اکسیوس: میانجیهای منطقهای برای نجات تفاهم آمریکا و ایران تلاش میکنند
سایت اکسیوس میگوید قطر، پاکستان و چند میانجی منطقهای دیگر از جمله ترکیه، مصر و عربستان سعودی در تلاشند تنش میان آمریکا و ایران را کاهش دهند و مذاکرات هستهای را از فروپاشی نجات دهند.
بر اساس این گزارش، با وجود آنکه دونالد ترامپ روز ۱۷ تیرماه تفاهمنامه و آتشبس با ایران را «پایانیافته» اعلام کرد و دستور حملات هوایی داد، دولت او همچنان خواهان بازگشایی تنگهٔ هرمز و پرهیز از بازگشت به جنگ تمامعیار است.
یک منبع منطقهای گفته میانجیها معتقدند حملات اخیر ایران در تنگهٔ هرمز احتمالاً از سوی عناصری در داخل حکومت ایران انجام شده که با تفاهمنامه مخالفند و قصد تضعیف آن را دارند.
اکسیوس مینویسد مقامهای میانجی روز چهارشنبه تماسهای متعددی با مقامهای آمریکایی و ایرانی داشتهاند تا ابتدا بر سر کاهش تنش توافق شود و سپس تاریخی برای دور تازه مذاکرات فنی تعیین شود.
یک مقام آمریکایی نیز پس از نشست ترامپ با تیم امنیت ملی خود گفت دولت آمریکا همچنان به یافتن راهحل متعهد است و گفتوگوهای فنی برای رسیدن به توافق هستهای ادامه دارد، هرچند واشینگتن حملات ایران به کشتیها را «اقدامات تروریستی» و نقض عملکرد مورد انتظار در تفاهمنامه میداند.
در همین حال، والاستریت جورنال نوشت بهای نفت روز جمعه با امید بازارها به مهار تنش و خودداری آمریکا از هدف قرار دادن زیرساختهای انرژی ایران کاهش یافت؛ نفت خام وستتگزاس اینترمدیت با ۰.۲۵ درصد کاهش به ۷۱ دلار و ۹۰ سنت در هر بشکه و نفت برنت با ۰.۲۹ درصد کاهش به ۷۶ دلار و ۸ سنت در هر بشکه رسید.
ششماه پس از «کشتار دی»؛ شاهزاده رضا پهلوی خواستار فراموش نشدن جانباختگان شد
شاهزاده رضا پهلوی، ولیعهد پیشین ایران، در پیامی به مناسبت گذشت شش ماه از «کشتار دیماه ۱۴۰۴» گفت که اعتراضات ۱۸ و ۱۹ دی «نقطهٔ شکستن سکوت در ایران» بود و «میلیونها نفر در شهرها و میدانها و بر بامها» علیه حکومت اعتراض کردند.
او با اشاره به کشته شدن «دهها هزار نفر» در آن دو روز و بازداشت، شکنجه یا صدور حکم مرگ برای شمار بیشتری از معترضان در ماههای بعد، تأکید کرد که یاد جانباختگان نباید فراموش شود.
شاهزاده رضا پهلوی همچنین از جامعه جهانی خواست مذاکرات سیاسی در ژنو یا اسلامآباد باعث نادیده گرفتن آنچه در خیابانهای ایران رخ داد، نشود. او گفت تغییر حکومت و «آزادی ایران میتواند به گشایش تنگه هرمز، پایان تهدید هستهای و دستیابی به صلح واقعی» منجر شود.
ولیعهد پیشین ایران در پایان پیام خود اعتراضات دیماه را «مسیری بازگشتناپذیر» خواند و گفت : «اکنون زمان آن است که درنگ کنیم، دوباره نیرو بگیریم، و بار دیگر خود را وقف پیروزی کنیم.»
شاهزاده رضا پهلوی یک روز پیشتر نیز در پیامی گفت جمهوری اسلامی با برگزاری مراسم حکومتی و تبلیغات رسمی میکوشد «بحران مشروعیت خود و صدای واقعی مردم ایران را پنهان کند.»
او از مردم خواست خانوادههای جانباختگان دیماه را تنها نگذارند، صدای آنان را بازتاب دهند و اجازه ندهند فشارهای امنیتی، مالی و روحی موجب فراموشی این قربانیان شود.
اسرائیل از «طرح تازه ایران برای کشتن ترامپ» به آمریکا خبر داده است
والاستریت جورنال و سیانان به نقل از منابع آگاه گزارش دادند که اسرائیل بهتازگی اطلاعاتی را در اختیار آمریکا گذاشته که به گفته آن، نشان میدهد جمهوری اسلامی طرح تازهای برای ترور دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، بررسی کرده است.
به گزارش سیانان، هشدار اسرائیل در همین هفته به واشینگتن منتقل شده و برخلاف گزارشهای اطلاعاتی پراکنده هفتههای اخیر، به یک طرح مشخص مربوط بوده است. با این حال، جزئیات این طرح روشن نیست و دو منبع آگاه گفتهاند که آمریکا هنوز این اطلاعات را مستقلاً راستیآزمایی نکرده است.
برخی مقامهای آمریکایی گفتهاند این گزارش ممکن است بخشی از تلاش اسرائیل برای اثرگذاری بر تصمیمگیری ترامپ باشد؛ بهویژه در شرایطی که او در حال بررسی تشدید اقدام نظامی علیه ایران است. با این حال، دولت آمریکا از سالها پیش هشدار داده که جمهوری اسلامی ممکن است در واکنش به کشته شدن قاسم سلیمانی، فرمانده نیروی قدس سپاه، در حمله پهپادی سال ۲۰۲۰ به دستور ترامپ، برای ترور او تلاش کند.
خبرگزاری فرانسه مینویسد درباره این گزارشهای تازه با کاخ سفید تماس گرفته و یک مقام که نامش ذکر نشده به اظهارات روز چهارشنبه ترامپ اشاره کرده است.
دونالد ترامپ هنگام بازگشت از نشست ناتو، در هواپیمای ویژهٔ ریاستجمهوری به خبرنگاران گفت: «آنها میخواهند رهبر آمریکا را از میان بردارند؛ یعنی مرا. نام من در هر فهرستی هست. امروز صبح دیدم که نام من در تکتک فهرستهای آنهاست.»
ترامپ برای ترک ترکیه، محل برگزاری نشست، از هواپیمای قدیمی ریاستجمهوری خود استفاده کرد و جت تازهای را که قطر به او هدیه داده بود، زودتر راهی بریتانیا کرد تا سپس برای سفر به واشینگتن هواپیمای خود را عوض کرد.
خبرگزاری فرانسه مینویسد این تغییر هواپیما در نخستین سفر خارجی جت جدید، گمانهزنیهایی را برانگیخت مبنی بر اینکه شاید امکانات امنیتی آن کافی نبوده است؛ بهویژه در شرایطی که آمریکا حملات تازهای علیه ایران، همسایه ترکیه، انجام داده بود.
نیویورک تایمز شامگاه چهارشنبه گزارش داد که این تغییر به درخواست سرویس مخفی آمریکا و «به عنوان یک اقدام احتیاطی امنیتی» انجام شده است.
ترامپ در یک نشست خبری از پاسخ مستقیم به پرسشهای مربوط به امنیت خودداری کرد، اما به تلاشهای ادعایی پیشین ایران برای ترور اشاره کرد.
«دیپلماسی پشت پرده برای کاهش تنشها»؛ واشینگتن میگوید فعلاً حملات تازهای انجام نمیدهد
به گفته یک مقام آمریکایی، در حال حاضر تلاشهای دیپلماتیک پشت پرده برای کاهش تنشها در درگیری آمریکا و ایران در جریان است.
این مقام گفت آمریکا عمداً حملاتی انجام داده و سپس مکث کرده است تا از تشدید درگیری جلوگیری شود و به دیپلماسی فرصت اثرگذاری داده شود. به گفته او، آمریکا فهرستی از اهداف را به عنوان اهرم فشار حفظ کرده است.
چند مقام شامگاه پنجشنبه به سیانان گفتند که برای حملات احتمالی آمریکا، در صورت نیاز، طی امشب آمادگیهایی انجام شده بود، اما در حال حاضر اجازه دادهاند دیپلماسی نقش اصلی را ایفا کند.
سیانان همچنین مینویسد که پیشتر در روز پنجشنبه، روی ناو یواساس آبراهام لینکلن مستقر در دریای عرب، خدمه جنگندهها را به مهمات مجهز کردند و خلبانان برای آمادگی در برابر هرگونه حمله احتمالی، تمرینهایی انجام دادند.
فرمانده این ناو هواپیمابر به هزاران خدمه حاضر در کشتی گفت تنشها در حال بالا گرفتن است و آنان باید، مانند همیشه، آماده بمانند. همزمان با آمادگی برای حملات احتمالی، خلبانان جنگندهها، عملیات دفاعی معمول را نیز انجام دادند و پروازها در طول روز و شب ادامه داشت.
مقامهای آمریکایی به سیانان گفتند ادعاهای ایران مبنی بر اینکه امشب حملات بیشتری از سوی آمریکا انجام شده، نادرست است. با این حال، آنان افزودند که وضعیت پویاست و در صورت نیاز، حملات میتواند از سر گرفته شود.
علی خامنهای دفن شد
علی خامنهای، رهبر کشتهشده جمهوری اسلامی، شامگاه پنجشنبه ۱۸ تیر در بخشی از حرم امام هشتم شیعیان در مشهد دفن شد.
خاکسپاری او بیش از چهار ماه پس از کشته شدنش در اولین موج از حملات آمریکا و اسرائیل در روز ۹ اسفند پارسال انجام گرفته است.
آخرین نماز بر جنازه او را مصطفی خامنهای، فرزند ارشدش، خواند، اما مجتبی خامنهای، رهبر تازه جمهوری اسلامی، بار دیگر در مراسم حاضر نشد. غیبت او در سراسر مراسم تشییع پنجروزه، در حالی که دیگر مقامهای ارشد جمهوری اسلامی و سه پسر دیگر خامنهای حضور داشتند، به یکی از نکات اصلی این مراسم تبدیل شد.
دوران حکومت خامنهای با سرکوب، ارعاب، بازداشتها و محدودیتهای شدید سیاسی و اجتماعی همراه بود، امری که سبب شد بخشی از ایرانیان از پایان یافتن فصل آخر این دوران حکومت استقبال کنند. استفاده خامنهای از زور علیه مردم خود، زندانی کردن چهرههای اپوزیسیون حتی در درون خودِ بدنه حاکمیت، جلوگیری از ورود بهموقع واکسنهای ضد کووید به ایران، و ابراز دشمنی علیه کشورهای مختلف، بهویژه ایالات متحده و اسرائیل، میراث او را به عنوان یک مستبد انعطافناپذیر شکل داد که کشورش را به سوی انزوای بینالمللی هدایت کرد.
در تازهترین مورد، نیروهای امنیتی در آغاز سال جاری سرکوب وحشیانهای را علیه اعتراضات بهراه انداختند که طی آن شمار بسیاری کشته و مجروح شدند.
سنتکام: ایران کنترل تنگه هرمز را در اختیار ندارد
ستاد فرماندهی مرکزی ارتش آمریکا (سنتکام) با رد ادعای رسانههای دولتی ایران مبنی بر اینکه عبور کشتیها از تنگه هرمز تنها از مسیرهای تعیینشده توسط ایران مجاز است، اعلام کرد جمهوری اسلامی کنترل این آبراه بینالمللی را در اختیار ندارد.
سنتکام روز پنجشنبه در پیامی در شبکه ایکس نوشت که نیروهای آمریکایی از اوایل ماه مه تاکنون به عبور امن بیش از ۸۰۰ کشتی تجاری و انتقال بیش از ۳۸۰ میلیون بشکه نفت خام از تنگه هرمز کمک کردهاند.
در این پیام تأکید شده است که تنگه هرمز یک گذرگاه حیاتی برای تجارت بینالمللی و ادعای رسانههای ایران درباره کنترل انحصاری این آبراه نادرست است.
یک مقام آمریکایی میگوید مذاکرات فنی با ایران ادامه دارد
یک مقام آمریکایی میگوید ایالات متحده و ایران همچنان با هدف دستیابی به یک راهحل دیپلماتیک، به مذاکرات فنی درباره مسائل هستهای ادامه میدهند؛ این در حالی است که دونالد ترامپ، رئیسجمهوری آمریکا، این هفته دور تازهای از حملات تلافیجویانه علیه تهران را آغاز کرده است.
به گزارش سیانان، این مقام که نام او ذکر نشده گفت: «ایالات متحده همچنان متعهد به یافتن راهحل است و گفتوگوهای فنی ادامه دارد. ایران هرگز نباید به سلاح هستهای دست پیدا کند.»
این مقام افزود که تفاهمنامه «بر پایه عملکرد» تنظیم شده است و اقدامات ایران، از جمله باز نشدن کامل تنگه هرمز و حمله به کشتیها در جریان نشست ناتو، «به معنای عمل نکردن به تعهدات در سطحی کاملاً غیرقابل قبول است.»
او همچنین گفت: «حملات ایران به این کشتیهای غیرنظامی، اقدامی تروریستی است.»
ترامپ نتانیاهو را در جریان «تحرکات واشینگتن در خلیج فارس» گذاشت
دفتر نخستوزیری اسرائیل اعلام کرد بنیامین نتانیاهو شامگاه پنجشنبه در تماس تلفنی با دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، درباره تحولات تازه خلیج فارس و حملات اخیر آمریکا به اهداف ایران گفتوگو کرد.
بر اساس این بیانیه، ترامپ در این تماس نتانیاهو را در جریان «تحرکات کنونی آمریکا در خلیج فارس» و حملات ایالات متحده به مواضع ایران قرار داد.
به نوشته جروزالمپست، دفتر نتانیاهو همچنین گفت نخستوزیر اسرائیل در این گفتوگو به ترامپ درباره تأیید معامله فروش جنگندههای اف-۳۵ به ترکیه هشدار داد و اظهارات تند رجب طیب اردوغان، رئیسجمهور ترکیه، علیه موجودیت اسرائیل را نیز مطرح کرد.
نتانیاهو همچنین بر ضرورت ایجاد مناطق امنیتی در امتداد مرزهای اسرائیل تأکید کرده است. با وجود این تماس، یک مقام کاخ سفید گفت فعلاً برنامهای برای دیدار ترامپ و نتانیاهو وجود ندارد.
این تماس پس از آن انجام شد که آمریکا از سهشنبه شب حملات خود علیه ایران را از سر گرفت. فرماندهی مرکزی آمریکا گفته این حملات در واکنش به تلاش ایران برای تحمیل هزینه به کشتیهای تجاری در آبراه بینالمللی تنگه هرمز انجام شده است.
ترامپ روز چهارشنبه در حاشیه نشست ناتو در آنکارا گفت از نظر او تفاهمنامه با ایران پس از تبادل حملات اخیر در تنگه هرمز «تمام شده» است و افزود آمریکا «وقت زیادی» را صرف مذاکره با ایران کرده است.
ییسرائیل کاتز، وزیر دفاع اسرائیل، روز پنجشنبه در یک مراسم نظامی هشدار داد که اسرائیل در صورت لزوم آماده است برای «بار سوم» به ایران حمله کند و قول داد این کار را «با نیرویی حتی بیشتر» انجام دهد.
بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، نیز افزود: «ما برای هر سناریویی آماده میشویم.»
وقوع انفجارهای تازه در جنوب ایران
رسانههای داخل ایران شامگاه پنجشنبه، ۱۸ تیرماه، از شنیده شدن صدای انفجارهای تازه در جنوب ایران، از جمله در استان بوشهر، خبر دادند؛ گزارشهایی که در ادامه حملات پیشین آمریکا به مناطقی در جنوب ایران منتشر میشود.
خبرگزاری مهر نوشت «لحظاتی پیش صدای دو انفجار در اطراف بوشهر و در نزدیکی شهر چغادک شنیده شد». همزمان ایرنا به نقل از احسان جهانیان، معاون سیاسی و امنیتی استاندار بوشهر، گزارش داد که صدای انفجار شنیدهشده در بوشهر ناشی از «واکنش پدافند هوایی» بوده که «مانع از اقدام عملی تجاوز هوایی پهپادهای» آمریکایی شده است.
او درعین حال افزود که لحظاتی پیش از آن، «یک مقر نظامی در حاشیه شهر بوشهر» هدف اصابت پرتابه آمریکایی-اسرائیلی قرار گرفته است. به گفته او، تاکنون گزارشی از تلفات انسانی در پی این رخداد دریافت نشده است.
با این حال، به نوشته خبرگزاری فرانسه یک مقام دفاعی آمریکا گفت ارتش این کشور در حال حاضر هیچ حملهای به ایران انجام نمیدهد. شبکه سیانان نیز به نقل از منابع خود گزارش داد که آمریکا تا حدود یک ساعت پیش از انتشار این گزارش، حملات تازهای علیه ایران انجام نمیداد.
بوشهر، از جمله منطقه پیرامون نیروگاه هستهای بوشهر، پیشتر در همین روز هدف حملات آمریکا قرار گرفته بود.
خبرگزاری مهر همچنین از شنیده شدن صدای انفجار در بندرعباس خبر داده است، اما خبرگزاری صداوسیما در گزارشی متناقض نوشت که تاکنون «هیچ انفجاری در بندرعباس، قشم، سیریک و جاسک گزارش نشده است».
درپی انتشار این خبرها، فرماندار کُنارک در جنوب استان سیستان و بلوچستان نیز از وقوع دو انفجار در منطقه نظامی نیروی دریایی این شهرستان توسط «جنگندههای دشمن» خبر داد.
خامنهای در «رواق دارالذکر در نزدیکی روضه منوره» از حرم امام هشتم شیعیان دفن میشود
رسانههای داخل ایران عصر روز پنجشنبه به نقل از آستان قدس رضوی اعلام کردند که تابوت علی خامنهای و اعضای کشتهشده خانوادهاش قرار است در «رواق دارالذکر در نزدیکی روضه منوره» از حرم امام رضا دفن شود.
تابوت رهبر پیشین جمهوری اسلامی روز پنجشنبه پس از رسیدن از عراق به ایران، در شهر مشهد، زادگاه او، تشییع شد. آن طور که رسانهها در داخل کشور گزارش دادند، تابوتهای علی خامنهای و خانوادهاش عصر پنجشنبه از خودروی مخصوص حامل آنها به یک بالگرد منتقل شد.
رسانهها دلیل این اقدام را «ازدحام جمعیت» در خیابانهای مرکز شهر مشهد عنوان کردند.
قرار است رهبر پیشین جمهوری اسلامی نه در ملاء عام، بلکه تنها در حضور اعضای خانواده و نزدیکان به خاک سپرده شود. بر اساس اصول اسلامی، جنازه باید بدون تابوت دفن شود؛ احتمالا این دلیل تدفین خصوصی خامنهای باشد.
هنوز مشخص نیست مراسم خاکسپاری چه زمانی از روز پنجشنبه خواهد بود.
با این حال وبسایت خبری تابناک از پایان رسمی مراسم تشییع جنازه علی خامنهای خبر داده و نوشته است که اکنون مردم در انتظار اقامه نمازی دیگر بر جنازه او هستند.
رواق فضایی سرپوشیده اما نیمهباز و شبیه راهرو است که مردم میتوانند از آن عبور کنند.
تشییع جنازه پنجروزه علی خامنهای از شهر تهران آغاز شد، به قم و سپس نجف و کربلا در عراق رسید، و اکنون در شهر مشهد پایان مییابد.
تیراندازی مرگبار در مشهد؛ مقام استانداری میگوید حادثه «تروریستی» نبوده است
معاون امنیتی و انتظامی استانداری خراسان رضوی میگوید تیراندازی شامگاه پنجشنبه در منطقه سرافرازان مشهد که به کشته شدن دو نفر انجامید، «حادثهای تروریستی» نبوده و بر اساس بررسیهای اولیه، با انگیزه شخصی رخ داده است.
امیرالله شمقدری به خبرگزاری ایرنا گفت این حادثه حوالی ساعت ۲۲ پنجشنبه شب در منطقه سرافرازان رخ داد و جزئیات بیشتر آن در دست بررسی است.
به گفته او، بررسیهای اولیه نشان میدهد ابتدا دو نفر با انگیزه شخصی با یکدیگر درگیر شدند که یکی از آنان کشته شد و سپس با دخالت نفر سوم، نفر دوم نیز جان باخت. هر دو نفر با سلاح گرم کشته شدهاند.
شمقدری همچنین وقوع هرگونه تیراندازی یا رخداد امنیتی در محدوده بافت مرکزی مشهد و اطراف حرم رضوی را تکذیب کرد. بلوار سرافرازان در غرب مشهد و در فاصله حدود ۱۷ کیلومتری حرم قرار دارد.