نتایج اولیه انتخابات پارلمانی اسرائیل نشان می‌دهد هیچ‌یک از دو حزب اصلی رقیب ااکثریت لازم برای تشکیل دولت به دست نیاورده‌اند، با این حال هم بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل، و هم گادی آیزنکوت، رقیب اصلی او در انتخابات، از تلاش برای تشکیل دولت آینده سخن گفته‌اند.
با شمارش حدود ۷۰ درصد آراء در صبح چهارشنبه ششم آبان، رسانه‌های اسرائیل پیش‌بینی کردند که اردوگاه سیاسی نتانیاهو متشکل از احزاب راست‌گرا، راست افراطی و ارتدکس‌های افراطی ۵۴ کرسی پارلمان را به دست خواهند آورد که بسیار بیشتر از ۴۷ کرسی اردوگاه اپوزیسیون رقیب، گادی آیزنکوت، خواهد بود. احزاب نمایندهٔ اسرائیلی‌های عرب‌تبار نیز ۱۹ کرسی را به دست خواهند آورد.
نتانیاهو بامداد در جمع هواداران حزب لیکود خواستار تشکیل «دولتی ملی، قدرتمند و راست‌گرا» شد و بار دیگر احتمال اقدام نظامی مشترک با آمریکا علیه ایران را مطرح کرد.
در مقابل، آیزنکوت گفت رأی‌دهندگان ادامهٔ نخست‌وزیری نتانیاهو را رد کرده‌اند و به او هشدار داد از امنیت اسرائیل برای اهداف سیاسی خود استفاده نکند.
نخست‌وزیر اسرائیل که پس از ساعت سه بامداد در مقر انتخاباتی حزب لیکود در اورشلیم سخنرانی می‌کرد، بدون اعلام پیروزی، از آنچه دستاوردهای نظامی دولت خود خواند دفاع کرد و گفت: «اسرائیل همراه با شریک خود، رئیس‌جمهور ترامپ، فرصتی منحصربه‌فرد دارد تا تهدید موجودیتی ایران را برای همیشه از میان ببرد.»
او افزود که انگیزه‌های دیگر نباید اسرائیل را از این «مأموریت مقدس» منحرف کند.
دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، نیز در نخستین اظهارنظر دربارهٔ انتخابات اسرائیل گفت حمایت او از بنیامین نتانیاهو تأثیر زیادی بر عملکرد انتخاباتی نخست‌وزیر اسرائیل داشته است.
ترامپ در گفت‌وگو با خبرنگاران در هواپیمای ویژهٔ ریاست‌جمهوری آمریکا گفت: «فکر می‌کنم وقتی حمایت من اعلام شد، کمک زیادی به او کرد.»
رئیس‌جمهور آمریکا در عین حال گفت هنوز برای قضاوت دربارهٔ نتیجهٔ انتخابات زود است.
اسرائیل و آمریکا پیش‌تر دو دور جنگ علیه ایران را پشت سر گذاشته‌اند و مقامات هر دو کشور نیز در روزهای اخیر احتمال عملیات نظامی تازه علیه جمهوری اسلامی را مطرح کرده‌اند.
شامگاه سه‌شنبه، پس از برگزاری انتخابات اسرائیل، گادی آیزنکوت، رئیس پیشین ستاد کل ارتش اسرائیل و رهبر حزب «یاشار»، در سخنرانی خود در تل‌آویو گفت: «مردم به تغییر رأی داده‌اند.»
او خطاب به نتانیاهو افزود: «مبادا جرئت کنی از امنیت اسرائیل برای نیازهای سیاسی خود استفاده کنی.»
آیزنکوت همچنین از نهادهای امنیتی اسرائیل خواست در برابر هرگونه تلاش برای مقدم دانستن منافع سیاسی بر امنیت کشور مقاومت کنند و تأکید کرد که این نهادها در خدمت اسرائیل هستند، نه نخست‌وزیر.
او نتانیاهو را «نخست‌وزیر موقت، بدون اختیار و اعتماد مردم» توصیف کرد و از او خواست از فعالیت سیاسی کناره‌گیری کند.
بیشتر در این باره:
انتخابات پارلمانی اسرائیل چگونه به تشکیل دولت می‌انجامد و چهار سناریوی پیش رو چیست؟شمارش آرا و بن‌بست در تشکیل دولت
نظرسنجی‌های خروج از حوزه‌های رأی‌گیری که شامگاه سه‌شنبه منتشر شد، ابتدا از برتری نسبی اردوگاه مخالفان نتانیاهو حکایت داشت، اما با به‌روزرسانی این نظرسنجی‌ها، فاصلهٔ دو طرف کاهش یافت.
بر اساس آخرین برآوردهای دو شبکهٔ تلویزیونی کان ۱۱ و کانال ۱۳، هر یک از دو اردوگاه ۵۱ کرسی به دست می‌آورند و شبکهٔ ۱۲ نیز برای ائتلاف نتانیاهو ۵۲ کرسی در برابر ۴۹ کرسی مخالفان پیش‌بینی کرده است.
در همین حال، شمارش آرا نیز آغاز شده و برآوردهای اولیه بر اساس حدود ۴۲ درصد از صندوق‌های شمارش‌شده، از ۵۷ کرسی برای اردوگاه نتانیاهو، ۴۷ کرسی برای مخالفان و ۱۶ کرسی برای احزاب عرب حکایت دارد.
این آمار هنوز نهایی نیست و با ادامهٔ شمارش آرا ممکن است تغییر کند.
در پارلمان ۱۲۰ کرسی اسرائیل، تشکیل دولت به حمایت دست‌کم ۶۱ نماینده نیاز دارد. بنابراین، هیچ‌یک از دو رقیب اصلی تاکنون از دستیابی به اکثریت لازم اطمینان ندارد.
کمیتهٔ مرکزی انتخابات اسرائیل میزان مشارکت در انتخابات روز سه‌شنبه را ۷۷.۷ درصد اعلام کرده است که بالاترین میزان مشارکت از سال ۱۹۹۹ و حدود هفت واحد درصد بیشتر از انتخابات سال ۲۰۲۲ است.
انتظار می‌رود نتایج نهایی شمارش آرا روز پنج‌شنبه یا جمعه مشخص شود.
نقش تعیین‌کنندهٔ احزاب عرب
یکی از مهم‌ترین تحولات انتخابات، افزایش چشمگیر مشارکت شهروندان عرب اسرائیل و احتمال افزایش کرسی‌های احزاب نمایندهٔ آنان است.
نظرسنجی‌های خروج از حوزه‌های رأی‌گیری نشان می‌داد که این احزاب ممکن است در مجموع ۱۷ تا ۱۸ کرسی به دست آورند که می‌تواند به آن‌ها در تعیین سرنوشت دولت آینده نقش مهمی بدهد.
منصور عباس، از رهبران احزاب عرب اسرائیل، گفته است که جناح راست شکست بزرگی متحمل شده و او آمادهٔ همکاری با آیزنکوت است.
با این حال، آیزنکوت در جریان کارزار انتخاباتی تشکیل دولت ائتلافی با مشارکت احزاب عرب را رد کرده بود.
یکی از گزینه‌های پیش روی مخالفان نتانیاهو، تشکیل دولتی اقلیت با حمایت پارلمانی احزاب عرب، بدون حضور مستقیم آن‌ها در کابینه است.
نتانیاهو نیز در سخنرانی بامداد چهارشنبه خواستار اتحاد «اکثریت یهودی و صهیونیست» شد و پیش‌تر مشروعیت دولتی متکی به آرای احزاب عرب را زیر سؤال برده بود.
ایتامار بن‌گویر، رهبر حزب راست افراطی «قدرت یهودی» و از متحدان نتانیاهو، نیز دربارهٔ احتمال تشکیل دولت وحدت ملی میان نتانیاهو و آیزنکوت هشدار داد و چنین اقدامی را «اشتباهی وحشتناک» خواند.
آیندهٔ سیاسی نتانیاهو
انتخابات روز سه‌شنبه نخستین انتخابات سراسری اسرائیل پس از حملهٔ هفتم اکتبر ۲۰۲۳ حماس و جنگ‌های پس از آن در غزه، لبنان و ایران بود.
نتانیاهو که در مجموع نزدیک به ۱۹ سال نخست‌وزیر اسرائیل بوده، با انتقادهای گسترده دربارهٔ ناکامی‌های امنیتی پیش از حملهٔ حماس و همچنین سیاست‌های دولت خود در جریان جنگ‌های منطقه‌ای روبه‌رو بوده است.
در مقابل، آیزنکوت که یک پسر و دو برادرزادهٔ خود را در جنگ غزه از دست داده، با تأکید بر سوابق نظامی و امنیتی خود به مهم‌ترین رقیب نخست‌وزیر تبدیل شده است.
با وجود اختلاف‌های سیاسی، این فرمانده پیشین ارتش در بسیاری از مواضع امنیتی با نتانیاهو اشتراک نظر دارد. او با تشکیل کشور مستقل فلسطین مخالف است و خواستار نابودی یا انحلال شاخهٔ نظامی حماس شده است.
یوحانان پلسنر، رئیس مؤسسهٔ دموکراسی اسرائیل، نتایج نظرسنجی‌های انتخاباتی را عقب‌نشینی بزرگی برای ائتلاف نتانیاهو توصیف کرده، اما تأکید کرده است که این به معنای پیروزی قطعی آیزنکوت نیست.
در صورت ادامهٔ بن‌بست سیاسی، مذاکرات تشکیل دولت ممکن است هفته‌ها یا ماه‌ها طول بکشد. نتانیاهو در این مدت می‌تواند در مقام نخست‌وزیر موقت به کار خود ادامه دهد و اگر هیچ ائتلافی موفق به تشکیل دولت نشود، احتمال برگزاری انتخابات دیگری وجود خواهد داشت.