زنده رهگیری پهپادها در آسمان عربستان و ایران؛ اسرائیل به شدت لبنان را بمباران کرد

عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی، در نامه‌ای به سازمان ملل که متن آن روز یک‌شنبه منتشر شد درباره «عواقب جدی» حمله به تأسیسات اتمی غیرنظامی ایران، به‌ویژه نیروگاه بوشهر در جنوب کشور، ابراز «نگرانی جدی» کرد و هشدار داد.

او در این نامه خطاب به آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل، و اعضای شورای امنیت این سازمان همچنین درباره «خطر آلودگی رادیواکتیو» در منطقه هشدار داده است.

عراقچی در این نامه تأکید کرده است که حملات آمریکا و اسرائیل به این گونه تأسیسات در حالی رخ می‌دهد که تأسیسات مذکور فقط به «اهداف صلح‌آمیز» اختصاص دارند و زیر نظر جامع سازمان بین‌المللی انرژی اتمی فعالیت می‌کنند.

در ادامه بمباران بنادر جنوب ایران در روز شنبه، بوشهر نیز در همین روز هدف حمله قرار گرفت، حمله‌ای که ترکش‌های آن به نیروگاه اتمی بوشهر هم رسید. آسیب این حمله جدی نبود،‌ اما عراقچی آن را به آژانس اطلاع داد و یادآوری کرد که این اولین بار نیست که چنین حمله‌ای به بوشهر رخ می‌دهد.

ساعاتی بعد در همین روز خبر رسید که روسیه بیش از ۱۹۰ تن از کارکنان خود را از این نیروگاه خارج کرده است.

در پی انتشار این اخبار بود که خبری تأییدنشده در شبکه‌های اجتماعی مطرح شد:‌ احتمال حمله هوایی اسرائیل به نیروگاه بوشهر در پایان ضرب‌الاجلی که دونالد ترامپ برای جمهوری اسلامی تعیین کرده است. رادیوفردا قادر به تأیید این خبر نیست.

خبرگزاری رویترز روز یک‌شنبه به نقل از مقامات ابوظبی در امارات متحده عربی نوشت که آتش‌سوزی در یک مجتمع پتروشیمی «در حال رسیدگی» است.

حریق پس از آن در پتروشیمی بروج در ابوظبی رخ داده که قطعه یا قطعاتی از یک پرتابه پس از رهگیری توسط سامانه موشکی در این مجتمع فرود آمده است.

به گفته مقامات، این رخداد زخمی و مجروح به جا نگذاشته، اما فعالیت در این مجتمع تا اطلاع ثانوی برای ارزیابی میزان تخریب متوقف شده است.

این حادثه یک روز پس از آن رخ می‌دهد که مقام‌های ایرانی روز شنبه ۱۵ فروردین اعلام کردند چند مجتمع پتروشیمی در ماهشهر و بندر امام در استان خوزستان هدف حملات هوایی قرار گرفتند و خسارت‌های زیادی به بار آمد.

اسرائیل مسئولیت این حملات را بر عهده گرفت.

همزمان روز یک‌شنبه کمپانی باپکو در بحرین خبر داد که یک تانکر در انبار سوخت این شرکت در اثر حمله ایران دچار آتش‌سوزی شده است.

مسئولان بحرینی می‌گویند که آتش اکنون مهار شده و مشغول ارزیابی خسارت وارده هستند.

دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور ایالات متحده، بامداد یکشنبه ۱۶ فروردین در پستی طولانی در شبکه اجتماعی خود، تروث سوشال، خبر پیدا شدن خلبان آمریکایی در خاک ایران و نجات او را تأیید کرد.

پست آقای ترامپ:

ما او را پیدا کردیم! هموطنان آمریکایی من، در چند ساعت گذشته، نیروهای نظامی ایالات متحده یکی از جسورانه‌ترین عملیات‌های جست‌وجو و نجات در تاریخ آمریکا را برای یکی از افسران خدمه که اتفاقاً یک سرهنگ بسیار مورد احترام نیز هست، انجام دادند و خوشحالم به شما اعلام کنم که او سالم و سلامت است!

این رزمندهٔ شجاع در پشت خطوط دشمن، در کوه‌هستان‌های خطرناک ایران، توسط دشمنان ما که ساعت‌به‌ساعت به او نزدیک‌تر می‌شدند، تحت تعقیب بود، اما هرگز تنها نبود. زیرا فرمانده کل قوا، وزیر دفاع، رئیس ستاد مشترک ارتش و دیگر رزمندگان، شبانه‌روزی موقعیت او را زیر نظر داشتند و با دقت برای نجاتش برنامه‌ریزی می‌کردند.

به دستور من، ارتش ایالات متحده ده‌ها هواپیما، مجهز به مرگبارترین سلاح‌های جهان، را برای بازگرداندن او اعزام کرد. او دچار جراحاتی شده بود، اما حالش خوب خواهد شد. این عملیات معجزه‌آسای جست‌وجو و نجات، در کنار عملیات موفق دیگری برای نجات یک خلبان شجاع بود، که دیروز انجام شد و ما آن را تأیید نکردیم چون نمی‌خواستیم عملیات دوم به خطر بیفتد.

این نخستین بار در حافظه نظامی است که دو خلبان آمریکایی که در قلمرو دشمن بودند، جداگانه نجات داده می‌شوند.

ما هرگز یک آمریکایی را پشت سر رها نخواهیم کرد! این واقعیت که توانستیم هر دو این عملیات را بدون کشته شدن حتی یک آمریکایی یا زخمی شدن حتی یک نفر انجام دهیم، بار دیگر ثابت می‌کند که ما به برتری و سلطهٔ هوایی قاطع دست یافته‌ایم.

این لحظه‌ای است که همهٔ آمریکایی‌ها، جمهوری‌خواه، دموکرات و دیگران، باید به آن افتخار کنند و متحد شوند. ما واقعاً بزرگ‌ترین، حرفه‌ای‌ترین و مرگبارترین ارتش در تاریخ جهان را داریم.

خدا آمریکا را حفظ کند، خدا نیروهای ما را حفظ کند، و عید پاک بر همه مبارک!

رئیس دانشگاه علوم پزشکی یاسوج روز یک‌شنبه ۱۶ فروردین گفت در حمله شنبه‌شب «دشمن» که در منطقه کوه‌سیاه در نزدیکی شهر دهدشت در استان کهگیلویه و بویراحمد رخ داد، پنج نفر از مردم منطقه کشته و هشت نفر مجروح شدند.

به گفتهٔ او، این افراد برای مداوا به بیمارستان امام خمینی دهدشت منتقل شده‌اند.

به گزارش خبرگزاری میزان، در ادامه «حملات شب گذشته دشمن» در مناطق وزگ و کاکان از استان کهگیلویه و بویراحمد هم چهار نفر دیگر کشته شده‌اند.

مشخص نیست که این افراد نیروهای نظامی بوده‌اند یا نیروهایی که حکومت از آن‌ها با عنوان «بسیج مردمی» یاد می‌کند.

فرماندار کهگیلویه بامداد یکشنبه از حمله موشکی به منطقه «کوه سیاه» دهدشت خبر داده و اعلام کرده بود که تاکنون سه نفر کشته و دو نفر زخمی شده‌اند. او از «ترافیک سنگین» افراد در این منطقه خبر داد.

خبرگزاری دانشجو هم در همان زمان نوشت که در پی حمله موشکی به دکل مخابرات و صداوسیمای کوه سیاه دهدشت، «تاکنون چهار نفر» کشته شده‌اند و یک نفر نیز زخمی شده است.

این خبرها پس از آن منتشر شد که اعلام شد از یک روز پیشتر جست‌وجو برای یافتن خلبان مفقودی یک جنگنده ساقط‌شده آمریکایی در استان کهگیلویه، از سوی ایران و آمریکا، در جریان است.

در پی سرنگونی یک فروند جت جنگنده آمریکایی با دو خلبان در جنوب غربی ایران، علاوه بر نیروهای آمریکایی که به‌دنبال این دو نفر بودند، حکومت جمهوری اسلامی هم برای یافتن یکی از خلبانان که هنوز پیدا نشده بود جایزه تعیین کرد.

دهدشت تا مرز شلمچه بیش از ۳۰۰ کیلومتر فاصله دارد؛ این به آن معناست که نیروهای آمریکایی بامداد یک‌شنبه تا عمق ۳۰۰ کیلومتری وارد خاک ایران شده‌اند.

به نوشته فاکس‌نیوز، میان نیروهای آمریکایی و نیروهای سپاه در منطقه هیچ تبادل آتشی انجام نشده است؛‌ مشخص نیست که آیا نیروهای سپاه برای مقابله با آمریکایی‌ها در این منطقه حضور داشته‌اند یا خیر.

خبرگزاری میزان، وابسته به قوه قضائیه جمهوری اسلامی، از اجرای حکم اعدام محمدامین بیگلری و شاهین واحدپرست، از معترضان بازداشت‌شده در جریان اعتراض‌های دی‌ماه پارسال، در بامداد یکشنبه ۱۶ فروردین خبر داد.

این دو نفر هشمین و نهمین نفری هستند که قوه قضائیه در یک هفته گذشته اعدام کرده است.

در بیانیه منتشر شده از سوی قوه قضائیه، این دو نفر متهم شده‌اند که «قصد تعرض به اسلحه‌خانه یک مکان نظامی در تهران» را داشته‌اند.

امیرحسین حاتمی، نوجوان دیگری هم که با این دو نفر در یک پرونده محاکمه و سه روز پیش اعدام شد به «مشارکت در اقدامات عملیاتی برخلاف امنیت کشور» و «ورود به اماکن نظامی دارای طبقه‌بندی به قصد خارج کردن سلاح و مهمات جنگی و تخریب و آتش زدن اموال دولتی به قصد مقابله با نظام جمهوری اسلامی ایران» متهم شده بود.

خبرگزاری میزان نوشته که این دو نفر پس از «تأیید حکم نهایی در دیوان عالی کشور به دار مجازات آویخته شدند».

در این بیانیه همچنین ادعا شده که «او در جلسه دادگاه اتهام خود را پذیرفته» و حکمش نیز از سوی دیوان عالی کشور تأیید شده بود.

مشخص نیست که جلسه دادگاه متهمان این پرونده در چه شرایطی برگزار شده است.

این پرونده در شعبه ۱۵ دادگاه انقلاب تهران به ریاست قاضی ابوالقاسم صلواتی رسیدگی می‌شد و حکم اعدام متهمان ۱۸ بهمن‌ماه صادر شده بود.

سازمان عفو بین‌الملل اسفند پارسال هشدار داده بود که اطلاعاتی درباره دست‌کم ۳۰ نفر از جمله دو کودک ۱۷ ساله گردآوری کرده که در پی سرکوب اعتراضات دی‌ماه محاکمه شده و با خطر مجازات اعدام روبه‌رو هستند.

قوه قضائیه جمهوری اسلامی در روزهای اخیر و همزمان با حملات هوایی آمریکا و اسرائیل به شکل تقریبا روزانه اقدام به اجرای احکام اعدام زندانیان سیاسی کرده است. نهادها و فعالان حقوق بشری نسبت به افزایش موارد اعدام همزمان با شرایط جنگی در کشور هشدار داده‌اند.

بیشتر در این باره:

هشدار عفو بین‌الملل: دست‌کم ۳۰ معترض در ایران از جمله دو کودک با خطر اعدام مواجه‌اند

خبرگزاری رویترز صبح یک‌شنبه به نقل از دو مقام آمریکایی خبر داد که خلبان دوم از جنگنده اف ۱۵ سرنگون‌شده در ایران نجات یافته است.

دقایقی بعد دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا، در پستی در شبکه اجتماعی خود خبر داد که خلبان دوم زخمی شده، اما نجات یافته است.

به گفته او، ارتش آمریکا شنبه شب «چندین هواپیمای مسلح به مرگبارترین تسلیحات» را برای نجات او به خاک ایران فرستاده است.

متن کامل پیام ترامپ درباره نجات خلبان:

روز جمعه گذشته یک فروند هواپیمای جنگنده اف ۱۵ آمریکا در استان کهگیلویه و بویراحمد سقوط کرد؛ ایران اعلام کرد که این جنگنده را سرنگون کرده است.

این جنگنده دو سرنشین داشت که یکی از آنها در همان ساعات اولیه توسط نیروهای جست‌وجوی ارتش آمریکا نجات یافت،‌ اما اثری از دیگری نبود.

این باعث شد که سپاه پاسداران به جست‌وجو برای یافتن این عضو ارتش آمریکا بپردازد و حتی برای یافتن و «زنده‌گیری» او توسط مردم جایزه‌ای قابل توجه تعیین کند.

ساعتی پس از انتشار خبر نجات خلبان آمریکایی، قرارگاه مرکزی خاتم‌الانبیا در بیانیه‌ای ادعا کرد که دو فروند هواپیمای آمریکایی در جنوب اصفهان «منهدم شده‌اند».

پیشتر رسانه‌های آمریکایی به نقل از مقام‌های ارتش آمریکا خبر داده بودند که دو فروند هواپیمای ترابری سی ۱۳۰ در جریان انتقال نیروهای آمریکایی به خارج از خاک ایران در زمین گیر کرده بودند و فرماندهان عملیات خود تصمیم به تخریب هواپیماها گرفته‌اند تا به دست نیروهای سپاه نیفتند.

استان اصفهان در جنوب به استان کهگیلویه و بویراحمد متصل است. به نظر می‌رسد عملیات نجات خلبان در منطقه دهدشت در کهگیلویه انجام شده است.

منابع حقوق بشری از مرگ حسین غاوی (سیلاوی)، شهروند ۲۸ ساله عرب و دارای معلولیت در اهواز، در بازداشتگاه اطلاعات سپاه پاسداران خبر داده‌اند.

بنابر گزارش‌هایی که روز یکشنبه ۱۶ فروردین از سوی هرانا، کانون حقوق بشر ایران، هه‌نگاو و دادبان منتشر شده، این شهروند که ساکن منطقه زرگان اهواز بود، پس از بازداشت در روزهای پایانی اسفند در شرایطی «پرابهام» جان باخته است.

بر اساس این گزارش‌ها، حسین غاوی که از ناحیه پا دارای معلولیت بوده و از طریق یک دکه چای‌فروشی امرار معاش می‌کرد، به اتهام تصویربرداری از مناطق بمباران‌شده و ارسال آن به رسانه‌های خارج از کشور بازداشت شده بود.

منابع محلی به هرانا، مستقر در ایالات متحده، گفته‌اند که نیروهای وابسته به اطلاعات سپاه روز پنجشنبه با خانواده او تماس گرفته و خبر مرگش را اعلام کرده‌اند.

در برخی از این گزارش‌ها گفته شده است که این شهروند در اثر شکنجه در بازداشت جان باخته است.

رسانه‌های داخلی ایران هرروزه خبرهایی در مورد بازداشت شمار زیادی از شهروندان در شهرهای مختلف ایران با اتهاماتی مشابه منتشر می‌کنند که از سرنوشت این افراد خبر دیگری در دست نیست.

روز شنبه خبرگزاری هرانا نوشت که دست‌کم هفت نفر از جمله یک شهروند دوتابعیتی در اسلامشهر و کرمان، به اتهاماتی از جمله «جاسوسی» و «ارتباط با فعالان سیاسی خارج از کشور» بازداشت شدند. همچنین ویدیویی از اعترافات اجباری یکی از این شهروندان منتشر شده که شرایط ضبط آن مشخص نیست.

به نوشته خبرگزاری فرانسه، برنامهٔ هوش مصنوعی پنتاگون به نام «پروژه مِیوِن» (Maven) به یکی از ابزارهای اصلی در حملات آمریکا به ایران تبدیل شده و به‌گفته کارشناسان، شیوهٔ جنگ را به‌طور اساسی تغییر داده است.

این برنامه که در سال ۲۰۱۷ برای تحلیل تصاویر پهپادی ساخته شد، اکنون به سامانه‌ای تبدیل شده که با ترکیب داده‌های ماهواره‌ای، اطلاعات نظامی و تحرکات نیروها، اهداف را شناسایی کرده و گزینه‌های حمله را به فرماندهان پیشنهاد می‌دهد. این روند، فاصلهٔ میان شناسایی هدف تا حمله را از ساعت‌ها به زمان بسیار کوتاه کاهش داده است.

مِیوِن همچنین امکان کار با زبان طبیعی را فراهم کرده و استفاده از آن را برای طیف گسترده‌تری از کاربران آسان‌تر کرده است. در سال‌های اخیر، شرکت پالانتیر به پیمانکار اصلی این پروژه تبدیل شده و نقش مهمی در توسعهٔ آن داشته است.

در عین حال، استفاده از چنین فناوری‌هایی با انتقادهایی نیز روبه‌رو بوده است. در سال ۲۰۱۸، هزاران کارمند گوگل به همکاری این شرکت با پروژه اعتراض کردند و گوگل از ادامهٔ آن کنار کشید.

پنتاگون جزئیاتی از عملکرد این سامانه در جنگ جاری منتشر نکرده، اما گزارش‌ها نشان می‌دهد حملات آمریکا با سرعت بالا ادامه دارد، به‌طوری که روزانه صدها هدف مورد حمله قرار می‌گیرد.

در ۲۴ ساعت نخست عملیات «خشم حماسی»، نیروهای آمریکا بیش از هزار هدف را هدف قرار دادند، از جمله مدرسه‌ای در میناب که در ساختمانی قرار داشت که پیش‌تر یک مجتمع نظامی بوده است. رسانه‌های داخلی ایران می‌گویند که در این حمله ۱۶۸ کودک ۷ تا ۱۲ ساله کشته و شمار زیادی نیز زخمی شدند.

شرکت تصویربرداری ماهواره‌ای پلنت لبز اعلام کرد که در پی درخواست دولت آمریکا، انتشار تصاویر مربوط به ایران و مناطق درگیر در جنگ خاورمیانه را تااطلاع ثانوی متوقف می‌کند.

این شرکت مستقر در کالیفرنیا در ای‌میلی به مشتریان خود نوشته که دولت آمریکا از همه ارائه‌دهندگان تصاویر ماهواره‌ای خواسته است تصاویر این منطقه را تا اطلاع ثانوی منتشر نکنند. این تصمیم، محدودیتی گسترده‌تر از تأخیر ۱۴روزه‌ای است که این شرکت ماه گذشته برای انتشار تصاویر خاورمیانه اعمال کرده بود.

پلنت لبز اعلام کرده است که تصاویر ثبت‌شده از ۹ مارس به بعد را نیز مشمول این محدودیت کرده و انتظار می‌رود این سیاست تا پایان درگیری‌ها ادامه یابد.

تصاویر ماهواره‌ای تجاری علاوه بر کاربردهای رسانه‌ای و پژوهشی، می‌توانند در شناسایی اهداف نظامی، هدایت تسلیحات و ردیابی موشک‌ها نیز مورد استفاده قرار گیرند. برخی کارشناسان معتقدند ایران ممکن است به این تصاویر از طریق منابع غیرمستقیم دسترسی داشته باشد.

این شرکت اعلام کرده که در چارچوب سیاست جدید، تنها در موارد خاص و بر اساس بررسی موردی، تصاویر را برای اهداف فوری، حیاتی یا در راستای منافع عمومی منتشر خواهد کرد.

در همین حال، شرکت «ونتور» (Vantor، نام جدید مَکسار) به خبرگزاری رویترز گفته است که دولت آمریکا مستقیماً با این شرکت تماس نگرفته، اما این شرکت نیز محدودیت‌هایی بر دسترسی به تصاویر مناطق حساس اعمال کرده است. یک شرکت دیگر، بلک‌اسکای، تاکنون به درخواست اظهار نظر رویترز پاسخی نداده است.

پنتاگون نیز اعلام کرده است که درباره مسائل اطلاعاتی اظهار نظر نمی‌کند.

کویت از وارد شدن «خسارت قابل توجه» در پی حمله پهپادی ایران به یک مجموعه اداری دولتی خبر داد.

خبرگزاری رسمی کویت گزارش داده است که این حمله باعث آسیب جدی به ساختمان‌های این مجموعه شده، اما هیچ موردی از تلفات یا جراحت گزارش نشده است. به گفته این خبرگزاری، کارکنان این مجموعه روز یکشنبه به‌صورت دورکاری فعالیت خواهند کرد.

وزارت برق و آب کویت نیز اعلام کرد که در پی حمله پهپادی ایران، دو نیروگاه تولید برق و آب‌شیرین‌کن این کشور آسیب دیده‌اند.

به گفته این وزارتخانه، این حمله «خسارات مادی قابل توجهی» به همراه داشته و باعث از کار افتادن دو واحد تولید برق شده است، اما هیچ موردی از کشته یا زخمی گزارش نشده است.

در گزارشی جداگانه، خبرگزاری رسمی کویت همچنین اعلام کرد که در پی یک حمله پهپادی دیگر، در مجتمع نفتی الشویخ آتش‌سوزی رخ داده و نیروهای آتش‌نشانی و امدادی در حال مهار آن هستند. در این حادثه نیز گزارشی از تلفات انسانی منتشر نشده است.

وزارت دفاع امارات متحده عربی نیز روز یکشنبه اعلام کرد که سامانه‌های پدافند هوایی این کشور در حال مقابله با حملات موشکی و پهپادی هستند؛ این در حالی است که ایران گفته است «صنایع آلومینیوم» در این کشور حوزه خلیج فارس را هدف قرار داده است.

این وزارتخانه در شبکه اجتماعی ایکس نوشت که پدافند هوایی امارات «به‌طور فعال در حال درگیری با تهدیدهای موشکی و پهپادی است»، اما جزئیاتی درباره منشأ این حملات ارائه نکرد.

خبرگزاری ایرنا نیز روز شنبه به نقل از ارتش جمهوری اسلامی گزارش داد که «صنایع آلومینیوم» در امارات و زیرساخت‌های نظامی آمریکا در کویت هدف قرار گرفته‌اند.

هم‌زمان، ارتش اسرائیل اعلام کرد که ایران روز یکشنبه چند موشک به سمت خاک این کشور شلیک کرده است. ارتش اسرائیل در شبکه‌های اجتماعی گفت که این موشک‌ها به‌تازگی شناسایی شده‌اند و جزئیات بیشتری درباره پیامدهای آن منتشر نشده است.