خبرهای کوتاه
کاخ سفید از احتمال کمک روسیه به جمهوری اسلامی در سرکوب اعتراضات خبر داد
کاخ سفید روز چهارشنبه خبر داد که احتمالا روسیه با تجربهای که در سرکوب اعتراضات دارد، به مقامهای جمهوری اسلامی در زمینه بهترین شیوهها برای مدیریت اعتراضات کنونی در ایران کمک خواهد کرد.
کارین ژان پییر، سخنگوی کاخ سفید، روز چهارشنبه در ادامه از این اقدام احتمالی روسیه ابراز نگرانی کرد.
این دور از اعتراضات مردمی به حکومت جمهوری اسلامی با گذشت شش هفته همچنان ادامه دارد و هر روز خبر اعتراض و درگیری مردم با ماموران امنیتی از چند شهر منتشر میشود.
این در حالی است که مقامات پلیس و امنیتی جمهوری اسلامی در هفتههای گذشته بارها تلاش کردهاند این اعتراضات را تمامشده جلوه دهند.
سخنگوی کاخ سفید همچنین گفت که شواهد مبنی بر این که ایران به روسیه در جنگ علیه اوکراین کمک میکند «روشن» و «علنی» است.
او تاکید کرد: «پیام ما به ایران بسیار واضح است. کشتن مردم خود را متوقف کنید و از ارسال سلاح به روسیه برای کشتن اوکراینیها خودداری کنید.»
همچنین جان کربی، سخنگوی شورای عالی امنیت ملی کاخ سفید، نیز اعلام کرد که روسیه در حال بررسی کمک به رژیم ایران برای سرکوب اعتراضات است.
او گفت: «آن چه میخواهم بگویم این است که ما تعدادی نشانه میبینیم که آنان [مقامهای روسیه] ممکن است احتمال کمک به آموزش مقامهای ایرانی برای سرکوب معترضان را در نظر بگیرند.»
روسیه علاوه بر سرکوب هر گونه اعتراضات مسالمتآمیز در خاک خود، پیشتر نیز به کشورهای دیگر در این زمینه کمک کرده است.
در دیماه گذشته، اعتراضات قزاقستان با کمک نیروهای نظامی روسیه به شدت سرکوب شد و ۲۲۵ نفر در جریان آن کشته شدند.
اعتراضات صلحآمیز با افزایش دو برابری قیمت گاز مایع در قزاقستان آغاز شد، اما به سرعت به خشونت کشیده شد و ساختمانهای دولتی اشغال و به آتش کشیده شد، موضوعی که منجر به درخواست کمک دولت و ورود هزاران نیروی نظامی «سازمان پیمان امنیت جمعی» به رهبری روسیه به کشور شد.
آنتونی بلینکن، وزیر خارجه آمریکا، همان زمان هشدار داد: «وقتی روسها وارد سرزمین شما میشوند، بیرون کردن آنها دشوار است.»
جمهوری اسلامی در سالهای اخیر سیاست نزدیکی بیشتر به روسیه و چین را به اجرا گذاشته است.
مهمترین خبرهای ایران و جهان
نتانیاهو: سرنگونی جمهوری اسلامی تنها راه پایان تهدید است، دستور آن را صادر کردهام
بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، اعلام کرد که تنها راه پایان دادن به تهدیدهای جمهوری اسلامی، سرنگونی حکومت ایران است و تأکید کرد که این هدف را به ارتش و دستگاههای امنیتی اسرائیل ابلاغ کرده است.
نتانیاهو روز چهارشنبه ۲۹ مهر در یک گردهمایی انتخاباتی در شهر دیمونا در جنوب اسرائیل گفت: «ایران میخواست ما را نابود کند؛ جلوی آنها را گرفتیم. میخواستند بمب هستهای تولید کنند؛ جلوی آنها را گرفتیم. خامنهای میخواست ما را از بین ببرد؛ او دیگر اینجا نیست. اما آنها همچنان به تلاش خود ادامه میدهند».
او افزود: «بنابراین تنها یک راه برای پایان دادن به این وضعیت وجود دارد: سرنگونی این رژیم.»
نخستوزیر اسرائیل همچنین گفت: «این دستوری است که به ارتش اسرائیل، موساد و تمامی نهادهای امنیتی خود دادهام.» او توضیح نداد که این دستور چه زمانی یا چگونه اجرا خواهد شد.
این اظهارات در حالی مطرح میشود که اسرائیل در آستانۀ برگزاری انتخابات قرار دارد و نتانیاهو برای انتخاب مجدد با رقابتی نزدیک روبهروست.
نتانیاهو در همین سخنرانی با اشاره به حمایت دونالد ترامپ از او، از رأیدهندگان خواست به حزب لیکود رأی دهند و گفت پیام رئیسجمهور آمریکا به اسرائیلیها این است که برای پایان دادن به تهدید ایران، به نتانیاهو رأی بدهند.
روزنامه فایننشال تایمز نیز روز چهارشنبه به نقل از منابعی گزارش داد که نتانیاهو اوایل ماه جاری دستور برنامهریزی برای ازسرگیری حملات به ایران را صادر کرده بود، اما ترامپ با این اقدام مخالفت کرده است.
همزمان، اسرائیل کاتز، وزیر دفاع اسرائیل، هشدار داد که جمهوری اسلامی در ضعیفترین وضعیت خود قرار دارد، اما همین ضعف ممکن است آن را به اقدامات شدیدتر سوق دهد.
او در مراسم فارغالتحصیلی افسران ارتش اسرائیل گفت: «اگر ایران به اسرائیل حمله کند، ایران خواهد سوخت».
کاتز همچنین گفت اسرائیل در روزهای اخیر نشانههایی از تلاش جمهوری اسلامی و نیروهای نیابتی آن برای انجام حملاتی با هدف تأثیرگذاری بر نتیجۀ انتخابات اسرائیل شناسایی کرده است.
عضو مجلس خبرگان: وصیتنامۀ علی خامنهای در بمباران سوخت
بیش از هفت ماه پس از کشتهشدن علی خامنهای، رهبر پیشین جمهوری اسلامی، یک عضو مجلس خبرگان مدعی «از بینرفتن» وصیتنامۀ او در حملۀ آمریکا و اسرائیل شد.
سعید صلح میرزایی، ادعا کرده است که وصیتنامۀ علی خامنهای در جریان بمباران و آتشسوزی بیت رهبری در تهران سوخته و از بین رفته است.
این عضو مجلس خبرگان رهبری همچنین ادعا کرده است که وصیتنامه «در حال اصلاح بود و نسخه مشابهی ندارد».
به گفته این عضو مجلس خبرگان، فایلِ در حال اصلاح وصیتنامه هم که در کامپیوتری در محل بیت رهبری ذخیره بوده، به همراه کامپیوتر در بمباران از بین رفته است.
این در حالیاست که بهطور معمول وصیتنامۀ سیاسی سران کشورها، در چند نسخۀ یکسان تهیه شده و در اماکن مختلفی نگهداری میشوند.
پیش از این و در طول بیش از هفت ماه گذشته، ادعای مشابهی مطرح نشده بود.
اندکی پس از کشتهشدن علی خامنهای در روز نهم اسفندماه ۱۴۰۴، پسرش مجتبی بهعنوان رهبر بعدی جمهوری اسلامی معرفی شد. تا کنون فیلم یا صدای او پخش نشده و هنوز در مورد سرنوشت او هم تردیدهایی وجود دارد.
اسرائیل و یونان تصویب توافق دریایی با ترکیه در پارلمان شرق لیبی را محکوم کردند
پارلمان مستقر در شرق لیبی روز سهشنبه ۲۸ مهر توافقی را با ترکیه تصویب کرد که محکومیت شدید اسرائیل و یونان را بهدنبال داشت.
این توافق، یعنی تعیین مرز دریایی ترکیه و لیبی، حدود حوزههای دریایی دو کشور در شرق مدیترانه و حقوق آنها برای اکتشاف و بهرهبرداری از منابع انرژی را مشخص میکند؛ اما یونان، مصر و قبرس آن را ناقض ادعاهای دریایی خود میدانند.
محدوده این توافق با منطقهٔ انحصاری اقتصادی تعیینشده در قرارداد سال ۲۰۲۰ یونان و مصر همپوشانی دارد؛ قراردادی که ترکیه مخالف آن است.
پارلمان مستقر در شرق لیبی اکنون توافقی را تصویب کرده که نخستین بار در سال ۲۰۱۹ میان ترکیه و دولت بهرسمیتشناختهشدۀ لیبی در طرابلس امضا شده بود، اما مقامهای شرق لیبی به رهبری خلیفه حفتر برای سالها با آن مخالفت میکردند.
وزارت خارجۀ یونان این توافق را «غیرقانونی و فاقد اعتبار» خواند و اعلام کرد که با حقوق بینالملل دریاها مغایرت دارد و حقوق حاکمیتی کشورهای منطقه را نقض میکند.
وزارت خارجۀ اسرائیل نیز روز چهارشنبه ۲۹ مهر با محکوم کردن این تصمیم گفت ترکیه بار دیگر در حال تلاش برای بیثبات کردن شرق مدیترانه است.
در مقابل، وزارت خارجۀ ترکیه از تصمیم پارلمان شرق لیبی استقبال کرد و گفت این توافق با حقوق بینالملل سازگار است و منافع و حقوق دو کشور را تأمین میکند.
رجب طیب اردوغان، رئیسجمهور ترکیه، نیز روز چهارشنبه در سخنرانی برای اعضای حزب عدالت و توسعه از تصویب این توافق استقبال کرد و گفت: «امیدوارم این تصمیم مهم، فرخنده و سودمند باشد».
او همچنین از نمایندگان پارلمان شرق لیبی قدردانی کرد و به آنها درود فرستاد.
یونان، مصر و قبرس از مخالفان اصلی این توافق هستند و معتقدند تعیین مرزهای دریایی میان ترکیه و لیبی با ادعاهای آنها بر سر مناطق دریایی و منابع انرژی در شرق مدیترانه تعارض دارد.
تصویب این توافق همچنین نشاندهندۀ بهبود روابط آنکارا با مقامهای شرق لیبی است؛ روابطی که پس از حمایت نظامی ترکیه از دولت طرابلس در جنگ با نیروهای خلیفه حفتر، برای سالها پرتنش بود.
پارلمان شرق لیبی در نشست اخیر، تصمیم سال ۲۰۲۰ خود برای قطع روابط سیاسی با ترکیه را نیز لغو کرد.
ترکیه، قطر، پاکستان و اندونزی توافق همکاری دفاعی امضا کردند
وزارت دفاع ترکیه اعلام کرد که این کشور به همراه قطر، پاکستان و اندونزی توافقنامهای برای گسترش همکاریهای دفاعی و تقویت توانمندیهای نظامی چهار کشور امضا کرده است.
این توافقنامه با عنوان «تفاهمنامۀ بدر» روز چهارشنبه ۲۹ مهر در دوحه، پایتخت قطر، امضا شد.
وزارت دفاع ترکیه اعلام کرد هدف این توافق، گسترش همکاری در تولید تجهیزات نظامی، تقویت توان دفاعی و توسعۀ همکاریهای فنی در زمینۀ آموزش نظامی، پژوهش و فناوری است.
این وزارتخانه همچنین بر اهمیت اقتصادی توافق تأکید کرد و گفت استفاده از ظرفیتهای صنایع دفاعی هر چهار کشور میتواند به افزایش توان تولید و تأمین نیازهای نظامی کشورهای دوست و متحد کمک کند.
ترکیه که دومین ارتش بزرگ ناتو را در اختیار دارد، در ماههای اخیر و همزمان با جنگ ایران، همکاریهای دفاعی خود با کشورهای حوزۀ خلیج فارس، از جمله قطر که در آن پایگاه نظامی دارد، را گسترش داده است.
آنکارا همچنین در ماه اوت توافق دفاعی مشترکی با عربستان سعودی و پاکستان با عنوان «پیمان مکه» امضا کرد که بر اساس آن، حملۀ مسلحانه به یکی از اعضا حمله به تمامی آنها تلقی میشود.
آنکارا همچنین روابط نزدیکی با اندونزی، به ویژه در صنعت دفاعی، دارد.
رجب طیب اردوغان، رئیسجمهور ترکیه، روز چهارشنبه اعلام کرد که این توافق برای تصویب به پارلمان کشورش فرستاده شده است. تصویب آن میتواند ترکیه را به تعهد رسمی دفاع متقابل با عربستان سعودی، در شرایطی که این کشور با حملات حوثیها روبهروست، نزدیکتر کند.
پوتین شهروند آمریکایی زندانی در روسیه را در پی درخواست ترامپ آزاد کرد
ولادیمیر پوتین، رئیس جمهور روسیه، روز چهارشنبه، ۲۹ مهرماه، یک شهروند آمریکایی را که در ارتباط با جنگ اوکراین در روسیه محبوس بود آزاد کرد.
به نوشته خبرگزاری رویترز، استیون هوبارد، ۷۴ ساله، به عنوان «نشانهای از حسن نیت» از طرف روسیه آزاد شده است.
خبر آزادی هوبارد یک روز پس از آن منتشر میشود که دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا، روز سهشنبه ۲۸ مهر اعلام کرد که از پوتین خواسته است او را آزاد کند.
دونالد ترامپ نیز با انتشار خبر آزادی هوبارد در شبکه اجتماعی خود، تروثسوشال، نوشت که «استیون اکنون در راه بازگشت به خانه است و بهزودی به خانوادهاش خواهد پیوست.»
او تأکید کرده که آزادی او در قالب «مبادله» زندانیان نبوده و آمریکا «مجبور نشد در ازای این آزادی چیزی به روسیه بدهد؛ وضعیتی بیسابقه در روابط با روسیه.»
درست دو سال پیش، در مهرماه سال ۱۴۰۳، دادگاهی در روسیه استیون جیمز هوبارد را به شش سال و ده ماه حبس محکوم کرد. او متهم بود که به عنوان «مزدور» برای اوکراین و در مقابل روسیه جنگیده است.
به گفته مقامهای قضایی روسیه، هوبارد که در شهر ایزیوم در منطقه خارکیف اوکراین زندگی میکرد در ازای دریافت ماهانه هزار دلار، عضو یک واحد نظامی این کشور شده بود.
رسانههای روسیه در همان زمان نوشتند که آقای هوبارد جرمش را پذیرفته است. اما بعداً خواهر و یکی دیگر از بستگان او در گفتوگو با رویترز اصالت اعترافات او را زیر سؤال بردند.
ولادیمیر پوتین در زمانی به درخواست ترامپ پاسخ مثبت داده که رابطه ترامپ با ولودیمیر زلنسکی، رئیس جمهور اوکراین، در روزهای گذشته بار دیگر پرتنش شده است.
رئیس جمهور آمریکا فشار بر اوکراین را برای تلاش بیشتر برای رسیدن به صلح و کاهش حملاتش به زیرساختهای انرژی روسیه افزایش داده و گفته است که میخواهد زلنسکی با روسیه «به توافق برسد». این در حالی است که با نزدیک شدن به فصل زمستان، روسیه حملات خود به اوکراین را تشدید کرده است.
ترامپ که هفته گذشته خواستار استعفای زلنسکی شده بود، همچنین از رئیسجمهور اوکراین به دلیل نپذیرفتن شروطی انتقاد کرد که به گفته او، در جریان مشاجره جنجالی و تلویزیونی دو طرف در دفتر بیضی کاخ سفید در فوریه ۲۰۲۵ پیشنهاد شده بود.
اوکراین همچنین از تصمیم ترامپ برای لغو برخی تحریمها علیه بخشهای مرتبط با ماشین جنگی روسیه ابراز نگرانی و ناخرسندی کرده است.
ادامه شیوع اِبولا در غرب آفریقا؛ ویروس به نیجریه رسید
در ادامه شیوع ویروس کشنده ابولا در غرب آفریقا، وزارت بهداشت نیجریه روز سهشنبه، ۲۸ مهرماه، از ثبت اولین مورد ابتلا به این بیماری در این کشور خبر داد.
در همین حال، همزمان با ثبت نهمین مورد از ابتلا در کشور کنیا، خبرگزاری فرانسه به نقل از یک مقام بهداشتی محلی در مورد وجود «تهدیدی بسیار جدی» هشدار داد.
در اردبهشتماه سال جاری، با آغاز ابتلای سریع افراد به ابولا در شرق کشور کنگو، تدروس آدهانوم گبریسوس، مدیرکل سازمان جهانی بهداشت، شیوع سویه نادر «بوندیبوگیو» از این ویروس را یک وضعیت اضطراری بهداشت عمومی با نگرانی بینالمللی اعلام کرد.
ابولا از طریق تماس مستقیم با مایعات بدن افراد یا حیوانات آلوده منتقل میشود و علائمی مانند تب بالا، استفراغ و خونریزی داخلی و خارجی ایجاد میکند.
به گفته سازمان جهانی بهداشت، نرخ مرگومیر متوسط این بیماری حدود ۵۰ درصد است، هرچند در شیوعهای گذشته بین ۲۵ تا ۹۰ درصد متغیر بوده است.
بر اساس اطلاعاتی که سازمان جهانی بهداشت منتشر کرده، این دوره جدید از شیوع ابولا «سریعترین» دوره بوده و با روند کنونی میتواند به «مرگبارترین» دوره شیوع این ویروس هم تبدیل شود.
در دوره پیشین که ویروس ابولا در میانه سالهای ۲۰۱۴ و ۲۰۱۶ در منطقه غرب آفریقا گسترش یافت، ۱۱ هزار نفر جان خود را از دست دادند.
در این شرایط است که اکنون ویروس به نیجریه، پرجمعیتترین کشور آفریقا، رسیده است. به گفته منابع دولتی نیجریه، ویروس در زنی اهل این کشور یافت شده که بهتازگی از اوگاندا به شهر آبوجا، پایتخت، بازگشته است.
اپیدمی ابولا در چند ماه گذشته از میان بیش از ۹ هزار نفری که در کنگو مبتلا شدهاند جان نزدیک به ۴۴۰۰ نفر را گرفته است.
درگیری مسلحانه در خاش؛ پلیس میگوید یک نفر کشته شد
پلیس استان سیستان و بلوچستان از کشتهشدن یک نفر که «تروریست مسلح» معرفی شده، در جریان یک درگیری در خاش خبر داد.
این درگیری صبح روز چهارشنبه ۲۹ مهر و در محدودهٔ پمپبنزین سرحد خاش رخ داده است.
اطلاعیه پلیس میگوید پلیس در این منطقه با دو خودروی «مشکوک» درگیر شد که در جریان این درگیریها، یک نفر کشته و سایر سرنشینان این دو خودرو متواری شدند.
پایگاه خبری حالوش که اخبار مربوط به بلوچها در ایران را پوشش میدهد، نیز نوشته که بامداد امروز، دستکم یک شهروند بلوچ در پی «تعقیب و گریز و تیراندازی مستقیم» نیروهای نظامی و امنیتی به سمت خودروی او در نزدیکی سه راه شهر خاش جان باخت.
بر اساس این گزارش،این درگیری حوالی ساعت سه بامداد چهارشنبه رخ داده و نیروهای نظامی و امنیتی «بدون ایست و هشدار قبلی اقدام به تیراندازی سنگین یکساعته به سمت آن کردهاند».
منابع حالوش میگویند: «پس از حدود یک ساعت تیراندازی، نیروهای نظامی و امنیتی پیکر شهروند بلوچ کشته شده را همراه با خودروی وی با استفاده از جرثقیل از محل منتقل کرده و با خود بردهاند.»
خبرگزاریهای نزدیک به سپاه د رایران به نقل از پلیس نوشتهاند که «در این عملیات هر دو خودرو توقیف و یک سلاح کلاشینکف، چهار خشاب و ۷۷ فشنگ جنگی کشف شد».
مشخص نیست علیرغم توقیف دو خوردو، سرنشینان خودروها چطور موفق به فرار شدهاند.
آژانس بینالمللی انرژی: بازار نفت در سال ۲۰۲۷ هم به حالت عادی بازنمیگردد
فاتح بیرول، مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی، روز سهشنبه، ۲۸ مهرماه، در یک کنفرانس هشدار داد که بازار جهانی نفت و به طور کلی انرژی بعید است در سال ۲۰۲۷ هم به حالت نرمال و عادی خود بازگردد.
همزمان با این هشدار، به گزارش خبرگزاری رویترز، قیمت نفت در بازار جهانی به ۱۱۲ دلار در هر بشکه نیز نزدیک شد که در پنج ماه گذشته یعنی از زمان برقراری آتشبس میان آمریکا و ایران بیسابقه بود.
قیمت نفت خام برنت دریای شمال که به عنوان استاندارد و معیار بهای نفت استفاده میشود روز سهشنبه پس از رسیده به ۱۱۱.۹۹ دلار در هر بشکه به ۱۰۸.۷۹ دلار فروکش کرد. قیمت نفت خام وست تکزاس نیز در پایان همین روز به ۱۰۱.۷۹ دلار در هر بشکه رسید.
شبکه تلویزیونی سیانان به نقل از کارشناسان نوشته که این قیمتهای بالا نشانه آن است که بازار همچنان نگران بالا گرفتن تنش میان ایران و آمریکا است.
رئیسجمهور آمریکا روز سهشنبه، ۲۸ مهر، ضمن دادن این وعده که جنگ با ایران «خیلی زود» تمام میشود، گفت که فقط «تصمیم نهایی» مانده است، تصمیم برای پایان کار جمهوری اسلامی از راه نظامی یا رسیدن به توافق از راه دیپلماسی.
همزمان مقامهای جمهوری اسلامی تأکید دارند که توافق تنها پس از آن حاصل میشود که شرایط تهران تأمین شود، و از ایران هر روز خبر میرسد که حکومت خود را برای ادامه جنگ آماده میکند.
در این فضا، فاتح بیرول روز سهشنبه در یک کنفرانس صنعت نفت در لندن هشدار داد: «هیچ راه و چشمانداز منطقی و معتبری نمیبینم که سال ۲۰۲۷ سال نرمال شدن بازار باشد. تنگه هرمز یک بار بسته شده، باز هم میتواند بسته شود.»
بیرول ادامه داد: «بسیار نگران آن هستم که چند بحران در خاورمیانه با یکدیگر تداخل کنند و این میتواند تنش را بالا ببرد، اتفاقی که عواقبی جدی برای بازار انرژی خواهد داشت.»
بر اساس دادههای شرکت ردیابی کشتیها، کپلر، صادرات نفت خاورمیانه، شامل محمولههای عبوری از تنگه هرمز و مسیرهای جایگزین، در هفته منتهی به ۱۸ اکتبر به بیش از ۲۴ میلیون بشکه در روز رسید. این رقم پیش از آغاز جنگ ۲۳ میلیون و ۳۰۰ هزار بشکه بود.
با این حال، حجم نفت عبوری از تنگه هرمز همچنان پایینتر از سطح پیش از جنگ است و به حدود ۱۴ میلیون بشکه در روز، معادل ۸۲ درصد میزان پیشین، رسیده است.
کمپانی رسانهای «گتی ایمجز» از آغاز روند «اعلام ورشکستگی» خبر داد
کمپانی رسانهای آمریکایی «گتی ایمجز» روز چهارشنبه ۲۹ مهر اعلام کرد در چارچوب طرحی که پیشتر اعلام شده بود و هدف آن تسویه بدهیها و خصوصیسازی شرکت است، روند اعلام ورشکستگی را آغاز کرده است.
گتی، که در کنار شرکتهای رسانهای متعدد دیگر با خبرگزاری فرانسه همکاری دارد، در همین ماه اعلام کرد که با وامدهندگان عمده به توافق رسیده و ورشکستگی «از پیشتدوینشده» را پیش خواهد برد.
بنا بر اعلام شرکت، در این توافق اعضای خانواده گتی و شرکتهای وابسته به «کوچ اکوئیتی دولوپمنت» تا ۵۳۳ میلیون دلار برای تسویهٔ بدهیها سرمایهگذاری خواهند کرد.
گتی در طول این فرایند به فعالیت عادی خود ادامه خواهد داد و به تأمین مالی تا سقف ۱۴۳ میلیون دلار از سوی کوچ و نیز نقدینگی حاصل از کسبوکار جاری اشاره کرده است.
به گفته شرکت، پس از تکمیل این روند، گتی شرکتی خصوصی و متعلق به سرمایهگذاران خاص خواهد بود.
گتی در اظهارنامهای مربوط به اوراق بهادار در همین ماه فاش کرد که به آن اطلاع داده شده که بورس نیویورک قصد دارد سهام این شرکت را از فهرست خود حذف کند، زیرا قیمت هر سهم آن به زیر یک دلار سقوط کرده است.
گتی برای سال ۲۰۲۵ زیانی معادل ۲۰۶ میلیون دلار گزارش کرد.
عراق مرز چذابه را بست؛ صدها کامیون در مرز پاکستان و ایران معطل ماندند
بیش از یک ماه پس از بسته و باز شدن گذرگاههای مرزی ایران و عراق، بغداد روز چهارشنبه ۲۹ مهر دستور بسته شدن گذرگاه مرزی الشیب، چذابه در ایران، را صادر کرد.
شبکه خبری الجزیره به نقل از یک مقام عراقی نوشته که این اقدام به دستور مستقیم علی الزیدی، نخستوزیر عراق، انجام شده است.
با این حال هنوز دولت عراق بیانیهای رسمی در این باره منتشر نکرده و دلیل این اقدام نیز روشن نیست.
الجزیره همچنین خبر داده که بسته شدن این گذرگاه «با انسداد تدریجی چند مرز زمینی دیگر طی روزهای آینده تکمیل خواهد شد».
بر اساس این دستور، «تا اطلاع ثانوی» نه افراد حق عبور و مرور از این گذرگاه را خواهند داشت و نه وسایل نقلیه باربری.
در همین حال، خبرگزاری فرانسه به نقل از دو مقام عراقی گزارش داد که بغداد برای بستن تمامی گذرگاههای مرزی با ایران، از سوی آمریکا، تحت فشار قرار دارد.
یک منبع دولتی عراق به خبرگزاری فرانسه گفت: وزارت دارایی آمریکا این موضوع را با نخستوزیر عراق در زمان حضورش در نیویورک برای شرکت در مجمع عمومی سازمان ملل مطرح کرد و تمام گذرگاههای مرزی بهاستثنای یک گذرگاه در قلمرو دولت فدرال عراق و یک گذرگاه در اقیلم کردستان بسته خواهند شد.
خبرگزاری فرانسه به نقل از یک منبع دیگر گزارش داده که ایالات متحده از تمام کشورهای هممرز با ایران خواسته است همین اقدام را انجام دهند.
این خبر پس از آن منتشر میشود که سخنگوی وزارت خارجه ایران روز ۲۵ مهر در پی انتشار گزارشهایی از توقف فعالیت تجاری یک گذرگاه بین ایران و پاکستان اعلام کرد که «ترددها و مراودات مرزی ایران و پاکستان موقتاً متوقف شده است».
اسماعیل بقائی بدون اشاره به جزئیات بیشتر، دلیل این اتفاق را «مشکلات فنی و لزوم اتخاذ تدابیر احتیاطی» ذکر کرد.
خبرگزاری فرانسه روز چهارشنبه ۲۹ مهر گزارش داد صدها کامیون در سمت پاکستانِ گذرگاههای مرزی با ایران، از جمله گبد–ریمدان، متوقف ماندهاند. به گفته یک مقام محلی، ورود کالا به مقصد ایران پنج روز است متوقف شده، اما روز چهارشنبه به برخی محمولههای ترانزیتی به مقصد آسیای مرکزی و ترکیه اجازه عبور داده شد.
مقامهای استان بلوچستان پاکستان این محدودیت را «موقت» و با هدف رفع نگرانیهای امنیتی و مقابله با قاچاق اعلام کردهاند. رانندگان از کمبود آب آشامیدنی و امکانات اولیه شکایت دارند و نمایندگان تجار از زیانهای سنگین اقتصادی خبر میدهند.
برخی از رسانهها دلیل بسته شدن چذابه را نیز «مسائل فنی» اعلام کردهاند.
با این حال اختلال در تجارت زمینی ایران و پاکستان و اکنون با عراق در حالی گزارش میشود که وزارت خزانهداری آمریکا اخیراً در مورد ادامهٔ همکاری مؤسسات مالی خارجی با بانکها و نهادهای مالی تحریمشدهٔ ایران هشدار جدیدی صادر کرد.
بیش از یک ماه پیش نیز عراق در پی حمله پهپادی به خاک عربستان سعودی گذرگاه مرزی شلمچه را بست.
مهدی خانبابا تهرانی، فعال سیاسی چپ، در ۹۲ سالگی درگذشت
مهدی خانبابا تهرانی، فعال سیاسی چپ، روز سهشنبه ۲۸ مهر در ۹۲ سالگی درگذشت.
آقای خانبابا تهرانی فعاليت سياسی خود را در دههٔ ۲۰ خورشيدی با عضويت در سازمان جوانان حزب توده ايران آغاز کرد و بعدها عضو آن حزب شد. او پس از کودتای ۲۸ مرداد ۱۳۳۲ به صف منتقدين حزب پيوست و جزو انشعابيون این تشکيلات سياسی بود که بعداً نام «سازمان انقلابی حزب توده ايران» را بر خود نهاد.
این فعال سیاسی چپ همچنین از پایهگذاران کنفدراسیون دانشجویان ایرانی خارج از کشور بود. او برای مدتی در زمان انقلاب فرهنگی چین در رادیو پکن مشغول به کار بود و با مائو تسه تونگ، بنیانگذار چین کمونیست، هم دیدار داشت.
خانبابا تهرانی یک روز پیش از پیروزی انقلاب در ۲۲ بهمن ۱۳۵۷ به ایران بازگشت و همراه با گروهی دیگر از فعالان سیاسی، «جبهه دموکراتیک ملی» را تأسیس کرد، اما بهدنبال آغاز سرکوب نیروهای چپ از سوی جمهوری اسلامی در سال ۱۳۶۰، کشور را ترک کرد و برای مدتی به شورای ملی مقاومت پیوست.
این فعال سیاسی، در چهار دههٔ گذشته در آلمان زندگی میکرد.
فاکسنیوز: آمریکا ناو روزولت و هزاران نیروی نظامی تازه به خاورمیانه اعزام میکند
شبکه فاکسنیوز به نقل از دو مقام آمریکایی گزارش داد که ناوگروه ناو هواپیمابر تئودور روزولت و یگان سیزدهم اعزامی تفنگداران دریایی آمریکا راهی خاورمیانه شدهاند.
این شبکه سهشنبه ۲۸ مهر بدون اشاره به نام این مقامها، افزود که با ورود این نیروها، شمار ناوهای هواپیمابر آمریکا در منطقه بار دیگر به سه فروند افزایش خواهد یافت.
بر اساس این گزارش، حدود ۱۰ هزار ملوان و تفنگدار دریایی نیز به نیروهای نظامی آمریکا در خاورمیانه اضافه خواهند شد.
فاکسنیوز نخستین بار اول اکتبر از تصمیم آمریکا برای اعزام سومین ناو هواپیمابر و یک یگان دیگر تفنگداران دریایی به خاورمیانه خبر داده بود. گزارش تازه این شبکه در روز سهشنبه، در واقع جزئیات تکمیلی درباره اعزام ناوگروه روزولت و یگان سیزدهم تفنگداران دریایی ارائه میکند.
بر اساس گزارشها، انتظار میرود این نیروها تا پایان نوامبر به منطقه برسند.
این تحرکات نظامی در حالی صورت میگیرد که تنشها میان ایالات متحده و جمهوری اسلامی ادامه دارد.
با این حال، گزارشهای دیگر از جمله گزارش وبسایت تخصصی نظامی «مؤسسه نیروی دریایی آمریکا» حاکی است که اعزام ناو هواپیمابر تئودور روزولت ممکن است با هدف جایگزینی ناو هواپیمابر جورج واشینگتن انجام شود.
والاستریت جورنال: صادرات نفت خلیج فارس از سطح پیش از جنگ با ایران فراتر رفت
روزنامه والاستریت جورنال گزارش داد که با وجود ادامه حملات جمهوری اسلامی به کشتیها در تنگه هرمز، صادرات نفت از خلیج فارس از سطح پیش از جنگ فراتر رفته است.
بر اساس دادههای شرکت ردیابی کشتیها، کپلر، صادرات نفت خاورمیانه، شامل محمولههای عبوری از تنگه هرمز و مسیرهای جایگزین، در هفته منتهی به ۱۸ اکتبر به بیش از ۲۴ میلیون بشکه در روز رسید. این رقم پیش از آغاز جنگ ۲۳ میلیون و ۳۰۰ هزار بشکه بود.
با این حال، حجم نفت عبوری از تنگه هرمز همچنان پایینتر از سطح پیش از جنگ است و به حدود ۱۴ میلیون بشکه در روز، معادل ۸۲ درصد میزان پیشین، رسیده است.
در گزارش والاستریت جورنال که سهشنبه ۲۸ مهر منتشر شده، آمده که این آمار نشاندهنده کاهش توانایی تهران برای مختل کردن انتقال نفت منطقه به بازارهای جهانی است.
بر اساس این گزارش، «حفاظت نظامی آمریکا از مسیرهای کشتیرانی، انتقال نفت میان کشتیها در نزدیکی سواحل عمان و استفاده از خطوط لوله جایگزین در عربستان سعودی و امارات متحده عربی»، به ادامه صادرات نفت کمک کرده است.
بر اساس این گزارش، در ماه سپتامبر حدود ۴۰ درصد نفت خام غیرایرانی خلیج فارس از مسیرهایی غیر از تنگه هرمز صادر شد؛ در حالی که این میزان پیش از جنگ ۱۷ درصد بود.
این تحولات در شرایطی رخ داده که جمهوری اسلامی همچنان به حملات پهپادی و موشکی علیه کشتیها ادامه میدهد. بر اساس گزارشهای امنیت دریایی، تنها در ماه اکتبر حدود ۳۰ مورد حمله به کشتیها ثبت شده است.
با وجود این خطرات، سود بالای انتقال نفت باعث شده مالکان نفتکشها و شرکتهای تجاری همچنان به فعالیت در منطقه ادامه دهند.
با این حال ادامه صادرات نفت با افزایش چشمگیر هزینههای حملونقل همراه بوده است. بر اساس دادههای کپلر، هزینه حمل هر بشکه نفت خام از خلیج فارس به چین با ابرنفتکش به حدود ۳۷ دلار و ۳۷ سنت رسیده و هزینه بیمه خطر جنگ نیز در برخی موارد تا ۱۰ درصد ارزش کشتی افزایش یافته است.
والاستریت جورنال همچنین گزارش داده که در حالی که کشورهای منطقه توانستهاند صادرات نفت خود را احیا کنند، صادرات نفت ایران به دلیل محاصره دریایی آمریکا عملاً متوقف شده است.
به نوشته این روزنامه، ادامه جریان صادرات نفت از خلیج فارس نشان میدهد که جمهوری اسلامی همچنان میتواند انتقال نفت را «پرهزینه و خطرناک» کند، اما توانایی آن برای جلوگیری از عبور نفتکشها «کاهش» یافته است.
روبیو: توافق با ایران دشوار است، از روشهای زیردریایی نازیها استفاده میکند
وزیر خارجه آمریکا میگوید حکومت ایران در حمله به کشتیهای تجاری از «تاکتیکهای زیردریاییهای نازی» استفاده میکنند و جهان باید در محکوم کردن اقدامات جمهوری اسلامی متحد شود.
مارکو روبیو سهشنبه ۲۸ مهر در گفتوگو با سیانبیسی هند، افزود ما با کشوری روبهرو هستیم که آشکارا اعلام میکند کشتیهای تجاری را هدف قرار میدهد، تلاش میکند ملوانانی را بکشد که هیچ ارتباطی با جنگ ندارند و میخواهد کشتیهای تجاری را غرق کند.
روبیو افزود متأسفانه ایران اقداماتی انجام میدهد که مردم واقعاً باید درباره آنها صحبت کنند؛ «از زمان جنگ جهانی دوم چنین چیزی دیده نشده است».
تاکتیک زیردریاییهای نازی آلمان در جنگ جهانی دوم، عمدتاً بر حمله به کشتیهای تجاری و نفتکشها برای قطع مسیرهای تأمین کالا، سوخت و تجهیزات دشمن استوار بود. هدف آلمان نازی این بود که از جمله بدون نیاز به شکست مستقیم نیروی دریایی بریتانیا، با مختل کردن تجارت دریایی، اقتصاد و توان جنگی این کشور را تضعیف کند.
وزیر خارجه آمریکا در ادامه گفت: «آمریکا هر شب از کشتیرانی دفاع میکند. اکثریت قریب به اتفاق پهپادها و موشکهایی که ایران به سوی کشتیها شلیک میکند، منهدم میشوند. متأسفانه گاهی یکی از آنها از سامانههای دفاعی عبور میکند و به کشتی برخورد میکند».
در حالی که ایران و آمریکا هر دو میگویند کنترل تنگهٔ هرمز را در اختیار دارند، به طور مکرر اخباری مبنی بر هدف قرارگرفتن شناورها در این تنگه و کشته و مفقود شدن شماری از ملوانها منتشر میشود.
سپاه پاسداران در بیانیههایی که منتشر کرده، گفته کشتیهای «متخلف» که قوانین آبهای سرزمینی ایران را رعایت نمیکنند، را هدف قرار میدهد.
با این حال وزیر خارجه آمریکا گفته که «خوشبختانه بیشتر کشتیها میتوانند به مسیر خود ادامه دهند، اما گاهی موتورخانه کشتی هدف قرار میگیرد و گاهی هم تلفات جانی رخ میدهد».
شمار زیادی از ملوانان هندی در این حملات جان باختهاند، چراکه به گفته روبیو، «تعداد ملوانان هندی در این منطقه بسیار زیاد است».
او با بیان اینکه این موضوع ما را نگران میکند، از ایران خواست این اقدامات را متوقف کند و تأکید کرد که آمریکا بر اعمال فشار اقتصادی شدید بر ایران ادامه خواهد داد.
روبیو میگوید این به آن دلیل است که میدانیم «هر دلار و هر منبعی که در اختیار آنها قرار میگیرد، صرف بهبود زندگی مردم یا پیشرفت کشورشان نمیشود؛ بلکه از آن برای حمایت از تروریسم و ساخت موشک و پهپادهایی استفاده میکنند که هدفشان غرق کردن کشتیهای تجاری است».
ایالات متحده علاوه بر محاصرهٔ دریایی ایران، با آغاز کارزار «طرد اقتصادی»، جمهوری اسلامی را به امید مذاکره یا همانطور که دونالد ترامپ بارها اعلام کرده، «تسلیم محض»، تحت فشار بیسابقهای گذاشته است.
روبیو در این مصاحبه در عین حال تأکید کرد که «توافق با حکومت ایران دشوار است. متأسفانه آنها نمیدانند چگونه توافق کنند و تحت کنترل روحانیون تندروی شیعه هستند».
زلنسکی: اوکراین باید در هر مذاکرهای بین ترامپ، پوتین و شی حضور داشته باشد
رئیسجمهور اوکراین در واکنش به گزارشها درباره احتمال دیدار رهبران آمریکا، روسیه و چین تأکید کرد که هرگونه مذاکره درباره جنگ و آیندۀ اوکراین باید با حضور نمایندگان کشورش انجام شود.
ولودیمیر زلنسکی روز سهشنبه ۲۸ مهر در یک نشست خبری در اسلو گفت: «نمیدانم نشست سهجانبۀ آمریکا، چین و روسیه درباره چه خواهد بود؛ این به خودشان مربوط است. اما اگر قرار است درباره اوکراین و آیندۀ ما صحبت شود، تنها زمانی پذیرفتنی است که ما هم پشت میز مذاکره باشیم».
این اظهارات پس از انتشار گزارشهایی درباره احتمال دیدار دونالد ترامپ، ولادیمیر پوتین و شی جینپینگ در چین مطرح شد؛ دیداری که ممکن است موضوع جنگ اوکراین نیز در دستور کار آن قرار گیرد.
رئیسجمهور اوکراین روز سهشنبه برای گفتوگو با استیو ویتکاف، فرستادۀ ویژۀ آمریکا، به نروژ سفر کرد. جرد کوشنر، دیگر مذاکرهکنندۀ آمریکایی، نیز بهدلیل بیماری از راه دور در این گفتوگوها شرکت داشت.
این مذاکرات با هدف بهبود روابط پرتنش کییف و واشینگتن برگزار شد که در هفتههای اخیر بر سر تأخیر در ارسال کمکهای نظامی آمریکا و محدودیتهای اطلاعاتی مورد اعتراض اوکراین، تیرهتر شده است.
زلنسکی پس از این مذاکرات اعلام کرد که آمریکا ارائۀ اطلاعات و هشدارهای زودهنگام درباره حملات موشکی بالستیک روسیه به اوکراین را از سر گرفته است.
او همچنین گفت اوکراین در جنگ با روسیه شکست نخورده، اما در حال از دست دادن مردم خود است و به همین دلیل برای یافتن راهی برای صلح تلاش میکند.
مارکو روبیو، وزیر خارجۀ آمریکا، نیز روز سهشنبه در واکنش به انتقادهای کییف تأکید کرد که واشینگتن عمداً کمکهای نظامی به اوکراین را متوقف نکرده و باید میان نیازهای خود و تعهداتش به دیگر متحدان توازن برقرار کند.