تجمع اعتراضی دانشجویان دانشگاه شریف با شعار علیه حکومت
دانشجویان دانشگاه شریف در تهران روز شنبه، دوم اسفند، در اولین روز از حضوری شدن کلاسهای خود در محوطه این دانشگاه دست به تجمع و سر دادن شعارهایی علیه حکومت جمهوری اسلامی کردند.
چند گزارش حاکی است که این تجمع با درگیری نیروهای بسیج حامی حکومت با دانشجویان نیز همراه شده است.
این تجمع دانشجویی که گفته میشود روز شنبه در دانشگاه امیرکبیر نیز رخ داده همزمان است با برگزاری صدها مراسم چهلم قربانیان کشتار دیماه در گوشه و کنار کشور.
بر اساس ویدئوهایی که از تجمع دانشجویان در دانشگاه شریف در شبکههای اجتماعی منتشر شده، آنها شعارهایی چون «آزادی، آزادی»، «تا آخوند کفن نشود، این وطن وطن نشود»، «این آخرین نبرده، پهلوی برمیگرده»، «میجنگیم، میمیریم، ایرانو پس میگیریم»، و «این همه سال جنایت، مرگ بر این ولایت» سر دادهاند.
خبرگزاری فارس، نزدیک به سپاه، نوشته است که «تجمع مشابهی با حضور تعدادی از دانشجویان در دانشگاه تهران برگزار شد».
دلار در بازار آزاد به ۱۶۵ هزار تومان نزدیک شد
همزمان با سقوط چشمگیر در بورس تهران در روز شنبه، دوم اسفندماه، خبرها از بازار آزاد در ایران حاکی است که بهای دلار آمریکا هم بار دیگر سیر صعودی پیدا کرده است.
خبرگزاری تسنیم و سایت انتخاب روز شنبه قیمت هر دلار آمریکا در بازار آزاد را بیش از ۱۶۴ هزار و ۶۰۰ تومان ثبت کردند.
این میتواند واکنش بازار ایران باشد به ادامه افزایش نیروهای نظامی آمریکا در ایران و هر چه بیشتر آماده شدن این نیروها برای حمله احتمالی به خاک ایران.
در همین زمینه وبسایت خبری اکسیوس بامداد شنبه به نقل از منابع آمریکایی نوشت که گزینههای نظامی، از جمله حتی سناریوی هدف گرفتن رهبر جمهوری اسلامی و پسرش مجتبی، نیز به دونالد ترامپ ارائه شده است.
خسروپناه: اکثر زنان بیحجاب بر اساس سلیقه خود عمل میکنند نه دستور خارجی
دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی جمهوری اسلامی ایران گفت در «تحقیقات و نظرسنجی» که در ایران انجام شده، پاسخ درصد بالایی از زنانی که از حجاب اجباری پیروی نمیکنند این بوده که «این سبک را میپسندیم.»
عبدالحسین خسروپناه در عین حال به خبرآنلاین گفت که در مورد مسئله برخورد با زنان در خیابانها «باندهایی» وجود دارند و خواستار «برخورد نهادهای امنیتی» با این باندها شد. مصاحبهٔ او که با خبرآنلاین در روزهای گذشته انجام شده بود روز شنبه دوم اسفند در این خبرگزاری بازنشر شده است.
او در این گفتوگو اذعان کرد که «اکثر خانمها سنگین و وزین در خیابان راه میروند ... و نمیتوان گفت اینها از عوامل خارجی خط میگیرند» و گفت: «این که بخواهیم با روشهای انتظامی آن را حل کنیم، شخصاً اعتقاد دارم که این حل نمیشود.»
تاکنون مقامهای مختلف جمهوری اسلامی کوشیدهاند انتخاب زنان در عدم پیروی از حجاب اجباری را به «خط گرفتن از خارج» نسبت بدهند.
دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی اضافه کرد که «پروژه ون» را جوابگوی تحمیل حجاب اجباری بر جامعه نمیداند و افزود که «مسئله را حل نمیکند و بلکه منحل هم میکند. ولی باندهایی هستند که طبق گزارشاتی که به ما رسیده است، باید نهادهای امنیتی با آنها برخورد کنند.»
عبدالحسین خسروپناه گفت که مسعود پزشکیان، رئیس جمهور، در هیئت دولت و جلسات اختصاصی موضوع حجاب را مطرح کرده، اما جز یک جلسه که پیش از جنگ برگزار شده و خودش در آن حضور داشته، در بقیه نشستها نبوده و حتی دبیر شورا هم شرکت نکرده است. به گفتهٔ او، در همان جلسه هم بحثها و گفتوگوهای مختلفی انجام شد، اما به تصمیم مشخصی نرسیدند.
این اظهارات تازه عبدالحسین خسروپناه درحالی بیان میشود که خود او جزو مجموعه تحمیل حجاب اجباری بوده و در ۲۵ شهریور امسال هم گفته بود که «برهنگی در خیابان سازماندهی شده است.»
افزایش ۳۰۰ درصدی قیمت بعضی از داروها در ایران در سال جاری
محمدباقر عبداللهی، مدیرعامل تعاونی داروسازان اشراق در ایران، ضمن ابراز نگرانی از افزایش بسیار زیاد قیمت دارو در کشور «بالاخص هفتههای گذشته» گفت که «اکثریت مردم» دیگر توان خرید داروی مورد نیاز خود را ندارند.
به گفته او، نسبت به ابتدای سال جاری، ۱۴۰۴، «بعضی از داروها» حتی ۲۰۰ تا ۳۰۰ درصد هم افزایش قیمت داشتهاند.
عبداللهی در ادامه دارویی برای بیماران قلبی به نام «پلاویکس» را مثال می زند که قیمت آن در یک سال گذشته از حدود ۳۰۰ هزار تومان به یک میلیون و ۳۰۰ هزار تومان رسیده است.
این افزایش نجومی قیمت در صنعت داروسازی همزمان است با دور تازه اعتراضات در ایران که در دیماه گذشته با به خیابان آمدن بازاریان آغاز شد و خیلی زود تمام ارکان نظام جمهوری اسلامی را نشانه رفت.
در حالی که مقامات حکومتی اکنون دیگر از این اعتراضات «بهحق» حرفی نمیزنند، دولت مسعود پزشکیان و دیگر حکومتیها در ابتدا اعتراضات را مخصوصا از طرف بازاریها بهحق و منطقی خواندند و تلاش کردند با اقدامات فوری اقتصادی آن را خاموش کنند.
یکی از این اقدامات حذف ارز ترجیحی و تکنرخی کردن قیمت دلار بود که در همان روزهای اول به افزایش سریع قیمت دامن زد.
سقوط سنگین بورس تهران؛ شاخص کل حدود ۱۰۰ هزار واحد فروریخت
بورس تهران روز شنبه ۲ اسفند ۱۴۰۴ یکی از سنگینترین افتهای ماههای اخیر را تجربه کرد و شاخص کل با ریزشی نزدیک به ۱۰۰ هزار واحد، حدود ۲.۵ درصد از ارزش خود را از دست داد.
رسانههای داخلی نظیر «اعتماد آنلاین» و «دیدهبان ایران» از روند بازار بورس ایران طی روز شنبه با عناوینی چون «زلزله در بازار سهام تهران» و «روز خونین بورس» یاد کردهاند.
بر اساس دادههای معاملاتی، شاخص کل با افتی بین ۹۵ تا ۱۰۰ هزار واحد، به محدوده حدود سه میلیون و ۷۰۰ هزار واحد عقبنشینی کرد. شاخص هموزن نیز بیش از ۱۵ تا ۲۰ هزار واحد کاهش یافت که نشان میدهد فشار فروش تنها به نمادهای بزرگ محدود نبوده و کلیت بازار درگیر موج عرضه شده است.
ارزش معاملات به دهها هزار میلیارد ریال رسید و حجم معاملات از پنج میلیارد سهم عبور کرد؛ آماری که از افزایش رفتارهای احتیاطی و خروج پول حقیقی از بازار حکایت دارد. همزمان گزارشها از کاهش ارزش دلاری بازار سرمایه به حدود ۷۶ میلیارد دلار خبر میدهد که نشاندهنده کوچکشدن جدی بازار سهام و تداوم خروج سرمایه است.
در فرابورس نیز شاخص کل بیش از دو درصد افت کرد و اغلب نماگرها در هر دو بازار در محدوده منفی قرار گرفتند.
این ریزش در شرایطی رخ داد که تنشهای منطقهای و گمانهزنیها درباره احتمال اقدام نظامی آمریکا علیه ایران افزایش یافته و فضای نااطمینانی بر بازارهای مالی سایه انداخته است.
در بازار ارز، به گزارش خبرگزاری مهر، نرخ فروش دلار حوالهای در مرکز مبادله ایران بدون تغییر نسبت به روز گذشته در سطح ۱۳۷ هزار و ۳ تومان باقی ماند، در حالی که نرخ حواله یورو اندکی کاهش یافت و درهم امارات بدون تغییر معامله شد.
نیویورک تایمز: صدها نظامی آمریکایی از پایگاههای قطر و بحرین تخلیه شدند
روزنامه نیویورک تایمز روز جمعه اول اسفند و در بحبوحه افزایش تنش میان واشینگتن و تهران به نقل از مقامهای پنتاگون اعلام کرد صدها نظامی آمریکایی از پایگاه العدید قطر تخلیه شدهاند.
العدید بزرگترین پایگاه نظامی آمریکا در خاورمیانه به شمار میرود و مقر اصلی فرماندهی مرکزی ایالات متحده، سنتکام، است.
در حالی که حضور نظامی ایالات متحده در خاورمیانه افزایش چشمگیری داشته است، این روزنامه خبر داده که شماری از نیروهای آمریکایی از پایگاههای واقع در بحرین که محل استقرار ناوگان پنجم نیروی دریایی آمریکا است، نیز خارج شدهاند.
همچنین یک مقام نظامی آمریکایی به نیویورک تایمز گفته است که سنتکام دو ناو هواپیمابر را در خاورمیانه در فاصلهای قابل توجه از ایران مستقر نگه داشته تا از تبدیل شدن آنها به هدف حمله جلوگیری شود.
مقامهای ایرانی تهدید کردهاند در صورت آغاز حملات آمریکا، پایگاههای این کشور در منطقه را هدف قرار خواهند داد. در ساعات اولیه جمعه، نماینده جمهوری اسلامی در سازمان ملل روز جمعه در نامهای خطاب به دبیرکل این سازمان و رئیس شورای امنیت اعلام کرد: «در چارچوب پاسخ دفاعی جمهوری اسلامی ایران، کلیه پایگاهها، تأسیسات و داراییهای نیروی متخاصم در منطقه، اهداف مشروع تلقی خواهند شد.»
ساعتی بعد رئیسجمهور آمریکا در پاسخ به سوال یک خبرنگار گفت که در حال بررسی حملات محدود علیه ایران است.
دونالد ترامپ: ۳۲ هزار نفر در اعتراضات ایران کشته شدند
دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، روز جمعه اول اسفند اعلام کرد که در اعتراضات دیماه ایران ۳۲ هزار نفر کشته شدند.
او در یک سخنرانی در کاخ سفید شرایط ایران را «غمانگیز» توصیف کرد و گفت: «۳۲ هزار نفر در مدت کوتاهی کشته شدند.»
آقای ترامپ اضافه کرد: «برای مردم ایران بسیار ناراحتم. آنها در جهنم زندگی کردهاند.»
این نخستین بار است که رئیسجمهور آمریکا بهصراحت به تعداد کشتهشدگان اعتراضات گسترده اخیر در ایران اشاره میکند.
حکومت ایران آمار کشتهشدگان را سههزار و ۱۱۷ نفر اعلام کرده اما نهادهای حقوق بشری اعلام کردهاند تعداد جانباختگان بسیار بیشتر است.
پایگاه حقوق بشری هرانا، مستقر در واشینگتن، یک هفته پیش در آخرین آمار خود گفت که تعداد جانباختگان احراز هویتشده در اعتراضات از مرز هفتهزار نفر گذشته است. این سازمان افزود که ۱۱ هزار و ۷۳۰ کشتهشده را همچنان در دست بررسی دارد.
رئیسجمهور آمریکا همچنین بار دیگر اعلام کرد حکومت ایران قصد داشته «۸۳۷ نفر» را در پی اعتراضها اعدام کند، اما پس از هشدار او از این اقدام عقبنشینی کرده است.
پاراگراف اول؛ پایانِ بازِ بستهٔ یک جنگ احتمالی برای ایران
آرایش نظامی آمریکا برای انجام درگیری احتمالی به ایران و برگزاری رزمایش نمادین مشترک جمهوری اسلامی ایران با روسیه، از احتمال وقوع جنگی خبر میدهد که سایهاش بر منطقه سنگینی میکند.
ارتش آمریکا در آمادهباش کامل است و نگاه بسیاری از ناظران به فرمان دونالد ترامپ، رئیسجمهور، این کشور دوخته شده است؛ حتی در میان ایرانیان نیز این روزها صفبندیهای تازهای شکل گرفته است، از مخالفان جنگ گرفته تا موافقان آن یا کسانی که از «مداخلهٔ بشردوستانه» صحبت میکنند.
با این حال، ابرهای تهدید بر فراز ایران مانع از ادامه گفتوگوهای دوجانبه تهران و واشینگتن نشده است.
در سوی دیگر ماجرا، بخشی از اپوزیسیون خارج از کشور «فصل پایانی» جمهوری اسلامی را از پیش در ذهن خود طراحی کرده است؛ در حالی که در درون حاکمیت نیز جریانهایی وجود دارند که به پایان دیپلماتیک بحران و عبور از بنبست فعلی میاندیشند.
در برنامهٔ رادیویی «پاراگراف اول»، دامون گلریز، فارغالتحصیل رشتهٔ فیزیک مکانیک، مدرس دانشکده علمیـکاربردی لاهه و پژوهشگر گروه تحقیقاتی صلح بینالملل، عدالت و امنیت از هلند به همراه امین سوفیامهر، دانشآموختهٔ فلسفه، مطالعات خاورمیانه، زبان عربی و روابط بینالملل در کانادا این موضوع را به بحث گذاشتهایم.
علی واعظ: سوءمحاسبه جمهوری اسلامی احتمال درگیری با آمریکا را تقویت کرده است
دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، فرصتی ۱۰ تا ۱۵ روزه به ایران داده است و در عین حال باردیگر از بررسی گزینهٔ حملۀ محدود به ایران گفته است. آن هم درحالی که عباس عراقچی وزیر خارجه جمهوری اسلامی از ارائه پیشنهاد تهران به آمریکا برای توافق طی دو تا سه روز آینده خبر داده است.
علی واعظ، مدیر ارشد پروژهٔ ایران در گروه بینالمللی بحران در آمریکا، در برنامهٔ خبری-تحلیلی ساعت ۱۴ رادیو فردا به این موضوع پرداخته است.
کارشناسان سازمان ملل خواستار شفافیت ایران درباره بازداشتیها و توقف احکام اعدام معترضان شدند
کارشناسان حقوق بشر سازمان ملل متحد روز جمعه اول اسفند از مقامهای جمهوری اسلامی خواستند سرنوشت و محل نگهداری افرادی را که در پی اعتراضات دیماه «بازداشت، ناپدیدسازی قهری یا مفقود» شدهاند، به شکل شفاف اعلام کنند و تمامی احکام اعدام و اجرای مجازاتهای مرتبط با عتراضات را متوقف سازند.
مای ساتو، نمایندهٔ ویژه سازمان ملل متحد در امور حقوق بشر ایران، نیز همزمان در شبکه ایکس نوشت اغلب افرادی که در اعتراضات کشته یا بازداشت شدند، «شهروندان عادی» هستند، ازجمله کودکان، افرادی با پیشینههای گوناگون قومی و دینی و اتباع افغانستان.
او افزود: «در میان آنان، وکلایی که میکوشیدند از معترضان دفاع کنند، کادر درمانی که مجروحان را درمان کرده، روزنامهنگاران، نویسندگان، هنرمندان و مدافعان حقوق بشر نیز حضور دارند.»
کارشناسان سازمان ملل در بیانیه خود با اشاره به اینکه مشخص کردن ابعاد واقعی سرکوب خشونتآمیز معترضان ایرانی ناممکن است، گفتند: «اختلاف میان آمارهای رسمی و برآوردهای نهادهای مردمی تنها بر رنج خانوادههایی که در جستوجوی عزیزان خود هستند میافزاید و نشاندهنده بیاعتنایی عمیق به حقوق بشر و پاسخگویی است.»
حکومت ایران کشته شدن سههزار و ۱۱۷ نفر در اعتراضات را تأیید کرده اما سازمانهای حقوق بشری رقم کشتهشدگان و بازداشتیها را در حد دهها هزار نفر برآورد میکنند.
کارشناسان حقوق بشر سازمان ملل هشدار دادهاند که در نبود شفافیت، روایتی هولناک شکل میگیرد و گزارشهای تأییدنشده درباره محلهای دفن و اعدامهای مخفیانه منتشر میشود.
در بیانیه آنها آمده است: «وقتی یک حکومت از پاسخگویی درباره سرنوشت شهروندان خود سر باز میزند، دیگران این خلأ را پر خواهند کرد و تصویری که شکل میگیرد، این دوره از تاریخ ایران را تعریف خواهد کرد. مردم ایران حق دارند بدانند در کشورشان چه میگذرد. بدون پاسخ، ما بدترین سناریو را فرض خواهیم کرد.»