یان لیپاوسکی، وزیر امور خارجه جمهوری چک، در جریان مناظرهای در سازمان ملل، از مسکو خواست تا آلسو کورماشوا، روزنامهنگار رادیو اروپای آزاد/رادیو آزادی، را آزاد کند.
خانم کورماشِوا نزدیک به پنج ماه است به اتهاماتی که او، کارفرمای او، و حامیانش رد میکنند در بازداشت روسیه به سر میبرد.
آقای لیپاوسکی در سخنرانی خود در جریان مناظره علنی در شورای امنیت سازمان ملل در نیویورک در تاریخ ۱۳ مارس، ابتدا به ضرورت ترویج فضایی امن و حمایتی برای زنان، مدافعان حقوق بشر، فعالان، روزنامهنگاران و حامیان برابری جنسیتی اشاره کرد.
او سپس روسیه، یکی از اعضای دائم شورای امنیت را مورد انتقاد قرار داد و گفت که این کشور با حمله به اوکراین و برهم زدن کل ساختار امنیتی ترسیمشده در منشور سازمان ملل، با اصول بنیادی این سازمان در تضاد است.
لیپاوسکی گفت: «مایلم اضافه کنم که جمهوری چک از روسیه میخواهد فوراً آلسو کورماشوا را از بازداشت آزاد کند.» او همچنین اشاره کرد که اصلاح شورای امنیت و افزودن کشورهای بیشتر راهی برای تقویت آن خواهد بود.
کورماشوا، روزنامهنگار مستقر در پراگ برای رادیو اروپای آزاد/رادیو آزادی که دارای تابعیت دوگانه آمریکا و روسیه است، از ۱۸ اکتبر ۲۰۲۳ به اتهام نقض قانون موسوم به «قانون عوامل خارجی» در بازداشت روسیه بهسر میبرد.
علیرغم گذراندن تقریباً پنج ماه در بازداشت، وزارت امور خارجه آمریکا هنوز، مانند سایر شهروندان آمریکایی در بازداشت روسیه، بازداشت او را تحت عنوان «بازداشت غیرقانونی» تعیین نکرده است.
در صورت تعیین بازداشت کورماشوا به عنوان «بازداشت غیرقانونی» به معنی بازداشتی با انگیزههای سیاسی، این امر باعث افزایش توجه به پرونده او خواهد شد.
دو شهروند آمریکایی دیگر در بازداشت روسیه، اون گرشکوویچ، خبرنگار وال استریت جورنال، و پل ویلان، تفنگدار سابق نیروی دریایی ایالات متحده، به عنوان بازداشتیهای غیرقانونی تعیین شدهاند.
بیشتر در این باره: روسیه رادیو اروپای آزاد را «سازمان نامطلوب» دانستکورماشوا که حدود ۲۵ سال برای سرویس تاتار-باشقیر رادیو اروپای آزاد/رادیو آزادی کار کرده است، سال گذشته به دلیل یک فوریت خانوادگی در زادگاهش تاتارستان، پایتخت چک را ترک کرد.
او در حالی که در ۲ ژوئن در فرودگاه کازان منتظر پرواز برگشت خود بود، برای مدت کوتاهی بازداشت شد و گذرنامه و تلفن همراهش مصادره شد. پس از پنج ماه انتظار برای تصمیم در مورد پروندهاش، کورماشوا به دلیل عدم ثبت گذرنامه آمریکایی خود نزد مقامات روسیه ۱۰ هزار روبل (۱۰۹ دلار) جریمه شد.
آلسو کورماشوا که بدون مدارک مسافرتی خود قادر به ترک روسیه نبود، در ماه اکتبر مجدداً بازداشت و این بار به عدم ثبت نام به عنوان عامل خارجی متهم شد. دو ماه بعد هم، به او اتهام «انتشار مطالب کذب دربارهٔ ارتش روسیه» زده شد.
در صورت محاکمه و محکومیت، آلسو کورماشوا ممکن است با ۱۰ سال زندان مواجه شود.
بسیاری از منتقدان و گروههای حقوق بشر میگویند که قانون موسوم به «عامل خارجی» توسط کرملین برای سرکوب هرگونه مخالفت استفاده میشود.
مسکو همچنین به بازداشت آمریکاییها برای استفاده به عنوان اهرم در مبادله با روسهای زندانی در ایالات متحده متهم شده است.
آلسو کورماشوا یکی از چهار روزنامهنگار رادیو اروپای آزاد/رادیو آزادی است که در حال حاضر به اتهامات مربوط به کارشان زندانی هستند. آندری کوزنتسچیک، ایگور لوسیک، و ولادیسلاو یسیپنکو سه نفر دیگر هستند.
گروههای حقوق بشری و رادیو اروپای آزاد بارها خواستار آزادی این چهار نفر شدهاند و اعلام کردهاند که آنها به ناحق بازداشت شدهاند.