رویترز به نقل از مقام ایرانی: اختلافات قابلتوجهی با آمریکا داریم
بهدنبال انتشار گزارشهایی از دستیابی ایران و آمریکا به «توافقی» برای پایان جنگ و اظهارات دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا درباره توافق تهران برای «توقف هرگونه غنیسازی»، یک مقام ارشد ایرانی جمعه شب به خبرگزاری رویترز گفت «اختلافات قابل توجهی بین ایران و آمریکا وجود دارد که نیاز به مذاکرات جدی، از جمله در مورد مسائل هستهای دارد».
این مقام که نامش اعلام نشده در عین حال گفته که «ممکن است در روزهای آینده به یک توافق اولیه، با احتمال تمدید آتشبس، دست یافت.»
او گفته است «چنین توافق اولیهای میتواند فضایی را برای مذاکرات در مورد لغو تحریمها و تضمین جبران خسارات جنگ ایجاد کند.»
این مقام باز نگه داشتن تنگه هرمز را «مشروط به پایبندی به شرایط آتشبس ایران و آمریکا» عنوان کرده است.
در همین حال اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت خارجه جمهوری اسلامی هم به دنبال افزایش انتقادها درباره چگونگی مذاکرات و پذیرش شرایط آمریکا از سوی جمهوری اسلامی، به تلویزیون رسمی ایران گفت: «باز شدن تنگه هرمز بخشی از توافق آتشبس بود و تردد کشتیها در تنگهٔ هرمز در مسیری که ایران تعیین کرده و با هماهنگی مراجع ذیصلاح ایران صورت خواهد گرفت.»
او همچنین محاصره دریایی ایران از سوی آمریکا را «نقض آتشبس» خواند و گفت: «اگر این موضوع ادامه پیدا کند، ایران نیز اقدامات متقابل و لازم را انجام خواهد داد.»
انتقاد کاربران نزدیک به حکومت از «توافق»؛ «دادهها بسیار بیشتر از ستاندههاست»
بهدنبال اعلام خبر بازگشایی تنگه هرمز توسط وزیر خارجه ایران و توییتهای متعدد دونالد ترامپ در این زمینه و نیز محتوای «توافق» با ایران، شماری از هواداران فعال جمهوری اسلامی در شبکههای اجتماعی به ویژه توییتر فارسیزبان، انتقادهای تندی مطرح کردهاند.
محور اصلی این انتقادها توجیهنکردن افکار عمومی نیروهای حامی حکومت توسط جمهوری اسلامی و بیخبری آنها از محتوای توافق، شنیدن ماجرا از زبان دونالد ترامپ و نه طرف ایرانی و آنچه «ضعف روایتسازی» جمهوری اسلامی عنوان شده، است.
علی نادری، مدیرعامل خبرگزاری ایرنا نوشته بر اساس توییت عراقچی، «آنهم به نمایندگی از شعام، اهرم تنگه هرمز اکنون دیگر در دست ما نیست، ضمن اینکه عوارضی هم در کار نیست. ما به اِزا چه بوده؟ نمی دانیم.»
مصطفی نجفی فعال رسانهای نیز در این زمینه نوشته: «پس از توییت عراقچی بار دیگر ضعف ایران در روایتسازی آشکار شد و ترامپ که از هیچ دستاورد میسازد و نیاز به دستاورد برای اعلام پیروزی در این جنگ داشت بلافاصله کنترل روایت را به دست گرفت. بنابراین، ضروری است مقامات و نهادهای متولی مذاکرات، ابهامات ایجاد شده را متناسب با ملاحظاتی که وجود دارد با مردم در میان بگذارند و روایت ایران از آنچه در جریان است را به اشتراک بگذارند. مردم حق دارند بدانند چه خبر است.»
میثم رمضانعلی، فعال رسانههای اصولگرا نیز نوشته: «یکی از شاخصهای مهم استقلال ملی این است که ابتکار اعلام و تبیین وضعیت کشور در اختیار خود شما باشد؛ از ارائه آمارهای مختلف گرفته تا توضیح درباره روند مذاکرات و نیز تشریح وضعیتهای حساس مانند جنگ، صلح و آتشبس. با این استقلال، فاصله داریم.»
شمار دیگری از هواداران حکومت ایران نیز تلاش کردهاند انتقادها را به مخالفت شخصی یا سیاسی با محمدباقر قالیباف کاهش دهند و بر ضرورت صبر حامیان جمهوری اسلامی تأکید کردهاند.
محور بیشتر این نوع موضعگیریها این است که توافق هر چه باشد، با «موافقت و اطلاع» رهبر سوم جمهوری اسلامی انجام شده است.
از جمله روحالله جمعهای، از مقامات سابق وزارت کشور، در شبکه ایکس نوشته: «مشکل اینجاست که در آمریکا همه حول محور یک رهبر و سخنگو هستند اما در ایران رهبر و فرماندهان نظامی و مسئولان باید حول محور صدها رهبر و سخنگو باشند و به آنها خدماترسانی کنند. حداقل هنگام تردید سکوت هم نمیکنند و انفجاری جامعه را ملتهب کرده و روایتسازی را دست دشمن میدهند آنقدر میگویند و میگویند که دیگر توان برگشت هم ندارند.»
شمار دیگری از جمله میلاد گودرزی، از فعالان موسوم به عدالتخواه هم به کنایه نوشته که بعد از علی لاریجانی، «ایران دیگر سخنگوی جنگ ندارد».
داود مدرسییان، فعال رسانهای و مدیرمسئول نیز نوشته «مهمتر از روایت اول، امتیازهایی است که دادند رفت. وقتی میدانند دادهها بسیار بیشتر از ستاندههاست، معلوم است [مسئولان] از رسانه هم گریزان هستند.»
چند عضو حزب دموکرات کردستان ایران در عراق کشته شدند
حزب دموکرات کردستان ایران اعلام کرد به دنبال حملات پهپادی و موشکی جمهوری اسلامی در روز جمعه به اردوگاههای این حزب در اقلیم کردستان عراق، سه نفر از اعضایش کشته و چند نفر دیگر زخمی شدند.
این حزب مسلح مخالف حکومت ایران در بیانیهای گفته است که در این حمله یک مرد به نام شاهین آذربرزین و دو زن به نامهای ندا میری و سمیرا اللهیاری از پیشمرگههایش کشته شدهاند.
رسانههای ایران پیشتر از انجام حملات سپاه پاسداران در روز جمعه به مقرهای احزاب کرد مخالف حکومت ایران خبر داده بودند.
از زمان آغاز جنگ آمریکا و اسرائیل با ایران حملات پهپادی و موشکی سپاه پاسداران به احزاب کرد مخالف در اقلیم کردستان عراق شدت گرفته است. این حملات بهرغم برقراری آتشبس ادامه پیدا کرده است.
هشدار گراهام نسبت به کاهش تحریمها علیه ایران
لیندسی گراهام، سناتور جمهوریخواه نزدیک به دونالد ترامپ، در واکنش به توافق ایران و آمریکا بر سر بازگشایی تنگه هرمز، در شبکه ایکس نسبت به کاهش تحریمها علیه جمهوری اسلامی هشدار داد.
او نوشته: «من کاملاً اطمینان دارم که رئیسجمهور ترامپ اجازه نخواهد داد ایران دهها میلیارد دلار به دست آورد تا جهان را گروگان بگیرد و در منطقه هرجومرج ایجاد کند.»
گراهام تأکید کرده که «هرگونه کاهش تحریمها باید در برابر پذیرش کامل و بدون قید و شرط خواستههای معقول رئیسجمهور ترامپ توسط ایران بهدست آید.»
گراهام خواستههایی چون لغو کامل غنیسازی، خروج همه اورانیوم غنیسازیشده از ایران، عدم مداخله دائمی در تنگه هرمز، توقف کامل فعالیتهای «تروریستی» و حمایت از «سازمانهای تروریستی»، محدودکردن برنامه موشکی و پهپادی را «خواستههای معقول» ترامپ نامیده که به باور او «میتوانند به ثبات پایدار منجر شوند و مستحق برخی امتیازات باشند».
این سناتور جمهوریخواه هشدار داده: «تا زمانی که این خواستهها برآورده نشدهاند، محاصره را ادامه دهید و برای بازگشت به درگیری آماده باشید.»
او در عین حال در واکنش به اظهارات مکرر دونالد ترامپ که از وجود تصمیمگیرانی متفاوت از گذشته در ایران فعلی سخن میگوید، نوشته: «هر چیزی کمتر از این، تزریق پول به رژیمی خواهد بود که به اندازه دولتهای پیشین خود رادیکال است. تنها چیزی که تغییر کرده نامهای آنهاست، اهدافشان همان است.»
ترامپ میگوید ایران «موافقت» کرده برنامه هستهایاش را بهطور «نامحدود» تعلیق کند
دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا، روز جمعه به خبرگزاری بلومبرگ گفت ایران موافقت کرده برنامه هستهای خود را به طور «نامحدود» به حالت تعلیق درآورد و هیچ دارایی مسدود شدهای نیز در قبال آن از آمریکا دریافت نخواهد کرد.
او همچنین گفت توافق برای پایان دادن به جنگی که آمریکا و اسرائیل با ایران آغاز کردند، «تقریباً کامل» شده است.
رئیسجمهور آمریکا همچنین در گفتوگویی با خبرگزاری رویترز، گفت ایالات متحده با «سرعتی آرام» و همکاری تهران، وارد ایران خواهد شد تا اورانیوم غنیشده جمهوری اسلامی را بازیابی و به ایالات متحده منتقل کند.
اشاره او به ذخیره اورانیوم با غنای ۶۰ درصدی ایران است که بر اساس برآوردهای آژانس بینالمللی انرژی اتمی، تا پیش از حملات آمریکا و اسرائیل در جریان جنگ ۱۲ روزه به جمهوری اسلامی در خرداد و تیر ۱۴۰۴، حدود ۴۰۸ کیلوگرم بود.
رافائل گروسی مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی گفته این ذخیره اورانیوم، پس از حملات هوایی آمریکا و اسرائیل به مراکز هستهای ایران در همان اماکن «دستنخورده» باقی مانده است.
او پیشتر در تروثسوشال نوشته بود که ایالات متحده «تمام «غبار هستهای» تولیدشده توسط بمبافکنهای قدرتمند بی۲ ما را دریافت خواهد کرد.»
دونالد ترامپ همچنین تصریح کرد که «هیچ پولی به عنوان بخشی از توافق احتمالی با ایران رد و بدل نخواهد شد.»
او گفت احتمالاً این آخر هفته مذاکرات بیشتری درباره توافق با ایران انجام خواهد شد.
آقای ترامپ در گفتوگو با رویترز همچنین خبر داد که به محض نهایی شدن توافق ممکن است به اسلامآباد برود اما «هنوز چنین تصمیمی نگرفته است».
رئیسجمهور ایالات متحده همچنین روز جمعه به خبرگزاری فرانسه گفت که توافق صلح با ایران «تقریباً نهایی» شده و که دیگر «هیچ مانع حلنشدهای» میان واشینگتن و تهران باقی نمانده است.
ترامپ در یک گفتوگوی تلفنی کوتاه از لاسوگاس، افزود: «ما بسیار به دستیابی به یک توافق نزدیک شدهایم.»
انتقاد رسانههای نزدیک به سپاه از «سکوت» مقامهای رسمی درباره توافق با آمریکا
ساعتی پس از اعلام باز شدن تنگه هرمز از سوی وزیر خارجه جمهوری اسلامی، خبرگزاریهای فارس و تسنیم، نزدیک به سپاه پاسداران با انتشار متنهای مختلفی، به انتقاد تلویحی از این تصمیم پرداختند.
خبرگزاری فارس در مطلبی با تیتر «مسئولان محترم! لااقل دلیل «توضیح ندادنتان» را توضیح دهید»، خواستار توضیح مقامهای جمهوری اسلامی درباره «سکوت» در قبال تحولات اخیر شد و نوشت: «جامعه ایران در هالهای از سردرگمی فرو رفته است.»
این خبرگزاری در مطلب دیگری نیز نوشته: «اگر به مصلحت کشور است که جزییات مذاکرات یا تحولات اخیر رسانهای نشود، چرا خود این مصلحت و دلیل پرهیز از شفافسازی، برای مردم تبیین نمیگردد؟»
خبرگزاری تسنیم هم با انتقاد از وزیر خارجه جمهوری اسلامی، توئیت عباس عراقچی را «بد و ناقص و یک بدسلیقگی کامل در اطلاعرسانی» دانست و نوشت این پیام «بدون توضیحات لازم و کافی منتشر شده بود و ابهامات مختلفی را درباره شرایط عبور و جزئیات و سازوکارهای عبور ایجاد کرد و موجب نقدهای بسیار شد.»
این رسانه نزدیک به سپاه پاسداران خواستار «تجدیدنظر» وزارت خارجه جمهوری اسلامی شد و نوشت: «هرگونه ایجاد نگرانی یا ناامیدی در این ملت مبعوث شده، مصداق معصیت سیاسی و اختلال در انسجام ملی است.»
در واکنشی دیگر نظام موسوی، از چهرههای رسانهای نزدیک به سپاه پاسداران و مدیر مسئول پیشین روزنامه جوان، متعلق به سپاه، با انتشار پیامی در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «معنای اعتماد مردم به مسئولان مذاکره کننده این نیست که افکارعمومی را به هیچ بگیریم.» او خطاب به مسئولان جمهوری اسلامی نوشت: «حضرات! حرفی بزنید!»
شمار دیگری از هواداران فعال جمهوری در شبکههای اجتماعی از جمله علی قلهکی نیز با اشاره به توییت عراقچی و بعد تکذیب محتوای توییت او توسط یک منبع نظامی در گفتوگو با شبکه خبر تلویزیون ایران، نوشت: «چه کسی مسئولِ این وضعیتِ اسفبارِ رسانهایست؟! تا کِی با سیاستگذاریهایِ غلط، افکار عمومی کشور را به خارج حواله می دهید؟!»
گزارش رسانههای نزدیک به سپاه درباره «تبعات» ادامه محاصره دریایی ایران
به دنبال اعلام بازشدن تنگه هرمز از سوی وزیر خارجه جمهوری اسلامی، خبرگزاریهای فارس و تسنیم به نقل از یک مقام آگاه که او را نزدیک به شورای عالی امنیت ملی ایران عنوان کردند، نوشتند که «اگر موضوع محاصره دریایی ادامه یابد، به عنوان نقض آتشبس تلقی شده و مسیر عبوری تنگه هرمز بسته خواهد شد.»
دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا پس از تأیید باز شدن تنگه هرمز گفته بود که محاصره دریایی ایران تا زمان دستیابی کامل به توافق میان دو کشور، ادامه پیدا خواهد کرد.
مقام نزدیک به شورای عالی امنیت ملی ایران باز شدن عبور و مرور در تنگه هرمز را برای کشتیهای تجاری دانسته و گفته است «نه کشتیها و نه محموله نباید مرتبط با کشورهای متخاصم باشند.»
این در حالی است که پیشتر یک مقام ارشد ایرانی در گفتوگو با خبرگزاری رویترز عبور همه کشتیهای غیرنظامی حتی آمریکایی را از تنگه هرمز آزاد دانسته بود.
استقبال رهبران فرانسه و بریتانیا از بازگشایی تنگه هرمز
رهبران فرانسه و بریتانیا با استقبال از خبر اعلام باز شدن تنگه هرمز برای عبور و مرور کشتیرانی بینالمللی، خواستار باز ماندن این آبراهه شدند و گفتند که رهبری یک مأموریت چندملیتی را برای تضمین آزادی دریانوردی در تنگه هرمز بر عهده خواهند گرفت.
کییر استارمر، نخست وزیر بریتانیا و امانوئل مکرون، رئیس جمهور فرانسه پس از برگزاری نشستی با حضور نمایندگان ۴۹ کشور دنیا در پاریس گفتند که این مأموریت «به محض اینکه شرایط اجازه دهد» آغاز خواهد شد.
استارمر افزود که این ماموریت «کاملاً صلحآمیز و دفاعی خواهد بود تا کشتیرانی تجاری را تضمین کرده و از مینروبی حمایت کند.» او افزود: «بیش از دوازده کشور تاکنون پیشنهاد کمک مالی دادهاند.»
امانوئل مکرون، رئیس جمهور فرانسه، هم روز جمعه از اعلام ایران مبنی بر اجازه بازگشایی تنگه هرمز تا زمانی که آتشبس برقرار باشد، استقبال کرد و گفت که این اقدام «در مسیر درستی پیش میرود».
او افزود: «همه ما با هرگونه محدودیت یا سیستم توافقی که در واقع به تلاشی برای خصوصیسازی تنگه منجر شود و البته هرگونه سیستم دریافت عوارض مخالفیم.»
مکرون همچنین گفت که هفته آینده جلسه دیگری در لندن برای بحث در مورد تنگه هرمز برگزار خواهد شد.
ترامپ: ایران توافق کرده دیگر هرگز تنگه هرمز را نبندد
دونالد ترامپ در تروثسوشال نوشت: «ایران توافق کرده است که هرگز دوباره تنگه هرمز را نبندد. این تنگه دیگر بهعنوان یک سلاح علیه جهان مورد استفاده قرار نخواهد گرفت!»
او در عین حال اعلام کرد که «ایران، با کمک ایالات متحده، همه مینهای دریایی [کارگذاشتهشده توسط جمهوری اسلامی] را برداشته است یا در حال برداشتن آنهاست.»
ایجاد اختلال در تردد آزادانه کشتیها از تنگه هرمز که پس از آغاز حملات آمریکا و اسرائیل به ایران، صورت گرفت، بازارهای مالی و انرژی جهان را به شدت تحت تاثیر قرار داده است.
رئیسجمهور آمریکا بارها از ایران خواسته بود این تنگه را باز کند و در واکنش به خودداری جمهوری اسلامی، دستور محاصره دریایی ایران را صادر کرده بود.
ترامپ تأکید کرد: توافق با ایران به موضوع لبنان ارتباطی ندارد
دونالد ترامپ باردیگر تأکید کرد که توافق با ایران بر سر بازگشایی تنگه هرمز به موضوع لبنان ربطی ندارد.
او که روز جمعه یکبار این موضوع را در پستی درباره موضوع اورانیوم غنیشده ایران مطرح کرده بود، به فاصله نیم ساعت بعد، دوباره در پستی جداگانه در تروثسوشال نوشت: «دوباره تأکید میکنم! این توافق به هیچ وجه به لبنان مرتبط نیست، اما دوباره به لبنان عظمت خواهیم بخشید!»
او اندکی قبل نیز نوشته بود که توافق با ایران «به هیچوجه به لبنان مربوط نیست، اما آمریکا بهطور جداگانه با لبنان همکاری خواهد کرد و مسئله حزبالله را به شکل مناسبی مدیریت میکند.»
علاوه بر آتشبس دوهفتهای میان اسرائیل و آمریکا با ایران، در پی تماس تلفنی ترامپ با رئیسجمهور لبنان و نخستوزیر اسرائیل، این دو کشور نیز وارد یک آتشبس ۱۰ روزه شدند.
ابراهیم موسوی، نماینده مجلس لبنان از گروه حزبالله، در این زمینه به خبرگزاری فرانسه گفت که این گروه در صورت توقف حملات اسرائیل، به آتشبس اعلامشده توسط رئیسجمهور آمریکا احترام خواهد گذاشت.
حزبالله که هم یک گروه شبهنظامی و هم یک حزب سیاسی است، بخش بزرگی از جنوب لبنان را تحت کنترل دارد. ایالات متحده آن را یک سازمان تروریستی میداند، اما اتحادیهٔ اروپا فقط شاخهٔ نظامی آن را در فهرست سیاه قرار داده است.