سطح سواد و در مرحلۀ بعد، میزان فراگیر بودن تحصیلات دانشگاهی، از مهمترین معیارهای توسعۀ اجتماعی بهشمار میرود. این عامل بهخصوص زمانی از نظر توسعه اهمیت بیشتری پیدا میکند که با اشتغال فارغالتحصیلان موسسات آموزش عالی در مشاغل و حرفههای مرتبط با تحصیلاتشان متناظر باشد.
طبق تازهترین آماری که سازمان همکاریهای اقتصادی و توسعه، اوایسیدی، بر اساس اطلاعات مربوط به ۴۳ کشور، شامل ۳۸ کشور عضو و پنج کشور نامزد عضویت منتشر کرده، ۵۷ درصد شهروندانِ بین ۲۵ تا ۶۴ سالۀ جمهوری ایرلند، دارای دستکم مدرک کارشناسی هستند؛ آماری که این کشور را در صدر جدول جهانی قرار میدهد.
پس از ایرلند جنوبی، لیتوانی در ردۀ دوم قرار میگیرد؛ کشوری که نیمی از شهروندانش در این گروه سنی، دارای مدرک دانشگاهی هستند. لوکزامبورگ، بلژیک، سوئیس و بریتانیا با آماری بین ۴۸ تا ۴۶ درصد در ردههای سوم تا ششم جدول قرار دارند.
استرالیا، هلند، کرۀ جنوبی و سوئد هم با میانگینهایی بین ۴۳ تا ۴۱ درصد کشورهای بعدی جدول هستند و به این ترتیب، در میان ۱۰ کشور اول، تنها دو کشور غیر اروپایی، بهچشم میخورند: استرالیا و کرۀ جنوبی.
ایالات متحده با وجود میزبانی از شمار بسیار زیادی از دانشگاههای معتبر جهان، در رتبۀ یازدهم قرار گرفته است؛ آنهم با آمار حدود ۴۱ درصد؛ آماری معادل میانگین کشورهای عضو سازمان همکاریهای اقتصادی و توسعه.
بیشتر در این باره:
وزارت بهداشت میگوید «چوبخط» ظرفیت پزشکی پر شده و از توان دانشگاهها فراتر رفته استآمار کشورهایی مثل کانادا، ژاپن، آلمان، فرانسه، ترکیه و بخصوص چین، از این هم غیر منتظرهتر است: در این کشورها بهترتیب، ۳۹، ۳۷، ۳۵، ۳۰، ۲۰ و تنها ۹ درصد از بزرگسالان گروه سنی فعال، دارای مدارک دانشگاهی هستند.
در مورد چین البته نباید جمعیت بسیار زیاد کشور را هم فراموش کرد؛ موضوعی که باعث میشود شمار فارغالتحصیلان دانشگاههای این کشور، بسیار زیاد باشد.
بر اساس آمار منتشر شده از سوی سازمان همکاریهای اقتصادی و توسعه، ۴۰ درصد از بزرگسالان اسرائیلی هم دارای مدارک دانشگاهی هستند؛ موضوعی که این کشور را پس از آمریکا و بالاتر از کشورهایی همچون کانادا، در رتبۀ ۱۳ قرار میدهد.
ایران عضو، نامزد، یا شریک این سازمان نیست و از اینرو، درصد فارغالتحصیلانش در این آمار ذکر نشده است؛ اما بر اساس آمارهای سازمانهای بینالمللی معتبر، درصد فارغالتحصیلان دانشگاهی در ایران در ردۀ سنی مشابه، حدود ۱۸ درصد است؛ آماری که گرچه بسیار بالاتر از متوسط جهانی به شمار میرود، اما از پایینترین آمار کشورهای عضو سازمان همکاریهای اقتصادی و توسعه هم، کمتر است.
متوسط آمار جهان در این زمینه، تنها حدود ۶.۷ درصد است. به این ترتیب، ایران حدود سه برابر متوسط جهانی، اما کمتر از نصف متوسط اعضای سازمان همکاریهای اقتصادی، فارغالتحصیل دانشگاهی دارد.
موضوعی که البته از آمار مربوط به شمار و درصد فارغالتحصیلان موسسات آموزش عالی کشورها اهمیت بیشتری دارد، کیفیت تدریس و تحصیل در دانشگاههای کشورهای مختلف است؛ موضوعی که دریافت مدرک دانشگاهی را از اقدامی صرفاً نمادین، به موضوعی موثر در توسعۀ فردی و اجتماعی ارتقا میدهد.