علی اکبر صالحی، رییس سازمان انرژی اتمی ایران، با تأکید دوباره بر آمادگی تهران بر تأمین سوخت مورد نیاز رآکتور تهران از راه مبادله سوخت میگوید که حاضریم همه ۱۲۰۰ کیلوگرم اورانیوم غنیشده موضوع تبادل سوخت را به طور یکجا، مبادله کنیم.
آقای صالحی که با روزنامه «جوان»، از روزنامههای حامی دولت، گفتوگو کرده است، در عین حال افزوده که شرط تهران برای انجام مبادله آن است که این تبادل در خاک ایران صورت گیرد.
گرچه علی اکبر صالحی، به عنوان مسئول فنی برنامههای اتمی تهران، پیشتر هم از اولویت داشتن تبادل سوخت نسبت به تولید آن در داخل کشور خبر داده بود، اما به نظر میرسد که اظهارات جدید آقای صالحی نشانگر رویکرد تازهای در قبال بحث تبادل سوخت در میان مسئولان ایرانی است.
تهران پیشتر در ماه اکتبر، موافقت اولیه خود را با پیشنهاد آژانس بینالمللی انرژی اتمی در خصوص تأمین سوخت رآکتور تهران اعلام کرده بود، اما از پاسخ نهایی به این پیشنهاد طفره رفت و شرایط تازهای را در این زمینه مطرح کرد که مورد پذیرش غرب واقع نشد.
بر اساس پیشنویس توافقنامه وین که مورد حمایت آمریکا، فرانسه و روسیه قرار دارد، به ایران پیشنهاد شده بود که بخش عمدهای از اورانیوم غنیشده ۳.۵ درصد خود را به روسیه بفرستد و به جای آن مقدار کمتری اورانیوم ۲۰ درصد غنیشده برای رآکتور تهران بگیرد.
این در حالی است که ایران تمایل داشت حجم کمتری از ذخیره اورانیوم ۳.۵ درصدی خود را مبادله کند و علاوه بر این انتظار داشت که این مبادله نه در خارج از ایران که در جزیره کیش و به صورت همزمان انجام شود.
خواستههای ایران با واکنش منفی غرب روبهرو شد و در نهایت به اعلام آغاز غنیسازی ۲۰ درصدی از سوی تهران انجامید.
تبادل همزمان در خاک ایرانعلیاکبر صالحی در گفت و گوی خود با روزنامه «جوان»، ضمن تأکید دوباره بر حق ایران برای غنیسازی ۱۰۰ درصدی و توان آن برای غنیسازی ۲۰ درصدی، گفته است: «قبلاً پیشنهاد تحویل سوخت توسط ایران در محمولههای ۴۰۰ كیلویی مطرح بود. ولی این مسئله توجیه فنی ندارد چون كسانی كه میخواهند این سوخت را تولید كنند میگفتند كه تولید این قدر سوخت توجیه اقتصادی ندارد.»
وی با تشریح دلایل به صرفه نبودن تحویل سوخت در محمولههای ۴۰۰ کیلویی افزوده است: «الان میگوییم حاضریم یكباره همه سوخت را بدهیم ولی به شرطی كه این تبادل سوخت در ایران و به طور همزمان انجام شود.»
رییس سازمان انرژی اتمی ایران تأکید کرده است: «مهم برای ما این است که مبادله در ایران همزمان باشد تا تضمین شود که ما سوخت را دریافت خواهیم کرد».
وی اضافه کرده است: «ما حاضریم ۱۲۰۰ كیلو را بدهیم و معادل آن را كه حدود ۱۲۰ كیلو سوخت غنی شده ۲۰ درصد است به طور همزمان دریافت كنیم.»
به گفته آقای صالحی، غربیها پیشنهاد تبادل سوخت در جزیره کیش را قبول کردهاند، اکنون «بستگی به خودشان دارد» که این پیشنهاد را قبول کنند.
گزارش خبرگزاری فرانسه حاکی است که ایران بر اساس آخرین گزارش آژانس بینالمللی انرژی اتمی بیش از دو هزار کیلوگرم اورانیوم با غنای پایین دارد.
تنها سایت غنیسازی فعال ایران در نطنز در نزدیکی اصفهان قرار دارد اما ایران در پاییز امسال از ساخت یک سایت غنیسازی در نزدیکی قم پرده برداشت.
پس از اینکه این اقدام ایران با محکومیت شورای حکام آژانس روبرو شد تهران اعلام کرد که مطالعه بر روی ساخت ۱۰ مرکز غنیسازی دیگر را در دستور کار دارد.
کشورهای غربی که ایران را به تلاش برای دستیابی به جنگافزارهای اتمی متهم میکنند، در سالهای اخیر از تمهیدات مختلف از جمله تحریم و گفتوگو برای متقاعد کردن مقامهای تهران به تعلیق غنیسازی و اعتمادسازی درباره برنامه هستهای، استفاده کردهاند.
شورای امنیت سازمان ملل متحد نیز با هدف متوقف کردن برنامههای اتمی ایران تا کنون سه قطعنامه تحریمی علیه ایران صادر کرده است و کشورهای غربی به دنبال آن هستند که دور جدید از تحریمها را از طریق این نهاد بینالمللی بر ایران تحمیل کنند.
ایران اما با رد اتهام صلحآمیز نبودن برنامه اتمیاش، تعلیق غنیسازی را خط قرمز خود معرفی کرده است.