یک روز پس از متهم شدن دو نفر در پرونده حادثۀ پایگاه هوایی فرفورد در بریتانیا، (حادثه‌ای که به گفته پلیس ضد تروریسم بریتانیا با حکومت ایران در ارتباط است)، روزنامهٔ «لوموند» چاپ پاریس، از افزایش نگرانی سرویس‌های اطلاعاتی غربی از تهدیدهای جمهوری اسلامی در اروپا خبر داد.
این روزنامه نوشت که تهدیدهای ایران در کشورهای اروپایی پایدار و فراگیر شده و شمار بازداشت افرادی که مظنون به همکاری با سرویس‌های اطلاعاتی جمهوری اسلامی هستند، پیوسته افزایش می‌یابد.
یک «جنگ نامتقارن پنهان»
اگرچه در حال حاضر، جنگ میان ایران و ائتلاف آمریکا و اسرائیل فروکش کرده، اما همزمان یک جنگ پنهان نسبتاً قدیمی که منتسب به نهادهای اطلاعاتی ایران است در کشورهای غربی ادامه دارد؛ این جنگ خاموش، حملاتی در خاک اروپاست که به طور پیوسته گزارش‌های خنثی شدن آن‌ها در رسانه‌های غربی منتشر می‌شود.
حبیب حسینی‌فرد، تحلیلگر سیاسی ساکن آلمان، در این زمینه به رادیو فردا می‌گوید: «باید توجه داشت که نهادهای اطلاعاتی ممکن است در گزارش‌های خود، برای برجسته کردن اهمیت تهدیدها و نشان دادن کارآمدی فعالیت‌هایشان، بر برخی ابعاد خطر تأکید بیشتری کنند. این احتمال، البته، به معنای انکار اصل تهدیدها یا بی‌اهمیت دانستن فعالیت‌های منتسب به جمهوری اسلامی نیست».
روزنامه لوموند در گزارش تازه خود نوشت که کشورهای اروپایی از قبل نگران بودند که پیامدهای جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران، به شکل «پاسخی نامتقارن» از سوی جمهوری اسلامی، در قالب عملیات جاسوسی، خرابکاری یا مداخله‌جویی، بروز کند.
به همین دلیل، مقام‌های فرانسوی در بهار امسال، از چنین تهدیدی خبر دادند اما شدت آن را «کم» توصیف کردند. ولی از آن زمان تاکنون، به نوشتهٔ این روزنامهٔ فرانسوی، وضعیت وخیم‌تر شده است.
دو هفته پیش، ۳۲ کشور غربی، از جمله بریتانیا، فرانسه، آلمان، ایالات متحده، کانادا و هلند، به‌طور مشترک «با شدیدترین عبارات، استفادهٔ ایران از حملات خشونت‌آمیز، از جمله طرح‌های ترور، آتش‌سوزی‌های عمدی، اقدامات خرابکارانه، حملات سایبری و دیگر فعالیت‌های ترکیبی علیه کشورهای خود و شرکایشان» را محکوم کردند.
این بیانیهٔ مشترک در پی آن صادر شد که لندن، حادثهٔ ۲۷ سپتامبر در نزدیکی پایگاه نظامی نیروی هوایی سلطنتی بریتانیا در فرفورد را به سرویس‌های اطلاعاتی ایران یا شبکه‌هایی که از طرف آن‌ها فعالیت می‌کنند، نسبت داد. این پایگاه میزبان هواپیماهای نظامی آمریکایی بود که در جنگ علیه ایران شرکت کرده بودند.
بر اساس اطلاعاتی که سرویس‌های اطلاعاتی بریتانیا در اختیار همتایان اروپایی خود از جمله سرویس اطلاعاتی فرانسه قرار داده‌اند، گفته می‌شود افرادی در ساعات اولیه روز تلاش کرده بودند با استفاده از پهپادهای کوچکی که قابلیت حمل مواد منفجره داشتند، به بمب‌افکن‌های آمریکایی حمله کنند. با این حال، تنها چند گالن بنزین در خودروهای مظنونان پیدا شد.
پنج نفر به اتهام جرایم مرتبط با «تروریسم» و مواد منفجره بازداشت شدند، اما سپس با قرار وثیقه آزاد شدند.
پیشتر در مردادماه امسال، سپاه پاسداران در بیانیه‌ای اعلام کرد که آمریکا از پایگاه فرفورد برای انجام مأموریت‌های بمباران علیه ایران استفاده کرده و هر پایگاهی که برای چنین حملاتی به کار گرفته شود، «هدفی مشروع» خواهد بود.
با وجود این که روز پنجم آبان و بر اساس قانون امنیت ملی بریتانیا، دو تن در این پرونده تفهیم اتهام شدند، لوموند نوشت محافل اطلاعاتی معتقدند که شواهد کافی برای افشای اقدامات ایران در اختیار دارند ولی دستگاه قضایی برای گردآوری شواهد قطعی با دشواری روبه‌روست.
حسینی‌فرد می‌گوید: «در ماه‌های اخیر و در پی جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران، به نظر می‌رسد یکی از ابعاد فعالیت‌های جمهوری اسلامی، ارسال پیام‌های تهدیدآمیز به کشورهای اروپایی بوده است؛ پیام‌هایی با این مضمون که همکاری با واشینگتن می‌تواند برای این کشورها هزینه‌ساز باشد».
او می‌افزاید: «فعالیت‌های منتسب به جمهوری اسلامی در اروپا، به تهدید علیه کشورهای همکار آمریکا محدود نمی‌شود. یکی دیگر از محورهای نگرانی نهادهای امنیتی، احتمال اقدامات تلافی‌جویانه در واکنش به عملیات اسرائیل علیه ایران است».
بازداشت بیش از ۵۰ نفر در بریتانیا در کمتر از یک سال
کن مک‌کالوم، مدیرکل سرویس امنیت داخلی بریتانیا (ام‌آی۵)، در ۲۱ مهرماه تاکید کرد که تهدید ایران علیه کشورش گسترده است. به گفتهٔ او، مجموع عملیات خصمانه مرتبط با ایران که در خاک بریتانیا شناسایی شده‌اند، از ابتدای سال تاکنون به بازداشت بیش از ۵۰ نفر منجر شده است.
او گفت که ایران دیگر تنها مخالفان حکومت جمهوری اسلامی در تبعید، رسانه‌های مخالف حکومت تهران، جوامع یهودی و منافع اسرائیل را هدف قرار نمی‌دهد، بلکه اکنون تأسیسات نظامی نیز مورد توجه این کشور قرار گرفته است.
آقای حسینی‌فرد درباره تهدیدهای ایران در غرب به رادیو فردا می‌گوید: «در کنار ترورهای سیاسی و ارتباط‌گیری با گروه‌های همسو، جمهوری اسلامی در حوزه‌های دیگری نیز فعالیت داشته است؛ از جمله جاسوسی سایبری، جمع‌آوری اطلاعات فناوری و شناسایی نقاط حساس و زیرساخت‌های راهبردی کشورهای اروپایی».
به گفتهٔ این تحلیلگر، بخشی از این اقدامات، به‌ویژه در ارتباط با برنامه‌های موشکی و هسته‌ای ایران، با هدف دستیابی به اطلاعات و فناوری‌های مورد نیاز تهران انجام شده و در عین حال، شناسایی زیرساخت‌های حساس کشورهای اروپایی می‌تواند در صورت تشدید تنش‌ها، زمینه را برای استفاده احتمالی از این اطلاعات در عملیات خرابکارانه یا حمله به زیرساخت‌های حیاتی فراهم کند.
حسینی‌فرد تاکید می‌کند: «بنابراین، فعالیت‌های اطلاعاتی جمهوری اسلامی در اروپا را نمی‌توان صرفا به ترور مخالفان یا جاسوسی سنتی محدود کرد؛ این فعالیت‌ها حوزه‌های دیجیتال، فناوری و امنیت زیرساخت‌ها را نیز در بر می‌گیرند».
همچنین در پی این تحولات، وزارت خارجه بریتانیا اعلام کرد دارایی‌های «طراح احتمالی» عملیات علیه پایگاه فرفورد را مسدود و ورود او را به بریتانیا ممنوع کرده است. این فرد، روح‌الله بازغندی، معرفی شده که ریاست عملیات ضدجاسوسی در سپاه پاسداران را بر عهده دارد.
این تحریم‌ها علیه شهرام علی‌رضا تمرزاده جکی نیز اعمال شد. او از اعضای «شبکهٔ زیندشتی» معرفی شده است؛ سازمانی جنایی و بین‌المللی که در زمینه قاچاق مواد مخدر فعالیت و «به نمایندگی از وزارت اطلاعات ایران عمل می‌کند».
استفاده از عوامل عادی و بدون سابقهٔ قضایی
لوموند نوشت که تحرکات ایران در خاک اروپا به‌ویژه بریتانیا، پیش از حملات اخیر آمریکا و اسرائیل به ایران نیز وجود داشت و برخی نهادهای یهودی یا آمریکایی در هلند، بلژیک، نروژ و آلمان هدف حمله قرار گرفتند.
بر اساس گزارش این روزنامه، استفاده از عواملی که سابقهٔ قضایی نداشته‌اند یا به‌کارگیری اشخاص عادی برای اجرای عملیات مداخله‌جویانه، به رویه‌ای معمول از سوی ایران تبدیل شده است.
این رسانه تاکید کرد که به نظر می‌رسد امروز تهدیدی پایدار و فراگیر از سوی ایران کشورهای اروپایی را در معرض خطر قرار داده است؛ کشورهایی که باید از حملات گسترده دیجیتال و سایبری نیز که ممکن است از ایران سرچشمه بگیرند، نگران باشند.
لوموند به کشف یک جاسوس‌افزار به نام «چوزن بریک» (Chosen Brick) از سوی مرکز ملی امنیت سایبری بریتانیا با همکاری ادارهٔ تحقیقات فدرال آمریکا و سرویس اطلاعات و امنیت عمومی هلند، اشاره کرد که به گفتهٔ این نهاد دست‌کم از سال ۲۰۲۵، عوامل مرتبط با حکومت ایران افرادی در کشورهای مختلف، از جمله بریتانیا، آمریکا و هلند، را با استفاده از آن هدف قرار دادند؛ این افراد شامل مخالفان حکومت، فعالان و روزنامه‌نگاران بودند.
بر اساس تحقیق مشترک سازمان‌های اطلاعاتی و امنیتی بریتانیا، آمریکا و هلند این ابزار دیجیتال امکان جعل هویت مخاطبان در برنامه‌های پیام‌رسانی مانند واتساپ و تلگرام را فراهم می‌کند تا اطلاعات حساس به سرقت برود.
«دشوارتر شدن» فعالیت‌های تهران در اروپا
آقای حسینی‌فرد معتقد است که کشورهای اروپایی بیش از گذشته به این جمع‌بندی رسیده‌اند که مقابله با فعالیت‌های اطلاعاتی و امنیتی منتسب به جمهوری اسلامی، به همکاری مستمر و هماهنگ میان دولت‌ها نیاز دارد.
او می‌گوید: «گسترش تبادل اطلاعات، هماهنگی قضایی و افزایش تدابیر حفاظتی می‌تواند فضای فعالیت شبکه‌های مرتبط با تهران را محدودتر کند. اگر جمهوری اسلامی در پی گسترش عملیات خود در خاک اروپا باشد، افزایش این هماهنگی‌ها احتمالاً هزینه‌های چنین اقداماتی را بالا خواهد برد و اجرای آن‌ها را دشوارتر خواهد کرد».
به نوشتهٔ لوموند، در وزارت کشور فرانسه، اگرچه پذیرفته شده که «تهدید ایران واقعاً افزایش یافته»، اما ارزیابی این وزارتخانه آن است که این تهدید در فرانسه کمتر از بریتانیا یا آلمان است.
بر اساس آمارها، جامعهٔ یهودیان در بریتانیا و آلمان نسبت به فرانسه پراکندگی جغرافیایی بیشتری دارد و شمار فعالان و رسانه‌های مخالف حکومت ایران نیز در این دو کشور بیشتر است.