سومین و آخرین مناظره انتخابات ریاست جمهوری سال ۱۴۰۰ ایران به پایان رسید. تحریم، تصویب لوایح پولشویی، گرانشدن بنزین و اعتراضهای آبان ۹۸ از محوریترین مسائل طرح شده در این مناظره بودند.
عبدالناصر همتی در سخنان پایانی خود در سومین مناظره از مردم خواست که رای بدهند تا ۲۸ خرداد به ۲۸ مرداد تبدیل نشود و یک گروه خاص به پیروزی نرسند.
اشاره آقای همتی متوجه «کودتای ۲۸ مرداد سال ۱۳۳۲» است که سلسله وقایعی منجر به سقوط دولت محمد مصدق شد.
آقای همتی همچنین با اشاره به برخی از چهرههای سیاسی مانند محمدجواد ظریف، مصطفی تاجزاده، مسعود پزشکیان، علی دایی، عادل فردوسیپور و ... گفت این افراد میتوانند در دولت او حضور داشته باشند.
او همچنین با انتقاد از سیاستهای انتخاباتی موجود گفت مردم ایران در ۱۲ سال گذشته از شعار «رای من کو» به شعار «رای بی رای» رسیدهاند.
شعار «رای من کو» در روزهای پس از انتخابات سال ۸۸ توسط معترضان به نتایج انتخابات در خیابانها مطرح شد و شعار «رای بی رای» در ماههای اخیر در شبکههای اجتماعی توسط مخالفان شرکت در انتخابات برجسته شده است.
ابراهیم رئیسی در پاسخ به درخواست به عفو افراد بازداشت شده در اعتراضهای آبان ۹۸ گفت قبلا اسامی این افراد را به رهبر جمهوری اسلامی داده و عفو گرفته است.
او بدون ارائه آمار مشخص گفت افرادی که در جریان اعتراضهای آبان بازداشت شده و پروندهشان را رسیدگی شده، «ارتباط با خارج» و «مسائل خاصی» داشتهاند.
ابراهیم رئيسی همچنین نقش خود در تصویب گران شدن بنزین را انکار کرد و گفت مسئولیت مسائل مربوط به آبان ۹۸ متوجه حسن روحانی است.
در مناظره امروز، محسن مهرعلیزاده از ابراهیم رئيسی خواست که از رهبر جمهوری اسلامی برای افرادی که در جریان اعتراضهای آبان ۹۸ بازداشت شدهاند، عفو بگیرد.
او گفت تعداد افراد بازداشت شده مشخص نیست و خانواده این افراد نگران هستند و آقای رئيسی که این روزها با مردم مهربان شده است، باید در عمل حرفش را ثابت کند.
در جریان اعتراضهای آبان ۹۸ که ابتدا متوجه گرانی بنزین بود و سپس به شعار و اعتراض علیه سیاستهای حکومت تبدیل شد، بر اساس گزارش خبرگزاری رویترز، سرکوب گسترده معترضان توسط ماموران حکومت منجر به کشته شدن ۱۵۰۰ نفر شد.
مقامهای حکومت ایران تاکنون از اعلام آمار دقیق افراد بازداشت شده خودداری کردهاند و در ماههای اخیر برخی از بازداشتشدگان با ارسال نامههایی از زندان نسبت به شرایط بسیار بد زندانها و رسیدگی غیرشفاف و غیرعادلانه به پرونده آنها اعتراض کردهاند.
علیرضا زاکانی، کاندیدای انتخابات ریاست جمهوری در اکانت توییتر خود تصویری از نامه عبدالناصر همتی را منتشر کرده است که نشان میدهد در تاریخ سوم شهریور ۹۸، آقای همتی در مقام رئيس بانک مرکزی ایران خواستار افزایش قیمت بنزین به ۵ هزار تومان شده بود.
آقای زاکانی میگوید عبدالناصر همتی قبلا گفته مخالف افزایش قیمت بنزین بوده و این نامه را نشاندهنده دروغگویی همتی دانسته است.
موضوع افزایش قیمت بنزین در آبان ۹۸ که منجر به اعتراض مردم و سرکوب گسترده معترضان توسط حکومت شد، از جمله موضوعاتی است که چند بار در سومین مناظره انتخابات ریاست جمهوری ایران مطرح شد.
محسن مهرعلیزاده، کاندیدای انتخابات ریاست جمهوری، از ابراهیم رئيسی خواست که از رهبر جمهوری اسلامی برای افرادی که در جریان اعتراضهای آبان ۹۸ بازداشت شدهاند، عفو بگیرد.
او گفت تعداد افراد بازداشت شده مشخص نیست و خانواده این افراد نگران هستند و آقای رئيسی که این روزها با مردم مهربان شده است، باید در عمل حرفش را ثابت کند.
در ماجرای گران شدن بنزین در آبان ۹۸ که با تصمیم سران قوا و حمایت رهبر جمهوری اسلامی صورت گرفت، اعتراضهای مردم که ابتدا متوجه گرانی بنزین بود و سپس به مخالفت با سیاستهای کلان جمهوری اسلامی تسری یافت، با سرکوب گسترده حکومت مواجه شد و بر اساس گزارش خبرگزاری رویترز ۱۵۰۰ نفر در این اعتراضها کشته شدند.
مقامهای حکومت ایران تاکنون آمار رسمی درباره تعداد افراد بازداشت شده در این اعتراضات را اعلام نکردهاند و دادگاه رسیدگی به اتهامات برخی افراد بازداشت شده کماکان در حال برگزاری است.
عبدالناصر همتی در بخش دوم مناظرهها گفت فقط کسانی مثل سعید جلیلی و کره شمالی مخالف تصویب لوایح پولشویی هستند و دویست کشور جهان این لوایح را تصویب و اجرایی کردهاند.
او گفت عدم تصویب این لوایح، باعث شده که تاجران ایرانی در جهان به تروریسم و پولشویی متهم شوند.
اشاره آقای همتی به عدم تصویب دو لوایح مرتبط با پولشویی در مجمع تشخیص مصحلت نظام است که بیش از یک سال است به یک چالش سیاسی بین دولت روحانی و منتقدان دولت تبدیل شده است.
آقای همتی همچنین در بخش دیگری از سخنانش خطاب به ابراهیم رئيسی گفت ایران کره شمالی نیست و او را متهم کرد به دنبال بستن شبکههای اجتماعی مثل اینستاگرام است.
او گفت آقای رئيسی حرفهای خاصی درباره زنان میزند ولی باید بگوید که نظرش درباره گشت ارشاد چیست و موضعش را درباره حرفهای آقای علمالهدی پیرامون زنان روشن کند.
احمد علمالهدی، امام جمعه مشهد، پدر همسر ابراهیم رئيسی است که مواضع جنجالی متعددی درباره زنان داشته و در آخرین موضع خود از اینکه «زن وشوهر در منزل همدیگر را با اسم کوچک صدا میزنند» انتقاد کرده بود.
در سومین مناظره انتخابات ریاست جمهوری از میان ۵ کاندیدای اصولگرا، تنها سعید جلیلی به مخالفت صریح و جدی خود با برجام ادامه داد و از رویکرد دولت روحانی در این زمینه انتقاد کرد.
محسن رضایی برجام را یک تعهد بینالمللی دانست و گفت باید پیگیری شود که همه طرفهای برجام به تعهدات خود عمل کنند.
ابراهیم رئيسی از سوی عبدالناصر همتی به مخالفت با برجام و رفع تحریمها متهم شد ولی در سخنان خود گفت که از اجرایی شدن برجام حمایت میکند ولی خطاب به همتی گفت: «برجام را شما نمیتوانید اجرا کنید، برجام را یک دولت مقتدر میتواند اجرا کند».
در میانه مناظره نامزدهای انتخابات ریاست جمهوری، نیروهای امنیتی چندین فعال حقوق بشر و دادخواه را بازداشت کردند. این چهرهها به منظور دیدار با خانواده نوید افکاری به شیراز رفته بودند.
ابراهیم رئيسی با اشاره به لیست بدهکاران بانکی که عبدالناصر همتی به او داد، از این رفتار انتقاد کرد و گفت اگر باید این لیست به قوه قضاییه داده میشد، چرا تاکنون داده نشده و در مناظره تحویل داده میشود.
در بخش اول مناظره، آقای همتی لیست شامل اسامی ۱۱ نفر از بدهکاران بانکی به ابراهیم رئيسی داد و گفت این بدهیها مربوط به ده سال پیش است و آقای رئيسی اگر لازم میداند اسامی را به مردم بگوید.
رقبای آقای همتی بارها او را متهم کردهاند که در برخورد با بدهکاران بانکی مماشات کرده است.
او فروردین امسال به این لیست اشاره کرده بود و گفته بود این ۱۱ نفر در مجموع ۹۰ هزار میلیارد تومان به نظام بانکی بدهکار بودهاند که تاکنون ۳۰ هزار میلیارد تومان آن پس گرفته شده است.