مؤسسهٔ مطالعات افکارسنجی ایرانیان، که یک سازمان غیرانتفاعی و ثبتشده در هلند با عنوان اختصاری «گمان» است، در تازهترین نظرسنجی خود، نگرش ایرانیان دربارهٔ اعتراضات دیماه و جنگ معروف به ۴۰روزه را بررسی کرده است.
این مؤسسه میگوید پژوهش خود را با مشارکت بیش از ۳۱ هزار پاسخدهندهٔ ۱۵ سال به بالا در داخل ایران و از طریق سه فیلترشکن انجام داده و نتایج آن را پس از وزندهی آماری منتشر کرده است.
نتایج نظرسنجی جدید این مؤسسه از شکافهای جدی در نگرش جامعه به حکومت، اعتراضات، مداخلهٔ خارجی و آیندهٔ سیاسی ایران حکایت دارد.
بر اساس گزارش «گمان» از نتایج این نظرسنجی، «حدود ۲۵ درصد» پاسخدهندگان گفتهاند در اعتراضات خیابانی دیماه شرکت کردهاند و این مؤسسه این میزان را «معادل تقریبی ۱۴ میلیون نفر» برآورد کرده است.
«نزدیک به نیمی از پاسخدهندگان» گفتهاند در اعتراضات حضور نداشتند و «حدود ۲۵ درصد» نیز از پاسخدادن به این پرسش خودداری کردهاند.
گزارش «گمان» همچنین میگوید در میان شرکتکنندگان، «۷۱ درصد نارضایتی از جمهوری اسلامی، ۶۲ درصد گرانی، تورم و فساد و ۵۵ درصد فراخوان رضا پهلوی» را از عوامل مؤثر بر حضور خود در اعتراضات اعلام کردهاند و همبستگی با اعتراضات بازاریان و اعلام حمایت دونالد ترامپ از اعتراضات در رتبههای بعدی قرار گرفتهاند.
گزارش نظرسنجی «گمان» در مورد گرایش سیاسی نیز میگوید «۴۷ درصد براندازی جمهوری اسلامی را پیششرط تغییر دانستهاند و ۲۳ درصد خواهان تحول ساختاری و گذار از این نظام بودهاند. حمایت از اصلاحات در چارچوب جمهوری اسلامی به ۱۰ درصد و حمایت از سیاستهای نظام و رهبری به ۹ درصد رسیده است».
دربارهٔ نظام سیاسی مطلوب نیز نظرسنجی گمان میگوید «۳۴ درصد شکلی از پادشاهی، ۲۸ درصد شکلی از جمهوری و ۱۳ درصد جمهوری اسلامی را انتخاب کردهاند. نزدیک به یکچهارم نیز انتخاب مشخصی نداشتهاند یا گفتهاند شکل نظام جایگزین برای آنان تفاوتی ندارد».
در بخش دیگری از گزارش نظرسنجی هم آمده است که «اعتراضات مدنی، اعتصاب و تجمع با ۴۴ درصد بیشترین حمایت را در میان روشهای ایجاد تغییر داشتهاند. مداخلهٔ نظامی خارجی با ۳۰ درصد، شرکت در انتخابات با ۱۹ درصد، فشار و تحریم بینالمللی با ۱۸ درصد و مبارزه خشونتآمیز با ۱۴ درصد در رتبههای بعدی قرار گرفتهاند».
یافتههای این نظرسنجی از آن جهت مورد توجه قرار گرفته که اخیراً یک گزارش ۳۷ صفحهای با تدوین علی ربیعی، دستیار اجتماعی مسعود پزشکیان، در اینترنت منتشر شد که اعلام شد «بر پایه دادههای پیمایش اردیبهشت ۱۴۰۵ مرکز افکارسنجی آرا» تهیه شده است.
این گزارش، حامیان وضع موجود و براندازان را «دو قطب رادیکال در جامعه ایران» خوانده و ادعا کرده بود هر کدام از این دو «تنها حدود ۱۰ تا ۲۰ درصد پایگاه اجتماعی دارند».
رادیو فردا مستقلاً قادر به تأیید جزئیات این نظرسنجیها نیست.
دستیار اجتماعی رئیسجمهور ایران، در عین حال در گزارش خود اذعان کرده بود که بخش بزرگی از مردم خواهان «تغییر و اصلاح، بهبود معیشت، کاهش تنش خارجی و افزایش کارآمدی حکومت» هستند.
این گزارش همچنین با اعلام اینکه «فشار روانی» گسترده است، نوشته بود حدود ۶۳.۶ درصد مردم احساس خشم، ۵۰.۲ درصد ناامیدی، ۴۷.۷ درصد افسردگی و ۴۵.۴ درصد اضطراب را گزارش کردهاند.
از جزئیات روند این نظرسنجی دولتی اطلاعی در دست نیست، اما پیرامون نظرسنجی جدید مؤسسه «گمان»، عمار ملکی، مدیر این مؤسسه، در گفتوگو با رادیو فردا به پرسشهایی از این قبیل پاسخ داد که این نظرسنجی تا چه اندازه نمایندهٔ جامعهٔ ایران است، احتمال خطای آن چگونه محاسبه شده و پژوهشگران برای کاهش سوگیریهای ناشی از نمونهگیری آنلاین چه اقداماتی انجام دادهاند؟
فایل صوتی گفتوگوی رضا جمالی از رادیو فردا با عمار ملکی را میتوانید همینجا بشنوید.
Your browser doesn’t support HTML5
نظرسنجی «گمان» در گفتوگو با عمار ملکی؛ ایرانیان پس از اعتراضات و جنگ چه میخواهند؟