن «ویگووی» با نسخهٔ پزشک را در آلمان آغاز کرد.
عرضهٔ این دارو از روز سهشنبه ۱۰ شهریور آغاز شد و آلمان نخستین کشور عضو اتحادیهٔ اروپا است که نسخهٔ قرصی ویگووی در آن به بازار میآید. این دارو پیشتر در آمریکا، بریتانیا و امارات متحده عربی عرضه شده بود.
قرص ویگووی مانند نسخهٔ تزریقی آن حاوی «سماگلوتاید» از خانوادهٔ داروهای موسوم به GLP-1 است که با تأثیر بر اشتها و احساس سیری به کاهش مصرف غذا و وزن کمک میکند.
سماگلوتاید همان مادهٔ مؤثر داروی «اوزمپیک» است که استفاده از آن برای کاهش وزن رواج یافته است. اوزمپیک در اصل برای درمان دیابت نوع دو ساخته شده، در حالی که ویگووی مشخصاً برای کنترل وزن در افراد واجد شرایط تأیید شده است.
دیگر نام شناختهشدهٔ این حوزه، «مونجارو»، محصول شرکت آمریکایی الای لیلی است که بهجای سماگلوتاید حاوی «تیرزپاتاید» است. تیرزپاتاید علاوه بر GLP-1 بر یک مسیر هورمونی دیگر به نام GIP نیز اثر میگذارد و مانند ویگووی تزریقی معمولاً هفتهای یک بار تزریق میشود.
اهمیت محصول تازهٔ نوو نوردیسک در این است که برای دریافت این نوع درمان دیگر الزاماً نیازی به تزریق هفتگی نیست. قرص ویگووی روزی یک بار مصرف میشود، هرچند استفاده از آن شرایط دقیقی دارد و فقط هم با نسخهٔ پزشک قابل تهیه است.
کمیسیون اروپا در ماه ژوئیه مجوز نسخهٔ خوراکی ویگووی را صادر کرد. این دارو برای بزرگسالان دارای شاخص تودهٔ بدنی یا BMI برابر ۳۰ و بیشتر، یا افراد دارای شاخص تودهٔ بدنی بین ۲۷ تا ۳۰ که دستکم یک مشکل مرتبط با اضافهوزن، مانند فشار خون بالا، دیابت نوع دو، اختلال چربی خون یا بیماری قلبیعروقی دارند، تأیید شده است.
قرص چقدر در کاهش وزن مؤثر است؟
در یک کارآزمایی بالینی که نتایج آن در نشریهٔ پزشکی «نیوانگلند» منتشر شده، افرادی که روزانه ۲۵ میلیگرم سماگلوتاید خوراکی دریافت کردند، پس از ۶۴ هفته بهطور متوسط ۱۳.۶ درصد از وزن اولیهٔ خود را از دست دادند. کاهش وزن در گروه دریافتکنندهٔ دارونما ۲.۲ درصد بود.
این پژوهش که شرکت نوو نوردیسک هزینهٔ آن را تأمین کرده بود، روی ۳۰۷ فرد دارای چاقی یا اضافهوزن انجام شد.
پژوهشگران همچنین گزارش کردند که عوارض گوارشی در ۷۴ درصد دریافتکنندگان سماگلوتاید مشاهده شد، در حالی که این عوارض در گروه دارونما حدود ۴۲ درصد بود.
تهوع، استفراغ، اسهال، یبوست و درد شکمی از جمله عوارض شناختهشدهٔ سماگلوتاید و دیگر داروهای این خانواده هستند.
بر اساس گزارش رویترز، قیمت قرص ویگووی در آلمان بسته به دوز متفاوت است و شرکت سازنده میگوید بهای آن در سطحی مشابه نسخهٔ تزریقی این دارو خواهد بود که هزینهٔ ماهانهاش حدود ۱۷۰ تا ۲۸۰ یورو است.
نام اوزمپیک و مونجارو در ایران نیز بهویژه برای کاهش وزن شناخته شده است، اما وجود این نامها در بازار غیررسمی را نباید با عرضهٔ رسمی آنها در شبکهٔ دارویی کشور یکی دانست.
محمد هاشمی، سخنگوی سازمان غذا و داروی ایران، پاییز سال گذشته گفته بود برند اوزمپیک در ایران به ثبت رسیده و کد رسمی دارویی دارد، اما تا آن زمان واردات رسمی آن انجام نشده بود.
بهگفتۀ او، برند مونجارو نیز در ایران ثبت نشده بود. سازمان غذا و دارو پیشتر دربارهٔ نمونههای مونجارو که به شکل قاچاق و از طریق بازار غیررسمی عرضه میشدند هشدار داده بود.
با این حال، خود مواد مؤثر این داروها اکنون با نامهای تجاری دیگری در ایران در دسترساند. از جمله شرکت سیناژن داروی «اسپارتینا» حاوی تیرزپاتاید، همان مادهٔ مؤثرهٔ مونجارو، را به شکل تزریق هفتگی عرضه کرده است.
سماگلوتاید نیز با چندین نام تجاری در فهرست دارویی ایران وجود دارد و شرکت کوبل دارو امسال فرآوردهای با نام «ولوریتا» را حاوی این ماده وارد بازار ایران کرده است.
بنابراین سماگلوتاید و تیرزپاتاید برای بیماران و مصرفکنندگان ایرانی کاملاً ناشناخته نیستند، اما فرآوردهای که اکنون در آلمان عرضه شده، شکل خوراکی ویگووی است.
عرضهٔ قرص ویگووی بخشی از مرحلهٔ جدید رقابت نوو نوردیسک و الای لیلی در بازار بزرگ داروهای چاقی است که تحلیلگران ارزش آن را تا سال ۲۰۳۰ بیش از ۱۰۰ میلیارد دلار در سال پیشبینی میکنند.
الای لیلی نیز داروی خوراکی خود با نام «فاندایو» و مادهٔ مؤثر «اورفورگلیپرون» را در ماه اوت در بریتانیا عرضه کرد. این دارو با مونجارو متفاوت است و حاوی تیرزپاتاید نیست. فاندایو اکنون در بیش از ۴۰ بازار دیگر در دست بررسی نهادهای نظارتی است.