زنده آمریکا دو نفتکش ایرانی را هدف قرار داد؛ گزارش‌ها از «احتمال نشت نفت» در نزدیکی خارگ

قطع اینترنت در ایران وارد شصت‌ونهمین روز شد و ایرانیان بیش از یک هزار و ۶۳۰ ساعت است که به‌طور گسترده از دسترسی به شبکه‌های بین‌المللی محروم مانده‌اند.

نت‌بلاکس صبح پنجشنبه ۱۷ اردیبهشت با اعلام این خبر و اشاره به تأثیر منفی قطع اینترنت بر وضعیت اقتصادی، تأکید کرد که این وضعیت عملاً به بازتوزیع ثروت به نفع گروه‌های همسو با حکومت جمهوری اسلامی منجر شده است.

حکومت ایران ادعا می‌کند قطع ایترنت به‌دلیل شرایط امنیتی ناشی از جنگ با آمریکا و اسرائیل بوده که از نهم اسفند آغاز شد و ۳۹ روز ادامه یافت. منتقدان اما تأکید دارند که جنگ دلیل مسدود کردن اینترنت نبوده و صرفاً بهانه‌ای برای مجبور کردن مردم به استفاده از شبکه ملی اطلاعات به‌جای اینترنت بوده است.

همزمان، برخی گزارش‌ها از واگذاری اینترنت موسوم به «پرو» از طریق برخی اپراتورها به برخی طبقات جامعه با قیمت‌های گزاف است؛ موضوعی که منتقدان می‌گویند درآمدزایی جدید نهادهای پشت‌پردهٔ اپراتورها برای «درآمدزایی بیشتر همزمان با نظارت» است.

مینا نیکزاد، پژوهشگر منابع طبیعی، روز پنجشنبه در شبکه اجتماعی ایکس نوشت موفق شده پس از ۶۸ روز با استفاده از یک فیلترشکن وصل شود. او در ادامهٔ پیامش چنین نوشت: «به بهانهٔ شرایط جنگی در خاموشی و خفقان هستیم. دوستانم بیکار شده‌اند. تورم بیداد می‌کند. از هر جهت در فروپاشی روانی و اقتصادی‌ هستیم. اگر این را می‌خوانید، ته‌ِ خط این اینترنت ضعیف آدم‌هایی نشسته‌اند که دیگر حتی انرژی فریاد زدن ندارند.»

شبکه ان‌بی‌سی نیوز می‌گوید «پروژه آزادی» دونالد ترامپ در تنگه هرمز پس از آن متوقف شد که عربستان سعودی اجازهٔ‌ استفاده از پایگاه هوایی و حریم هوایی این کشور برای پشتیبانی از عملیات را نداد.

ان‌بی‌سی در گزارشی اختصاصی که روز پنجشنبه ۱۷ اردیبهشت منتشر شد، به نقل از دو مقام آمریکایی نوشت طرح دونالد ترامپ تحت عنوان «پروژه آزادی» برای باز کردن تنگه هرمز، «عربستان سعودی و دیگر متحدان آمریکا در خلیج فارس را غافلگیر کرد».

مقام‌های آمریکایی به ان‌بی‌سی گفته‌اند پس از اعلام اجرای این طرح، عربستان سعودی به واشینگتن اطلاع داد اجازهٔ‌ استفاده از پایگاه هوایی شاهزاده سلطان در نزدیکی ریاض و یا حریم هوایی این کشور برای پشتیبانی از این عملیات را نمی‌دهد.

بر اساس این گزارش، تماس تلفنی دونالد ترامپ و محمد بن سلمان، ولیعهد عربستان سعودی، نیز نتوانست اختلاف را حل کند و رئیس‌جمهور آمریکا «ناچار شد برای بازگرداندن دسترسی نظامی به این حریم هوایی، عملیات را متوقف کند».

این گزارش می‌گوید دیگر متحدان آمریکا در منطقه، از جمله قطر، نیز از آغاز این عملیات از پیش مطلع نشده بودند و ترامپ پس از شروع طرح با امیر قطر تماس گرفت. با این حال، یک مقام کاخ سفید به ان‌بی‌سی نیوز گفته است که «متحدان منطقه‌ای از قبل در جریان قرار گرفته بودند.»

رئیس‌جمهور آمریکا دوشنبهٔ هفتهٔ جاری «پروژه آزادی» را به‌عنوان اقدامی برای باز کردن تنگه هرمز اعلام کرده بود، اما حدود ۳۶ ساعت بعد آن را متوقف کرد.

او در پیامی نوشت این عملیات «برای مدت کوتاهی متوقف می‌شود» تا مشخص شود آیا توافقی برای پایان جنگ می‌تواند نهایی و امضا شود یا نه.

پیشتر، شهباز شریف، نخست‌وزیر پاکستان، در پیامی که پس از توقف «پروژه آزادی» منتشر کرد، به تأثیر درخواست پاکستان و «به‌ویژه عربستان سعودی» از دونالد ترامپ برای توقف این طرح اشاره کرده بود.

به‌نوشتهٔ ان‌بی‌سی نیوز، ارتش آمریکا برای حفاظت از کشتی‌ها در جریان این عملیات به استفاده از جنگنده‌ها، هواپیماهای سوخت‌رسان و دسترسی به حریم هوایی کشورهای منطقه نیاز داشت.

سفارت تهران در سئول با انتشار بیانیه‌ای دخالت نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران در حادثه آسیب دیدن یک کشتی کره‌ای در روز ۱۴ اردیبهشت در تنگه هرمز را رد کرد.

در بیانیه سفارتخانه که روز پنجشنبه ۱۷ اردیبهشت منتشر شد، در عین حال آمده است که عبور ایمن از تنگه هرمز مستلزم «هماهنگی با مقام‌های ذی‌صلاح جمهوری اسلامی ایران است» و بی‌توجهی به شرایط «ممکن است به حوادث ناخواسته منجر شود».

این تکذیب از سوی سفارت تهران در سئول در حالی است که ستاد نیروهای مسلح جمهوری اسلامی و دیگر مقامات مرتبط تهران تاکنون هیچ بیانیه‌ای در این باره صادر نکرده‌اند.

پیشتر، وی سونگ‌لاک، مشاور امنیت ملی رئیس‌جمهور کره جنوبی، گفته بود هنوز مشخص نیست انفجار و آتش‌سوزی در یک کشتی تحت مدیریت کره جنوبی در روز دوشنبه ناشی از حمله بوده یا حادثه‌ای فنی. به‌گفته او، آتش‌سوزی از موتورخانه آغاز شد و هیچ‌یک از ۲۴ خدمه کشتی آسیب ندیدند.

دفتر ریاست‌جمهوری کره جنوبی روز چهارشنبه اعلام کرد سئول پس از توقف عملیات اسکورت کشتی‌ها در تنگه هرمز از سوی دونالد ترامپ، بررسی مشارکت در «پروژه آزادی» آمریکا را متوقف کرده است.

دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور ایالات متحده، شامگاه چهارشنبه گفت که پس از «گفت‌وگوهای بسیار خوب» در ۲۴ ساعت گذشته، دستیابی به توافقی با ایران برای پایان دادن به جنگ «بسیار محتمل» است.

ترامپ در دفتر بیضی کاخ سفید به خبرنگاران گفت: «در ۲۴ ساعت گذشته گفت‌وگوهای بسیار خوبی داشته‌ایم و بسیار محتمل است که به یک توافق برسیم.»

این چندمین موضع‌گیری رئیس‌جمهور آمریکا درباره روند مذاکرات با ایران در این روز بود. او ساعتی پیش‌تر در سخنرانی خود در کاخ سفید گفت: «ما با افرادی (در ایران) سر و کار داریم که بسیار خواهان رسیدن به توافق هستند.»

ترامپ پیش از آن نیز با انتشار پیامی در شبکه اجتماعی خود تهدید کرد که اگر ایران تن به توافق ندهد، «بمباران آغاز می‌شود و متأسفانه این بار با سطح و شدتی بسیار فراتر از گذشته خواهد بود».

وب‌سایت اکسیوس و خبرگزاری رویترز روز چهارشنبه به شکل جداگانه به نقل از منابع آگاه اعلام کردند واشینگتن و تهران به یک یادداشت تفاهم یک‌صفحه‌ای برای پایان دادن به جنگ نزدیک شده‌اند.

این در حالی است که سخنگوی وزارت خارجه جمهوری اسلامی گفته است تهران هنوز در حال بررسی پیشنهاد آمریکا است.

ارتش اسرائیل عصر روز چهارشنبه در حمله هوایی به منطقه ضاحیه، حومه جنوبی بیروت، که تحت نفوذ حزب‌الله است، فرمانده یگان نخبه «رضوان» این گروه را هدف قرار داد.

این نخستین حمله به حومه بیروت از زمان آتش‌بسی بود که روز ۲۷ فروردین بین اسرائیل و حزب‌الله برقرار شد، هرچند درگیری‌ها در جنوب لبنان متوقف نشده است.

در بیانیه مشترک بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل، و یسرائیل کاتس، وزیر دفاع، آمده است: «عوامل رضوان به رهبری این فرمانده مسئول شلیک به مناطق مسکونی اسرائیل و آسیب رساندن به نیروهای ارتش اسرائیل بودند.»

خبرگزاری فرانسه به نقل از یک منبع نزدیک به حزب‌الله اعلام کرد که فرمانده ارشد گروه یگان رضوان در حمله اسرائیل به ضاحیه کشته شده است.

این منبع که نخواست نامش فاش شود، به این خبرگزاری گفت: «مالک بلّوط، فرمانده عملیات در یگان رضوان» در این حمله کشته شده است.

حزب‌الله که از سوی آمریکا سازمان تروریستی شناخته می‌شود، هنوز به شکل رسمی کشته شدن این عضو ارشد خود را تأیید نکرده است.

دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور ایالات متحده، روز چهارشنبه و همزمان با تلاش‌ها برای دستیابی به توافق پایان جنگ در خاورمیانه، بار دیگر تأکید کرد که آمریکا اورانیوم غنی‌شده ایران را خواهد گرفت.

او هنگام ترک یک رویداد در کاخ سفید به خبرنگاران گفت: «ما آن را خواهیم گرفت.»

یکی از اهداف اصلی دونالد ترامپ از آغاز حملات نظامی علیه ایران این بوده است که اطمینان حاصل کند تهران به سلاح هسته‌ای دست پیدا نمی‌کند.

ایران هنوز بیش از چهارصد کیلوگرم اورانیوم با غنای ۶۰ درصدی دارد که به گفته مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی به احتمال زیاد در تأسیسات بمباران‌شده طی جنگ ۱۲ روزه در سال گذشته مدفون شده است.

آقای ترامپ در جریان سخنرانی خود در کاخ سفید همچنین گفت که ایران می‌خواهد مذاکره کند و به یک توافق برسد و افزود که آمریکا در ایران «خیلی خوب» عمل می‌کند و اوضاع «به‌خوبی پیش می‌رود.»

او اعلام کرد: «ما در ایران خیلی خوب عمل می‌کنیم. همه‌چیز خیلی روان پیش می‌رود و خواهیم دید چه اتفاقی می‌افتد. آن‌ها می‌خواهند به توافق برسند، می‌خواهند مذاکره کنند.»

رئیس‌جمهور آمریکا درباره وضعیت مذاکرات توضیح داد: «ما با افرادی سر و کار داریم که بسیار خواهان رسیدن به توافق هستند و خواهیم دید آیا می‌توانند توافقی ارائه دهند که برای ما رضایت‌بخش باشد یا نه.»

گزارش‌های رسانه‌ای منتشر شده در روز چهارشنبه حاکی از نزدیک شدن طرفین به یک یادداشت تفاهم یک‌صفحه‌ای برای پایان جنگ بوده است. ایران اعلام کرد که هنوز در حال بررسی پیشنهاد جدید آمریکا است.

فرماندهی مرکزی ایالات متحده، سنتکام، اعلام کرد نیروهای آمریکایی یک نفتکش خالی با پرچم ایران را که در حال «نقض محاصره دریایی» بنادر ایران بوده، در دریای عمان با شلیک گلوله از کار انداخته‌اند.

بر اساس بیانیه سنتکام، نفتکش «ام‌تی حسنا» صبح چهارشنبه ۱۶ اردیبهشت در آب‌های بین‌المللی در مسیر یکی از بنادر ایران شناسایی شد و نیروهای آمریکایی چندین بار به آن هشدار دادند که در حال نقض محاصره دریایی است.

به گفته این فرماندهی، پس از آن‌که خدمه کشتی به هشدارها توجه نکردند، یک جنگنده اف-۱۸ نیروی دریایی آمریکا که از ناو هواپیمابر آبراهام لینکلن به پرواز درآمده بود، با شلیک گلوله‌های ۲۰ میلی‌متری سکان نفتکش را هدف قرار داد.

سنتکام اعلام کرد این کشتی «دیگر به سمت ایران در حال حرکت نیست» و محاصره دریایی بنادر ایران همچنان برقرار است.

ارتش ایالات متحده پیش‌تر خبر داده بود طی اجرای این محاصره دریایی، ۵۱ کشتی و شناور از مبدا یا مقصد ایران را وادار به تغییر مسیر کرده است.

محمدباقر قالیباف، رئیس‌ مجلس شورای اسلامی و مذاکره‌کننده ارشد ایران در مذاکرات با آمریکا، می‌گوید واشینگتن با اجرای محاصره دریایی و فشار اقتصادی قصد دارد «ما را تسلیم کند» و درباره تأثیر این فشارها بر وضعیت جامعه ابراز نگرانی کرد.

او در یک فایل صوتی که رسانه‌های ایران روز چهارشنبه منتشر کردند، گفت: «ما احتمال حمله نظامی و مخصوصاً حملات تروریستی را کم نمی‌دانیم اما آن بخشی از طراحی دشمن که به جامعه باز می‌گردد، ضعیف‌کردن ایران از درون است.»

وزیر خزانه‌داری آمریکا روز یکشنبه اعلام کرد که دولت دونالد ترامپ همزمان با جنگ، «محاصره اقتصادی» علیه ایران را ترتیب داده و در حال «خفه کردن» حکومت ایران است. او مدعی شد که جمهوری اسلامی حتی قادر نیست حقوق سربازان خود را بپردازد.

قالیباف در فایل صوتی خود جنگ اخیر را «یکی از بزرگ‌ترین جنگ‌های معاصر ایران» خواند و با طرح این ادعا که پیروزی در این جنگ، «ایران را به یک بازیگر مؤثر در نظام بین‌المللی تبدیل می‌کند» افزود که رسیدن به چنین هدفی «با سختی‌هایی همراه است.»

او با اذعان به «فشارهای اقتصادی» به مردم ایران خواستار «انجام وظیفه» همه مسئولان اجرایی کشور شد و افزود مردم هم باید «اقداماتی» انجام دهند.

رئیس مجلس شورای اسلامی در ادامه «صرفه‌جویی» را مهم‌ترین خواسته از مردم خواند و همچنین خطاب به نیروهای «بسیج» گفت که «واسطه میان مردم و مسئولان دولتی و خیران» شوند.

ساعتی پیش از قالیباف، مسعود پزشکیان، رئیس‌جمهور ایران، نیز در پیامی در شبکه ایکس نوشت که «از افزایش قیمت‌ها مطلع هستم» و در توضیح دلیل آن گفت: «بخشی از آن مربوط به تغییر قیمت‌های مواد اولیه یا مشکلات مرتبط با جنگ ظالمانه‌ای است که مردم می‌دانند.»

این مواضع در حالی اتخاذ شده که قیمت ارز در روزهای اخیر به ارقام بی‌سابقه‌ای رسیده و گزارش‌های رسانه‌های ایران حاکی از افزایش شدید قیمت‌ها و گرانی شدید کالاها در کشور است.

دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، روز چهارشنبه اعلام کرد که ممکن است توافق با ایران برای پایان دادن به جنگ پیش از سفر پیش‌روی او به چین حاصل شود.

او که قرار است هفته آینده به چین برود، در گفت‌‌وگوی تلفنی با شبکه پی‌بی‌اس گفت احساس می‌کند آمریکا به یک توافق نزدیک شده است، «اما قبلاً هم چنین احساسی درباره آن‌ها داشته‌ام، پس ببینیم چه می‌شود.»

رئیس‌جمهور ایلات متحده اعزام استیو ویتکاف و جرد کوشنر، نمایندگان ویژه‌اش، به مذاکرات مستقیم و رو در رو با ایران را «بعید» دانست.

ترامپ به لیز لندرز، خبرنگار پی‌بی‌اس، گفت: «فکر می‌کنم شانس بسیار خوبی برای پایان یافتن آن وجود دارد، و اگر پایان نیابد، مجبوریم دوباره آن‌ها را به‌شدت بمباران کنیم.»

او ساعتی پیش نیز با انتشار پیامی در شبکه اجتماعی خود این تهدید را اعلام کرده و نوشته بود اگر ایران تن به توافق ندهد، «بمباران آغاز می‌شود و متأسفانه این بار با سطح و شدتی بسیار فراتر از گذشته خواهد بود».

ترامپ در پاسخ به این سوال که برخی گزارش‌ها حاکی از احتمال انتقال اورانیوم ۶۰ درصدی ایران به آمریکا است، گفت که این امر «شاید» ندارد و افزود این ذخایر به ایالات متحده منتقل خواهد شد.

او همچنین تأیید کرد بخش دیگری از توافق آن است که ایران دیگر تأسیسات هسته‌ای زیرزمینی خود را راه‌اندازی نکند.

گزارش‌های اکسیوس و رویترز حاکی از نزدیک شدن واشینگتن و تهران به یک یادداشت تفاهم یک‌صفحه‌ای برای پایان جنگ است. ایران می‌گوید هنوز در حال بررسی طرح پیشنهادی آمریکا است.

دفتر امانوئل مکرون، رئیس‌جمهور فرانسه، روز چهارشنبه اعلام کرد که این کشور و شرکایش قادرند امنیت تنگه هرمز را تضمین کنند.

کاخ الیزه افزود که فرانسه مایل است موضوع تنگه هرمز از مذاکرات جاری میان ایالات متحده و ایران جدا نگه داشته شود.

فرانسه ساعتی پیش‌تر اعلام کرده بود که ناو هواپیمابر «شارل دوگل» به‌همراه گروه رزمی آن در حال حرکت به سوی دریای سرخ و خلیج عدن است؛ این اقدام در چارچوب تلاش‌های فرانسه و بریتانیا برای آمادگی انجام مأموریت در آینده به‌منظور کمک به آزادی کشتیرانی در تنگه هرمز صورت می‌گیرد.

وزارت نیروهای مسلح فرانسه در بیانیه‌ای اعلام کرد که این گروه ناو هواپیمابر روز چهارشنبه از کانال سوئز عبور کرده و در مسیر جنوب دریای سرخ قرار گرفته است.

این گروه رزمی ناو هواپیمابر فرانسه اندکی پس از آن‌که آمریکا و اسرائیل حملات هوایی به ایران را آغاز کردند، در شرق مدیترانه مستقر شده بود و می‌تواند بین چهار تا پنج ماه در دریا باقی بماند.